വായുപുരാണമ്

രാജപുത്രൌ തു വിദ്വാംസൌ സ്നുഷായാം ക്രഥുകൌശികൌ। പുത്രൌ വിദര്ഭോഽജനയച്ഛൂരൌ രണവിശാരദൌ ।। ൩൩.

വിദർഭൻ തന്റെ സ്നുഷയിലൂടെ ക്രതു, കൗശികൻ എന്ന രണ്ടു പുത്രന്മാരെ ജനിപ്പിച്ചു. ഇരുവരും യുദ്ധത്തിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ള ധീരന്മാരായിരുന്നു.

ലോമപാദം തൃതീയന്തു പശ്ചാജ്ജജ്ഞേ സുധാര്മികഃ। ലോമ പാദാത്മജോവസ്തുരാഹൃതിസ്തസ്യ ചാത്മജഃ ।। ൩൩.

പിന്നീട്, നന്മയുള്ള ലോമപാദൻ എന്ന മൂന്നാമത്തെ പുത്രൻ ജനിച്ചു. ലോമപാദന്റെ പുത്രനായിരുന്നു അവസ്തുരൻ, അവസ്തുരന്റെ പുത്രനാണ് ആഹൃതൻ.

കൌശികസ്യ ചിദിഃ പുത്രസ്തസ്മാച്ചൈദ്യാ നൃപാഃ സ്മൃതാഃ । ക്രഥോര്വിദര്ഭപുത്രസ്തു കുന്തിസ്തസ്യാത്മജോഽഭവത് ।। ൩൩.

കൗശികന്റെ പുത്രനായിരുന്നു ചിദി. അവനിൽ നിന്ന് ചൈദ്യ രാജാക്കന്മാർ ഉദയം ചെയ്തു. ക്രതുവിന്റെ പുത്രനായി വിദർഭനിൽ നിന്ന് കുന്തി ജനിച്ചു; കുന്തിയുടെ പുത്രനും കുന്തിയായിരുന്നു.

കുന്തേര്ധൃഷ്ടസുതോ ജജ്ഞേ പുരോധൃഷ്ടഃ പ്രതാപവാന് । ധൃഷ്ടസ്യ പുത്രോ ധര്മാത്മാ നിര്വൃതിഃ പരവീരഹാ ।। ൩൩.

കുന്തിയിൽ നിന്ന് ധീരനായ ധൃഷ്ടൻ, പുരോധൃഷ്ടൻ എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നവൻ, ജനിച്ചു. ധൃഷ്ടന്റെ പുത്രൻ ധർമ്മപരനായ നിര്വൃതി, ശത്രുക്കളുടെ വീരന്മാരെ സംഹരിക്കുന്നവനായിരുന്നു.

തസ്യ പുത്രോ ദശാര്ഹസ്തു മഹാബലപരാക്രമഃ। ദശര്ഹസ്യ സുതോ വ്യോമാ തതോ ജീമൂത ഉച്യതേ ।। ൩൩.

നിര്വൃതിയുടെ പുത്രനായിരുന്നു മഹാശക്തിയും ധൈര്യവാനുമായ ദശാർഹൻ. ദശാർഹന്റെ പുത്രൻ വ്യോമൻ, അവനിൽ നിന്ന് ജിമൂതൻ ജനിച്ചു.

ജീമൂതപുത്രോ വികൃതിസ്തസ്യ ഭീമരഥഃ സുതഃ. അഥ ഭീമരഥസ്യാസീത് പുത്രോ രഥവരഃ കില ।। ൩൩.

ജിമൂതന്റെ പുത്രനായിരുന്നു വികൃതൻ, വികൃതന്റെ പുത്രൻ ഭീമരഥൻ. ഭീമരഥന്റെ പുത്രനാണ് രഥവർമൻ എന്നറിയപ്പെടുന്നവൻ.

ദാതാ ധര്മ്മരതോ നിത്യം ശീലസത്യപരായണഃ। തസ്യ പുത്രോ നവരഥസ്തതോ ദശരഥഃ സ്മൃതഃ ।। ൩൩.

രഥവർമൻ സദാ ദാനശീലനും ധർമ്മനിഷ്ഠനും സത്യവും നല്ല സ്വഭാവവും പുലർത്തുന്നവനുമായിരുന്നു. അവന്റെ പുത്രനാണ് നവരഥൻ, നവരഥനിൽ നിന്ന് ദശരഥൻ ജനിച്ചു.

തസ്യ ചൈകാദശരഥഃ ശകുനിസ്തസ്യ ചാത്മജഃ। തസ്മാത് കരമ്ഭകോ ധന്വീ ദേവരാതോഽഭവത്തതഃ ।। ൩൩.

ദശരഥനിൽ നിന്ന് ഏകാദശരഥൻ ജനിച്ചു; അവന്റെ പുത്രനാണ് ശകുനി. ശകുനിയിൽ നിന്ന് ധനുര്‍വിദ്യയിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ള കരമ്ഭകൻ ജനിച്ചു; അവനിൽ നിന്ന് ദേവരതൻ.

ദേവക്ഷത്രോഽഭവദ്രാജാ ദേവരാതിര്മ്മഹായശാഃ। ദേവക്ഷത്രസുതോ ജജ്ഞേ ദേവനഃ ക്ഷത്രനന്ദനഃ ।। ൩൩.

ദേവരതൻ മഹാപ്രശസ്തനായ രാജാവായി ദേവക്ഷത്രനായി ജനിച്ചു. ദേവക്ഷത്രന്റെ പുത്രനാണ് ക്ഷത്രവംശത്തിന് ആനന്ദമായ ദേവനൻ.

ദേവനാത് സ മധുര്ജജ്ഞേ യസ്യ മേധാര്ഥസമ്ഭവഃ। മധോശ്ചാപി മഹാതേജാ മനുര്മനുവശസ്തഥാ ।। ൩൩.

ദേവനനിൽ നിന്ന് മധു ജനിച്ചു; അവന്റെ ജനനം ജ്ഞാനത്തിനായായിരുന്നു. മധുവിൽ നിന്ന് മഹാതേജസ്സുള്ള മനുവും മനുവിന്റെ വംശവും ഉദയം ചെയ്തു.

നന്ദനശ്ച മഹാതേജാ മഹാപുരുവശസ്തഥാ। ആസീത് പുരുവശാത് പുത്രഃ പുരുദ്വാന് പുരുഷോത്തമഃ ।। ൩൩.

മഹാതേജസ്സുള്ള നന്ദനനും മഹാപുരുവശനും ജനിച്ചു. പുരുവശയുടെ പുത്രനിൽ നിന്ന് പുരുദ്വാൻ എന്ന മഹാനായ മനുഷ്യൻ ജനിച്ചു.

ജജ്ഞേ പുരുദ്വതഃ പുത്രോ ഭദ്രവത്യാം പുരൂദ്വഹഃ। ഐക്ഷാകീ ത്വഭവദ്ഭാര്യാ സത്ത്വസ്തസ്യാമജായത। സത്ത്വാത് സത്ത്വഗുണോ പേതഃ സാത്ത്വതഃ കീര്തിവര്ദ്ധനഃ ।। ൩൩.

പുരുദ്വാനിൽ നിന്ന് ഭദ്രവതിയിൽ പുരൂദ്വഹൻ ജനിച്ചു. അവന്റെ ഭാര്യ ഐക്ഷാകി ആയിരുന്നു; അവർക്കു സത്ത്വൻ എന്ന പുത്രൻ ജനിച്ചു. സത്ത്വനിൽ നിന്ന് സത്ത്വഗുണം നിറഞ്ഞ, കീർത്തി വർദ്ധിപ്പിക്കുന്ന സാത്ത്വതൻ ജനിച്ചു.

ഇമാം വിസൃഷ്ടിം വിജ്ഞായ ജ്യാമഘസ്യ മഹാത്മനഃ। പ്രജാവാനേതി സായുജ്യം രാജ്ഞഃ സോമസ്യ ധീമതഃ ।। ൩൩.

മഹാത്മാവായ ജ്യാമഘന്റെ ഈ വംശാവലിയെ മനസ്സിലാക്കി, സന്താനസമ്പന്നനായ അവൻ ധീരനായ രാജാവ് സോമനുമായി ഐക്യമായതായി അറിയപ്പെടുന്നു.

സൂത ഉവാച।। സാത്വതീ രൂപസമ്പന്നം കൌശല്യാ സുഷുവേ സുതമ്। ഭജിനം ഭജമാനം ച ദിവ്യം ദേവാവൃധം നൃപമ് ।। ൩൪.

സൂതൻ പറഞ്ഞു: സൗന്ദര്യവും സാത്ത്വത വംശീയതയും ഉള്ള ഒരു പുത്രനെ കൗശല്യ ജനിച്ചു; ഭജിനൻ, ഭജമാനൻ, ദിവ്യനായ രാജാവ് ദേവാവൃദ്ധൻ എന്നിവരാണ് അവൻ.

അന്ധകഞ്ച സഹാഭോജം വൃഷ്ണിഞ്ച യദുനന്ദനമ്। തേഷാം ഹി സര്ഗാശ്ചത്വാരഃ ശ്രൃണുധ്വം വിസ്തരേണ വൈ ।। ൩൪.

അന്ധകൻ, സഹാഭോജൻ, വൃഷ്ണി, യദുവംശജൻ എന്നിവരും ജനിച്ചു. ഇവരുടെ നാലു വംശാവലികളും നിങ്ങൾക്ക് വിശദമായി പറയാം.

ഭജമാനസ്യ ശ്രൃഞ്ജയ്യാം ബാഹ്യശ്ചോപരി ബാഹ്യകഃ। ശ്രൃഞ്ജയസ്യ സുതേ ദ്വേ തു ബാഹ്യകസ്തേ ഉദാവഹത് ।। ൩൪.

ഭജമാനനും ശ്രിഞ്ചയയും ചേർന്ന് ബാഹ്യനും, അതിനുമുകളിൽ ബാഹ്യകനും ജനിച്ചു. ശ്രിഞ്ചയയ്ക്ക് രണ്ട് പുത്രന്മാർ ഉണ്ടായിരുന്നു; ബാഹ്യകൻ അവരെ ഇരുവരെയും ഏറ്റെടുത്തു.

തസ്യ ഭാര്യേ ഭഗിന്യൌ തേ പ്രാസൂതേതി സുതാന് ബഹൂന്। നിമിശ്ച പണവശ്ചൈവ വൃഷ്ണിഃ പരപുരഞ്ജയഃ ।। ൩൪.

അവന്റെ ഭാര്യമാർ സഹോദരിമാർ ആയിരുന്നു; അവർ അനേകം പുത്രന്മാരെ പ്രസവിച്ചു. നിമി, പണവൻ, ശത്രുവിന്റെ നഗരങ്ങൾ കീഴടക്കിയ വൃഷ്ണി എന്നിവരാണ് അവരിൽ പ്രധാനവർ.

യേ ബാഹ്യകാര്യ്യശ്രൃഞ്ജയ്യാം ഭജമാനാദ്വിജജ്ഞിരേ। അയുതായുതസാഹസ്ര ശതജിദഥ വാമകഃ ।। ൩൪.

ബാഹ്യകാര്യ്യശൃംജയ, ആയുതായുത, സഹസ്ര, ശതജിത്, വാമകൻ എന്നിവരിൽ ബ്രാഹ്മണരായി അറിയപ്പെട്ടവരുണ്ടായിരുന്നു.

ബാഹ്യകാര്യ്യാഭഗിന്യാം യേ ഭജമാനാ ദ്വിജജ്ഞിരേ। തേഷാം ദേവാവൃധോ രാജാ ചചാര പരമം തപഃ ।। ൩൪.

ബാഹ്യകാര്യ്യാഭഗിനിയിൽ ബ്രാഹ്മണരായി അറിയപ്പെട്ടവരിൽ രാജാവ് ദേവാവൃദ്ധൻ അത്യുത്തമമായ തപസ്സു അനുഷ്ഠിച്ചു.

പുത്രഃ സര്വഗുണോപേതോ മമ ഭൂയാദിതി സ്മ ഹ। സംയോജ്യാത്മാനമേവം സവര്ണാ സാ ജലമസ്പൃശത് ।। ൩൪.

എനിക്ക് എല്ലാ ഗുണങ്ങളും ഉള്ള ഒരു മകൻ ജനിക്കണം എന്നു ആഗ്രഹിച്ചു, സവർണാ മനസ്സിൽ ആലോചിച്ച്, വെള്ളത്തിൽ സ്പർശിച്ചു.

സാ ചോപസ്പര്ശനാത്തസ്യ ചകാര ഋഷിമാപഗാ। കല്യാണഞ്ച നരപതേസ്തസ്യ സാ നിമ്നഗോത്തമാ ।। ൩൪.

അവളുടെ സ്പർശനത്താൽ ആ നദി ഒരു ഋഷിയായി, രാജാവിന് ആ ഉത്തമനദി ശുഭമായി മാറി.

ചിന്തയാഭിപരീതാങ്ഗാ ജഗാമാഥ വിനിശ്ചയമ്। നാധിഗച്ഛാമി താം നാരീം യസ്യാമേവംവിധഃ സുതഃ ।। ൩൪.

ആലോചനയിൽ മുഴുകിയ അവൾ മനസ്സിൽ തീരുമാനിച്ചു: ഇങ്ങനെ ഗുണമുള്ള മകൻ ജനിക്കുന്ന സ്ത്രീയെ ഞാൻ എങ്ങും കാണുന്നില്ല.

ഭവേത്സര്വഗുണോപേതോ രാജ്ഞോ ദേവാവൃധസ്യ ഹി। തസ്മാദസ്യ സ്വയം ചാഹം ഭവാമ്യദ്യ സഹവ്രതാ। ജജ്ഞേ തസ്യാഃ സ്വയം ഹസ്തോ ഭാവസ്തസ്യ യഥേരിതഃ ।। ൩൪.

ദേവാവൃദ്ധൻ രാജാവിന് എല്ലാ ഗുണങ്ങളും ഉള്ള മകൻ ജനിക്കണം. അതുകൊണ്ട് ഇന്ന് ഞാൻ തന്നെ അവന്റെ ഭാര്യയായി വ്രതം അനുഷ്ഠിക്കും. അവളെക്കായി അവളുടെ തന്നെ കൈ ഉണ്ടായി, അവളുടെ മനസ്സും ആഗ്രഹിച്ചതുപോലെ ആയിരുന്നു.

അഥ ഭൂത്വാ കുമാരീ തു സാവിത്രീ പരമം വചഃ। ചിന്തയാമാസ രാജാനം താമിയേഷ സ പര്ഥിവഃ ।। ൩൪.

ശേഷം സാവിത്രി കന്യകയായി പരമവചനമുച്ചരിച്ചു; രാജാവ് അവളെ ആഗ്രഹിച്ചു അന്വേഷിച്ചു.

തസ്യാമാധത്ത ഗര്ഭം സ തേജസ്വിനമുദാരധീഃ। അഥ സാ നവമേ മാസി സുഷുവേ സരിതാംവരാ ।। ൩൪.

അവളിൽ രാജാവ് ഗർഭം പ്രതിഷ്ഠിച്ചു; അവൻ പ്രകാശവാനും ഉത്തമബുദ്ധിയുമായിരുന്നു. ഒമ്പതാം മാസത്തിൽ ആ നദിദേവി ഒരു മകനെ പ്രസവിച്ചു.

പുത്രം സര്വഗുണോപേതം യഥാ ദേവാവൃധേപ്സിതഃ। തത്ര വംശേ പുരാണജ്ഞാ ഗാഥാം ഗായന്തി വൈ ദ്വിജാഃ ।। ൩൪.

ദേവാവൃദ്ധൻ ആഗ്രഹിച്ചതുപോലെ എല്ലാ ഗുണങ്ങളും ഉള്ള മകൻ അവൾക്ക് ജനിച്ചു. ആ വംശത്തിൽ പണ്ഡിത ബ്രാഹ്മണർ പുരാതനഗാഥകൾ പാടുന്നു.

ഗുണാന് ദേവാവൃധസ്യാപി കീര്ത്തയന്തോ മഹാത്മനഃ। യഥൈവ ശ്രൃണുതേ ദൂരാത് സംപശ്യതി തഥാന്തികാത് ।। ൩൪.

മഹാത്മാവായ ദേവാവൃദ്ധന്റെ ഗുണങ്ങൾ പാടുമ്പോൾ, അദൂരത്തുനിന്നും കേൾക്കുന്നപോലെ അടുത്ത് നിന്ന് കാണുകയും ചെയ്യുന്നു.

ബഭ്രുഃ ശ്രേഷ്ഠോ മനുഷ്യാണാം ദേവൈര്ദേവാവൃധഃ സമഃ। പുരുഷാഃ പഞ്ചഷഷ്ടിശ്ച സഹസ്രാണി ച സപ്തതിഃ। യേഽമൃതത്വമനുപ്രാപ്താ ബഭ്രുര്ദേവാവൃധാദപി ।। ൩൪.

മനുഷ്യരിൽ ബഭ്രു ഏറ്റവും ശ്രേഷ്ഠനായിരുന്നു; ദേവാവൃദ്ധൻ ദേവന്മാർക്ക് തുല്യനായിരുന്നു. അറുപത്തിയഞ്ച് പുരുഷന്മാരും എഴുപതിനായിരം പേരും അമൃതത്വം പ്രാപിച്ചു, അവർ ദേവാവൃദ്ധനെയും മുകളിൽ നിന്നവരായിരുന്നു.

യജ്വാ ദാനപതിര്വീരോ ബ്രഹ്മണ്യഃ സത്യ വാഗ് ബുധഃ। കീര്ത്തിമാംശ്ച മഹാഭാഗഃ സാത്ത്വതാനാം മഹാരഥഃ ।। ൩൪.

അവൻ യജ്ഞം ചെയ്യുന്നവനും, ദാനശീലനും, വീരനും, ബ്രാഹ്മണഭക്തനും, സത്യവാദിയും, ബുദ്ധിമാനുമായിരുന്നു. കീർത്തിയുള്ളവനും മഹാഭാഗ്യവാനുമായിരുന്നു; സാത്ത്വതന്മാരിൽ മഹാരഥിയും.