തഥൈവ ദാക്ഷിണാത്യാംശ്ച ദ്രവിജാന് സിംഹലൈഃ സഹ। ഗാന്ധാരാന് പാരദാംശ്ചൈവ പഹ്ലവാന് യവനാഞ്ഛകാന് ।। ൩൬.
അതുപോലെ തന്നെ, ദക്ഷിണ പ്രദേശങ്ങളിൽ നിന്നുള്ളവരും, ദ്രാവിഡർ, സിംഹളർ, ഗന്ധാരർ, പാരദർ, പഹ്ലവർ, യവനർ, ശകർ എന്നിവരും.
തുഷാരാന് ബര്ബരാംശ്ചൈവ പുലിന്ദാന് ദരദാന് ഖസാന് । ലമ്പാകാനന്ധകാന് രുദ്രാന് കിരാതാംശ്ചൈവ സ പ്രഭുഃ ।। ൩൬.
തുഷാരർ, ബർബർവർ, പുലിന്ദർ, ദരദർ, ഖസർ, ലംപാകർ, അന്ധകർ, രുദ്രർ, കിരാതർ എന്നിവരും ആ പ്രഭുവിന്റെ കീഴിൽ.
പ്രവൃത്തചക്രോബലവാന് മ്ലേച്ഛാനാമന്തകൃദ്ബലീ। അദൃശ്യഃ സര്വഭൂതാനാം പൃഥിവീം വിചരിഷ്യതി ।। ൩൬.
ചക്രത്തിന്റെ ശക്തി കൊണ്ടും, വലിയ ബലത്തോടെ, മ്ലേച്ചരുകളെ നശിപ്പിക്കുന്നവനായി, എല്ലാ ജീവികളും കാണാത്തവനായി ഭൂമിയിൽ സഞ്ചരിക്കും.
മാനവഃ സ തു സംജജ്ഞേ ദേവസ്യാംശേന ധീമതഃ । പൂര്വജന്മനി വിഷ്ണുര്യഃ പ്രമിതിര്നാമ വീര്യവാന് ।। ൩൬.
ആ മനുഷ്യൻ, ബുദ്ധിയുള്ള ദേവന്റെ അംശത്തിൽ ജനിക്കും; മുൻജന്മത്തിൽ, വിശ്ണുവായ പ്രമിതി എന്ന വീരനായവനായിരുന്നു.
ഗാത്രേണ വൈ ചന്ദ്രസമഃ പൂര്ണേ കലിയുഗേഽഭവത്। ഇത്യേതാസ്തസ്യ ദേവസ്യ ദശ സമ്ഭൂതയഃ സ്മൃതാഃ ।। ൩൬.
ആയാളുടെ രൂപം ചന്ദ്രനുപോലും, കലിയുഗം അവസാനിക്കുമ്പോൾ ജനിക്കും. ഇങ്ങനെ ആ ദേവന്റെ പത്ത് അവതാരങ്ങൾ ഓർമ്മിക്കപ്പെടുന്നു.
തം തം കാലഞ്ച കാര്യഞ്ച തത്തദുദ്ദിശ്യ കാരണമ്। അംശേന ത്രിഷു ലോകേഷു താസ്താ യോനീഃ പ്രപത്സ്യതേ ।। ൩൬.
ഓരോ കാലത്തിനും, ആവശ്യത്തിനും, കാരണത്തിനും അനുസരിച്ച്, തൻ്റെ അംശം കൊണ്ട് മൂന്ന് ലോകങ്ങളിലെ വിവിധ യോണികളിൽ പ്രവേശിക്കും.
പഞ്ചവിംശോത്ഥിതേ കല്പേ പഞ്ചവിംശതി വൈ സമാഃ। വിനിഘ്നന് സര്വ്വഭൂതാനി മാനുഷാനേവ സര്വ്വശഃ ।। ൩൬.
ഇരുപത്തിയഞ്ചാമത് കല്പം വരുമ്പോൾ, ഇരുപത്തിയഞ്ച് വർഷം മുഴുവൻ, എല്ലാ ജീവികളും, പ്രത്യേകിച്ച് മനുഷ്യരെയും നശിപ്പിക്കും.
കൃത്വാ ബീജാവശേഷാന്തു മഹീം ക്രൂരേണ കര്മ്മണാ। സംശാതയിത്വാ വൃഷലാന് പ്രായശസ്താനധാര്മ്മികാന് ।। ൩൬.
ഭൂമിയിൽ കഠിനമായ പ്രവൃത്തികൾ നടത്തി, വിത്തുകൾ മാത്രം ശേഷിപ്പിച്ച്, പ്രധാനമായും അധാർമ്മികരായ വൃശലന്മാരെ മുഴുവനായി നശിപ്പിക്കും.
തതഃ സ വൈ തദാ കല്കിശ്ചരിതാര്ഥഃ സസൈനികഃ। കര്മണാ നിഹതാ യേ തു സിദ്ധാസ്തേ തു പുനഃ സ്വയമ് ।। ൩൬.
അവനു തൻ്റെ സൈന്യത്തോടൊപ്പം ലക്ഷ്യം പൂർത്തിയാക്കിയ ശേഷം, അവന്റെ പ്രവൃത്തിയിൽ കൊല്ലപ്പെട്ടവർ, സ്വയം സിദ്ധരായി വീണ്ടും ജനിക്കും.
അകസ്മാത് കുപിതാന്യോന്യം ഭവിഷ്യന്തി ച മോഹിതാഃ । ക്ഷപയിത്വാ തു താന് സര്വാന് ബാവിനാര്ഥേന ചോദിതാന് ।। ൩൬.
അവർ അപ്രതീക്ഷിതമായി, ഭ്രമിച്ചവരായി, പരസ്പരം കോപം പ്രകടിപ്പിക്കും; ഭാവിയിലെ ആവശ്യത്തിനായി ഉണർത്തപ്പെട്ടവരെ മുഴുവനും നശിപ്പിച്ച ശേഷം.
ഗങ്ഗായമുനയോര്മധ്യേ നിഷ്ഠാം പ്രാപ്സ്യതി സാനുഗഃ। തതോ വ്യതീതേ കല്കൌ തു സാമാന്യൈഃ സഹ സൈനികൈഃ ।। ൩൬.
ഗംഗയും യമുനയും തമ്മിലുള്ള പ്രദേശത്ത്, അനുയായികളോടൊപ്പം തൻ്റെ വാസസ്ഥാനം നേടും; അതിനുശേഷം, കൽക്കി സൈന്യത്തോടൊപ്പം വിട്ടുപോകുമ്പോൾ.
നൃപേഷ്വഥ വിനഷ്ടേഷു തദാ ത്വപ്രഗ്രഹാഃ പ്രജാഃ। രക്ഷണേ വിനിവൃത്തേ തു ഹത്വാ ചാന്യോന്യമാഹവേ ।। ൩൬.
രാജാക്കന്മാർ ഇല്ലാതായപ്പോൾ, ജനങ്ങൾ നിയന്ത്രണമില്ലാതെ മാറും; സംരക്ഷണം അവസാനിച്ചപ്പോൾ, യുദ്ധത്തിൽ പരസ്പരം കൊല്ലും.
പരസ്പരഹൃതാശ്വാസാ നിരാക്രന്ദാഃ സുദുഃഖിതാഃ। പുരാണി ഹിത്വാ ഗ്രാമാംശ്ച തുല്യാസ്താ നിഷ്പരിഗ്രഹാഃ ।। ൩൬.
പരസ്പര ആശ്വാസം നഷ്ടപ്പെട്ട്, നിലവിളി ഇല്ലാതെ, വലിയ ദുഃഖത്തിൽ, നഗരങ്ങളും ഗ്രാമങ്ങളും ഉപേക്ഷിച്ച്, സമനിലയിൽ, സ്വത്തുക്കളില്ലാതെ ജീവിക്കും.
പ്രനഷ്ടശ്രുതിധര്മാശ്ച നഷ്ടധര്മാശ്രമാസ്തഥാ। ഹ്രസ്വാ അല്പായുഷശ്ചൈവ വനൌകസ ഇമേ സ്മൃതാഃ ।। ൩൬.
വേദപാഠവും ധർമ്മവും നഷ്ടപ്പെട്ട്, ധർമ്മാശ്രമങ്ങൾ ഇല്ലാതായി, ചുരുങ്ങിയ ആയുസ്സും, കുറച്ചുള്ള ശക്തിയും ഉള്ളവരായി, ഇവരെ വനവാസികൾ എന്ന് ഓർമ്മിക്കുന്നു.
സരിത്പര്വതസേവിന്യഃ പത്രമൂലഫലാശനാഃ। ചീര പത്രാജിനധരാഃ സങ്കരം ഘോരമാസ്ഥിതാഃ ।। ൩൬.
നദികളും പർവ്വതങ്ങളും ഒറ്റയാക്കി, ഇല, കിഴങ്ങ്, പഴം എന്നിവ ഭക്ഷിച്ച്, തൂപ്പും ഇലയും മൃഗചർമ്മവും ധരിച്ച്, ഭയങ്കരമായ വ്രതങ്ങളിൽ ഏർപ്പെട്ടവരായിരുന്നു അവർ.
അല്പായുഷോ നഷ്ടവാര്ത്താ ബഹ്വാബാധാഃ സുദുഃഖിതാഃ। ഏവം കഷ്ടമനുപ്രാപ്താഃ കലിസന്ധ്യംശകേ തദാ ।। ൩൬.
അവർക്ക് ആയുസ്സ് കുറവായിരുന്നു, ലോകം അവരെ മറന്നുപോയി, അനേകം കഷ്ടങ്ങൾ അനുഭവിച്ചു, അത്യന്തം ദുഃഖിതരായി, കലിയുഗത്തിന്റെ അസ്തമയകാലത്ത് ഇങ്ങനെ വലിയ കഷ്ടങ്ങൾ നേരിടേണ്ടിവന്നു.
പ്രജാഃ ക്ഷയം പ്രയാസ്യന്തി സാര്ദ്ധം കലിയുഗേന തു । ക്ഷീണേ കലിയുഗേ തസ്മിന് പ്രവൃത്തേ ച കൃതേ പുനഃ ।। ൩൬.
ജനങ്ങൾ കലിയുഗം കൂടെ ക്ഷയിക്കുമാറാകും; ആ കലിയുഗം അവസാനിച്ചപ്പോൾ വീണ്ടും കൃതയുഗം ആരംഭിക്കും.
പ്രപത്സ്യന്തേ യഥാന്യായം സ്വഭാവാദേവ നാന്യതാ। ഇത്യേതത് കീര്തിതം സര്വം ദേവാസുരവിചേഷ്ടിതമ് ।। ൩൬.
അപ്പോൾ അവർ സ്വഭാവപ്രകാരം ശരിയായ രീതിയിൽ തന്നെ പ്രവർത്തിക്കും, വഴിവിട്ടു പോവില്ല; ദേവന്മാരുടെയും അസുരന്മാരുടെയും എല്ലാ പ്രവർത്തികളും ഇതുവരെ വിവരിച്ചു.
യദുവംശപ്രസങ്ഗേന മഹദ്വോ വൈഷ്ണവം യശഃ । തുര്വസോസ്തു പ്രവക്ഷ്യാമി പൂരോര്ദ്രുഹ്യോരനോസ്തഥാ ।। ൩൬.
യദുവംശത്തെക്കുറിച്ചുള്ള പ്രസംഗത്തിൽ നിങ്ങളുടെ മഹത്തായ വൈഷ്ണവ മഹത്വം ഞാൻ പറഞ്ഞുവെച്ചു; ഇനി ഞാൻ തുര്വസുവിനെയും, പുരുവിനെയും, ദ്രുഹ്യുവിനെയും, അനുവിനെയും കുറിച്ച് വിവരിക്കും.
തുര്വസോസ്തു സുതോ വഹ്നിര്വഹ്നേര്ഗോഭാനുരാത്മജഃ। ഗോഭാനോസ്തു സുതോ വീരസ്ത്രിസാനുരപരാജിതഃ ।। ൩൭.
തുര്വസുവിന്റെ മകനായിരുന്നു വഹ്നി, വഹ്നിയുടെ മകൻ ഗോഭാനു; ഗോഭാനുവിന്റെ മകൻ ബലവാനായ ത്രിസാനു, അവന്റെ മകൻ അപരാജിതൻ.
കരന്ധമസ്ത്രിസാനോസ്തു മരുത്തസ്യ ന ചാത്മജഃ। അന്യസ്ത്വവീക്ഷിതോ രാജാ മരുത്തഃ കഥിതഃ പുരാ ।। ൩൭.
ത്രീസാനുവിന്റെ മകനാണ് കരന്ധമൻ, എന്നാൽ മരുത്തൻ അവന്റെ മകനല്ല; മറ്റൊരു രാജാവായ മരുത്ത്, അവന്റെ വംശത്തിൽപ്പെട്ടവൻ അല്ല, പുരാതനകാലത്ത് പ്രസിദ്ധനായിരുന്നു.
അനവത്യോ മരുത്തസ്തു സ രാജാസീദിതി ശ്രുതമ്। ദുഷ്കൃതം പൌരവം ചാപി സര്വേ പുത്രമകല്പയന് ।। ൩൭.
ആ മരുത്തിന് സന്താനമില്ലായിരുന്നുവെന്ന് കേൾക്കുന്നു; ദുഷ്കൃതന്റെ മകനെയും പൗരവവംശത്തെയും എല്ലാവരും യോഗ്യനല്ലെന്ന് കരുതിയിരുന്നു.
ഏവം യയാദിശാപേന ജരായാഃ സംക്രമേണ തു । തുര്വസോഃ പൌരവം വംശം പ്രവിവേശ പുരാ കില ।। ൩൭.
ഇങ്ങനെ, യയാതിയുടെ ശാപത്താൽ, വയസ്സിന്റെ ക്രമത്തിൽ, തുര്വസു ഒരിക്കൽ പൗരവവംശത്തിൽ ചേർന്നു.
ദുഷ്കൃതസ്യ തു ദായാദഃ ശരൂഥോ നാമ പാര്ഥിവഃ। ശരൂഥാത്തു ജനാപീഡശ്ചത്വാരസ്തസ്യ ചാത്മജാഃ ।। ൩൭.
ദുഷ്കൃതന്റെ അവകാശി ശരൂഥ എന്ന രാജാവായിരുന്നു; ശരൂഥനിൽ നിന്ന് ജനാപീഡൻ ജനിച്ചു, അവനു നാലു പുത്രന്മാർ ഉണ്ടായിരുന്നു.
പാണ്ഡ്യശ്ച കേരലശ്ചൈവ ചോലഃ കുല്യസ്തഥൈവ ച। തേഷാം ജനപദാഃ കുല്യാഃ പാണ്ഡ്യാശ്ചോലാഃ സകേരലാഃ ।। ൩൭.
അവർ പാണ്ഡ്യൻ, കേരളൻ, ചോളൻ, കുല്യൻ എന്നിങ്ങനെയാണ്; അവരുടെ ജനങ്ങൾ കുല്യന്മാർ, പാണ്ഡ്യന്മാർ, ചോളന്മാർ, കേരളക്കാർ എന്നിങ്ങനെയാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്.
ദ്രുഹ്യോസ്തു തനയൌ വീരൌ ബഭ്രുഃ സേതുശ്ച വിശ്രുതൌ। അരുദ്ധഃ സേതുപുത്രസ്തു ബാഭ്രവോ രിപുരുച്യതേ ।। ൩൭.
ദ്രുഹ്യുവിന് പ്രശസ്തരായ ധീരന്മാരായ രണ്ട് പുത്രന്മാർ ഉണ്ടായിരുന്നു, ബഭ്രുവും സെതുവും; സെതുവിന്റെ മകൻ അരുദ്ധൻ, ബഭ്രുവിന്റെ മകൻ റിപു എന്നാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്.
യൌവനാശ്വേന സമിതി കൃച്ഛ്രേണ നിഹതോ ബലീ। യുദ്ധം സുമഹദാസീത്തു മാസാന് പരി ചതുര്ദശ ।। ൩൭.
ശക്തനായ അരുദ്ധൻ, യൗവനാശ്വനാൽ വലിയ പ്രയാസത്തോടെ യുദ്ധത്തിൽ കൊല്ലപ്പെട്ടു; ആ യുദ്ധം പതിനാലു മാസം നീണ്ടു.
അരുദ്ധസ്യ തു ദായാദോ ഗാന്ധാരോ നാമ പാര്ഥിവഃ। ഖ്യായതേ യസ്യ നാമ്നാ തു ഗാന്ധാരവിഷയോ മഹാന് ।। ൩൭.
അരുദ്ധന്റെ അവകാശി ഗന്ധാരൻ എന്ന രാജാവായിരുന്നു; അവന്റെ പേരിൽ ഗന്ധാരപ്രദേശം പ്രശസ്തമാണ്.
ഗാന്ധാരദേശജാശ്ചാപി തുരഗാ വാജിനാം വരാഃ। ഗാന്ധാരപുത്രോ ധര്മ്മസ്തു ഘൃതസ്തസ്യ സുതോഽഭവത് ।। ൩൭.
ഗന്ധാരദേശത്ത് ജനിക്കുന്ന കുതിരകൾ കുതിരകളിൽ ഏറ്റവും ഉത്തമമാണ്; ഗന്ധാരന്റെ മകൻ ധർമ്മൻ, അവന്റെ മകൻ ഘൃതൻ.
ഘൃതസ്യ ദുര്ദമോ ജജ്ഞേ പ്രചേതാസ്തസ്യ ചാത്മജഃ । പ്രചേതസഃ പുത്രശതം രാജാനഃ സര്വ ഏവ തേ ।। ൩൭.
ഘൃതന്റെ മകൻ ദുര്ദ്ദമൻ, അവന്റെ മകൻ പ്രചേതാസ്; പ്രചേതാസിന് നൂറ് പുത്രന്മാർ ഉണ്ടായിരുന്നു, അവരൊക്കെയും രാജാക്കന്മാരായിരുന്നു.