ചതുര്യുഗൈകസപ്തത്യാ സങ്ഖ്യാതഃ പൂര്വമേവ തു। സഹ ദേവഗണൈശ്ചൈവ ഋഷിഭിര്ദാനവൈഃ സഹ ।। ൪.
മുന്പ് തന്നെ എഴുപത്തൊന്ന് ചതുര്യുഗങ്ങൾ ദേവന്മാരോടും മഹർഷിമാരോടും ദാനവന്മാരോടും കൂടി എണ്ണപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.
പിതൃഗന്ധര്വയക്ഷൈശ്ച രക്ഷോഭൂതഗണൈസ്തഥാ। മാനുഷൈഃ പശുഭിശ്ചൈവ പക്ഷിഭിഃ സ്ഥാവരൈഃ സഹ ।। ൪.
പിതാക്കന്മാരും ഗാന്ധർവന്മാരും യക്ഷന്മാരും, കൂടാതെ രാക്ഷസന്മാരും ഭൂതഗണങ്ങളും; മനുഷ്യരും മൃഗങ്ങളും പക്ഷികളും നിലനിൽക്കുന്നവയും ഒക്കെയും ചേർന്ന്.
മന്വാദികം ഭവിഷ്യാന്തമാഖ്യാനൈര്ബഹുവിസ്തരമ് । വക്ഷ്യേ വൈവസ്വതം സര്ഗം നമസ്കൃത്യ വിവസ്വതേ ।। ൪.
മനുവിന്റെ ആരംഭത്തിൽ നിന്ന് ഭാവിയിലെ അവസാനം വരെ, അനേകം കഥകളോടെ, വൈവസ്വതന്റെ സൃഷ്ടിയെ ഞാൻ വിവസ്വാനെ വന്ദിച്ച് വിശദമായി പറയും.
ആദ്യേ മന്വന്തരേഽതീതാഃ സര്ഗാഃ പ്രാവര്ത്തകാശ്ച യേ। സ്വായമ്ഭുവേഽന്തരേ പൂര്വം സപ്താസന് യേ മഹര്ഷയഃ। ചാക്ഷുഷസ്യാന്തരേഽതീതേ പ്രാപ്തേ വൈവസ്വതേ പുനഃ ।। ൪.
ആദ്യ മന്വന്തരത്തിൽ ഉണ്ടായ സൃഷ്ടികളും ആരംഭിച്ചവയും; സ്വായംഭുവന്റെ കാലഘട്ടത്തിൽ മുമ്പ് ഉണ്ടായിരുന്ന ഏഴ് മഹർഷിമാരും; കഴിഞ്ഞ ചാക്ഷുഷ മന്വന്തരത്തിൽ, വീണ്ടും വൈവസ്വതന്റെ കാലം വന്നപ്പോൾ.
ദക്ഷസ്യ ച ഋഷീണാഞ്ച ഭൃഗ്വാദീനാം മഹൌജസാമ്। ശാപാന്മഹേശ്വരസ്യാസീത് പ്രാദുര്ഭാവോ മഹാത്മനാമ് ।। ൪.
ദക്ഷനും മഹാശക്തിയുള്ള ഭൃഗുവും മറ്റു മഹർഷിമാരും മഹേശ്വരന്റെ ശാപം മൂലം, മഹാത്മാക്കളായ ഇവർക്ക് ഉത്ഭവം സംഭവിച്ചു.
ഭൂയഃ സപ്തര്ഷയസ്തേ ച ഉത്പന്നാഃ സപ്ത മാനസാഃ। പുത്രത്വേ കല്പിതാശ്ചൈവ സ്വയമേവ സ്വയമ്ഭുവാ ।। ൪.
വീണ്ടും ആ ഏഴ് മഹർഷിമാർ ജനിച്ചു, മനസ്സിൽ നിന്നു പിറന്ന ഏഴ് പേരും സ്വയംഭുവൻ തന്നെ പുത്രന്മാരായി നിശ്ചയിച്ചു.
പ്രജാസന്താനകൃദ്ഭിസ്തൈരുത്പദ്യദ്ഭിര്മഹാത്മഭിഃ। പുനഃ പ്രവര്ത്തിതഃ സര്ഗോ യഥാപൂര്വം യഥാക്രമമ് ।। ൪.
ജനതിയെ സൃഷ്ടിച്ച ആ മഹാത്മാക്കളാൽ, അവർ ജനിച്ചപ്പോൾ, സൃഷ്ടി വീണ്ടും മുമ്പുപോലും ക്രമത്തിൽ ആരംഭിച്ചു.
തേഷാം പ്രസൂതിം വക്ഷ്യാമി വിശുദ്ധജ്ഞാനകര്മണാമ്। സമാസവ്യാസയോഗാഭ്യാം യഥാവദനുപൂര്വശഃ ।। ൪.
വൈകൃതജ്ഞാനവും സുതാര്യമായ പ്രവൃത്തിയും ഉള്ള അവരുടെ സന്തതിയെ ഞാൻ സംക്ഷിപ്തമായും വിശദമായും ക്രമത്തിൽ പറയാം.
യേഷാമന്വയസമ്ഭൂതൈര്ലോകോഽയം സചരാചരഃ। പുനഃ സ പൂരിതഃ സര്ഗോ ഗ്രഹ നക്ഷത്രമണ്ഡിതഃ ।। ൪.
അവരുടെ വംശത്തിൽ നിന്നു ജനിച്ചവർകൊണ്ടു ഈ ലോകം സജീവജഡങ്ങളോടെ വീണ്ടും നിറഞ്ഞു; ഗ്രഹങ്ങളും നക്ഷത്രങ്ങളുമാൽ സൃഷ്ടി അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടു.
ഏതച്ഛ്രുത്വാ വചസ്തസ്യ മുനീനാം സംശയോഽഭവത് । തതസ്തം സംശയാവിഷ്ടാഃ സൂതം സംശയനിശ്ചയേ। സത്കൃത്യ പരിപപ്രച്ഛുര്മുനയഃ ശംസിതവ്രതാഃ ।। ൪.
ഇത് കേട്ടപ്പോൾ ആ മുനികൾക്കു സംശയം തോന്നി; സംശയത്തിൽ ആകി, വ്രതനിഷ്ഠരായ അവർ ആദരപൂർവ്വം സംശയങ്ങൾ തീർക്കുന്ന സൂതനോടു ചോദിച്ചു.
കഥം സപ്തര്ഷയഃ പൂര്വ്വമുത്പന്നാഃ സപ്ത മാനസാഃ। പുത്രത്വേ കല്പിതാശ്ചൈവ തന്നോ നിഗദ സത്തമ। തതോഽബ്രവീന്മഹാതേജാഃ സൂത പൌരാണികഃ ശുഭമ് ।। ൪.
ഏതു വിധത്തിൽ പഴയ സപ്തർഷിമാരും മനസ്സിൽ നിന്നു ജനിച്ച ഏഴു പുത്രന്മാരും ആദ്യം സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടു, അവരെ എങ്ങനെ പുത്രന്മാരായി കരുതിയെന്നതും ഞങ്ങൾക്ക് പറയണം, മഹാനുഭാവാ. അപ്പോൾ പുരാണജ്ഞനായ മഹാതേജസ്വി സൂതൻ ശുഭമായ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.
കഥം സപ്തര്ഷയഃ സിദ്ധാ യേ വൈ സ്വായമ്ഭുവേഽന്തരേ। മന്വന്തരം സമാസാദ്യ പുനര്വൈവസ്വതം കില ।। ൪.
സ്വായംഭുവമന്വന്തരത്തിൽ ഉണ്ടായിരുന്ന സിദ്ധരായ സപ്തർഷിമാർ എങ്ങനെ വീണ്ടും വൈവസ്വത മന്വന്തരത്തിൽ എത്തി എന്നതും പറയണം.
ഭവാഭിശാപാത്സംവിദ്ധാ ഹ്യപ്രാപ്താസ്തേ തദാ തപഃ। ഉപപന്നാ ജനേ ലോകേ സകൃദാഗാമിനസ്തു തേ ।। ൪.
ഭവന്റെ ശാപം മൂലം അവർ അപ്പോൾ തപസ്സിൽ പ്രവേശിക്കാൻ കഴിയാതെ തടയപ്പെട്ടു; എന്നാൽ ഒരിക്കൽ മാത്രം ജന്മം എടുക്കുന്നവരായി അവർ ലോകത്തിൽ ജനങ്ങളിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു.
ഊചുഃ സര്വേ തതോഽന്യോന്യം ജനലോകേ മഹര്ഷയഃ। ഊചുരേവ മഹാഭാഗാ വാരുണേ വിതതേ ക്രതൌ ।। ൪.
അപ്പോൾ മഹർഷിമാർ എല്ലാവരും ജനലോകത്തിൽ തമ്മിൽ സംസാരിച്ചു; അതുപോലെ മഹാഭാഗ്യശാലികൾ വാരുണ യാഗത്തിൽ കൂടി പറഞ്ഞു.
സര്വേ വയം പ്രസൂയാമശ്ചാക്ഷുഷസ്യാന്തരേ മനോഃ। പിതാമഹാത്മജാഃ സര്വേ തതഃ ശ്രേയോ ഭവിഷ്യതി ।। ൪.
നാം എല്ലാവരും ചാക്ഷുഷ മന്വന്തരത്തിൽ പിതാമഹന്റെ പുത്രന്മാരായി ജനിക്കും; അതിലൂടെ കൂടുതൽ ക്ഷേമം ഉണ്ടാകും.
സ്വായമ്ഭുവേഽന്തരേ ശപ്താഃ സപ്താര്ഥം തേ ഭവേന തു। ജജ്ഞിരേ വൈ പുനസ്തേ ഹ ജനലോകാദ്ദിവം ഗതാ ।। ൪.
സ്വായംഭുവമന്വന്തരത്തിൽ ഭവൻ ഏഴു പേരുടെ കാരണത്താൽ അവരെ ശപിച്ചു; പിന്നീട് അവർ വീണ്ടും ജനിച്ച് ജനലോകത്തിൽ നിന്ന് സ്വർഗത്തിലേക്ക് പോയി.
ദേവസ്യ മഹതോ യജ്ഞേ വാരുണീം ബിഭ്രതസ്തനുമ്। ബ്രഹ്മണോ ജുഹ്വതഃ ശുക്രമഗ്നൌ പൂര്വം പ്രജേപ്സയാ। ഋഷയോ ജജ്ഞിരേ പൂര്വം ദ്വിതീയമിതി നഃ ശ്രുതമ് ।। ൪.
ദേവന്റെ മഹായാഗത്തിൽ, വാരുണീ രൂപം ധരിച്ചപ്പോൾ, ബ്രഹ്മാവ് സന്താനാഗ്രഹത്തോടെ അഗ്നിയിൽ ശുദ്ധമായ സാരം അർപ്പിച്ചു; അപ്പോൾ ആദ്യം ഋഷിമാർ ജനിച്ചു — ഇതാണ് രണ്ടാം സൃഷ്ടി എന്ന് ഞങ്ങൾ കേട്ടത്.
ഭൃഗുരങ്ഗിരാ മരീചിഃ പുലസ്ത്യഃ പുലഹഃ ക്രതുഃ। അത്രിശ്ചൈവ വസിഷ്ഠശ്ച അഷ്ടൌ തേ ബ്രഹ്മണഃ സുതാഃ ।। ൪.
ഭൃഗു, അംഗിരാസ്, മരീചി, പുലസ്ത്യ, പുലഹ, ക്രതു, അത്രി, വസിഷ്ഠ — ഇവരാണ് ബ്രഹ്മാവിന്റെ എട്ട് പുത്രന്മാർ.
തഥാസ്യ വിതതേ യജ്ഞേ ദേവാഃ സര്വേ സമാഗതാഃ। യജ്ഞാങ്ഗാനി ച സര്വാണി വഷട്കാരശ്ച മൂര്തിമാന് ।। ൪.
അങ്ങനെ ആ മഹായാഗത്തിൽ എല്ലാ ദേവതകളും കൂടി, യാഗത്തിന്റെ എല്ലാ അംശങ്ങളും, രൂപംകൊണ്ട വഷട്കാരവും അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
മൂര്ത്തിമന്തി ച സാമാനി യജൂംഷി ച സഹസ്രശഃ। ഋഗ്വേദ ശ്ചാഭവത്തത്ര പദക്രമവിഭൂഷിതഃ ।। ൪.
അവിടെ ആയിരക്കണക്കിന് രൂപമുള്ള സാമഗാനങ്ങളും യജുര്വേദമന്ത്രങ്ങളും പ്രത്യക്ഷമായി; പദക്രമംകൊണ്ട അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട ഋഗ്വേദവും അവിടെ ഉദിച്ചു.
യജുര്വേദശ്ച വൃത്താഢ്യ ഓങ്കാരവദനോജ്ജ്വലഃ। സ്ഥിതോ യജ്ഞാര്ഥസംപൃക്തസൂക്തബ്രാഹ്മണമന്ത്രവാന് ।। ൪.
വൃത്തങ്ങൾകൊണ്ടും ഓം എന്ന ശബ്ദംകൊണ്ടും പ്രഭയോടെ, യജ്ഞാർത്ഥത്തിൽ സമ്പന്നമായ യജുര്വേദം, സൂക്തങ്ങളും ബ്രാഹ്മണങ്ങളും മന്ത്രങ്ങളും ഉൾക്കൊണ്ട് അവിടെ നിലകൊണ്ടു.
സാമവേദശ്ച വൃത്താഢ്യഃ സര്വഗേയപുരഃസരഃ। വിശ്വാവസ്വാദിഭിഃ സാര്ദ്ധം ഗന്ധര്വൈഃ സമ്ഭൃതോഽഭവത് ।। ൪.
വൃത്തസമൃദ്ധിയും എല്ലാ ഗാനങ്ങളിൽ പ്രധാനം എന്നതുമായ സാമവേദം, വിശ്വാവസു മുതലായ ഗന്ധർവന്മാരോടൊപ്പം അവിടെ പ്രത്യക്ഷമായി.
ബ്രഹ്മ വേദസ്തഥാ ഘോരൈഃ കൃത്യാവിധിഭിരന്വിതഃ। പ്രത്യങ്ഗിരസയോഗൈശ്ച ദ്വിശരീരശിരോഽഭവത് ।। ൪.
ഭയങ്കരമായ ക്രിയാവിധികൾകൊണ്ടും അതർവാംഗിരസരുടെ ആചാരങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ബ്രഹ്മവേദം, ഇരട്ട ശരീരവും ഇരട്ട തലയുംകൊണ്ട് പ്രത്യക്ഷമായി.
ലക്ഷണാനി സ്വരാഃ സ്തോഭാ നിരുക്തസ്വരഭക്തയഃ। ആശ്രയസ്തു വഷട്കാരോ നിഗ്രഹപ്രഗ്രഹാവപി ।। ൪.
ലക്ഷണങ്ങൾ, സ്വരങ്ങൾ, സ്തോഭങ്ങൾ, നിർുക്തസ്വരഭേദങ്ങൾ, അവയുടെ ആധാരമായ വഷട്കാരവും, നിയന്ത്രണവും മോചനവും എന്നിവയും അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
ദീപ്താ ദീപ്തിരിലാദേവീ ദിശഃ പ്രദിശഗീശ്വരാഃ । ദേവകന്യാശ്ച പത്ന്യശ്ച തഥാ മാതര ഏവ ച ।। ൪.
പ്രഭയുള്ള ഇലാദേവി, ദിശകളും അവയുടെ അധിപന്മാരും, ദേവകന്യകൾ, ഭാര്യമാർ, മാതാക്കളും അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
ആയുഃ സര്വത ഏവൈതേ ദേവസ്യ യജതോ മുഖേ। മൂര്ത്തിമന്തഃ സ്വരൂപാഖ്യാ വരുണസ്യ വപുര്ഭൃതഃ ।। ൪.
ഈ എല്ലാവരും, താന്താന്റെ രൂപത്തിൽ, വരുണന്റെ രൂപം ധരിച്ച്, യാഗം ചെയ്യുന്ന ദേവന്റെ വായിൽ ജീവൻപോലെ നിലകൊണ്ടിരുന്നു.
സ്വയമ്ഭുവസ്തു താ ദൃഷ്ട്വാ രേതഃ സമപതദ്ഭുവി। ബ്രഹ്മര്ഷേര്ഭാവഭൂതസ്യ വിധാനാച്ച ന സംശയഃ ।। ൪.
സ്വയംഭുവൻ അവരെ കണ്ടപ്പോൾ, ബ്രഹ്മർഷിയുടെ സൃഷ്ടിശക്തിയിൽ നിറഞ്ഞ്, അവന്റെ വിത്ത് ഭൂമിയിൽ വീണു. ഇതിൽ സംശയമൊന്നുമില്ല.
കൃത്വാ ജുഹാവ സ്രുഗ്ഭ്യാഞ്ച സ്രുവേണ പരിഗൃഹ്യ ച। ആജ്യവജ്ജുഹുവാഞ്ജക്രേ മന്ത്രവച്ച പിതാമഹഃ ।। ൪.
അവൻ അതിനെ ഒരു കുഴിച്ചട്ടിയും ഒരു ചെറിയ കരണ്ടിയും ഉപയോഗിച്ച് എടുക്കുകയും, നെയ്യുപമമായി ഹോമം നടത്തുകയും, മന്ത്രങ്ങൾ ചൊല്ലി യജ്ഞം നടത്തുകയും ചെയ്തു.
തതഃ സ ജനയാമാസ ഭൂതഗ്രാമം പ്രജാപതിഃ। തസ്യാര്വാക് തേജസസ്തസ്യ യജ്ഞേ ലോകേഷു തൈജസമ്। തമസാഭാവവ്യാപ്യത്വം തഥാ സത്ത്വം തഥാ രജഃ ।। ൪.
അതിനുശേഷം, സൃഷ്ടിയുടെ അധിപൻ എല്ലാ ജീവജാലങ്ങളെയും സൃഷ്ടിച്ചു. ആ യജ്ഞത്തിൽ നിന്നുള്ള അവന്റെ തേജസ്സിൽ നിന്നാണ് ലോകങ്ങളിൽ അഗ്നിതത്ത്വം, ഇരുണ്ടതിന്റെ വ്യാപനം, സത്ത്വഗുണം, രാജോഗുണം എന്നിവ ഉദിച്ചത്.
സഗുണാത്തേജസോ നിത്യമാകാശേ തമസി സ്ഥിതമ്। തമസസ്തേജസത്വാച്ച സര്വഭൂതാനി ജജ്ഞിരേ ।। ൪.
ആ ഗുണങ്ങളോടുകൂടിയ തേജസ്സ് എപ്പോഴും ആകാശത്തിലും ഇരുണ്ടതിലും നിലകൊണ്ടു. ആ ഇരുണ്ടതിന്റെ അഗ്നിതത്ത്വത്തിൽ നിന്നാണ് എല്ലാ ജീവികളും ജനിച്ചത്.