ഹര്യശ്വസ്യ മരുഃ പുത്രോ മരോഃ പുത്രഃ പ്രതിത്വകഃ। പ്രതിത്വകസ്യ ധര്മാത്മാ രാജാ കീര്ത്തിരഥഃ സുതഃ ।। ൨൭.
ഹര്യശ്വന്റെ മകനാണ് മറു; മറുവിന്റെ മകനാണ് പ്രതിത്വകൻ. പ്രതിത്വകന്റെ മകനായ ധാർമ്മികനായ രാജാവാണ് കീർത്തിരഥൻ.
പുത്രഃ കീര്ത്തിരഥസ്യാപി ദേവമീഢ ഇതി ശ്രുതഃ । ദേവമീഢസ്യ വിബുധോ വിബുധസ്യ സുതോ ധൃതിഃ ।। ൨൭.
കീർത്തിരഥന്റെ മകനാണ് ദേവമീഢൻ എന്നറിയപ്പെടുന്നവൻ. ദേവമീഢനിൽ നിന്ന് വിപുധൻ ജനിച്ചു; വിപുധനിൽ നിന്ന് സുധൃതി ജനിച്ചു.
മഹാധൃതിസുതോ രാജാ കീര്ത്തിരാജഃ പ്രതാപവാന് । കീര്ത്തി രാജാത്മജോ വിദ്വാന് മഹാരോമേതി വിശ്രുതഃ ।। ൨൭.
മഹാധൃതിയുടെ മകൻ കീർത്തിരാജൻ ധൈര്യശാലിയായ രാജാവായിരുന്നു. അവന്റെ വിദ്യാസമ്പന്നനായ മകൻ മഹാരോമൻ എന്ന പേരിൽ പ്രശസ്തനായി.
മഹാരോമ്ണസ്തു വിഖ്യാതഃ സ്വര്ണരോമാ വ്യജായത। സ്വര്ണരോമാത്മജശ്ചാപി ഹ്രസ്വരോമാഭവനൃപഃ ।। ൨൭.
മഹാരോമനിൽ നിന്ന് പ്രശസ്തനായ സ്വർണരോമൻ ജനിച്ചു. സ്വർണരോമനിൽ നിന്ന് രാജാവായ ഹ്രസ്വരോമൻ ജനിച്ചു.
ഹ്രസ്വരോമാത്മജോ വിദ്വാന് സീരധ്വജ ഇതി ശ്രുതിഃ। ഉദ്ഭിന്നാ കൃഷതാ യേന സീതാ രാജ്ഞാ യശസ്വിനീ। രാമസ്യ മഹിഷീ സാധ്വീ സുവ്രതാതിപതിവ്രതാ ।। ൨൭.
ഹ്രസ്വരോമന്റെ വിദ്യാസമ്പന്നനായ മകനാണ് സീരധ്വജൻ എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. അവൻ ഉഴുതുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾ സീതയെ കണ്ടെത്തിയതാണെന്ന് പറയുന്നു. സീതാ മഹാരാണി രാമന്റെ ഭാര്യയും, സതീയും, ഭർത്താവിനോടുള്ള ഭക്തിയിൽ അത്യുത്തമയുമായിരുന്നു.
ശാംശപായന ഉവാച।। കഥം സീതാ സമുത്പന്നാ കൃഷ്യമാണാ യശസ്വിനീ। കിമര്ഥഞ്ചാകൃഷദ്രാജാ ക്ഷേത്രം യസ്മിന് ബഭൂവ ഹ ।। ൨൭.
ശാംശപായനൻ ചോദിച്ചു: സീതാ മഹാരാണി ഉഴുതുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾ എങ്ങനെ ജനിച്ചു? ഏത് ഉദ്ദേശ്യത്താൽ രാജാവ് ആ നിലം ഉഴുതു, അവിടെ അവൾ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടത് എന്തുകൊണ്ടാണ്?
സൂത ഉവാച।। അഗ്നിക്ഷേത്രേ കൃഷ്യമാണേ അശ്വമേധേ മഹാത്മനഃ। വിധിനാ സുപ്രയുക്തേന തസ്മാത്സാ തു സമുത്ഥിതാ ।। ൨൭.
സൂതൻ പറഞ്ഞു: മഹാത്മാവിന്റെ അശ്വമേധയാഗത്തിനായി യാഗഭൂമി ഉഴുതുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾ, ശരിയായ വിധിപ്രകാരം, അവിടെ നിന്നാണ് സീതാ ഉദിച്ചുവന്നത്.
സീരധ്വജാത്തു ജാതസ്തു ഭാനുമാന്നാമ മൈഥിലഃ। ഭ്രാതാ കുശധ്വജസ്തസ്യ സ കാശ്യധിപതിര്നൃപഃ ।। ൨൭.
സീരധ്വജനിൽ നിന്ന് ഭാനുമാൻ എന്ന മൈഥില രാജാവ് ജനിച്ചു. അവന്റെ സഹോദരൻ കുശധ്വജൻ കാശി രാജാവായി.
തസ്യ ഭാനുമതഃ പുത്രഃ പ്രദ്യുമ്നശ്ച പ്രതാപവാന്। മുനിസ്തസ്യ സുതശ്ചാപി തസ്മാദൂര്ജവഹഃ സ്മൃതഃ ।। ൨൭.
ഭാനുമാന്റെ മകനാണ് ധൈര്യശാലിയായ പ്രത്യുമ്നൻ. അവന്റെ മകനാണ് ഒരു മഹർഷി, അവനിൽ നിന്ന് ഊർജ്ജവഹൻ എന്നവൻ പ്രസിദ്ധനായി.
ഊര്ജവഹാത് സുതദ്വാജഃ ശകുനിസ്തസ്യ ചാത്മജഃ। സ്വാഗതഃ ശകുനേഃ പുത്രഃ സുവര്ച്ചാസ്തത്സുതഃ സ്മൃതഃ ।। ൨൭.
ഊർജ്ജവഹനിൽ നിന്ന് സുതദ്വാജൻ ജനിച്ചു. അവന്റെ മകനാണ് ശകുനി. ശകുനിയുടെ മകനാണ് സ്വാഗതൻ, അവന്റെ മകനാണ് സുവർച്ഛൻ എന്നവൻ.
ശ്രുതോ യസ്തസ്യ ദായാദഃ സുശ്രുതസ്തസ്യ ചാത്മജഃ। സുശ്രുതസ്യ ജയഃ പുത്രോ ജയസ്യ വിജയഃ സുതഃ ।। ൨൭.
സുവർച്ഛന്റെ അവകാശിയാണ് ശ്രുതൻ. അവന്റെ മകനാണ് സുശ്രുതൻ. സുശ്രുതന്റെ മകനാണ് ജയൻ, ജയന്റെ മകനാണ് വിജയൻ.
വിജയസ്യ ഋതഃ പുത്ര ഋതസ്യ സുനയഃ സ്മൃതഃ। സുനയാദ്വീതഹവ്യസ്തു വീതഹവ്യാത്മജോ ധൃതിഃ ।। ൨൭.
വിജയന്റെ മകനാണ് ഋതൻ. ഋതന്റെ മകനാണ് സുനയൻ. സുനയനിൽ നിന്ന് വീതഹവ്യൻ ജനിച്ചു, വീതഹവ്യന്റെ മകനാണ് ധൃതിയെന്നവൻ.
ധൃതേസ്തു ബഹുലാശ്വോഽഭൂദ്ബഹുലാശ്വസുതഃ കൃതിഃ। തസ്മിന് സന്തിഷ്ടതേ വംശോ ജനകാനാം മഹാത്മനാമ്। ഇത്യേതേ മൈഥിലാഃ പ്രോക്താഃ സോമസ്യാപി നിബോധത ।। ൨൭.
ധൃതിയിൽ നിന്ന് ബഹുലാശ്വൻ ജനിച്ചു. ബഹുലാശ്വന്റെ മകനാണ് കൃതിയെന്നവൻ. അവനിൽ മഹാത്മാക്കളായ ജനകരുടെ വംശം നിലനിന്നു. ഇങ്ങനെ മൈഥിലർ വിവരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു; ഇനി സോമനെക്കുറിച്ച് കേൾക്കൂ.
ഇതി ശ്രീമഹാപുരാണേ വായുപ്രോക്തേ വൈവസ്വതമനുവംശകീര്ത്തനം നാമ സപ്തവിംശോഽധ്യായഃ
ഇങ്ങനെ ശ്രീമഹാപുരാണത്തിൽ വായു പ്രസ്താവിച്ച വൈവസ്വത മനുവിന്റെ വംശവിവരണം എന്ന ഇരുപത്തിയേഴാമത്തെ അധ്യായം സമാപിക്കുന്നു.
വായൂമഹാപുരാണമ് - ഉത്തരാര്ദ്ധമ് -
വായു മഹാപുരാണം – ഉത്തരാർദ്ധം –
ദക്ഷിണാമദദത്സോമസ്ത്രീല്ലോഁകാനിതി നഃ ശ്രുതമ്। തേഭ്യോ ബ്രഹ്മര്ഷിമുഖ്യേഭ്യഃ സദസ്യേഭ്യശ്ച വൈ ദ്വിജാഃ ।। ൨൮.
സോമൻ ദക്ഷിണഭാഗം ബ്രാഹ്മണന്മാർക്കും പ്രധാന ബ്രഹ്മർഷിമാരും സഭ്യന്മാർക്കും നൽകി എന്ന് ഞങ്ങൾ കേട്ടിട്ടുണ്ട്.
തം സിനീ ച കുഹൂശ്ചൈവ വപുഃ പുഷ്ടിഃ പ്രഭാവസുഃ। കീര്ത്തിര്ധൃതിശ്ച ലക്ഷ്മീശ്ച നവ ദേവ്യഃ സിഷേവിരേ ।। ൨൮.
സിനി, കുഹു, വപു, പുഷ്ടി, പ്രഭാവസു, കീർത്തി, ധൃതി, ലക്ഷ്മി — ഈ ഒൻപത് ദേവികൾ സോമനെ സേവിച്ചു.
പ്രാപ്യാവഭൃഥമവ്യഗ്രഃ സര്വ്വദേവര്ഷിപൂജിതഃ। അതിരാജാതിരാജേന്ദ്രോ ദശധാതാപയദ്ദിശഃ ।। ൨൮.
അവഭൃഥസ്നാനം കഴിച്ചതിന് ശേഷം, എല്ലാ ദേവന്മാരുടെയും ഋഷിമാരുടെയും ആദരവോടെ, അതിരാജാധിരാജൻ പത്ത് ദിക്കുകളും പ്രകാശിപ്പിച്ചു.
സ യാച്യമാനോ ദേവൈശ്ച തഥാ ദേവര്ഷിഭിശ്ച ഹ। നൈവ വ്യസര്ജയത്താരാം തസ്മായാങ്ഗിരസേ തദാ ।। ൨൮.
ദേവന്മാരും ദൈവിക ഋഷിമാരും അപേക്ഷിച്ചിട്ടും, അപ്പോൾ സോമൻ താരയെ അങ്കിരസിന് വിട്ടുകൊടുത്തില്ല.
ഉശനാസ്തസ്യ ജഗ്രാഹ പാര്ഷ്ണിമങ്ഗിരസോ ദ്വിജാഃ। സ ഹി ശിഷ്യോ മഹാതേജാഃ പിതുഃ പൂര്വം ബൃഹസ്പതേഃ ।। ൨൮.
ഉശനസ് അങ്കിരസിൽ നിന്ന് അവളെ ഏറ്റെടുത്തു, ദ്വിജന്മാരേ. അവൻ മുമ്പ് തന്റെ അച്ഛനായ ബൃഹസ്പതിയുടെ മഹാതേജസ്സുള്ള ശിഷ്യനായിരുന്നു.
തേന സ്നേഹേന ഭഗവാന് രുദ്രസ്തസ്യ ബൃഹസ്പതേഃ। പാര്ഷ്ണിഗ്രാഹോഽഭവദ്ദേവഃ പ്രഗൃഹ്യാജഗവന്ധനുഃ ।। ൨൮.
ആ സ്നേഹത്താൽ ഭഗവാൻ രുദ്രൻ ബൃഹസ്പതിയുടെ രക്ഷകനായി, വില്ല് പിടിച്ച് തയ്യാറായി നിന്നു.
തേന ബ്രഹ്മര്ഷിമുഖ്യേഭ്യഃ പരമാസ്ത്രം മഹാത്മനാ। ഉദ്ദിശ്യ ദേവാനുത്സൃഷ്ടം യേനൈഷാം നാശിതം യശഃ ।। ൨൮.
ആ മഹാത്മാവായ രുദ്രൻ ബ്രഹ്മർഷിമാരിൽ പ്രധാനികളോടും ദേവന്മാരോടും ഉന്നതായ ആയുധം ഉപയോഗിച്ചു, അതിനാൽ അവരുടെ കീർത്തി നശിച്ചു.
തത്ര തദ്യുദ്ധമഭവത് പ്രത്യക്ഷന്താരകാമയമ്। ദേവാനാം ദാനവാനാഞ്ച ലോകക്ഷയകരം മഹത് ।। ൨൮.
അവിടെ ദേവന്മാരും ദാനവന്മാരും തമ്മിൽ എല്ലാവർക്കും കാണാവുന്ന വലിയ യുദ്ധം നടന്നു; ലോകങ്ങൾ നശിപ്പിക്കുന്ന മഹാസമരം.
തത്ര ശിഷ്ടാസ്ത്രയോ ദേവാസ്തുഷിതാശ്ചൈവ യേ സ്മൃതാഃ। ബ്രഹ്മാണം ശരണം ജഗ്മുരാദിദേവം പിതാമഹമ് ।। ൨൮.
അവിടെ ശേഷിച്ച മൂന്നു ദേവന്മാരും തുഷിതന്മാരും ബ്രഹ്മാവായ ആദിദേവനായ പിതാമഹനിൽ അഭയം തേടി.
തതോ നിവാര്യോശനസം രുദ്രം ജ്യേഷ്ഠഞ്ച ശങ്കരമ്। ദദാവാങ്ഗിരസേ താരാം സ്വയമേവ പിതാമഹഃ ।। ൨൮.
അപ്പോൾ ഉശനസിനെയും രുദ്രനെയും ജ്യേഷ്ഠനായ ശങ്കരനെയും തടഞ്ഞ്, പിതാമഹൻ താനേ താരയെ ആംഗിരസിന് നൽകി.
അന്തര്വത്നീം ച താം ദൃഷ്ട്വാ താരാന്താരാധിപാനനാമ്। ഗര്ഭമുത്സൃജസേ ന ത്വം വിപ്രഃ പ്രാഹ ബൃഹസ്പതിഃ ।। ൨൮.
താര ഗർഭിണിയായിരിക്കുന്നതും നക്ഷത്രാധിപതിയുടെ പേര് വഹിക്കുന്നതും കണ്ടു, ബൃഹസ്പതി പറഞ്ഞു: 'നീ ഈ ഗർഭം പുറത്തുവിടരുത്'.
മദീയായാം തനൌ യോനൌ ഗര്ഭോ ധാര്യഃ കഥഞ്ചന। അഥോ നാവസൃജത്തന്തു കുമാരം ദസ്യുഹന്തമമ് ।। ൨൮.
'എന്റെ ദേഹത്തിലും ഗർഭപാത്രത്തിലും ഈ ഗർഭം എങ്ങനെയും നിലനിർത്തണം.' എന്നിട്ടും അവൾ ശത്രുഹന്താവായ കുട്ടിയെ പുറത്തുവിട്ടില്ല.
ഈഷികാസ്തമ്ബമാസാദ്യ ജ്വലന്തമിവ പാവകമ്। ജാതമാത്രോഽഥ ഭഗവാന് ദേവാനാമാക്ഷിപദ്വപുഃ ।। ൨൮.
ഒരു ഇഷികാ കാമ്പിനടുത്ത്, അഗ്നിപോലെ ജ്വലിച്ചുകൊണ്ട്, ജനിച്ച ഉടനെ ഭഗവാൻ ദേവന്മാരുടെ ഇടയിൽ തന്റെ രൂപം വിട്ടു.
തതഃ സംശയമാപന്നാസ്താരാമകഥയന് സുരാഃ। സത്യം ബ്രൂഹി സുതഃ കസ്യ സോമസ്യാഥ ബൃഹസ്പതേഃ ।। ൨൮.
അപ്പോൾ സംശയത്തോടെ ദേവന്മാർ താരയോട് ചോദിച്ചു: 'സത്യം പറയു, ഈ കുട്ടി സോമന്റേതോ ബൃഹസ്പതിയുടേതോ?'
ഹ്രീയമാണാ യദാ ദേവാന്നാഹ സാ സാധ്വസാധു വാ । തദാ താം ശപ്തുമാരബ്ധഃ കുമാരോ ദസ്യുഹന്തമഃ ।। ൨൮.
ദേവന്മാരുടെ മുമ്പിൽ ലജ്ജിച്ചു, അവൾ നല്ലതോ ചീത്തയോ ഒന്നും പറഞ്ഞു ഇല്ല; അപ്പോൾ ശത്രുഹന്താവായ കുട്ടി അവളെ ശപിക്കാൻ തുടങ്ങി.