വായുപുരാണമ്

അവഗാഹശ്ച ചിത്രശ്ച ശൂരശ്ചിത്രവരശ്ച യഃ। ചിത്രസേനഃ സുതശ്ചാസ്യ കന്യാ ചിത്രവതീ തഥാ ।। ൩൪.

അവഗാഹൻ, ചിത്രൻ, ശൂരൻ, ചിത്രവരൻ; ചിത്രസേനൻ എന്ന പുത്രനും, ചിത്രവതി എന്ന പുത്രിയും ഉണ്ടായിരുന്നു.

തുമ്ബശ്ച തുമ്ബബാണശ്ച ജനസ്തമ്ബശ്ച താവുഭൌ। ഉപാങ്ഗസ്യ സ്മൃതൌ ദ്വൌ തു വജ്രാരഃ ക്ഷിപ്ര ഏവ ച ।। ൩൪.

തുംബൻ, തുംബബാണൻ, ജനസ്തംബൻ—ഇവരിൽ രണ്ടുപേർ ഉപാംഗന്റെ പുത്രന്മാരായി ഓർമ്മിക്കപ്പെടുന്നു; വജ്രാരനും ക്ഷിപ്രനും കൂടെ.

ഭൂരീന്ദ്രസേനോ ഭൂരിശ്ച ഗവേഷസ്യ സുതാവുഭൌ । യുധിഷ്ഠിരസ്യ കന്യാ തു സുതനുര്നാമ വിശ്രുതാ ।। ൩൪.

ഭൂരീന്ദ്രസേനനും ഭൂരിയും—ഇവരാണ് ഗവേഷന്റെ രണ്ട് പുത്രന്മാർ; യുദ്ധിഷ്ഠിരന്റെ പുത്രി പ്രശസ്തയായ സുതാനുര് ആയിരുന്നു.

തസ്യാമശ്വസുതോ ജജ്ഞേ വജ്രോ നാമ മഹായശാഃ। വജ്രസ്യ പ്രതിബാഹുസ്തു സുചാരുസ്തസ്യ ചാത്മജഃ ।। ൩൪.

അവളിൽ നിന്ന് അശ്വസുതന്റെ പുത്രനായ പ്രശസ്തനായ വജ്രൻ ജനിച്ചു; വജ്രന്റെ പുത്രൻ പ്രതിബാഹു, അവന്റെ പുത്രൻ സുചാരു.

കാശ്മാ സുപാര്ശ്വം തനയം ജജ്ഞേ സാമ്ബാ തരസ്വിനമ്। തിസ്രഃ കോട്യസ്തു പുത്രാണാം യാദവാനാം മഹാത്മനാമ് ।। ൩൪.

കാശ്മാ സമ്ബയുടെ വീര്യശാലിയായ പുത്രനായ സുപാർശ്വനെ പ്രസവിച്ചു; മഹാത്മാക്കളായ യാദവന്മാരുടെ പുത്രന്മാർ മൂന്നു കോടി ഉണ്ടായിരുന്നു.

ഷഷ്ടിംശതസഹസ്രാണി വീര്യ്യവന്തോ മഹാബലാഃ। ദേവാംശാഃ സര്വ്വ ഏവേഹ ഉത്പന്നാസ്തേ മഹൌജസഃ ।। ൩൪.

അറുപതിനായിരം വീര്യവാന്മാരും മഹാബലശാലികളും, ദൈവീകശക്തിയുള്ളവരും ഇവിടെയുണ്ടായിരുന്നു.

ദൈവാസുരേ ഹതാ യേ ച അസുരാ വൈ മഹാതപാഃ। ഇഹോത്പന്നാ മനുഷ്യേഷു ബാധന്തേ സര്വ്വമാനവാന് । തേഷാമുത്സാദനാര്ഥന്തു ഉത്പന്നാ യാദവേ കുലേ ।। ൩൪.

ദേവന്മാരും മഹാതപസ്സുള്ള അസുരന്മാരും, കൊല്ലപ്പെട്ടവരും, മനുഷ്യരായി ജനിച്ചു മനുഷ്യരെയൊക്കെയും പീഡിപ്പിച്ചു; അവരെ നശിപ്പിക്കാനാണ് അവർ യാദവകുലത്തിൽ ജനിച്ചത്.

കുലാനി ദശ ചൈകഞ്ച യാദവാനാം മഹാത്മനാമ്। സര്വ്വമകകുലം യദ്വദ്വര്ത്തതേ വൈഷ്ണവേ കുലേ ।। ൩൪.

മഹാത്മാക്കളായ യാദവന്മാരുടെ പതിനൊന്ന് വംശങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നു; ആകകളും മറ്റു വംശങ്ങളും വൈഷ്ണവകുലത്തിൽ നിലനിന്നിരുന്നു.

വിഷ്ണുസ്തേഷാം പ്രമാണേ ച പ്രഭുത്വേ ച വ്യവസ്ഥിതഃ । നിദേശസ്ഥായിഭിസ്തസ്യ ബദ്ധ്യന്തേ സര്വമാനുഷാഃ ।। ൩൪.

വിഷ്ണു അവരിൽ തന്നെ അളവായും അധിപതിയായും നിലകൊണ്ടു; അവന്റെ ആജ്ഞ പാലിക്കുന്നവരാൽ എല്ലാ മനുഷ്യരും നിയന്ത്രിക്കപ്പെട്ടു.

ഇതി പ്രസൂതിര്വൃഷ്ണീനാം സമാസവ്യാസയോഗതഃ। കീര്ത്തിതാ കീര്ത്തനാച്ചൈവ കീര്ത്തിസിദ്ധിമഭീപ്സിതാമ് ।। ൩൪.

ഇങ്ങനെ വൃഷ്ണി വംശത്തിന്റെ ഉത്ഭവം സംക്ഷിപ്തമായും വിശദമായും പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു. ഇതു പറഞ്ഞാൽ, ആഗ്രഹിച്ച പ്രശസ്തി നേടാമെന്നു വിശ്വസിച്ചു.

മനുഷ്യപ്രകൃതീന് ദേവാന് കീര്ത്യമാനാന്നിബോധത । സങ്കര്ഷണോ വാസുദേവഃ പ്രദ്യുമ്നഃ സാമ്ബ ഏവ ച ।। ൩൫.

മനുഷ്യരുടെ സ്വഭാവവും ദേവന്മാരുടേയും മഹത്വവും ഇപ്പോൾ കേൾക്കൂ: സങ്കർഷണൻ, വാസുദേവൻ, പ്രദ്യുമ്നൻ, സാംബൻ ഇവരും.

അനിരുദ്ധശ്ച പഞ്ചൈതേ വംശവീരാഃ പ്രകീര്ത്തിതാഃ। സപ്തര്ഷയഃ കുബേരശ്ച യക്ഷോ മണിവരസ്തഥാ ।। ൩൫.

അനിരുദ്ധനും ചേർന്ന് ഇവ അഞ്ചുപേരും വംശത്തിലെ പ്രശസ്ത വീരന്മാരാണ്. ഏഴ് മഹർഷിമാർ, കുബേരൻ, ഒരു യക്ഷൻ, മണിവരൻ എന്നിവരും ഉണ്ട്.

ശാലകീ ബദരശ്ചൈവ വിദ്വാന് ധന്വന്തരിസ്തഥാ। നന്ദിനശ്ച മഹാദേവഃ ശാലങ്കായന ഉച്യതേ। ആദിദേവസ്തദാ ജിഷ്ണുരേഭിശ്ച സഹ ദൈവതൈഃ ।। ൩൫.

ശാലകി, ബദരൻ, ജ്ഞാനിയായ ധന്വന്തരി, മഹാദേവനായ നന്ദിനി, ശാലങ്കായനൻ, ആദിദേവൻ, ജിഷ്ണു ഇവരും ഈ ദൈവികരോടൊപ്പം ചേർന്നിരിക്കുന്നു.

വിഷ്ണുഃ കിമര്ഥം സമ്ഭൂതഃ സ്മൃതാഃ സമ്ഭൂതയഃ കതി। ഭവിഷ്യാഃ കതി വാന്യേ തു പ്രാദുര്ഭാവാ മഹാത്മനഃ ।। ൩൫.

വിഷ്ണു എന്തിനാണ് ജനിച്ചത്? എത്ര ജന്മങ്ങൾ ഓർക്കപ്പെടുന്നു? ഭാവിയിൽ മഹാത്മാവിന്റെ എത്ര അവതാരങ്ങൾ ഉണ്ടാകും?

ബ്രഹ്മക്ഷേത്രേ യുഗാന്തേഷു കിമര്ഥമിഹ ജായതേ । പുനഃ പുനര്മ്മനുഷ്യേഷു തന്നഃ പ്രബ്രൂഹി പൃച്ഛതാമ് ।। ൩൫.

ബ്രഹ്മയുടെ ലോകത്ത്, യുക്തികൾ അവസാനിക്കുമ്പോൾ, അവൻ എന്തിനാണ് വീണ്ടും ജനിക്കുന്നത്? മനുഷ്യരിൽ വീണ്ടും വീണ്ടും ജനിക്കുന്നത് എന്തുകൊണ്ടാണ്? ദയവായി ഞങ്ങൾ ചോദിക്കുന്നതിനു ഉത്തരം പറയൂ.

വിസ്തരേണൈവ സര്വാണി കര്മ്മാണി രിപുഘാതിനഃ। ശ്രോതുമിച്ഛാമഹേ സമ്യഗ് ദേഹൈഃ കൃഷ്ണസ്യ ധീമതഃ ।। ൩൫.

ശത്രുക്കളെ സംഹരിക്കുന്ന ധീരനായ കൃഷ്ണൻ വിവിധ ശരീരങ്ങളിൽ ചെയ്ത എല്ലാ പ്രവർത്തികളും വിശദമായി ഞങ്ങൾ കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.

കര്മ്മണാമാനുപൂര്വ്യഞ്ച പ്രാദുര്ഭാവാശ്ച യേ പ്രഭോ । യാ ചാസ്യ പ്രകൃതിഃ സൂത താശ്ചാസ്മാന് വക്തുമര്ഹസി ।। ൩൫.

പ്രഭുവേ, കൃഷ്ണന്റെ പ്രവർത്തികളുടെ ക്രമവും അവതാരങ്ങളും സ്വഭാവവും, സൂതാ, ഇവയെല്ലാം ഞങ്ങൾക്ക് വിശദമായി പറയേണ്ടതാണ്.

കഥം സ ഭഗവാന് വിഷ്ണുഃ സുരേഷ്വരിനിഷൂദനഃ। വസുദേവകുലേ ധീമാന് വാസുദേവത്വമാഗതഃ ।। ൩൫.

ദേവന്മാരുടെ ശത്രുക്കളെ സംഹരിക്കുന്ന, ജ്ഞാനിയായ, ഭാഗ്യവാൻ വിഷ്ണു, വസുദേവന്റെ വീട്ടിൽ വാസുദേവനായി എങ്ങനെ ജനിച്ചു?

അമരൈഃ സൂത കിം പുണ്യം പുണ്യകൃദ്ഭിരലംകൃതമ്। ദേവലോകം സമുത്സൃജ്യ മര്ത്യലോകമിഹാഗതഃ ।। ൩൫.

സൂതാ, ധർമ്മത്തിൽ അലയ്ക്കുന്ന അമരന്മാർ ദൈവലോകം വിട്ട് മനുഷ്യലോകത്തേക്ക് വരാൻ എന്ത് പുണ്യം ചെയ്തു?

ദേവമാനുഷയോര്നേതാ ഭൂര്ഭുവഃപ്രസവോ ഹരിഃ। കിമര്ഥം ദിവ്യമാത്മാനം മാനുഷേ സമവേശയത് ।। ൩൫.

ദേവന്മാരുടെയും മനുഷ്യരുടെയും നേതാവായ ഹരി, ഭൂമിയുടെയും സ്വർഗ്ഗത്തിന്റെയും ഉത്ഭവം, ദൈവാത്മാവായ അവൻ മനുഷ്യരൂപം സ്വീകരിച്ചത് എന്തുകൊണ്ടാണ്?

യശ്ചക്രം വര്തയത്യേകോ മനുഷ്യാണാം മനോമയമ്। മനുഷ്യേ സ കഥം ബുദ്ധിം ചക്രേ ചക്രഭൃതാം വരഃ ।। ൩൫.

മനുഷ്യരുടെ മനസ്സിൽ ചക്രം ചലിപ്പിക്കുന്നവൻ, ചക്രധാരികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ അവൻ മനുഷ്യരിൽ ജ്ഞാനം എങ്ങനെ സൃഷ്ടിച്ചു?

ഗോപായനം യഃ കുരുതേ ജഗതാം സാര്വ്വലൌകികമ്। സ കഥം ഗാം ഗതോ വിഷ്ണുര്ഗോപമന്വകരോത്പ്രഭുഃ ।। ൩൫.

ലോകങ്ങളിലൊക്കെയും പശുപാലനം പ്രചരിപ്പിച്ചവൻ, വിഷ്ണു, ഭഗവാൻ, പശുക്കളോടൊപ്പം ചേർന്ന് ഒരു ഗോപനായത് എങ്ങനെ?

മഹാഭൂതാനി ഭൂതാത്മാ യോ ദദാര ചകാര ഹ। ശ്രീഗര്ഭഃ സ കഥം ഗര്ഭേ സ്ത്രിയാ ഭൂചരയാ ധൃതഃ ।। ൩൫.

സകലഭൂതങ്ങളുടെ ആത്മാവായവൻ, മഹാഭൂതങ്ങൾ വിഭജിച്ച് സൃഷ്ടിച്ചവൻ, ശ്രീധനമായ അവൻ ഭൂമിയിലെ ഒരു സ്ത്രീയുടെ ഗർഭത്തിൽ എങ്ങനെ വഹിക്കപ്പെട്ടു?

യേന ലോകാന് ക്രമൈര്ജിത്ത്വാ ത്രിഭിസ്ത്രീംസ്ത്രിദശേപ്സയാ। സ്ഥാപിതാ ജഗതോ മാര്ഗാസ്ത്രിവര്ഗപ്രവരാസ്ത്രയഃ ।। ൩൫.

മൂന്നു വലിയ ചുവടുകൾകൊണ്ട് ലോകങ്ങളെ കീഴടക്കി, സകലജഗത്തിന്റെ മാർഗങ്ങൾ സ്ഥാപിച്ചവൻ, ജീവിതത്തിലെ മൂന്നു പ്രധാന ലക്ഷ്യങ്ങൾ സ്ഥാപിച്ചതെങ്ങനെ?

യോഽന്തകാലേ ജഗത്പീത്വാ കൃത്വാ തോയമയം വപുഃ। ലോകമേകാര്ണവം ചക്രേ ദൃശ്യാദൃശ്യേന വര്ത്മനാ ।। ൩൫.

ലോകം മുഴുവൻ കുടിച്ചു, ജലരൂപം ധരിച്ച്, ദൃശ്യവും അദൃശ്യവുമായ വഴികളിലൂടെ ലോകം ഏകസമുദ്രമാക്കിയവൻ, അതെങ്ങനെ?

യഃ പുരാണേ പുരാണാത്മാ വാരാഹം വപുരാസ്ഥിതഃ। ദദൌ ജിത്ത്വാ വസുമതീം സുരാണാം സുരസത്തമഃ ।। ൩൫.

പഴയകാലങ്ങളിൽ, പുരാതനാത്മാവായവൻ, വരാഹരൂപം സ്വീകരിച്ച്, ഭൂമിയെ കീഴടക്കി ദേവന്മാർക്ക് നൽകിയ ദേവശ്രേഷ്ഠൻ, അതെങ്ങനെ?

യേന സൈംഹം വപുഃ കൃത്വാ ദ്വിധാകൃത്വാ ച യത്പുനഃ। പൂര്വ്വദൈത്യോ മഹാവീര്യ്യോ ഹിരണ്യകശിപുര്ഹതഃ ।। ൩൫.

സിംഹരൂപം എടുത്ത്, പിന്നെ അതിനെ രണ്ടായി വിഭജിച്ച്, മുൻകാല ദൈത്യനായ മഹാവീര്യശാലിയായ ഹിരണ്യകശിപ്പുവിനെ സംഹരിച്ചവൻ, അതെങ്ങനെ?

യഃ പുരാ ഹ്യനലോ ഭൂത്വാ ഔര്വ്വഃ സംവര്ത്തകോ വിഭുഃ। പാതാലസ്ഥോഽര്ണവഗതഃ പപൌ തോയമയം ഹവിഃ ।। ൩൫.

പണ്ടു ഔര്വവെന്ന അഗ്നിയായി, സർവ്വവ്യാപിയായ സംവർത്തകശക്തിയായി, പാതാളത്തിൽ വസിച്ച്, സമുദ്രത്തിൽ കടന്ന് വെള്ളംകൊണ്ടുള്ള ഹവിസ്സ് കുടിച്ചവൻ ആണവൻ.

സഹസ്രചരണം ദേവം സഹസ്രാംശും സഹസ്രശഃ। സഹസ്രശിരസം ദേവം യമാഹുര്വൈ യുഗേ യുഗേ ।। ൩൫.

ആയിരം കാൽ, ആയിരം കിരണങ്ങൾ, ആയിരം തലകൾ ഉള്ള ദൈവത്തെ, ഓരോ യുഗത്തിലും ദേവന്മാർ വിളിക്കുന്നു.