ഏതേഽപി സംശ്രിതാഃ പക്ഷം ക്ഷാത്രോപേതാസ്തു ഭാര്ഗവാഃ। രാജാപി ച്യവനോ വിദ്വാംസ്തതഃ പ്രതിരഥോഽഭവത് ।। ൩൭.
ഇവരും ഈ വംശത്തിൽ ചേർന്ന് ക്ഷത്രിയരായ ഭാർഗവന്മാരായി. അവരിൽ നിന്ന് പണ്ഡിതനായ രാജാവ് ച്യവനൻ ജനിച്ചു; അവനിൽ നിന്ന് പ്രതിരഥൻ പിറന്നു.
അഥ വൈ ച്യവനാദ്ധീമാന് സുദാസഃ സമപദ്യത। സൌദാസഃ സഹദേവശ്ച സോമകസ്തസ്യ ചാത്മജഃ ।। ൩൭.
ശേഷം, ച്യവനനിൽ നിന്ന് ധീമാനായ സുദാസൻ ജനിച്ചു. അവന്റെ മക്കൾ സൗദാസൻ, സഹദേവൻ, സോമകൻ എന്നിവരായിരുന്നു.
അജമീഢഃ പുനര്ജാതഃ ക്ഷീണേ വംശേ സ സോമകഃ। സോമകസ്യ സുതോ ജന്തുര്ഹതേ തസ്മിഞ്ഛതം വിഭോ ।। ൩൭.
വംശം ക്ഷയിച്ചപ്പോൾ അജമീഢൻ വീണ്ടും ജനിച്ചു. അവനിൽ നിന്ന് സോമകൻ ജനിച്ചു; ആ മഹാത്മാവായ സോമകയ്ക്ക് നൂറ് പുത്രന്മാർ ഉണ്ടായി.
പുഷാണാമജമീഢസ്യ സോമകത്വേ മഹാത്മനഃ। തേഷാം യവീയാന് പൃഷതോ ദ്രുപദസ്യ പിതാമഹഃ ।। ൩൭.
അജമീഢന്റെ പുത്രന്മാരിൽ മഹാത്മാവായ സോമകൻ, അവരിൽ ഏറ്റവും ഇളയവൻ പൃഷതൻ ആയിരുന്നു; അവൻ ദ്രുപദന്റെ അപ്പപ്പൻ.
ധൃഷ്ടദ്യുമ്നഃ സുതസ്തസ്യ ധൃഷ്ടകേതുശ്ച തത്സുതഃ। മഹിഷീ ചാജമീഢസ്യ ധൂമിനീ പുത്രഗര്ധിനീ ।। ൩൭.
അവന്റെ മകൻ ധൃഷ്ടദ്യുമ്നൻ; അവന്റെ മകൻ ധൃഷ്ടകേതു. അജമീഢന്റെ പ്രധാന ഭാര്യയായ ധൂമിനി പുത്രസമ്പന്നയായിരുന്നു.
പുനര്ഭവേ തപസ്തേപേ ശതം വര്ഷാണി ദുശ്ചരമ്। ഹുതാഗ്ന്യനിദ്രാ ഹ്യഭവത് പവിത്രമിതഭോജനാ ।। ൩൭.
അവൾ പുനർജന്മത്തിൽ നൂറുവർഷം കഠിനമായ തപസ്സ് ചെയ്തു. തീയിൽ ഹോമം ചെയ്ത്, ഉറക്കം ഒഴിവാക്കി, വളരെ കുറച്ച് ഭക്ഷണം മാത്രം കഴിച്ച്, നിർമലയായി ജീവിച്ചു.
അഹോരാത്രം കുശേഷ്വേവ സുഷ്വാപ സുമഹാവ്രതാ। തസ്യാം വൈ ധൂമ്രവര്ണായാമജമീഢശ്ച വീര്യവാന് ।। ൩൭.
ആ മഹാവ്രതയുള്ള സ്ത്രീ, അഹോരാത്രം കുഴഗ്രത്തിൽ മാത്രം ഉറങ്ങുകയായിരുന്നു. ആ ധൂമർവർണ്ണയിൽ ശക്തനായ അജമീഢൻ ജനിച്ചു.
ഋക്ഷം സംജനയാമാസ ധൂമ്രവര്ണ സിതാഗ്രജമ്। ഋക്ഷാത് സംവരണോ ജജ്ഞേ കുരുഃ സംവരണാദഭൂത് ।। ൩൭.
അവൾക്ക് അജമീഢൻ, സിതയുടെ മൂത്ത സഹോദരനായ ഋക്ഷനെ ജനിപ്പിച്ചു. ഋക്ഷനിൽ നിന്ന് സംവരണൻ ജനിച്ചു; സംവരണനിൽ നിന്ന് കുറു ജനിച്ചു.
യഃ പ്രയാഗം പദാക്രമ്യ കുരുക്ഷേത്രഞ്ചകാര ഹ। കൃഷ്ട്വൈനം സുമഹാതേജാ വര്ഷാണി സുബഹൂന്യഥ ।। ൩൭.
അവൻ പ്രയാഗം എത്തി കുറുക്ഷേത്രം സ്ഥാപിച്ചു. ആ മഹാശക്തനായവൻ പല വർഷങ്ങൾക്കാലം അതിനെ ഉഴുതു.
കൃഷ്യമാണേ തദാ ശക്രസ്തത്രാസ്യ വരദോ ബഭൌ। പുണ്യഞ്ച രമണീയഞ്ച പുണ്യകൃദ്ഭിര്നിഷേവിതമ് ।। ൩൭.
അവൻ ഉഴുതുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾ, ഇന്ദ്രൻ അവിടെ പ്രത്യക്ഷനായി അനുഗ്രഹം നൽകി. ആ ദേശം പുണ്യവും മനോഹരവും ധർമ്മനിഷ്ഠരാൽ നിറഞ്ഞതുമായിടമായി.
തസ്യാന്വവായജാഃ ഖ്യാതാഃ കുരവോ നൃപസത്തമാഃ। കുരോസ്തു ദയിതാഃ പുത്രാഃ സുധന്വാ ജഹ്നുരേവ ച ।। ൩൭.
അവന്റെ സന്തതികളായ കുറുക്കൾ രാജാക്കന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠരായി പ്രശസ്തരായി. കുറുവിന് ഏറ്റവും പ്രിയപ്പെട്ട പുത്രന്മാർ സുദന്വനും ജഹ്നുവുമാണ്.
പരിക്ഷിതോ മഹാരാജഃ പുത്രകശ്ചാരിമര്ദനഃ। സുധന്വനസ്തു ദായാദഃ സുഹോത്രോ മതിമാന് സ്മൃതഃ ।। ൩൭.
പരീക്ഷിതൻ മഹാരാജാവായിരുന്നു. അവന്റെ പുത്രൻ അരിമർദ്ദനൻ. സുദന്വന്റെ വംശാവലി സൂഹോത്രൻ എന്ന ബുദ്ധിമാനാണ്.
ച്യവനസ്തസ്യ പുത്രസ്തു രാജാ ധര്മാര്ഥകോവിദഃ। ച്യവനസ്യ കൃതഃ പുത്ര ഇഷ്ട്വാ യജ്ഞൈര്മഹാതപാഃ ।। ൩൭.
സൂഹോത്രന്റെ പുത്രൻ ച്യവനൻ, ധർമ്മത്തിലും സമ്പത്തിലും നിപുണനായ രാജാവായിരുന്നു. ച്യവനന്റെ പുത്രൻ കൃതൻ, വലിയ തപസ്സോടെ യജ്ഞങ്ങൾ നടത്തി.
വിശ്രുതം ജനയാമാസ പുത്രമിന്ദ്രസഖം നൃപഃ। വിദ്യോപരിചരം വീരം വസും നാമാന്തരിക്ഷഗമ് ।। ൩൭.
ആ രാജാവ് പ്രശസ്തനായ ഒരു പുത്രനെ ജനിപ്പിച്ചു. ഇന്ദ്രന്റെ സുഹൃത്ത്, വീരനായ വസു, ആകാശത്തിൽ സഞ്ചരിച്ച വിദ്യോപരിചരൻ എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നവൻ.
വിദ്യോപരിചരാജ്ജജ്ഞേ ഗിരികാ സപ്ത സൂനവഃ। മഹാരഥോ ഭഗധരോ വിശ്രുതോ യോ ബൃഹദ്രഥഃ ।। ൩൭.
വിദ്യോപരിചരനിൽ നിന്ന് ഗിരികാ ജനിച്ച ഏഴു പുത്രന്മാർ: മഹാരഥൻ, ഭാഗധരൻ, പ്രശസ്തനായ ബൃഹദ്രഥൻ,
പ്രത്യഗ്രഹഃ കുശശ്ചൈവ യമാഹുര്മണിവാഹനമ്। മാഥൈല്യശ്ച ലലിത്ഥശ്ച മത്സ്യകാലശ്ച സപ്തമഃ ।। ൩൭.
പ്രത്യഗ്രഹൻ, മണിവാഹനൻ എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന കുശൻ, മാതൈല്യൻ, ലലിത്തൻ, ഏഴാമനായ മത്സ്യകാലൻ.
ബൃഹദ്രഥസ്യ ദായാദഃ കുശാഗ്രോ നാമ വിശ്രുതഃ। കുശാഗ്രസ്യാത്മജശ്ചൈവ ഋഷഭോ നാമ വീര്യവാന് ।। ൩൭.
ബൃഹദ്രഥന്റെ വംശാവലി കുശാഗ്രൻ എന്ന പ്രശസ്തനായവനാണ്. കുശാഗ്രന്റെ പുത്രൻ ശക്തിയുള്ള ഋഷഭൻ.
ഋഷഭസ്യാപി ദായാദഃ പുഷ്പവാന്നാമ ധാര്മികഃ। വിക്രാന്തസ്തസ്യ ദായാദോ രാജാ സത്യഹിതഃ സ്മൃതഃ ।। ൩൭.
ഋഷഭന്റെ വംശാവലി ധാർമ്മികനായ പുഷ്പവാൻ. പുഷ്പവാന്റെ വംശാവലി വീരനായ രാജാവ് സത്യഹിതൻ.
തസ്യ പുത്രഃ സുധന്വാ ച തസ്മാദൂര്ജ്ജഃ പ്രതാപവാന്। ഊര്ജ്ജസ്യ നഭസഃ പുത്രസ്തസ്മാജ്ജജ്ഞേ സ വീര്യവാന് ।। ൩൭.
അവന്റെ പുത്രൻ സുദന്വൻ, അവനിൽ നിന്ന് ഉർജ്ജൻ എന്ന പ്രശസ്തനായ വീരൻ. ഉർജ്ജന്റെ പുത്രൻ നഭസൻ, അവനിൽ നിന്ന് ശക്തിയുള്ളവൻ ജനിച്ചു.
ശകലേ ദ്വേ സ വൈ ജാതോ ജരയാ സന്ധിതസ്തു സഃ। ജരാസന്ധോ മഹാബാഹുര്ജരയാ സന്ധിതസ്തു സഃ ।। ൩൭.
അവൻ രണ്ട് ഭാഗങ്ങളായി ജനിച്ചു, വയസ്സിന്റെ ശക്തിയാൽ ഒന്നായി ചേർന്നു. വലിയ ഭുജങ്ങൾ ഉള്ള ജരാസന്ധൻ അങ്ങനെ ഒന്നായി ചേർന്നു.
സര്വക്ഷത്രസ്യ ജേതാഽസൌ ജരാസന്ധോ മഹാബലഃ। ജരാസന്ധസ്യ പുത്രസ്തു സഹദേവഃ പ്രതാപവാന് ।। ൩൭.
സകലക്ഷത്രിയന്മാരെയും ജയിച്ച മഹാബലശാലിയായ ജരാസന്ധൻ. ജരാസന്ധന്റെ പുത്രൻ പ്രശസ്തനായ സഹദേവൻ.
സഹതേവാത്മജഃ ശ്രീമാന് സോമാധിഃ സുമഹാതപാഃ। ശ്രുതശ്രുവസ്തു സോമാധേര്മാഗധഃ പരികീര്തിതഃ ।। ൩൭.
സഹദേവന്റെ പുത്രൻ മഹാതപസ്സുള്ള ശ്രേഷ്ഠനായ സോമാധി. സോമാധിയിൽ നിന്ന് ശ്രുതശ്രു എന്ന മാഗധൻ ജനിച്ചു.
പരിക്ഷിതസ്യ ദായാദോ ബഭൂവ ജനമേജയഃ। ശ്രുതസേനസ്യ ദായാദോ ഭീമസേനോഽപി നാമതഃ ।। ൩൭.
പരീക്ഷിതന്റെ വംശാവലി ജനമേജയൻ. ശ്രുതസേനന്റെ വംശാവലി ഭീമസേനൻ എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നു.
ജഹ്നുസ്ത്വജനയത്പുത്രം സുരഥം നാമ ഭൂമിപമ്। സുരഥസ്യ തു ദായാദോ വീരോ രാജാ വിദൂരഥഃ ।। ൩൭.
ജഹ്നു ഒരു പുത്രനെ ജനിപ്പിച്ചു, ഭൂമിയുടെ ഭരണാധികാരി ആയ സുരഥൻ. സുരഥന്റെ വംശാവലി വീരനായ രാജാവ് വിദൂരഥൻ.
വിദൂരഥസുതശ്ചാപി സാര്വഭൌമ ഇതി ശ്രുതിഃ। സാര്വഭൌമാ ജ്ജയത്സേന ആരാധിസ്തസ്യ ചാത്മജഃ ।। ൩൭.
വിദൂരഥന്റെ പുത്രൻ സർവഭൗമൻ എന്ന് കേൾക്കപ്പെടുന്നു. സർവഭൗമന്റെ പുത്രൻ ജയത്സേനൻ, അവന്റെ പുത്രൻ ആരാധിതൻ.
ആരാധിതോ മഹാസത്ത്വ അയുതായുസ്തതഃ സ്മൃതഃ । അക്രോധനോഽയുതായോഽസ്തു തസ്മാദ്ദേവാതിഥിഃ സ്മൃതഃ ।। ൩൭.
വലിയ ആത്മാവുള്ള ആരാധിതൻ ആയുതായു എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെട്ടു. ആയുതായുവിന്റെ പുത്രൻ അക്രോധനൻ, അവനിൽ നിന്ന് ദേവാതിഥി ജനിച്ചു.
ദേവാതിഥേസ്തു ദായാദ ഋക്ഷ ഏവ ബഭൂവ ഹ। ഭീമസേനസ്തഥാ ഋക്ഷാദ്ദിലീപസ്തസ്യ ചാത്മജഃ ।। ൩൭.
ദേവാതിഥിയുടെ വംശാവലി ഋക്ഷൻ. ഋക്ഷനിൽ നിന്ന് ഭീമസേനൻ, ഭീമസേനന്റെ പുത്രൻ ദിലീപൻ.
ദിലീപസൂനുഃ പ്രതിപസ്തസ്യ പുത്രാസ്ത്രയഃ സ്മൃതാഃ। ദേവാപിഃ ശന്തനുശ്ചൈവ ബാഹ്ലീകശ്ചൈവ തേ ത്രയഃ ।। ൩൭.
ദിലീപന്റെ പുത്രൻ പ്രതിപൻ, അവനു മൂന്നു പുത്രന്മാർ ഉണ്ടായിരുന്നു: ദേവാപി, ശാന്തനു, ബാഹ്ലീകൻ — ഇവരാണ് ആ മൂന്നു പേർ.
ബാഹ്ലീകസ്യ തു വിജ്ഞേയഃ സപ്തബാഹ്ലീശ്വരോ നൃപഃ। ബാഹ്ലീകസ്യ സുതശ്ചൈവ സോമദത്തോ മഹായശാഃ ।। ൩൭.
ബാഹ്ലീകന്റെ രാജാവ് ഏഴു ബാഹ്ലീകർക്കും അധിപനാണെന്ന് അറിഞ്ഞിരിക്കണം. ബാഹ്ലീകന്റെ പുത്രനായ സോമദത്തൻ മഹത്തായ പ്രശസ്തിയുള്ളവനാണ്.
ജജ്ഞിരേ സോമദത്താത്തു ഭൂരിര്ഭൂരിശ്രവാഃ ശലഃ । ദേവാപിസ്തു പ്രവവ്രാജ വനം ധര്മ്മപരീപ്സയാ ।। ൩൭.
സോമദത്തനിൽ നിന്ന് ഭൂരി, ഭൂരിശ്രവാസ്, ശലൻ എന്നിങ്ങനെ പുത്രന്മാർ ജനിച്ചു. ദേവാപി ധർമ്മം തേടി കാടിലേക്ക് പോയി.