സൂത ഉവാച।। ശ്രൃണുധ്വം വൈ യഥാ കംസഃ പുത്രാനാനകദുന്ദുഭേഃ। ജാതാഞ്ജാതാഞ്ചിശൂന് സര്വ്വാന് നിഷ്പിപേഷ വൃഥാമതിഃ ।। ൩൪.
സൂതൻ പറഞ്ഞു: "ശ്രദ്ധിച്ചു കേൾക്കൂ, എങ്ങനെ കംസൻ അനകദുണ്ടുഭിയുടെ ജനിച്ച പുത്രന്മാരെയും ശിശുക്കളെയും ഒന്നൊന്നായി ക്രൂരമായി കൊല്ലുകയായിരുന്നു എന്ന്."
ഭയാദ്യഥാ മഹാബാഹുര്ജാതഃ കൃഷ്ണോ വിവാസിതഃ। തഥാ ച ഗോഷു ഗോവിന്ദഃ സംവൃദ്ധ- പുരുഷോത്തമഃ ।। ൩൪.
ഭയത്താൽ ശക്തനായ കൃഷ്ണൻ ജനിച്ച ഉടൻ തന്നെ അകറ്റി അയക്കപ്പെട്ടു. അങ്ങനെ ഗോവിന്ദൻ, പുരുഷോത്തമൻ, പശുക്കളുടെ ഇടയിൽ വളർന്നു.
ഉക്തം ഹി കില ദേവക്യാ വസുദേവസ്യ ധീമതഃ । സാരഥ്യം കൃതവാന് കംസോ യുവരാജസ്തദാഽഭവത് ।। ൩൪.
ധീരനായ വസുദേവന്റെ ഭാര്യ ദേവകിക്ക് ഒരിക്കൽ കംസൻ രഥസാരഥിയായി നിന്നിരുന്നു; അപ്പോൾ അവൻ യുവരാജാവായിരുന്നു.
തതോഽന്തരിക്ഷേ വാഗാസീദ്ദിവ്യാ ഭൂതസ്യ കസ്യചിത്। കംസോ യയാ സദാ ഭീതഃ പുഷ്കലാ ലോകസാക്ഷിണീ ।। ൩൪.
അപ്പോൾ ആകാശത്തിൽ നിന്ന് ഒരു ദിവ്യവാണി കേട്ടു, ആരോ ഒരു ദൈവത്തിന്റെ വാക്കുകൾ. അതിനാൽ കംസൻ എല്ലായ്പ്പോഴും ഭയപ്പെട്ടിരുന്നു, കാരണം അതിന് വലിയ ശക്തിയുണ്ടായിരുന്നു, ലോകങ്ങൾക്കു സാക്ഷിയായിരുന്നതുമാണ്.
യാമേതാം വഹസേ കംസ രഥേന പരകാരണാത്। അസ്യാ യഃ സപ്തമോ ഗര്ഭഃ സ തേ മൃത്യുര്ഭവിഷ്യതി ।। ൩൪.
കംസാ, നീ ഈ രഥം ഓടിപ്പിക്കുന്നത് മറ്റൊരാളുടെ കാരണത്താലാണ്. ഇവളിൽ ഏഴാമത്തെ ഗർഭം നിനക്കു മരണമായിത്തീരും.
താം ശ്രുത്വാ വ്യഥിതോ വാണീം തദാ കംസോ വൃഥാമതിഃ। നിഷ്ക്രമ്യ ഖഡ്ഗം താം കന്യാം ഹന്തുകാമോഽഭവത്തദാ ।। ൩൪.
അത് കേട്ട കംസൻ, മനസ്സിൽ ഭയത്തോടെയും അജ്ഞതയോടെയും, പുറത്തേക്കു പോയി, വാൾ എടുത്ത് ആ പെൺകുട്ടിയെ കൊല്ലാൻ ശ്രമിച്ചു.
തമുവാച മഹാബാഹുര്വസുദേവഃ പ്രതാപവാന്। ഉഗ്രസേനാത്മജം കംസം സൌഹൃദാത്പ്രണയേന ച ।। ൩൪.
ശക്തനും ധൈര്യശാലിയുമായ വസുദേവൻ, ഉഗ്രസേനന്റെ മകനായ കംസനോട് സൗഹൃദത്തോടെയും സ്നേഹത്തോടെയും ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
നസ്ത്രിയം ക്ഷത്രിയോ ജാതു ഹന്തുമര്ഹതി കശ്ചന। ഉപായഃ പരിദൃഷ്ടോഽത്ര മയാ യാദവനന്ദന ।। ൩൪.
യദുകുലത്തിലെ സന്തോഷമേ, ഒരു ക്ഷത്രിയനും സ്ത്രീയെ കൊല്ലാൻ അർഹനല്ല. ഞാൻ ഇവിടെ ഒരു മാർഗം കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്.
യോഽസ്യാഃ സമ്ഭവതേ ഗര്ഭഃ സപ്തമഃ പൃഥിവീ പതേ। തമഹന്തേ പ്രയച്ഛാമി തത്ര കുര്യ്യാ യഥാക്രമമ് ।। ൩൪.
ഭൂമിയുടെ അധിപതിയായോ, ഇവളിൽ ഉദിക്കുന്ന ഏഴാമത്തെ ഗർഭം ഞാൻ നിനക്കു കൈമാറും. അതിനുശേഷം നീ ഇഷ്ടംപോലെ ചെയ്യാം.
ത്വം ത്വിദാനീം യഥേഷ്ടത്വം വര്തേഥാ ഭൂരിദക്ഷിണ। സര്വാനസ്യാസ്തു വൈ ഗര്ഭാന് സത്യം നേഷ്യാമി തേ വശമ് ।। ൩൪.
ദാനശീലനായോ, ഇനി നീ ഇഷ്ടംപോലെ പ്രവർത്തിക്കാം. ഇവളിൽ ഉണ്ടാകുന്ന എല്ലാ ഗർഭങ്ങളും ഞാൻ സത്യമായി നിന്റെ അധീനതയിലാക്കും.
ഏവം മിഥ്യാ നരശ്രേഷ്ഠ വാഗേഷാ ന ഭവിഷ്യതി। ഏവമുക്തോഽനുനീതഃ സ ജഗ്രാഹ തനയാംസ്തദാ ।। ൩൪.
നരശ്രേഷ്ഠാ, ഈ വാക്കുകൾ വ്യാജമാകില്ല. ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു മനസ്സുതണുത്ത കംസൻ, അപ്പോൾ ആ പെൺകുട്ടിയെ കൈവശമാക്കി.
വസുദേവശ്ച താം ഭാര്യ്യാമവാപ്യ മുദിതോഽഭവത്। കംസശ്ചാസ്യാവധീത് പുത്രാന് പാപകര്മ്മാ വൃഥാമതിഃ ।। ൩൪.
വസുദേവൻ ഭാര്യയെ തിരിച്ചുപിടിച്ച് സന്തോഷിച്ചു. പാപകൃത്യവും അജ്ഞതയും ഉള്ള കംസൻ അവളുടെ മക്കളെ കൊന്നു.
ഋഷയ ഊചുഃ ।। ക ഏഷ വസുദേവശ്ച ദേവകീ ച യശസ്വിനീ। നന്ദഗോപസ്തു കസ്ത്വേഷ യശോദാ ച മഹായശാഃ। യോ വിഷ്ണും ജനയാമാസ യാ ചൈനം ചാഭ്യവര്ദ്ധയത് ।। ൩൪.
ഋഷിമാർ ചോദിച്ചു: ഈ വസുദേവൻ ആരാണ്? മഹത്വമുള്ള ദേവകി ആരാണ്? ഈ നന്ദഗോപൻ ആരാണ്? മഹാശ്രീയുള്ള യശോദ ആരാണ്? വിഷ്ണുവിനെ പ്രസവിച്ചവരും വളർത്തിയവരും ആരാണ്?
സൂത ഊവാച।। പുരുഷാഃ കശ്യപസ്യാസന്നാദിത്യാസ്തു സ്ത്രിയാസ്തഥാ। അഥ കാമാന് മഹാബാഹുര്ദേവക്യാഃ സമവര്ദ്ധയത് ।। ൩൪.
സൂതൻ പറഞ്ഞു: പുരുഷന്മാർ കശ്യപൻമാരിൽ നിന്നുള്ളവരും സ്ത്രീകൾ ആദിത്യസ്ത്രീകളിൽ നിന്നുള്ളവരുമാണ്. അതിനുശേഷം ദേവകിയുടെ ആഗ്രഹപ്രകാരം മഹാശക്തനായവൻ അവളാൽ വളർത്തപ്പെട്ടു.
അചരത് സ മഹീം ദേവഃ പ്രവിഷ്ടോ മാനുഷീം തനുമ്। മോഹയന് സര്വഭൂതാനി യോഗാത്മാ യോഗമായയാ ।। ൩൪.
അവൻ ദേവൻ മനുഷ്യരൂപം സ്വീകരിച്ച് ഭൂമിയിൽ സഞ്ചരിച്ചു. യോഗശക്തിയാൽ എല്ലാം ഭ്രമിപ്പിച്ചു.
നഷ്ടേ ധര്മ്മേ തദാ ജജ്ഞേ വിഷ്ണുര്വൃഷ്ണികുലേ സ്വയമ്। കര്തും ധര്മ്മവ്യവസ്ഥാനമസുരാണാം പ്രണാശനമ് ।। ൩൪.
അപ്പോൾ ധർമ്മം നശിച്ചപ്പോൾ, വിഷ്ണു വൃഷ്ണിവംശത്തിൽ സ്വയം ജനിച്ചു, ധർമ്മം സ്ഥാപിക്കാനും അസുരന്മാരെ നശിപ്പിക്കാനുമാണ്.
ആഹൃതാ രുക്മിണീ കന്യാ സത്യാ നഗ്നജിതസ്തദാ। സാത്രാജിതീ സത്യഭാമാ ജാമ്ബവത്യപി രോഹിണീ ।। ൩൪.
രുക്മിണി, നഗ്നജിതിന്റെ മകൾ സത്യ, സത്രാജിതിയുടെ മകൾ സത്യഭാമ, ജാംബവതി, രോഹിണി എന്നിവരെ വിവാഹം കഴിച്ചു.
ശൈബ്യാ സുദേവീ മാദ്രീ ച സുശീലാ നാമ ചാപരാ। കാലിന്ദീ മിത്രവിന്ദാ ച ലക്ഷ്മണാ ജാലവാസിനീ ।। ൩൪.
ശൈബ്യ, സുദേവി, മാദ്രി, സുഷീല എന്ന മറ്റൊരാൾ, കാലിന്ദി, മിത്രവിന്ദ, ലക്ഷ്മണ, ജാലവാസിനി എന്നിവരും.
ഏവമാദീനി ദേവാനാം സഹസ്രാണി ച ഷോഡശ। ചതുര്ദ്ദശ തു യേ പ്രോക്താ ഗണാശ്ചാപ്സരസാം ദിവി । വിചിന്ത്യ ദേവൈഃ ശക്രേണ വിശിഷ്ടാസ്ത്വിഹ പ്രേഷിതാഃ ।। ൩൪.
ഇങ്ങനെ, പതിനാറായിരം ദൈവിക സ്ത്രീകളും, പതിനാലു വിഭാഗം അപ്പ്സരസുകളും, ദേവന്മാരും ഇന്ദ്രനും പ്രത്യേകിച്ച് ഭൂമിയിൽ അയച്ചു.
പത്ന്യര്ഥം വാസുദേവസ്യ ഉത്പന്നാ രാജവേശ്മസു। ഏതാഃ പത്ന്യോ മഹാഭാഗാ വിംഷ്വക്സേനസ്യ വിശ്രുതാഃ ।। ൩൪.
വാസുദേവനു ഭാര്യകൾ ആവാനായി ഇവർ രാജവീടുകളിൽ ജനിച്ചു. ഇവർ വിംഷ്വക്ഷേണന്റെ പ്രശസ്തമായ മഹാഭാഗ്യശാലിയായ ഭാര്യമാരാണ്.
പ്രദ്യുമ്നശ്ചാരുദേഷ്ണശ്ച സുദേഷ്ണഃ ശരഭസ്തഥാ। ചാരുശ്ച ചാരുഭദ്രശ്ച ഭദ്രചാരുസ്തഥാഽപരഃ ।। ൩൪.
പ്രദ്യുമ്നൻ, ചാരുദേഷ്ണൻ, സുദേഷ്ണൻ, ശരഭൻ, ചാരു, ചാരുഭദ്രൻ, ഭദ്രചാരു എന്ന മറ്റൊരാൾ.
ചാരുവിന്ധ്യശ്ച രുക്മിണ്യാം കന്യാ ചാരുമതീ തഥാ। സാനുര്ഭാനുസ്തഥാക്ഷശ്ച രോഹിതോ മന്ത്രയസ്തഥാ ।। ൩൪.
രുക്മിണിയിൽ ജനിച്ച ചാരുവിന്ദ്യനും, മകൾ ചാരുമതിയും, സാനു, ഭാനു, അക്ഷ, രോഹിത, മന്ത്രയൻ എന്നിവരും.
ജരാന്ധകസ്താമ്രവക്ഷാ ഭൌമരിശ്ച ജരന്ധമഃ। ചതസ്രോ ജജ്ഞിരേ തേഷാം സ്വസാരോ ഗരുഡധ്വജാത് ।। ൩൪.
ജരാന്ധകൻ, താമ്രവക്ഷൻ, ഭൗമരി, ജരന്ധമൻ—ഇവരുടെ നാലു സഹോദരിമാർ ഗരുഡധ്വജനിൽ ജനിച്ചു.
ഭാനുര്ഭൌമരികാ ചൈവ താമ്രപര്ണീ ജരന്ധമാ। സത്യഭാമാസുതാനേതാഞ്ജാമ്ബവത്യാഃ പ്രജാഃ ശ്രൃണു ।। ൩൪.
ഭാനു, ഭൗമരിക, താമ്രപർണി, ജരന്ധമ—ഇവരാണ് സത്യഭാമയുടെ പുത്രന്മാർ; ഇപ്പോൾ ജാംബവതിയുടെ സന്തതിയെക്കുറിച്ച് കേൾക്കൂ.
ഭദ്രശ്ച ഭദ്രഗുപ്തശ്ച ഭദ്രവിന്ദ്രസ്തഥൈവ ച। സപ്തബാഹുശ്ച വിഖ്യാതഃ കന്യാ ഭദ്രാവതീ തഥാ। സമ്ബോധനീ ച വിഖ്യാതാ ജ്ഞേയാ ജാമ്ബവതീസുതാഃ ।। ൩൪.
ഭദ്രൻ, ഭദ്രഗുപ്തൻ, ഭദ്രവിന്ദ്രൻ, പ്രശസ്തനായ സപ്തബാഹു, ഭദ്രാവതി എന്ന കന്യക, പ്രശസ്തയായ സമ്ബോധനി—ഇവരാണ് ജാംബവതിയുടെ മക്കൾ.
സംഗ്രാമജിച്ച ശതജിത് ത ന ച സഹസ്രജിത്। ഏതേ പുത്രാഃ സുദേവ്യാശ്ച വിഷ്വക്സേനസ്യ കീര്ത്തിതാഃ ।। ൩൪.
സംഗ്രാമജിത്, ശതജിത്, സഹസ്രജിത്—ഇവരാണ് സുദേവിയും വിശ്വക്സേനനും ഉള്ള പുത്രന്മാർ.
വൃകോ വൃകാശ്വോ വൃകജിദ്വൃജിനീ ച സുരാങ്ഗനാ। മിത്രബാഹുഃ സുനീഥശ്ച നാഗ്നജിത്യാഃ പ്രജാസ്ത്വിഹ ।। ൩൪.
വൃക, വൃകാശ്വ, വൃകജിത്, ദിവ്യസുന്ദരിയായ വൃജിനി, മിത്രബാഹു, സുനീതൻ—ഇവരാണ് നാഗ്നജിതിയുടെ മക്കൾ.
ഏവമാദീനി പുത്രാണാം സഹ സ്രാണി നിബോധത। പ്രയുതന്തു സമാഖ്യാതം വാസുദേവസ്യ യേ സുതാഃ ।। ൩൪.
ഇങ്ങനെ മറ്റു പുത്രന്മാരെയും കൂടി മനസ്സിലാക്കണം; വാസുദേവന്റെ എല്ലാ പുത്രന്മാരുടെയും എണ്ണം പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു.
അയുതാനി തഥാഷ്ടൌ ച ശൂരാ രണവിശാരദാഃ। ജനാര്ദനസ്യ വംശോ വഃ കീര്ത്തിതോഽയം യഥാതഥമ് ।। ൩൪.
എന്നാൽ എട്ടായിരം വീര്യശാലികളും യുദ്ധത്തിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ളവരുമായ പുത്രന്മാരുമുണ്ടായിരുന്നു; ഇങ്ങനെ ജനാർദ്ദനന്റെ വംശം യഥാർത്ഥത്തിൽ നിങ്ങള്ക്ക് വിവരിച്ചു.
ബൃഹതീ നര്തകോന്നേയീ സുനയേ സങ്ഗതാ തഥാ । കന്യാ സാ ബൃഹദുച്ഛസ്യ ശൌനേയസ്യ മഹാത്മനഃ ।। ൩൪.
ബൃഹതീ, നർത്തകോന്നേയി, സുനയ, സംഗത—ഇവരാണ് മഹാത്മാവായ ശൗണകപുത്രനായ ബൃഹദുച്ഛന്റെ പുത്രിമാർ.