വായുപുരാണമ്

കാലേന മഹതാ വിദ്വാന് സ്വം വൈ സ്ഥാനമുപാഗതഃ। തേഷാം ജനപദാഃ സ്ഫീതാ വങ്ഗാങ്ഗസുഹ്ലകാസ്തഥാ ।। ൩൭.

കാലം കഴിഞ്ഞപ്പോൾ ആ ജ്ഞാനി തന്റെ സ്ഥാനത്ത് എത്തി. അവരുടേതായ ദേശങ്ങൾ繁വൃദ്ധിയായി, വംഗം, അംഗം, സുഹിലം എന്നിവയും അതിലുണ്ടായിരുന്നു.

പുണ്ഡ്രാഃ കലിങ്ഗാശ്ച തഥാ തേഷാം വംശം നിബേധത। തസ്യ തേ തനയാഃ സര്വേ ക്ഷേത്രജാ മുനിസമ്ഭവാഃ। സമ്ഭൂതാ ദീര്ഘതമസഃ സുദേണ്ണായാം മഹൌജസഃ ।। ൩൭.

പുണ്ഡ്രന്മാരും കലിംഗന്മാരും അങ്ങനെ തന്നെ. ഇവരുടെ വംശം കേൾക്കൂ: അവന്റെ എല്ലാ പുത്രന്മാരും മുനികളിൽ നിന്നു ജനിച്ചവരും, സുദേണ്ണയിൽ ദീർഘതമസെന്ന മഹാശക്തനായവനാൽ ജനിച്ചവരുമാണ്.

ഋഷയ ഊചുഃ। കഥം ബലേഃ സുതാഃ പഞ്ച ജനിതാഃ ക്ഷേത്രജാഃ പ്രഭോ। ഋഷിണാ ദീര്ഘതമസാ ഏതന്നോ ബ്രൂഹി പൃച്ഛതാമ് ।। ൩൭.

മുനിമാർ ചോദിച്ചു: പ്രഭോ, ബലിയുടെ അഞ്ചു പുത്രന്മാർ എങ്ങനെ ദീർഘതമസെന്ന മുനിയുടെ വഴി ജനിച്ചവരായി? ഞങ്ങൾ ചോദിക്കുന്നു, ദയവായി അതിന്റെ വിശദാംശങ്ങൾ പറയൂ.

സൂത ഉവാച।। അശിജോ നാമ വിഖ്യാത ആസീദ്ധീമാനൃഷിഃ പുരാ। ഭാര്യാ വൈ മമതാ നാമ ബഭൂവാസ്യ മഹാത്മനഃ ।। ൩൭.

സൂതൻ പറഞ്ഞു: പുരാതനകാലത്ത് അശിജൻ എന്ന പ്രശസ്തനും ജ്ഞാനിയുമായ ഒരു മുനിയുണ്ടായിരുന്നു. അവന്റെ ഭാര്യ മഹാത്മാവായ മമതയായിരുന്നു.

അശിജസ്യ കനീയാംസ്തു പുരോധാ യോ ദിവൌകസാമ്। ബൃഹസ്പതിര്ബൃഹത്തേജാ മമതാം സോഽഭ്യപദ്യത ।। ൩൭.

അശിജന്റെ ഇളയവൻ, ദേവന്മാരുടെ പുരോഹിതനായ ബൃഹസ്പതി, മഹത്തായ തേജസ്സുള്ളവൻ, മമതയെ സമീപിച്ചു.

ഉവാച മമതാ തന്തു ബൃഹസ്പതിമനിച്ഛതീ। അന്തര്വത്ന്യസ്മി തേ ഭ്രാതുര്ജ്യേഷ്ഠസ്യാഷ്ടമിതാ ഇതി ।। ൩൭.

മമത, ഇഷ്ടമില്ലാതെ, ബൃഹസ്പതിയോട് പറഞ്ഞു: ഞാൻ നിന്റെ മൂത്ത സഹോദരന്റെ ഗർഭിണിയായ ഭാര്യയാണ്, എട്ടുമാസം കഴിഞ്ഞിരിക്കുന്നു.

അയം ഹി മേ മഹാഗര്ഭോ രോചതേഽതി ബൃഹസ്പതേ। അശിജം ബ്രഹ്മ ചാഭ്യസ്യ ഷഡങ്ഗം വേദമുദ്ഗിരന് ।। ൩൭.

ഈ വലിയ ഗർഭം എനിക്ക് വളരെ പ്രിയമാണ്, ബൃഹസ്പതേ. അശിജൻ, ആറു അങ്കങ്ങളുള്ള വേദം ഉച്ചരിക്കുന്നവൻ, ബ്രഹ്മാവാണ്.

അമോഘരേതാസ്ത്വഞ്ചാപി ന മാം ഭജിതുമര്ഹസി। അസ്മിന്നേവ ഗതേ കാലേ യഥാ വാ മന്യസേ പ്രഭോ ।। ൩൭.

നിന്റെ വിത്ത് പരാജയപ്പെടാത്തതാണെങ്കിലും, നീ ഇപ്പോൾ എന്നെ ചേർക്കരുത്; സമയമെത്തുമ്പോൾ നിന്റെ ഇഷ്ടപ്രകാരം ചെയ്യാം.

ഏവമുക്തസ്തയാ സമ്യഗ് ബൃഹത്തേജാ ബൃഹസ്പതിഃ। കാമാത്മാനം മഹാത്മാ ച നാത്മാനം സോഽഭ്യധാരയത് ।। ൩൭.

അവളത് പറഞ്ഞപ്പോൾ, മഹത്തായ തേജസ്സുള്ള ബൃഹസ്പതി, ആഗ്രഹത്തിൽ ആകൃഷ്ടനായി, സ്വയം നിയന്ത്രിക്കാനായില്ല.

സമ്ബഭൂവൈവ ധര്മാത്മാ തയാ സാര്ദ്ധം ബൃഹസ്പതിഃ। ഉത്സൃജന്തം തദാ രേതോ ഗര്ഭസ്ഥഃ സോഽഭ്യഭാഷത ।। ൩൭.

ധർമ്മശീലനായ ബൃഹസ്പതി അവളുമായി ചേർന്നു. അപ്പോൾ അവൻ വിത്ത് ഒഴുക്കുമ്പോൾ, ഗർഭത്തിലെ ശിശു സംസാരിച്ചു.

നോ സ്നാതകോ ന്യസേദ്ധ്യസ്മിന് ദ്വയോര്നേഹാസ്തി സമ്ഭവഃ। അമോഘരേതാസ്ത്വഞ്ചാപി പൂര്വഞ്ചാഹമിഹാഗതഃ ।। ൩൭.

ഇവിടെ രണ്ടുപേരുടെ സംയോജനം കഴിയില്ല; ദ്വിജാതി ഇവിടെ ഇടംപിടിക്കരുത്. നിന്റെ വിത്ത് പരാജയപ്പെടില്ലെങ്കിലും, ഞാൻ ആദ്യം ഇവിടെ വന്നവനാണ്.

ശശാപ തം തദാ ക്രുദ്ധ ഏവമുക്തോ ബൃഹസ്പതിഃ। ആശിജന്തം സുതം ഭ്രാതുര്ഗര്ഭസ്ഥം ഭഗവാനൃഷിഃ ।। ൩൭.

അങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ, ബൃഹസ്പതി കോപത്തോടെ ഗർഭത്തിലെ ശിശുവായ തന്റെ സഹോദരന്റെ മകനായ മുനിയെ ശപിച്ചു.

യസ്മാത്ത്വമീദൃശേ കാലേ സര്വഭൂതേപ്സിതേ സതി। മാമേവമുക്തവാന് മോഹാത്തമോ ദീര്ഘം പ്രവേക്ഷ്യസി ।। ൩൭.

എല്ലാവർക്കും ജനനം ആഗ്രഹിക്കുന്ന സമയത്ത് നീ എന്നോട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞതിനാൽ, മോഹത്തിൽ നിന്നു നീ ദീർഘമായ അന്ധകാരത്തിലേക്ക് പോകേണ്ടിവരും.

തതോ ദീര്ഘതമാ നാമ ശാപാദൃഷിരജായത। അഥാശിജോ ബൃഹത്കീര്ത്തിര്ബൃഹസ്പതിരിവൌജസാ ।। ൩൭.

അതിനാൽ, ആ ശാപം മൂലം ദീർഘതമസെന്ന മുനി ജനിച്ചു. അശിജൻ മഹത്തായ കീർത്തിയോടെ, ബൃഹസ്പതിയെപ്പോലെ ശക്തിയുള്ളവനായിരുന്നു.

ഊര്ദ്ധ്വരേതാസ്തതശ്ചാപി ന്യവസദ്ഭ്രാതുരാശ്രമേ। ഗോധര്മം സൌരഭേയാത്തു വൃഷഭാച്ഛ്രുതവാന് പ്രഭോ ।। ൩൭.

വിത്ത് ഉയർത്തി പിടിച്ചവൻ തന്റെ സഹോദരന്റെ ആശ്രമത്തിൽ താമസിച്ചു. അവൻ കാളയിൽ നിന്ന് പശുക്കളുടെ ധർമ്മം പഠിച്ചു.

തസ്യ ഭ്രാതാ പിതൃവ്യസ്തു ചകാര ഭവനം തദാ। തസ്മിന് ഹി തത്ര വസതി യദൃച്ഛാഭ്യാഗതോ വൃഷഃ ।। ൩൭.

അവന്റെ പിതാവിന്റെ സഹോദരൻ അവനു വേണ്ടി ഒരു വീട് പണിതു. അവിടെ താമസിക്കുമ്പോൾ, ഒരു കാള യാദൃച്ഛികമായി അവിടെ എത്തി.

ദര്ശാര്ഥമാഹൃതാന് ദര്ഭാംശ്ചചാര സുരഭീവൃതഃ। ജഗ്രാഹ തം ദീര്ഘതമാ വിസ്ഫുരന്തഞ്ച ശ്രൃങ്ഗയോഃ ।। ൩൭.

ദർശനത്തിനായി കൊണ്ടുവന്ന ദർഭകൾക്ക് വേണ്ടി, സുരഭിയോടൊപ്പം അവൻ അലയിച്ചു. കൊമ്പുകൾ ഉണർത്തിയ കാളയെ ദീർഘതമസ് പിടിച്ചു.

സ തേന നിഗൃഹീതസ്തു ന ചചാല പദാത്പദമ്। തതോഽബ്രവീദ്വൃഷസ്തം വൈ മുഞ്ച മാം ബലിനാം വര ।। ൩൭.

അവനാൽ പിടിച്ചിട്ടും ആ കാളയ്ക്ക് ഒരു കാൽപടി പോലും നീങ്ങാൻ കഴിഞ്ഞില്ല. അപ്പോൾ ആ കാള പറഞ്ഞു: 'ശക്തന്മാരിൽ ഏറ്റവും വലിയവനേ, എന്നെ വിടൂ.'

ന മയാസാദിതസ്താത ബലവംസ്ത്വദ്വിധഃ ക്വചിത്। ത്ര്യമ്ബകം വഹതാ ദേവം യതോ ജാതോഽസ്മി ഭൂതലേ ।। ൩൭.

'എന്റെ ജനനത്തോടൊപ്പം, ത്ര്യമ്പകനെ ചുമക്കുന്ന നിന്റെ പോലൊരു ശക്തനെയൊരിക്കലും ഞാൻ കണ്ടിട്ടില്ല, അച്ഛാ.'

മുഞ്ച മാം ബലിനാം ശ്രഷ്ഠ പ്രീതസ്തേഽഹം വരം വൃണു। ഏവമുക്തോഽബ്രവീദേനം ജീവസ്ത്വം മേ ക്വ യാസ്യസി ।। ൩൭.

'ശക്തന്മാരിൽ ഏറ്റവും ശ്രേഷ്ഠനേ, എന്നെ വിടൂ. ഞാൻ നിന്നിൽ സന്തോഷവാനാണ്; ഒരു വരം ചോദിക്കൂ.' അപ്പോൾ അവൻ പറഞ്ഞു: 'നീ എന്റെ ജീവൻ തന്നെയാണ്; ഞാൻ എവിടെ പോകും?'

തേന ത്വാഹം ന മോക്ഷ്യാമി പരസ്വാഹം ചതുഷ്പദമ്। തതസ്തം ദീര്ഘതമസം സ വൃഷഃ പ്രത്യുവാച ഹ ।। ൩൭.

'അതുകൊണ്ട് ഞാൻ നിന്നെ വിടാൻ കഴിയില്ല; ഞാൻ മറ്റൊരാളുടെ സ്വത്താണ്, നാലുകാലിയാണു്.' അപ്പോൾ ആ കാള ദീർഘതമസിനെ, ആന്ധകാരത്തിൽ മുങ്ങിയവനെ, ഉദ്ദേശിച്ച് പറഞ്ഞു.

നാസ്മാകം വിദ്യതേ താത പാതകം സ്തേയമേവ വാ। ഭക്ഷ്യാഭക്ഷ്യം ന ജാനീമഃ പേയാപേയഞ്ച സര്വശഃ ।। ൩൭.

'നമ്മള്ക്ക്, അച്ഛാ, പാപമോ കള്ളം ചെയ്യലോ ഇല്ല. എന്താണ് ഭക്ഷ്യവും അല്ലാത്തതും, എന്താണ് കുടിക്കാവുന്നതും അല്ലാത്തതും എന്നൊന്നും ഞങ്ങൾ അറിയുന്നില്ല.'

കാര്യാകാര്യം ന വൈ വിഝോ ഗമ്യാഗമ്യം തഥൈവ ച। ന പാപ്മാനോ വയം വിപ്ര ധര്മോ ഹ്യേഷാം ഗവാം സ്മൃതഃ ।। ൩൭.

'ചെയ്യേണ്ടതും ചെയ്യരുതാത്തതും, പോകേണ്ടതും പോകരുതാത്തതും ഞങ്ങൾ തിരിച്ചറിയുന്നില്ല. ബ്രാഹ്മണാ, ഞങ്ങൾക്കു് പാപം ബാധിക്കില്ല — പശുക്കൾക്കുള്ള നിയമം ഇതാണ്.'

ഗവാം നാമ സ വൈ ശ്രുത്വാ സംഭ്രാന്തസ്ത്വനുമുച്യ തമ്। ഭക്ത്യാ ചാനുശ്രവികയാ ഗോഷു തം വൈ പ്രസാദ യത് ।। ൩൭.

പശുക്കളുടെ പേരുകേട്ടതോടെ അവൻ ഭയപ്പെട്ടു അവനെ വിട്ടയച്ചു; ഭക്തിയോടും ആചാരപരമായ ആദരവോടും കൂടി പശുക്കളുടെ അനുകൂല്യം തേടി.

പ്രസാദിതേ ഗതേ തസ്മിന് ഗോധര്മം ഭക്തിതസ്തു തമ്। മനസൈവ തദാദത്തേ തന്നിഷ്ഠസ്തത്പരായണഃ ।। ൩൭.

അവൻ പശുക്കളുടെ അനുഗ്രഹം നേടി വിട്ടുപോയപ്പോൾ, ദീർഘതമസ് ഭക്തിയോടെ പശുദർമ്മം മനസ്സിൽ സ്വീകരിച്ചു, അതിൽ ഉറച്ചും സമർപ്പിതനുമായി.

തതോ യവീയസഃ പത്നീമൌതഥ്യസ്യാഭ്യമന്യത। വിചേഷ്ടമാനാം രുദതീം ദൈവാത് സ മൂഢചേതനഃ ।। ൩൭.

അതിനുശേഷം, വിധിയുടെ പ്രകാരം, മനസ്സു മങ്ങിയ ദീർഘതമസ് ഔത്തത്യന്റെ ഇളയ ഭാര്യയെ ആഗ്രഹിച്ചു; അവൾ വിഷമിച്ചും കരയിച്ചും നിന്നു.

അവലേപന്തു തം മത്വാ ശരദ്വാംസ്തസ്യ നാക്ഷമത്। ഗോധര്മംവൈ ബലം കൃത്വാ സ്നുഷാം സ സമമന്യത ।। ൩൭.

അവനെ അഹങ്കാരിയെന്നു കരുതി ശരദ്വാൻ സഹിക്കാനാവാതെ, പശുദർമ്മത്തിൽ ആത്മവിശ്വാസം കൊണ്ടു, തന്റെ മരുമക്കളെ തുല്യമായി കണക്കാക്കി.

വിപര്യയന്തു തം ദൃഷ്ട്വാ ശരദ്വാന് പ്രത്യചിന്തയത്। ഭവിഷ്യമര്ഥം ജ്ഞാത്വാ ച മഹാത്മാ ച ന മൃത്യുതാമ് ।। ൩൭.

ആ മാറ്റം കണ്ട ശരദ്വാൻ ആലോചിച്ചു; സംഭവിക്കാൻ പോകുന്ന കാര്യങ്ങൾ അറിഞ്ഞ മഹാത്മാവിന് അവന്റെ മരണത്തിൽ ആഗ്രഹമുണ്ടായില്ല.

പ്രോവാച ദീര്ഘതമസം ക്രോധാത് സംരക്ത ലോചനഃ। ഗമ്യാഗമ്യം ന ജീനീഷേ ഗോധര്മാത് പ്രാര്ഥയത് സ്നുഷാമ് ।। ൩൭.

കോപത്തിൽ കണ്ണുകൾ ചുവപ്പിച്ച് ശരദ്വാൻ ദീർഘതമസിനോട് പറഞ്ഞു: 'നീ എന്താണ് ചെയ്യേണ്ടതോ ചെയ്യരുതാത്തതോ തിരിച്ചറിയുന്നില്ല; പക്ഷേ പശുദർമ്മം പറഞ്ഞ് നീ മരുമക്കളെ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.'