വായുപുരാണമ്

മന്വന്തരാണ്യനേകാനി വ്യവര്ത്തന്ത പുനഃ പുനഃ। ശ്രൂയതാം ദേവദേവസ്യ ഭവിഷ്യാശ്ചര്യമുത്തമമ് ।। ൩൯.

അനേകം മന്വന്തരങ്ങൾ വീണ്ടും വീണ്ടും കടന്നുപോയി; ദേവദേവന്റെ ഭാവിയിലെ അത്ഭുതകരമായ പരമോന്നത പ്രവർത്തികൾ ഇപ്പോൾ കേൾക്കൂ.

വ്യാഘ്രാശ്ചൈവാനുഗാസ്തത്ര കാഞ്ചനാഭാസ്തരസ്വിനഃ। സ്വച്ഛന്ദചാരിണഃ സര്വേ സ്വയം ദേവേന നിര്മ്മിതാഃ।। ൩൯.

അവിടെ, പൊന്നുപോലുള്ള പ്രകാശവും ശക്തിയും നിറഞ്ഞ കടുവകൾ, ദൈവം സ്വയം സൃഷ്ടിച്ചവയായി, സ്വേച്ഛയോടെ സഞ്ചരിക്കുന്നു.

മൃത്യോര്മൃത്യുസമാസ്തേ തു യമദര്പാപഹാരിണഃ । വിഭൂതിമപ്യസംഖ്യേയാം കോ ന ഖല്വഭിധാസ്യതേ ।। ൩൯.

മരണത്തെയും മറികടക്കുന്ന, യമന്റെ അഹങ്കാരത്തെ തകർക്കുന്നവനായി അവൻ അവിടെ നില്ക്കുന്നു; അവന്റെ അനന്തമായ വൈഭവങ്ങൾ ആരാണ് മുഴുവനായി വിവരിക്കാൻ കഴിയുക?

അതഃപരമിദം ഭൂയോ ഭവേനാദ്ഭുതമുത്തമമ്। ഭൂതാനാമനുകംപാര്ഥം യത്കൃതം തന്നിബോധത ।। ൩൯.

ഇനി അതിനുശേഷം, അത്യന്തം അത്ഭുതകരമായ ഉത്തമമായ ഒരു സംഭവത്തെക്കുറിച്ച് ഞാൻ പറയുന്നു. എല്ലാ ജീവികളോടും കരുണകൊണ്ടാണ് അതുണ്ടായത്; അതു ശ്രദ്ധയോടെ കേൾക്കൂ.

മന്ദരാദിപ്രകാശാനാം ബലേനാപ്രതിമൌജസാമ്। ഹാരകുന്ദേന്ദുവര്ണാനാം വിദ്യുദ്വനനിനാദിനാമ് ।। ൩൯.

മന്ദരപർവ്വതം പോലെയും മറ്റും പ്രകാശിക്കുന്ന, അപാരശക്തിയുള്ള, ഹാരവും കുണ്ഡലവും ചന്ദ്രനുപോലെയുള്ള ഭാസുരതയും ധരിച്ച, ഇടിമുഴങ്ങുന്ന മേഘംപോലുള്ള ശബ്ദമുള്ളവരുടെ ശക്തിയാൽ—

ചൂഡാമണിധരാണാം വൈ മേഘസന്നിഭവാസസാമ്। ശ്രീവത്സാങ്കിതവജ്രാണാമങ്ഗുലീശൂലപാണിനാമ് ।। ൩൯.

ചൂടാമണികൾ ധരിച്ച, മേഘംപോലെയുള്ള വസ്ത്രം അണിഞ്ഞ, ശ്രീവത്സവും വജ്രചിഹ്നവും ഉള്ള, വിരലിലും കുന്തവും ആയുധങ്ങളും കൈവശമുള്ളവരുടെ രൂപത്തിൽ—

ഏവം ദിശാനാം ദേവാനാം രൂപേണോത്തമശാലിനാമ്। തസ്യ പ്രാസാദമുഖ്യസ്യ സ്തമ്ഭേഷൂത്തമശോഭിഷു ।। ൩൯.

ഇങ്ങനെ, ദിശകളിലെ ദേവന്മാർ ഉത്തമമായ രൂപത്തിൽ, ആ പ്രധാനമായ പ്രാസാദത്തിന്റെ അതുല്യമായ തൂണുകളിൽ ചിത്രീകരിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു.

സംയതാഗ്നിമയീഭിസ്തു ശ്രൃങ്ഖലാഭിഃ പൃഥക്പൃഥക്। മായാസഹസ്രം സിംഹാനാം സുഖം തത്ര നിവാസിനാമ് ।। ൩൯.

അവിടെ, ഓരോ സിംഹവും അഗ്നിയാൽ നിർമ്മിച്ച വേർതിരിച്ച ചങ്ങലകളാൽ കെട്ടി, നിയന്ത്രിച്ച്, സുഖമായി താമസിക്കുന്നതായി കാണാം.

സ്തമ്ഭേഽപ്യപാസൃതാഷഷ്ടം(?) ത്ര്യമ്ബകസ്യ നിവേശനേ। അഥ തത്പ്രതിസംപൂജ്യ വായോര്വാക്യം സുവിസ്മിതാഃ। ഋഷയഃ പ്രത്യഭാഷന്ത നൈമിഷേയാസ്തപസ്വിനഃ ।। ൩൯.

തൂണിൽ, ത്ര്യമ്പകന്റെ വാസസ്ഥലത്ത്, ആറാമത്തെ സിംഹവും വേർതിരിച്ച് സ്ഥാപിച്ചിരുന്നു. അതിനെ യഥാവിധി ആദരിച്ച ശേഷം, അത്ഭുതഭരിതരായി നൈമിഷാരണ്യത്തിലെ ഋഷിമാർ വായുവിനോട് ചോദിച്ചു.

ഭഗവന്സര്വഭൂതാനാം പ്രാണ സര്വത്രഗ പ്രഭോ। കേ തേ സിംഹമഹാഭൂതാഃ ക്വ തേ ജാതാഃ കിമാത്മകാഃ ।। ൩൯.

ഭഗവൻ, എല്ലാ ജീവികളുടെയും പ്രാണനേ, എല്ലിടത്തും വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്ന പ്രഭുവേ, ആ മഹാസിംഹരൂപികളാർ? അവർ എവിടെ ജനിച്ചു? അവരുടെ സ്വഭാവം എന്താണ്?

സിംഹാഃ കേനാപരാധേന ഭൂതാനാം പ്രഭവിഷ്ണുനാ। വൈശ്വാനരമയൈഃ പാശൈഃ സംരുദ്ധാസ്തു പൃഥക്പൃഥക് ।। ൩൯.

ഏത് പാപം കൊണ്ടാണ് ആ സിംഹങ്ങൾ, ഭൂതങ്ങളുടെ ശക്തനായ പ്രഭുവാൽ, അഗ്നിരൂപമായ പാശങ്ങളാൽ വേർതിരിച്ച് കെട്ടിയിരിപ്പിച്ചത്?

തേഷാം തദ്വചനം ശ്രുത്വാ വായുര്വാക്യം ജഗാദ ഹ । യദ്വൈ സഹസ്രം സിംഹാനാമീശ്വരേണ മഹാത്മനാ। വ്യപനീയ സ്വകാദ്ദേഹാത്ക്രോധാസ്തേ സിംഹവിഗ്രഹാഃ ।। ൩൯.

അവരുടെ ഈ ചോദ്യം കേട്ടപ്പോൾ, വായു പറഞ്ഞു: ആ ആയിരം സിംഹങ്ങൾ, മഹാനായ ഈശ്വരൻ തന്റെ ശരീരത്തിൽ നിന്നു കോപത്തിൽ പുറത്താക്കി, സിംഹരൂപം സ്വീകരിച്ചു.

ഭൂതാനാമഭയം ദത്ത്വാ പുരാബദ്ധാഗ്നിബന്ധനേ। യജ്ഞഭാഗനിമിത്തം ച ഈശ്വരസ്യാജ്ഞയാ തദാ ।। ൩൯.

എല്ലാ ജീവികൾക്കും ഭയം ഇല്ലെന്ന് വാഗ്ദാനം ചെയ്ത്, യജ്ഞത്തിൽ പങ്ക് ലഭിക്കാനായി, ആ സിംഹങ്ങളെ അഗ്നിപാശങ്ങളാൽ പഴയകാലത്ത് ഈശ്വരന്റെ ആജ്ഞപ്രകാരം ബന്ധിച്ചു.

തേഷാം വിധാനമുക്തേന സിംഹേനൈകേന ലീലയാ। ദേവ്യാ മന്യും കൃതം ജ്ഞാത്വാ ഹതോ ദക്ഷസ്യ സ ക്രതുഃ ।। ൩൯.

അവർക്കുള്ള ക്രമപ്രകാരം, ഒരു സിംഹം കളിയായി, ദേവിയുടെ ക്രോധം മനസ്സിലാക്കി, ദക്ഷന്റെ യജ്ഞം നശിപ്പിച്ചു.

നിഃസൃതാ ച മഹാദേവ്യാ മഹാകാലീ മഹേശ്വരീ। ആത്മനഃ കര്മ്മസാക്ഷിണ്യാ ഭൂതൈഃ സാര്ദ്ധം തദാനുഗൈഃ ।। ൩൯.

അപ്പോൾ മഹാദേവിയായ മഹാകാളി, മഹേശ്വരി, തന്റെ തന്നെ പ്രവൃത്തിക്ക് സാക്ഷിയായി, അനുചരഭൂതന്മാരോടൊപ്പം അവിടെ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു.

സ ഏഷ ഭഗവാന്ക്രോധോ രുദ്രാവാസകൃതാലയഃ। വീരഭദ്രോഽപ്രമേയാത്മാ ദേവ്യാ മന്യുപ്രമാര്ജ്ജനഃ ।। ൩൯.

അവനാണ് ആ ഭഗവാൻ കോപം, രുദ്രന്റെ വാസസ്ഥാനം, അളവുകിട്ടാത്ത വീരഭദ്രൻ, ദേവിയുടെ ക്രോധം ശമിപ്പിക്കുന്നവൻ.

തസ്യ വേശ്മ സുരേന്ദ്രസ്യ സര്വഗുഹ്യതമസ്യ വൈ। സന്നിവേശസ്ത്വനൌപമ്യോ മയാ വഃ പരികീര്ത്തിതഃ ।। ൩൯.

ആ ദേവേന്ദ്രന്റെ, ഏറ്റവും രഹസ്യമായ വാസസ്ഥലത്തിന്റെ ക്രമം, ഉപമയില്ലാത്തതായത്, ഞാൻ നിങ്ങളോട് വിശദമായി പറഞ്ഞു.

അതഃ പരം പ്രവക്ഷ്യാമി യേ തത്ര പ്രതി വാസിനഃ। രമ്യേ പുരവരശ്രേഷ്ഠേ തസ്മിന്വൈഹായഭൂമിഷു ।। ൩൯.

ഇനി, ആ മനോഹരമായ, ഉത്തമമായ ആകാശനഗരിയിൽ ആരൊക്കെയാണ് താമസിക്കുന്നതെന്ന് ഞാൻ പറയാം.

നാനാരത്നവിചിത്രേഷു പതാകാബഹുലേഷു ച। സര്വകാമസമൃദ്ധേഷു വനോപവനശോഭിഷു ।। ൩൯.

നാനാരത്നങ്ങൾകൊണ്ട് അലങ്കരിച്ച, പതാകകൾ നിറഞ്ഞ, എല്ലാ ഇഷ്ടസുഖങ്ങളും നിറഞ്ഞ, വനങ്ങളും തോട്ടങ്ങളും കൊണ്ട് ഭംഗിയാർന്ന മന്ദിരങ്ങളിൽ—

രാജതേഷു മഹാന്തേഷു ശാതകൌമ്ഭമയേഷു ച। സന്ധ്യാഭ്രസന്നികാശേഷു കൈലാസപ്രതിമേഷു ച ।। ൩൯.

പ്രഭയുള്ള, ഉയർന്ന, പൊന്നുകൊണ്ടുള്ള, സന്ധ്യാമേഘംപോലെയുള്ള, കൈലാസംപോലെയുള്ള മഹത്തായ കൊട്ടാരങ്ങളിൽ—

ഇഷ്ടൈഃ ശബ്ദാദിഭിര്ഭാഗൈര്യേ ഭവസ്യാനുസാരിണഃ । പ്രാസാദവര പുഷ്പേഷു തേഷു മോദന്തി സുവ്രതാഃ ।। ൩൯.

ഭവനെ അനുഗമിക്കുന്നവർ, ഇഷ്ടമായ ശബ്ദാദിസുഖങ്ങൾ അനുഭവിച്ച്, ആ മനോഹരമായ പ്രാസാദങ്ങളിലും പുഷ്പങ്ങളിലും സന്തോഷത്തോടെ വസിക്കുന്നു, ധാർമ്മികരായവരേ.

ബ്രഹ്മഘോഷൈരവിരതാഃ കഥാശ്ച വിവിധാഃ ശുഭാഃ । ഗീതവാദിത്രഘോഷാശ്ച സംസ്തവാശ്ച സമന്തതഃ ।। ൩൯.

അവിടെ ബ്രഹ്മഘോഷങ്ങൾ അക്ഷയമായി മുഴങ്ങുന്നു, അനേകം ശുഭമായ കഥകളും, പാട്ടിന്റെയും വാദ്യങ്ങളുടെയും ശബ്ദങ്ങളും, സ്തുതിഗാനങ്ങളും എല്ലാടവും പരക്കുന്നു.

സംഹതാശ്ചൈവമതുലാ നാനാശ്രയകൃതാസ്തഥാ। ഏവമാദീനി വര്ത്തന്തേ തേഷാം പ്രാസാദമൂര്ദ്ധനി ।। ൩൯.

അങ്ങനെയായി, അനേകം വശങ്ങളിൽ നിന്നുമുള്ള അതുല്യമായ കൂട്ടായ്മകളും സംഗമങ്ങളും അവരുടെ കൊട്ടാരത്തിന്റെ മുകളിലായി നടക്കുന്നു.

സഹസ്രപാദഃ പ്രാസാദസ്തപനീയമയഃ ശുഭഃ। അനൌപമ്യൈര്വരൈ രത്നൈഃ സര്വതഃ പരിഭൂഷിതഃ ।। ൩൯.

ആ കൊട്ടാരം ആയിരം തൂണുകളോടെ, പൊന്നാൽ നിർമ്മിതവും, അതുല്യമായ വിലയേറിയ രത്നങ്ങൾ കൊണ്ട് എല്ലാടവും അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടതുമാണ്.

സ്ഫടികൈശ്ചന്ദ്രസങ്കാശൈര്വൈഢൂര്യമണിസമ്പ്രഭൈഃ। ബാലസൂര്യമയൈശ്ചാപി സൌവര്ണൈശ്ചാഗ്നിസമ്പ്രഭൈഃ ।। ൩൯.

ചന്ദ്രനുപോലെയുള്ള സ്ഫടികങ്ങൾ, വൈഡൂര്യമണികളുടെ പ്രകാശം, ബാലസൂര്യനുപോലെയുള്ള പൊന്നിന്റെ അലങ്കാരങ്ങൾ, അഗ്നിപോലുള്ള പൊന്നിന്റെ ദീപ്തി—ഇവകൊണ്ടൊക്കെയാണ് അത് അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്.

ചുക്രുശുഋഷയഃ ശ്രുത്വാ നൈമിഷേയാസ്തപസ്വിനഃ। ആപന്നസംശയാശ്ചേമം വാക്യമൂചുഃ സമീരണമ് ।। ൩൯.

ഇത് കേട്ടു, നൈമിഷാരണ്യത്തിലെ തപസ്സുചെയ്യുന്ന ഋഷിമാർ സംശയത്തോടെ സമീരനോടു ഇങ്ങനെയൊരു വാക്ക് പറഞ്ഞു.

ഋഷയ ഊചുഃ।। കേ തു തത്ര മഹാത്മാനോ യേ ഭവസ്യാനുസാരിണഃ। അനുഗ്രാഹ്യതമാഃ സമ്യക് പ്രമോദന്തേ പുരോത്തമേ। ഋഷീണാം വചനം ശ്രുത്വാ വായുര്വാക്യമഥാബ്രവീത് ।। ൩൯.

ഋഷിമാർ പറഞ്ഞു: അവിടെ ഭവനെ അനുഗമിക്കുന്ന മഹാത്മാക്കൾ ആരാണ്? കൃപയ്ക്ക് ഏറ്റവും യോഗ്യരായി, അത്യുത്തമ നഗരത്തിൽ സന്തോഷിക്കുന്നവർ ആരാണ്? ഋഷിമാരുടെ ഈ ചോദ്യം കേട്ട് വായു ഉത്തരം പറഞ്ഞു.

വായുരുവാച।। ശ്രൂയതാം ദേവദേവസ്യ ഭക്തിര്യൈരനുകല്പിതാ। ഹ്രീമന്തഃ സൂര്ജിതാ ദാന്താഃ ശൌര്യയുക്താ ഹ്യലോലുപാഃ ।। ൩൯.

വായു പറഞ്ഞു: ദേവദേവനോടുള്ള ഭക്തി വളർത്തിയവർ ആരെന്ന് കേൾക്കൂ—ലജ്ജയുള്ളവർ, സ്വയം ജയിച്ചവർ, ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ നിയന്ത്രിച്ചവർ, ധൈര്യശാലികൾ, ആസക്തിയില്ലാത്തവർ.

മധ്യാഹാരാശ്ച മാത്രാശ്ച ഹ്യാത്മാരാമാ ജിതേന്ദ്രിയാഃ। ജിതദ്വന്ദ്വാ മഹോത്സാഹാഃ സൌമ്യാ വിഗതമത്സരാഃ ।। ൩൯.

അവർ മിതമായി ഭക്ഷിക്കുന്നവർ, തക്കതിൽ തൃപ്തരായവർ, ആത്മാവിൽ ആനന്ദിക്കുന്നവർ, ഇന്ദ്രിയങ്ങളെ ജയിച്ചവർ, ദ്വന്ദങ്ങൾ ജയിച്ചവർ, വലിയ ഉത്സാഹമുള്ളവർ, സൌമ്യരായവർ, അസൂയയില്ലാത്തവർ.