വായുപുരാണമ്

ഗാധിഃ സദാരസ്തു തദാ ഋചീകാശ്രമമഭ്യഗാത്। തീര്ഥയാത്രാപ്രസങ്ഗേന സുതാം ദ്രഷ്ടും നരേശ്വരഃ ।। ൨൯.

അന്നേരം ഗാധിയും ഭാര്യയും തീർത്ഥയാത്രയുടെ പേരിൽ, മകളെ കാണാൻ, ഋചീകന്റെ ആശ്രമത്തിലേക്ക് എത്തി.

ചരുദ്വയം ഗൃഹീത്വാ തു ഋഷേഃ സത്യവതീ സദാ। ഭര്ത്തുര്വചനമവ്യഗ്രാ ഹൃഷ്ടാ മാത്രേ ന്യവേദയത് ।। ൨൯.

സത്യവതിയും ഭർത്താവിന്റെ വാക്ക് അനുസരിച്ച്, ഋഷി ഒരുക്കിയ രണ്ടു ചാരുവും എടുത്ത്, സന്തോഷത്തോടെ, മനസ്സിൽ ആശങ്കയില്ലാതെ, അമ്മയോട് അറിയിച്ചു.

മാതാ തു തസ്യൈ ദൈവേന ദുഹിത്രേ സ്വം ചരും ദദൌ । തസ്യാശ്ചരുമഥാജ്ഞാനാദാത്മനഃ സാ ചകാര ഹ ।। ൨൯.

അവളുടെ അമ്മ ദൈവിക വിധിയാൽ, തന്റെ ചാരു മകള്ക്ക് നൽകി; സത്യവതിയും അറിയാതെ, സ്വന്തം ചാരു തന്നെ ഉപയോഗിച്ചു.

അഥ സത്യവതീ ഗര്ഭം ക്ഷത്രിയാന്തകരം ശുഭമ്। ധാരയാമാസ ദീപ്തേന വപുഷാ ഘോരദര്ശനാ ।। ൨൯.

അതിനുശേഷം സത്യവതി, ക്ഷത്രിയരെ സംഹരിക്കാൻ വിധിക്കപ്പെട്ട, പ്രകാശം നിറഞ്ഞ ഭയാനകമായ രൂപമുള്ള, ശുഭമായ ഗർഭം ധരിച്ചു.

തമൃചീകസ്തതോ ദൃഷ്ട്വാ യോഗേനാപ്യനുമൃശ്യ ച। തദാബ്രവീദ്ദ്വിജശ്രേഷ്ഠഃ സ്വാം ഭാര്യ്യാം വരവര്ണിനീമ് ।। ൨൯.

അത് കണ്ടും യോഗശക്തിയാൽ മനസ്സിലാക്കി, ഭൃഗുവംശജനായ ഋചീകൻ, തന്റെ ഭാര്യയോട്, മനോഹരിയായവളോട്, ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.

മാതുഃ സിദ്ധ്യതി തേ ഭദ്രേ ചരുവ്യത്യാസഹേതുനാ। ജനിഷ്യതി ഹി പുത്രസ്തേ ക്രൂരകര്മാതിദാരുണഃ ।। ൨൯.

ഭദ്രയേ, ചാരു മാറിയതിന്റെ ഫലമായി, നിന്റെ അമ്മയ്ക്ക് വിജയമുണ്ടാകും; നിന്റെ പുത്രൻ ക്രൂരമായ പ്രവൃത്തികളുള്ളവനും അത്യന്തം ഭയങ്കരനുമായിരിക്കും.

മാതാ ജനിഷ്യതേ വാപി തഥാഭൂതം തപോധനമ് । വിശ്വം ഹി ബ്രഹ്മ തപസാ മയാ തത്ര സമര്പിതമ് ।। ൨൯.

നിന്റെ അമ്മക്കും അങ്ങനെ ഒരു തപസ്സിൽ സമ്പന്നനായ പുത്രൻ ജനിക്കും; ഞാൻ എന്റെ തപസ്സിന്റെ ഫലമായി മുഴുവൻ ബ്രഹ്മവും അതിലേക്ക് സമർപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്.

ഏവമുക്താ മഹാഭാഗാ ഭര്ത്രാ സത്യവതീ തദാ। പ്രസാദയാമാസ പതിം സുതോ മേ നേദൃശോ ഭവേത്। ബ്രാഹ്മണാപസദസ്ത്വന്യ ഇത്യുക്തോ മുനിരബ്രവീത് ।। ൨൯.

ഭർത്താവ് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ, മഹാഭാഗയായ സത്യവതി ഭർത്താവിനെ സന്തോഷിപ്പിക്കാൻ ശ്രമിച്ചു: 'എന്റെ പുത്രൻ ഇങ്ങനെ ആയിരിക്കരുതേ; മറ്റൊരാൾ ബ്രാഹ്മണരിൽ അപമാനിതനാകട്ടെ,' എന്ന് പറഞ്ഞു. അതിന് മുനി മറുപടി പറഞ്ഞു.

നൈഷ സങ്കല്പിതഃ കാമോ മയാ ഭദ്രേ തഥാ ത്വയാ । ഉഗ്രകര്മാ ഭവേത് പുത്രഃ പിതുര്മാതുശ്ച കാരണാത് ।। ൨൯.

ഭദ്രയേ, ഞാൻ അല്ലാതെയും നീയുമല്ലാതെയും ഇതുപോലെയുള്ള ആഗ്രഹം ഉളവായിരുന്നില്ല; പിതാവിന്റെയും മാതാവിന്റെയും കാരണത്താൽ നിന്റെ പുത്രൻ ക്രൂരപ്രവൃത്തിയുള്ളവനാകും.

പുനഃ സത്യവതീ വാക്യമേവമുക്താബ്രവീദിദമ്। ഇച്ഛഁല്ലോകാനപി മുനേ സൃജേഥാഃ കിം പുനഃ സുതമ് ।। ൨൯.

പിന്നെയും സത്യവതി ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: 'മുനിയേ, നീ ആഗ്രഹിച്ചാൽ ലോകങ്ങൾ പോലും സൃഷ്ടിക്കാൻ കഴിയുന്നവനല്ലേ; എങ്കിൽ ഒരു പുത്രനെ സൃഷ്ടിക്കാൻ കഴിയില്ലേ?'

ശമാത്മകമൃജും ഭര്ത്തഃ പുത്രം മേ ദാതുമര്ഹസി। കാമമേവംവിധഃ പുത്രോ മമ സ്യാത്തു വദ പ്രഭോ ।। ൨൯.

ഭർത്താവേ, സമാധാനവും നേരും നിറഞ്ഞ ഒരു പുത്രനെ എന്നെക്കായി നൽകേണ്ടതുണ്ട്; ഭഗവനേ, ഇങ്ങനെ ഒരു പുത്രൻ എനിക്ക് ഉണ്ടാകട്ടെ എന്ന് ഞാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.

മയ്യന്യഥാ ന ശക്യം വൈ കര്തുമേവ ദ്വിജോത്തമ। തതഃ പ്രസാദമകരോത് സ തസ്യാസ്തപസോ ബലാത് ।। ൨൯.

ദ്വിജശ്രേഷ്ഠനേ, എനിക്ക് വേറെ വിധത്തിൽ ചെയ്യാൻ കഴിയില്ല; അതിനാൽ അവളുടെ തപസ്സിന്റെ ശക്തിയിൽ അവളെ അനുഗ്രഹിച്ചു.

പുത്രേ നാസ്തി വിശേഷോ മേ പൌത്രേ വാ വരവര്ണിനി। ത്വയാ യഥോക്തം വചനം തഥാ ഭദ്രേ ഭവിഷ്യതി ।। ൨൯.

പുത്രനിലും മകനിലും എനിക്ക് വ്യത്യാസമില്ല, മനോഹരിയായവളേ; നീ പറഞ്ഞതുപോലെ തന്നെ സംഭവിക്കും, ഭദ്രയേ.

തസ്മാത് സത്യവതീ പുത്രം ജനയാമാസ ഭാര്ഗവമ്। തപസ്യഭിരതന്ദാന്തം ജമദഗ്നിഃ ശമാത്മകമ് ।। ൨൯.

അതിനാൽ, സത്യവതി ഭാർഗവവംശത്തിൽ പെട്ട, തപസ്സിലും ആത്മനിയന്ത്രണത്തിലും ലീനനായ, സമാധാനസ്വഭാവമുള്ള ജമദഗ്നിയെ പ്രസവിച്ചു.

ഭൃഗോശ്ചരുവിപര്യാസേ രൌദ്രവൈഷ്ണവയോഃ പുരാ। യമനാദ്വൈഷ്ണവസ്യാഗ്നേര്ജമദഗ്നിരജായത ।। ൨൯.

പണ്ടേ ഭൃഗുവിന്റെ അഗ്നിചാരുവും വൈഷ്ണവചാരുവും മാറിയതുകൊണ്ട്, വൈഷ്ണവാഗ്നിയിൽ നിന്നാണ് ജമദഗ്നി ജനിച്ചത്.

വിശ്വാമിത്രം തു ദായാദം ഗാധിഃ കുശികനന്ദനഃ। പ്രാപ്യ ബ്രഹ്മര്ഷിസഹിതോ (സവിതാ) ജഗാമ ബ്രഹ്മണാവൃതഃ ।। ൨൯.

കുശികന്റെ മകനായ ഗാധി, വിശ്വാമിത്രനെ തന്റെ വംശാവതാരനായി ലഭിച്ച ശേഷം, ബ്രഹ്മർഷിമാരോടൊപ്പം, ബ്രാഹ്മണന്മാരാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട്, സവിതൃഭഗവാന്റെ അടുക്കൽ പോയി.

സാ ഹി സത്യവതീ പുണ്യാ സത്യവ്രതപരായണാ। കൌശികീതി സമാഖ്യാതാ പ്രവൃത്തേയം മഹാനദീ ।। ൨൯.

ആ സത്യവതിയായിരുന്നവൾ, സത്യം പ്രമാണമാക്കി ജീവിച്ചും, പുണ്യവതിയായും, 'കൗശികി' എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന മഹാനദിയായി ഒഴുകിത്തുടങ്ങി.

പരിസ്രുതാ മഹാഭാഗാ കൌശികീ സരിതാം വരാ। ഇക്ഷ്വാകുവംശേ ത്വഭവത്സുവേണുര്നാമ പാര്ഥിവഃ ।। ൨൯.

കൗശികി എന്ന മഹാനദി, നദികളിൽ ശ്രേഷ്ഠയായവളായി പ്രശസ്തയായി. ഇക്ഷ്വാകു വംശത്തിൽ, സുവേണു എന്ന രാജാവും ഉണ്ടായിരുന്നു.

തസ്യ കന്യാ മഹാഭാഗാ കാമലീ നാമ രേണുകാ। രേണു കായാന്തു കാമല്യാം തപോധൃതിസമന്വിതഃ। ആര്ചീകോ ജനയാമാസ ജമദഗ്നിഃ സുദാരുണമ് ।। ൨൯.

അവനു കാമലീ എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെട്ട രേണുകാ എന്ന ഭാഗ്യശാലിയായ മകൾ ഉണ്ടായിരുന്നു. കാമലിയിൽ നിന്നും രേണുവിൽ നിന്നും, വലിയ തപസ്സും ധൈര്യവും ഉള്ളവനായി ജമദഗ്നി എന്ന ഭയങ്കരനായ മകനു ആർചീകൻ ജനിച്ചു.

സര്വവിദ്യാന്തഗം ശ്രേഷ്ഠം ധനുര്വേദസ്യ പാരഗമ്। രാമം ക്ഷത്രിയ ഹന്താരം പ്രദീപ്തമിവ പാവകമ് ।। ൨൯.

ജമദഗ്നി, എല്ലാ വിദ്യകളിലും പ്രാവീണ്യമുള്ളവനായി, ധനുര്‍വേദത്തിൽ നിപുണനായി, ക്ഷത്രിയരെ സംഹരിക്കുന്നവനായി, തീപോലെ ജ്വലിച്ച രാമനെ ജനിച്ചു.

ഔര്വ്വസ്യൈവമൃചീകസ്യ സത്യവത്യാം മഹാമനാഃ। ജമദഗ്നിസ്തതോ വീര്യ്യാജ്ജജ്ഞേ ബ്രഹ്മവിദാം വരഃ। മധ്യമശ്ച ശുനഃശേഫഃ ശുനഃപുച്ഛഃ കനിഷ്ഠകഃ ।। ൨൯.

ഇങ്ങനെ ഔർവനും ആർചീകനും ചേർന്ന്, സത്യവതിയിൽ, മഹാമനസ്സുള്ള ജമദഗ്നി, ബ്രഹ്മവിദ്യയിൽ ഏറ്റവും മുന്നിലുള്ളവനായി, തന്റെ ശക്തിയാൽ ജനിച്ചു. അവന്റെ നടുവൻ മകൻ ശുനഃശേഫനും, ഇളയവൻ ശുനഃപുഛനും ആയിരുന്നു.

വിശ്വാമിത്രസ്തു ധര്മാത്മാ നാമ്നാ വിശ്വരഥഃ സ്മൃതഃ । ജജ്ഞേ ഭൃഗുപ്രസാദേന കൌശികാദ്വംശവര്ദ്ധനഃ ।। ൨൯.

ധർമ്മാത്മാവായ വിശ്വാമിത്രൻ, 'വിശ്വരഥൻ' എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നു. ഭൃഗുവിന്റെ അനുഗ്രഹത്താൽ, കൗശിക വംശത്തെ വർദ്ധിപ്പിച്ചവനായി ജനിച്ചു.

വിശ്വാമിത്രസ്യ പുത്രസ്തു ശുനഃശേഫോഽഭവന്മുനിഃ। ഹരിശ്ചന്ദ്രസ്യ യജ്ഞേ തു പശുത്വേ നിയുതഃ സവൈ। ദേവൈര്ദത്തഃ സ വൈ യസ്മാദ്ദേവരാതസ്തതോഽഭവത് ।। ൨൯.

ശുനഃശേഫൻ എന്ന മുനി, വിശ്വാമിത്രന്റെ മകനായി. ഹരിശ്ചന്ദ്രന്റെ യാഗത്തിൽ, യാഗബലിയായി ബന്ധിക്കപ്പെട്ടെങ്കിലും, ദേവന്മാർ അവനെ രക്ഷിച്ചു. അതിനാൽ അവൻ 'ദേവരാതൻ' എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെട്ടു.

വിശ്വാമിത്രസ്യ പുത്രാണാം ശുനഃ ശേഫോഽഗ്രജഃ സ്മൃതഃ। മധുച്ഛന്ദോ നയശ്ചൈവ കൃതദേവൌ ധ്രുവാഷ്ടകൌ ।। ൨൯.

വിശ്വാമിത്രന്റെ മക്കളിൽ, ശുനഃശേഫൻ മൂത്തവനായി ഓർക്കപ്പെടുന്നു. മധുഛന്ദൻ, നയൻ, കൃതദേവൻ, ധ്രുവാഷ്ടകൻ എന്നിവരും പേരെടുത്തവരാണ്.

കച്ഛപഃ പൂരണശ്ചൈവ വിശ്വാമിത്രസുതാസ്തു വൈ। തേഷാം ഗോത്രാണി ബഹുധാ കൌശികാനാം മഹാത്മനാമ് ।। ൨൯.

കച്ചപനും പൂരണനും വിശ്വാമിത്രന്റെ മക്കളാണ്. ഇവരുടെ വംശങ്ങൾ, മഹാത്മാക്കളായ കൗശികന്മാരുടെ പലവിധമായ ഗാത്രങ്ങൾ ആയി നിലകൊണ്ടു.

പാര്ഥിവാ ദേവരാതാശ്ച യാജ്ഞവല്ക്യാ സമര്ഷണാഃ । ഉദുമ്ബരാ ഉദുമ്ലാനാസ്താരകാ യമമുഞ്ചതാഃ ।। ൨൯.

പാർഥിവർ, ദേവരാതന്മാർ, യാജ്ഞവൽക്ക്യർ, സമർഷണർ, ഉദുംബരർ, ഉദുമ്ലാനർ, താരകർ, യമമുഞ്ചതർ എന്നിവരും ഈ വംശത്തിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.

ലോഹിണ്യോ രേണവശ്ചൈവ തഥാ കാരീഷവഃ സ്മൃതാഃ। ബഭ്രവഃ പാണിനശ്ചൈവ ധ്യാവജപ്യാസ്തഥൈവ ച ।। ൨൯.

ലോഹിന്യർ, രേണവർ, കാരീഷവർ, ബഭ്രവർ, പാണിനർ, ധ്യാനജപ്യർ എന്നിവരും ഓർക്കപ്പെടുന്നു.

ശാലാവത്യാ ഹിരണ്യാക്ഷാഃ സ്യങ്കൃതാ ഗാലവാഃ സ്മൃതാഃ । ദേവലാ യാമദൂതാശ്ച ശാലങ്കായനബാഷ്കലാഃ ।। ൨൯.

ശാലാവത്യയിൽ നിന്ന് ഹിരണ്യാക്ഷർ, സ്യങ്കൃതർ, ഗാലവർ ജനിച്ചു. ദേവലർ, യമദൂതർ, ശാലങ്കായനർ, ബാഷ്കലർ എന്നിവരും ഉണ്ടായി.

ദദാതി ബാദരാശ്ചാന്യേ വിശ്വാമിത്രസ്യ ധീമതഃ। ഋഷ്യന്തരവിവാങ്യാസ്തേ ബഹവഃ ശൌശികാഃ സ്മൃതാഃ ।। ൨൯.

ദദാതി, ബാദരർ, മറ്റു ചിലർ എന്നിവരും ധീരനായ വിശ്വാമിത്രന്റെ സന്തതികളാണ്. മറ്റു പല ഋഷിമാരിൽ നിന്നുമുള്ള ശൗശിക വംശങ്ങൾ ഉണ്ടായി.