വായുപുരാണമ്

തഥാ തേഷ്വപി നഷ്ടേഷു മഹാത്മസു പുരാ കില। ഷഷ്ടികന്യാഽസൃജദ്ദക്ഷോ വൈരിണ്യാമേവ വിശ്രുതാഃ ।। ൪.

അങ്ങനെ ആ മഹാത്മാക്കളും നശിച്ചപ്പോള്‍ ദക്ഷന്‍ വൈരിണിയില്‍ നിന്ന് അറുപത് പ്രശസ്തയായ പുത്രിമാരെ സൃഷ്ടിച്ചു.

താസ്തദാ പ്രതിജഗ്രാഹ പത്ന്യര്ഥേ കശ്യപഃ പ്രഭുഃ। ധര്മഃ സോമസ്തു ഭഗവാംസ്തഥൈവാന്യേ മഹര്ഷയഃ ।। ൪.

അപ്പോള്‍ ഭാര്യയുടെ കാരണത്താല്‍ കശ്യപന്‍ മഹാത്മാവ് അവരെ സ്വീകരിച്ചു. അതുപോലെ തന്നെ ധര്‍മനും സോമനും മറ്റു മഹര്‍ഷിമാരും അങ്ങനെ തന്നെ ചെയ്തു.

ഇമാ വിസൃഷ്ടിം ദക്ഷസ്യ കൃത്സ്നാം യോ വേദ തത്ത്വതഃ। ആയുഷ്മാന് കീര്ത്തിമാന് ധന്യഃ പ്രജാനാംശ്ച ഭവത്യുത ।। ൪.

ഡക്ഷന്റെ ഈ സൃഷ്ടിയെ യഥാര്‍ഥത്തില്‍ അറിയുന്നവന്‍ ദീര്‍ഘായുസ്സും, പ്രശസ്തിയും, ഭാഗ്യവും, സന്തതിയും ലഭിക്കും.

ദേവാനാം ദാനവാനാഞ്ച ദൈത്യാനാഞ്ചൈവ സര്വശഃ। ഉത്പത്തിം വിസ്തരേണേഹ ബ്രൂഹി വൈവസ്വതേഽന്തരേ ।। ൫.

വൈവസ്വത മനുവിന്റെ കാലത്ത് ദേവന്മാരുടെയും ദാനവന്മാരുടെയും ദൈത്യന്മാരുടെയും ജനനം വിശദമായി പറയൂ.

ധര്മസ്യ താവദ്വക്ഷ്യാമി നിസര്ഗം തം നിബോധത। അരുന്ധതീ വസുര്യാമീ ലമ്ബാ ഭാനുര്മരുത്വതീ ।। ൫.

ആദ്യം ധര്‍മന്റെ സ്വഭാവിക ജനനം ഞാന്‍ പറയാം; കേള്‍ക്കൂ: അരുന്ധതി, വസു, യാമി, ലംബ, ഭൂനു, മരുത്വതി—

സങ്കല്പാ ച മുഹൂര്താ ച സാധ്യാ വിശ്വാ തഥൈവ ച। ധര്മപത്ന്യോ ദശത്വേതാ ദക്ഷഃ പ്രാചേതസോ ദദൌ ।। ൫.

സങ്കല്‍പ, മുഹൂര്‍ത്ത, സാദ്ധ്യ, വിശ്വ—ഇവയും ചേര്‍ന്ന് ഈ പത്ത് പുത്രിമാരെ പ്രചേതസിന്റെ മകനായ ഡക്ഷന്‍ ധര്‍മന്‍ എന്ന ഭര്‍ത്താവിന് നല്‍കി.

സാധ്യാ പുത്രാംസ്തു ധര്മസ്യ സാധ്യാന് ദ്വാദശ ജജ്ഞിരേ। സാധ്യാ നാമ മഹാഭാഗാശ്ഛന്ദജാ യജ്ഞഭാഗിനഃ। ദേവേഭ്യസ്താന് പരാന് ദേവാന് ദേവജ്ഞാഃ പരിചക്ഷിരേ ।। ൫.

സാദ്ധ്യയില്‍ നിന്ന് ധര്‍മന് ജനിച്ച പന്ത്രണ്ടു സാദ്ധ്യന്മാര്‍ മഹാഭാഗ്യശാലികളും യജ്ഞങ്ങളില്‍ പങ്കാളികളുമാണ്. ദേവതകളെ അറിയുന്നവര്‍ അവരെ ദേവന്മാരില്‍ ഉന്നതരായി പറയുന്നു.

ബ്രഹ്മണോ വൈ മുഖാത് സൃഷ്ടാ ജയാ ദേവാഃ പ്രജേപ്സയാ। സര്വേ മന്ത്രശരീരാസ്തേ സ്മൃതാ മന്വന്തരേഷ്വിഹ ।। ൫.

ബ്രഹ്മാവിന്റെ വായില്‍ നിന്ന് സന്താനാഗ്രഹത്തോടെ സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ജയദേവന്മാര്‍ എല്ലാ മന്വന്തരങ്ങളിലും മന്ത്രരൂപികളായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.

ദര്ശശ്ച പൌര്ണമാസശ്ച ബൃഹദ്യച്ച രഥന്തരമ് । ചിത്തിശ്ചൈവ വിചിത്തിശ്ച ആകൂതിഃ കൂതിരേവ ച ।। ൫.

ദര്‍ശ, പൗര്‍ണമാസ, ബൃഹദ്യ, രഥാന്തര, ചിത്തി, വിചിത്തി, ആകൂതി, കൂതി—

വിജ്ഞാതാ ചൈവ വിജ്ഞാതോ മനോ യജ്ഞശ്ച തേ സ്മൃതാഃ । നാമാന്യേതാനി തേഷാം വൈ ജയാനാം പ്രഥിതാനി ച ।। ൫.

വിജ്ഞാത, വിജ്ഞാതാവ്, മനസ്, യജ്ഞ—ഇവയാണ് ജയന്മാരുടെ പ്രസിദ്ധമായ പേരുകള്‍.

ബ്രഹ്മശാപേന തേ ജാതാഃ പുനഃ സ്വായമ്ഭുവേ ജിതാഃ। സ്വാരോചിഷേ വൈ തുഷിതാഃ സത്യാശ്ചൈവോത്തമേ പുനഃ ।। ൫.

ബ്രഹ്മാവിന്റെ ശാപം മൂലം അവര്‍ വീണ്ടും സ്വായംഭുവ മന്വന്തരത്തില്‍ ജനിച്ചു, അവിടെ ജയന്മാരെ ജയിച്ചു. സ്വാരോചിഷ മന്വന്തരത്തില്‍ അവര്‍ തുഷിതന്മാരായി, ഉത്തമ മന്വന്തരത്തില്‍ സത്യന്മാരായി അറിയപ്പെട്ടു.

താമസേ ഹരയോ നാമ വൈകുണ്ഠാ രൈവതാന്തരേ। സാധ്യാശ്ച ചാക്ഷുഷേ നാമ്നാ ഛന്ദജാ ജജ്ഞിരേ സുരാഃ ।। ൫.

താമസ മന്വന്തരത്തില്‍ അവര്‍ ഹരികള്‍ എന്നായിരുന്നു; റൈവത മന്വന്തരത്തില്‍ വൈകുണ്ഠന്മാര്‍; ചാക്ഷുഷ മന്വന്തരത്തില്‍ ചന്ദസ്സില്‍ നിന്നുള്ള സാദ്ധ്യന്മാര്‍ ദേവന്മാരായി ജനിച്ചു.

ധര്മപുത്രാ മഹാഭാഗാഃ സാധ്യാ യേ ദ്വാദശാമരാഃ। പൂര്വം സ്മ അനുസൂയന്തേ ചാക്ഷുഷസ്യാന്തരേ മനോഃ ।। ൫.

ധര്‍മന്റെ പുത്രന്മാരായ മഹാഭാഗ്യശാലികളും അമരന്മാരുമായ പന്ത്രണ്ടു സാദ്ധ്യന്മാര്‍ മുമ്പ് ചാക്ഷുഷ മനുവിന്റെ കാലത്ത് അനുഗമിക്കപ്പെട്ടു.

സ്വാരോചിഷേഽന്തരേഽതീതാ ദേവാ യേ വൈ മഹൌജസഃ। തുഷിതാ നാമ തേഽന്യോന്യമൂചുര്വൈ ചാക്ഷുഷേഽന്തരേ ।। ൫.

സ്വാരോചിഷ മന്വന്തരത്തില്‍ മുമ്പ് ഉണ്ടായിരുന്ന മഹാശക്തിയുള്ള തുഷിതദേവന്മാര്‍ ചാക്ഷുഷ മന്വന്തരത്തില്‍ തമ്മില്‍ സംസാരിച്ചു.

കിഞ്ചിച്ഛിഷ്ടേ തദാ തസ്മിന് ദേവാ വൈ തുഷിതാഽഭ്രുവന്। ഇതരേതരം മഹാഭാഗാന് വയം സാധ്യാന് പ്രവിശ്യ വൈ। മന്വന്തരേ ഭവിഷ്യാമസ്തന്നഃ ശ്രേയോ ഭവിഷ്യതി ।। ൫.

അപ്പോള്‍ അവിടെ കുറച്ച് മാത്രം ശേഷിക്കുമ്പോള്‍ തുഷിതദേവന്മാര്‍ പറഞ്ഞു: 'നാം മഹാഭാഗ്യശാലികള്‍ സാദ്ധ്യന്മാരില്‍ പ്രവേശിക്കാം; വരാനിരിക്കുന്ന മന്വന്തരത്തില്‍ നാം അവരാകും, അതുകൊണ്ടു നമുക്ക് കൂടുതല്‍ ഭാവുക്യം ലഭിക്കും.'

ഏവമുക്ത്വാതു തേ സര്വേ ചാക്ഷുഷസ്യാന്തരേ മനോഃ। തസ്മാദ്ദ്വാദശസമ്ഭൂതാന് ധര്മാന് സ്വായമ്ഭുവാത് പുനഃ ।। ൫.

അങ്ങനെ പറഞ്ഞ്, അവര്‍ എല്ലാവരും ചാക്ഷുഷ മനുവിന്റെ കാലത്ത് വീണ്ടും സ്വായംഭുവന്റെ പന്ത്രണ്ടു ധര്‍മന്മാരില്‍ നിന്ന് ജനിച്ചു.

നരനാരായണൌ തത്ര ജജ്ഞാതേ പുനരേവ ഹി। വിപശ്ചിദിന്ദ്രോ യശ്ചാസീത്തഥാ സത്യോ ഹരിശ്ച തൌ। സ്വാരോചിഷേഽന്തരേ പൂര്വമാസ്താന്തൌ തുഷിതൌ സുരൌ ।। ൫.

അവിടെ നരനും നാരായണനും വീണ്ടും ജനിച്ചു; വിപശ്ചിത്, ഇന്ദ്രന്‍, സത്യന്‍, ഹരി—ഈ രണ്ടുപേരും മുമ്പ് തുഷിതദേവന്മാരായിരുന്നു, സ്വാരോചിഷ മന്വന്തരത്തില്‍ അവര്‍ വാസം ചെയ്തു.

തുഷിതാനാന്തു സാധ്യത്വേ നാമാന്യേതാനി വക്ഷ്യതേ। മനോഽനുമന്താ പ്രാണശ്ച നരോ യാനശ്ച വീര്യവാന് ।। ൫.

തുഷിതന്മാര്‍ സാദ്ധ്യന്മാരായി മാറിയതിന്റെ പേരുകള്‍ ഇതാണ്: മനസ്, അനുമന്താവ്, പ്രാണന്‍, നരന്‍, വീര്യശാലിയായ യാനന്‍.

ചിത്തിര്ഹയോ നയശ്ചൈവ ഹംസോ നാരായണസ്തഥാ। പ്രഭവോഽഥ വിഭുശ്ചൈവ സാധ്യാ ദ്വാദശ ജജ്ഞിരേ ।। ൫.

ചിത്തി, ഹയ, നയ, ഹംസ, നാരായണന്‍, പ്രഭവന്‍, വിഭു—ഇങ്ങനെ പന്ത്രണ്ടു സാദ്ധ്യന്മാര്‍ ജനിച്ചു.

സ്വായമ്ഭുവേഽന്തരേ പൂര്വം തതഃ സ്വാരോചിഷേ പുനഃ। നാമാന്യാസന് പുനസ്താനി തുഷിതാനാം നിബോധത ।। ൫.

സ്വായംഭുവ മാന്വന്തരത്തിൽ മുമ്പ്, പിന്നെ സ്വാരോചിഷ മാന്വന്തരത്തിലും, തുഷിതന്മാരുടെ പേരുകൾ ഉണ്ടായിരുന്നു. ഇനി, ആ തുഷിതന്മാരുടെ പേരുകൾ വീണ്ടും കേൾക്കൂ.

പ്രാണോഽപാനസ്തഥോദാനഃ സമാനോ വ്യാന ഏവ ച। ചക്ഷുഃ ശ്രോത്രം തഥാ പ്രാണഃ സ്പര്ശോ ബുദ്ധിര്മനസ്തഥാ ।। ൫.

പ്രാണൻ, അപാനൻ, ഉദാനൻ, സമാനൻ, വ്യാനൻ, കണ്ണ്, ചെവി, പ്രാണൻ, സ്പർശം, ബുദ്ധി, മനസ്സ് — ഇവയൊക്കെയാണ്.

പ്രാണാപാനാവുദാനശ്ച സമാനോ വ്യാന ഏവ ച। നാമാന്യേതാനി പൂര്വന്തു തുഷിതാനാം സ്മൃതാനി ഹ ।। ൫.

പ്രാണൻ, അപാനൻ, ഉദാനൻ, സമാനൻ, വ്യാനൻ — ഇവയാണ് മുമ്പ് തുഷിതന്മാരിൽ പ്രസിദ്ധമായിരുന്ന പേരുകൾ.

വസോസ്തു വസവഃ പുത്രാഃ സാധ്യാനാമനുജാഃ സ്മൃതാഃ । ധരോ ധ്രുവശ്ച സോമശ്ച ആപശ്ചൈവാനലോഽനിലഃ। പ്രത്യൂഷശ്ച പ്രഭാസശ്ച വസവോഽഷ്ടൌ പ്രകീര്ത്തിതാഃ ।। ൫.

വസുവിന്റെ മക്കളാണ് വസുക്കൾ, സാദ്ധ്യന്മാരുടെ ഇളയ സഹോദരന്മാരായി അറിയപ്പെടുന്നു. ധരൻ, ധ്രുവൻ, സോമൻ, ആപസ്, അനലൻ, അനിലൻ, പ്രത്യുഷൻ, പ്രഭാസൻ — ഈ എട്ട് വസുക്കളാണ് പ്രസിദ്ധമായത്.

ധരസ്യ പുത്രോ ദ്രവിണോ ഹുതഹവ്യവഹസ്തഥാ। ധ്രുവപുത്രോ ഭവോ നാമ്നാ കാലോ ലോകപ്രകാലനഃ ।। ൫.

ധരന്റെ മകനാണ് ദ്രവിണൻ, ഹുതഹവ്യവഹനും കൂടിയാണ്. ധ്രുവന്റെ മകൻ ഭവൻ എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നു; അവൻ ലോകങ്ങളെ വെളിപ്പെടുത്തുന്ന കാലനാണ്.

സോമസ്യ ഭഗവാന് വര്ചാ ബുധശ്ച ഗ്രഹബോധനഃ। രോഹിണ്യാം തൌ സമുത്പന്നൌ ത്രിഷു ലോകേഷു വിശ്രുതൌ ।। ൫.

സോമന്റെ പ്രശസ്തമായ മക്കൾ വർച്ചയും ഗ്രഹങ്ങളെ അറിയുന്ന ബുധനും ആകുന്നു. ഇരുവരും രോഹിണിയിൽ ജനിച്ചു, മൂന്ന് ലോകങ്ങളിലും പ്രസിദ്ധരാണ്.

ധാരോര്മികലിലാശ്ചൈവ ത്രയശ്ചന്ദ്രമസഃ സുതാഃ। ആപസ്യ പുത്രോ വൈതണ്ഡ്യഃ ശമഃ ശാന്തസ്തഥൈവ ച ।। ൫.

ധാരന്റെ മകനാണ് മികലിലൻ; ചന്ദ്രന്റെ മൂന്ന് മക്കളും ഇവിടെ പറയുന്നു. ആപസിന്റെ മകനാണ് വൈതണ്ഡ്യൻ, കൂടാതെ ശമനും ശാന്തനും ഉണ്ട്.

സ്കന്ദഃ സനത്കുമാരശ്ച ജജ്ഞേ പാദേന തേജസഃ। അഗ്നിപുത്രഃ കുമാരസ്തു ശരസ്തമ്ബേ വ്യജായത। തസ്യ ശാഖോ വിശഖശ്ച നൈഗമേയശ്ച പൃഷ്ഠജാഃ ।। ൫.

സ്കന്ദൻ, സനത്കുമാരൻ എന്നും വിളിക്കപ്പെടുന്നു, ഒരു കാലിന്റെ തേജസ്സിൽ നിന്ന് ജനിച്ചു. അഗ്നിയുടെ മകനായ കുമാരൻ, ശരസ്തംഭത്തിൽ ജനിച്ചു. അവന്റെ ശാഖകളും, വിശാഖനും, നൈഗമേയനും അവന്റെ പിൻഭാഗത്ത് നിന്ന് ജനിച്ചു.

അനിലസ്യ ശിവാ ഭാര്യാ തസ്യാഃ പുത്രോ മനോജവഃ। അവിജ്ഞാതഗതിശ്ചൈവ ദ്വൌ പുത്രാവനിലസ്യ ച ।। ൫.

അനിലന്റെ ഭാര്യ ശിവയാണ്; അവരുടെ മകനാണ് മനോജവൻ. അനിലന് രണ്ട് മക്കളുണ്ട്: അവിജ്ഞാതഗതി, മനോജവൻ.

പ്രത്യൂഷസ്യ വിദുഃ പുത്ര ഋഷിര്നാമ്നാ തു ദേവലഃ। ദ്വൌ പുത്രൌ ദേവലസ്യാപി ക്ഷമാവന്തൌ മനീഷിണൌ ।। ൫.

പ്രത്യുഷന്റെ മകനാണ് ദേവളമുനി എന്നു അറിയപ്പെടുന്നു. ദേവളന് രണ്ട് മക്കളുണ്ട്: ക്ഷമാവാൻ, മനീഷി — ഇരുവരും ജ്ഞാനികൾ.