വായുപുരാണമ്

സര്വതശ്ച കുരുക്ഷേത്രം സുതീര്ഥഞ്ച വിശേഷതഃ। പുണ്യം സനത്കുമാരസ്യ യോഗേശസ്യ മഹാത്മനഃ। കീര്ത്ത്യതേ ച തിലാന്ദത്ത്വാ പിതൄണാം വൈ സദാഽക്ഷയമ് ।। ൧൫.

ചുറ്റും മുഴുവൻ കുരുക്ഷേത്രം, പ്രത്യേകിച്ച് അതിവിശിഷ്ടമായ ഒരു തീർത്ഥം ഉണ്ട്. മഹായോഗിയായ സനത്കുമാരനു സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്നതാണിത്. അവിടെ എള്ള് അർപ്പിച്ചാൽ പിതാക്കൾക്ക് എപ്പോഴും അക്ഷയമായ ഫലം ലഭിക്കും.

ഓജസേ ചാക്ഷയം ശ്രാദ്ധം ധര്മരാജനിവേശനേ। ശ്രാദ്ധം ദത്തമമാവസ്യാം വിധിനാ ച യഥാക്രമമ് ।। ൧൫.

ശക്തിക്ക് വേണ്ടി, ധർമ്മരാജാവിന്റെ വീട്ടിൽ അക്ഷയമായ ശ്രാദ്ധം നടത്തണം. അമാവാസ്യ ദിവസം വിധിപ്രകാരം ചെയ്ത ശ്രാദ്ധവും അക്ഷയമാണ്.

പുനഃ സന്നിഹിതാനാം വൈ കുരുക്ഷേത്രേ വിശേഷതഃ। അര്ചയേദ്വാ പിതൄംസ്തത്ര സത്പുത്രസ്ത്വനൃണോ ഭവേത് ।। ൧൫.

കുരുക്ഷേത്രത്തിൽ പ്രത്യേകിച്ച്, അവിടെ സന്നിഹിതരായ പിതൃകളെ ആരാധിക്കണം; അങ്ങനെ ചെയ്താൽ സത്യസന്താനനായ മകൻ കടമകളിൽ നിന്ന് മോചിതനാകും.

വിനശനേ സരസ്വത്യാം പ്ലക്ഷപ്രശ്രവണേ തഥാ। വ്യാസതീര്ഥേ സരസ്വത്യാം ബ്രഹ്മക്ഷേത്രേ വിശേഷതഃ ।। ൧൫.

സരസ്വതിയുടെ അസ്തമനസ്ഥലത്ത്, പ്ലക്ഷപ്രശ്രവണത്തിൽ, സരസ്വതിയിൽ ഉള്ള വ്യാസതീർത്ഥത്തിൽ, പ്രത്യേകിച്ച് ബ്രഹ്മക്ഷേത്രത്തിലും—

ദേയമോങ്കാരപഠനൈഃ ശ്രാദ്ധമക്ഷയമിച്ഛതാ। സര്വതശ്ചൈവ ഗങ്ഗ്യാം മൈനാകേ ച നഗോത്തമേ ।। ൧൫.

അക്ഷയമായ ശ്രാദ്ധം ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ ഓംകാരം ഉച്ചരിച്ച് ശ്രാദ്ധം ചെയ്യണം; ഗംഗയുടെ ഏതു ഭാഗത്തും, മഹാനഗമായ മൈനാകപർവതത്തിലും അതു ചെയ്യാം.

യമുനാപ്രഭവേ ചൈവ സര്വപാപൈഃ പ്രമുച്യതേ । അത്യുഷ്ണാശ്ചാതിശീതാശ്ച ആപസ്തത്ര നിദര്ശനമ് ।। ൧൫.

യമുനയുടെ ഉദ്ഭവസ്ഥലത്ത് എല്ലാ പാപങ്ങളിൽ നിന്നുമുള്ള മോചനം ലഭിക്കും; അവിടെയുള്ള അത്യന്തം ചൂടും അത്യന്തം തണുപ്പും ഉള്ള വെള്ളം അതിന്റെ ലക്ഷണമാണ്.

യമസ്യ ഭഗിനീ പുണ്യാ മാര്ത്തണ്ഡദുഹിതാ തഥാ। തത്രാക്ഷയം തദാ ശ്രാദ്ധം പിതൃഭിഃ പൂര്വകീര്ത്തിതമ് ।। ൧൫.

അവൾ യമന്റെ ധർമ്മമുള്ള സഹോദരിയും മാർത്താണ്ഡന്റെ മകളും ആണു; അവിടെ, പിതാക്കന്മാർ മുമ്പ് വാഴ്ത്തിയതുപോലെ, ശ്രാദ്ധം അക്ഷയമാണ്.

ബ്രഹ്മാനുഗഹ്രദേ സ്നാത്വാ സദ്യോ ഭവതി ബ്രാഹ്മണഃ। തസ്മിന് ഹി ശ്രാദ്ധമാനന്ത്യം ജപഹോമതപാംസി ച ।। ൧൫.

ബ്രഹ്മാവിന്റെ അനുഗ്രഹമുള്ള തടാകത്തിൽ കുളിച്ചാൽ ഉടനെ ബ്രാഹ്മണനാകും; അവിടെ ശ്രാദ്ധവും ജപവും ഹോമവും തപസ്സും അനന്തമാണ്.

സ്ഥാണുഭൂതശ്ചരംസ്തത്ര വസിഷ്ഠോ വൈ മഹാതപാഃ। അദ്യാപി യത്ര ദൃശ്യന്തേ പാദപാ മണിചര്ച്ചിതാഃ ।। ൧൫.

അവിടെ മഹാതപസ്വിയായ വസിഷ്ഠൻ ശിലപോലെ അചഞ്ചലനായി; ഇന്നും അവിടെ രത്നങ്ങൾ അലങ്കരിച്ച വൃക്ഷങ്ങൾ കാണാം.

തുലാ തു ദൃശ്യതേ യത്ര ധര്മാധര്മപ്രദര്ശിനീ। യയാ വൈ തുലിതം വിപ്രൈസ്തീര്ഥാനാം ഫലമുത്തമമ് ।। ൧൫.

അവിടെ ധർമ്മവും അധർമ്മവും കാണിക്കുന്ന തുലാസ്സൂത്രം കാണാം; ബ്രാഹ്മണന്മാർ അതിൽ തൂക്കുമ്പോൾ തീർത്ഥങ്ങളുടെ പരമഫലം അറിയാം.

പിതൄണാം ദുഹിതാ യോഗാ ഗന്ധകാലീതി വിശ്രുതാ। ചതുര്ഥോ ബ്രഹ്മണശ്ചാംശഃ പരാശരകുലോദ്വഹഃ ।। ൧൫.

പിതാക്കന്മാരുടെ മകളായ യോഗ എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ഗന്ധകാലി പ്രശസ്തയാണ്; അവൾ ബ്രഹ്മാവിന്റെ നാലിൽ ഒരു ഭാഗവും പരാശരകുലത്തിന്റെ മഹത്വവുമാണ്.

വ്യസ്യ ത്വേകം ചതുര്ദ്ധാ തു വേദം ധീമാന് മഹാമുനിഃ। മഹായോഗം മഹാത്മാനം യോ വ്യാസം ജനയിഷ്യതി ।। ൧൫.

അവൻ ധീരനും മഹാമുനിയുമാകയാൽ ഒരു വേദം നാലായി വിഭജിക്കും; മഹായോഗിയും മഹാത്മാവുമായ അവൻ വ്യാസനെ ജനിപ്പിക്കും.

അച്ഛോദകം നാമ സരോ യത്രാച്ഛോദാ സമുച്ഛ്രിതാ । മത്സ്യയോനൌ പുനര്ജാതാ നിയോഗാദ്വാരണേന തു ।। ൧൫.

അച്ചോദകം എന്ന പേരിലുള്ള ഒരു തടാകം അവിടുണ്ട്, അവിടെ അച്ചോദാ ഉയർന്നു വന്നത്; വാരണന്റെ കല്പനപ്രകാരം അവൾ മീനിന്റെ ഗർഭത്തിൽ വീണ്ടും ജനിച്ചു.

തസ്യാ യത്രാശ്രമഃ പുണ്യഃ പുണ്യകൃദ്ഭിര്നിഷേവിതഃ। സകൃദ്ദത്തം തു വൈ ശ്രാദ്ധമക്ഷയം സമുദാഹൃതമ്। തസ്യാം യോഗ സമാധാനേ ദത്തം യുഗപദുദ്ഭവേത് ।। ൧൫.

അവളുടെ പുണ്യാശ്രമം, പുണ്യകർമ്മികൾ ആരാധിക്കുന്നതാണു; അവിടെ ഒരിക്കൽ മാത്രം ചെയ്ത ശ്രാദ്ധം അക്ഷയമാണെന്നു പറയുന്നു. അവിടെ യോഗസമാധിയിൽ നൽകിയതെല്ലാം ഉടൻ ഫലിക്കും.

കുബേരതുങ്ഗേ വ്യാമോച്ചേ വ്യാസതീര്ഥേ തഥൈവ ച। പുണ്യഃ സ ബ്രാഹ്മണോ ദദ്യാഛ്രാദ്ധമാനന്ത്യമക്ഷയമ് ।। ൧൫.

കുബേരശിഖരത്തിൽ, വ്യാമത്തിന്റെ ഉയരത്തിൽ, വ്യാസതീർത്ഥത്തിലും ബ്രാഹ്മണൻ അവിടെ ശ്രാദ്ധം ചെയ്താൽ അനന്തവും അക്ഷയവുമായ പുണ്യം ലഭിക്കും.

സിദ്ധൈസ്തു സേവിതാ നിത്യം ദൃശ്യതേ നാകൃതാത്മഭിഃ। അനിവര്ത്തനം തു നന്ദായാം വേദ്യാം പ്രാഗുത്തരേ ദിശി ।। ൧൫.

സിദ്ധന്മാർ എപ്പോഴും അവിടെ വസിക്കുന്നു, അശുദ്ധഹൃദയക്കാർക്ക് അത് കാണാനാവില്ല; നന്ദായിൽ, വേദിയിൽ, വടക്കുകിഴക്കൻ ദിക്കിൽ നിന്ന് അവിടെ നിന്ന് തിരിച്ചു വരാൻ കഴിയില്ല.

സിദ്ധക്ഷേത്രം തു വൈ ജുഷ്ടം യത്പ്രാപ്യ ന നിവര്ത്തതേ। മഹാലയേ പദം ന്യസ്തം മഹാദേവേന ധീമതാ ।। ൧൫.

സിദ്ധന്മാരുടെ സ്ഥലം വളരെ പ്രിയപ്പെട്ടതാണ്; അതിൽ എത്തുന്നവർക്ക് തിരിച്ചു വരവില്ല. മഹാലയത്തിൽ ധീരനായ മഹാദേവൻ തന്റെ പദം സ്ഥാപിച്ചു.

ദേവ്യാലയേ തപസ്തപ്ത്വാ ഏകപാദേന ഈശ്വരഃ। നീഹാരശ്ച യുഗം ദിവ്യമുമാതുങ്ഗേ സ്ഥിതം ജലമ് ।। ൧൫.

ദേവിയുടെ ആലയത്തിൽ, ഈശ്വരൻ ഒരു കാലിൽ നിന്നു തപസ്സു ചെയ്തു; ഉമയുടെ ശിഖരത്തിൽ മൂടൽമഞ്ഞുപോലുള്ള ദിവ്യജലം നിലനിൽക്കുന്നു.

ഉമാ തുങ്ഗേ ഭൃഗോസ്തുങ്ഗേ ബ്രഹ്മതുങ്ഗേ മഹാലയേ। കാദ്രവത്യാം ച ശാണ്ഡില്യാം ഗുഹായാം വാമനസ്യ ച ।। ൧൫.

ഉമയുടെ ശിഖരത്തിൽ, ഭൃഗുവിന്റെ ശിഖരത്തിൽ, ബ്രഹ്മാവിന്റെ ശിഖരത്തിൽ, മഹാലയത്തിൽ, കാദ്രവതിയിൽ, ശാണ്ഡില്യത്തിൽ, വാമനന്റെ ഗുഹയിലും പുണ്യസ്ഥലങ്ങളുണ്ട്.

ഗത്വാ ചൈതാനി പൂതഃ സ്യാച്ഛ്രാദ്ധമക്ഷയമേവ ച। ജപോ ഹോമസ്തഥാ ധ്യാനം യത്കിചിത്സുകൃതം ഭവേത് ।। ൧൫.

ഈ സ്ഥലങ്ങളിൽ പോയാൽ മനുഷ്യൻ ശുദ്ധിയേറുന്നു; അവിടെ ചെയ്ത ശ്രാദ്ധം ഒരിക്കലും നശിക്കില്ല. അതുപോലെ, ജപം, ഹോമം, ധ്യാനം, മറ്റെന്തെങ്കിലും നല്ല പ്രവർത്തി അവിടെ ചെയ്താൽ അതിന് വലിയ ഫലമുണ്ടാകും.

ബ്രഹ്മചര്യം യജന്തേ വൈ ഗുരുഭക്താഃ ശതം സമാഃ । ഏവമാദീനി സദ്യസ്താം സ്നാത്വാ പ്രാപ്നോതി സത്ഫല്മ് ।। ൧൫.

ഗുരുവിനോടുള്ള ഭക്തിയോടെ ബ്രഹ്മചര്യം നൂറു വർഷം ആചരിക്കുന്നവരെപ്പോലെ, ഈ തീർത്ഥങ്ങളിൽ കുളിച്ചാൽ അക്ഷയമായ നല്ല ഫലങ്ങൾ ഉടൻ ലഭിക്കും.

കുമാരധാരാ തത്രൈവ ദൃഷ്ടാ പാപപ്രണാശനീ। യാനാസനം ച തത്രൈവ സദ്യഃ സ്യാദ്യത് പ്രദൃശ്യതേ ।। ൧൫.

അവിടെ തന്നെ കുമാരധാര എന്ന പുണ്യനദി കാണാം; അതിൽ കുളിച്ചാൽ പാപങ്ങൾ ഇല്ലാതാകും. അവിടെ കാണുന്ന ഏതു ഇരിപ്പിടവും വാഹനവും ഉടൻ പുണ്യമാകുന്നു.

കാശ്യപസ്യ മഹാതീര്ഥം കാലസര്പിരിതി ശ്രുതമ്। തത്ര ശ്രാദ്ധാനി ദേയാനി നിത്യമക്ഷയമിച്ഛതാ ।। ൧൫.

കശ്യപന്റെ മഹാ തീർത്ഥം 'കാലസർപി' എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നു. അവിടെ അക്ഷയമായ ഫലമുണ്ടാകാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവർ എല്ലായ്പ്പോഴും ശ്രാദ്ധം നടത്തണം.

കാശ്യപസ്യ മഹാതീര്ഥം കാലസര്പിരിതി ശ്രുതമ്। തത്ര ശ്രാദ്ധാനി ദേയാനി നിത്യമക്ഷയമിച്ഛതാ ।। ൧൫.

കശ്യപന്റെ മഹാ തീർത്ഥം 'കാലസർപി' എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നു. അവിടെ അക്ഷയമായ ഫലമുണ്ടാകാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവർ എല്ലായ്പ്പോഴും ശ്രാദ്ധം നടത്തണം.

അക്ഷയം തു ഭവേച്ഛ്രാദ്ധം ശാലഗ്രാമസമന്തതഃ। ദൃഷ്ട്യാ ന ദൃശ്യതേ തത്ര പ്രത്യക്ഷമകൃതാത്മനാ ।। ൧൫.

ശാലഗ്രാമം ചുറ്റിപ്പറ്റി നടത്തുന്ന ശ്രാദ്ധം ഒരിക്കലും നശിക്കില്ല. അവിടെ സാധാരണ കണ്ണുകൾക്ക് അതു കാണാനാവില്ല; മനസ്സു ശുദ്ധിയുള്ളവർക്ക് മാത്രമേ നേരിട്ട് അനുഭവിക്കാൻ കഴിയൂ.

പ്രത്യാദേശോ ഹ്യശിഷ്ടാനാം ശിഷ്ടാനാം ച നിവേശനമ് । തത്ര ചൈവ ഹ്രദേ പുണ്യേ ദിവ്യോ വൈ നാഗരാഡ് യതഃ ।। ൧൫.

അവിടെ അയോഗ്യർക്കു നേരിട്ടുള്ള സൂചനയും യോഗ്യർക്കു വാസസ്ഥലവും ഉണ്ട്. ആ പുണ്യഹ്രദത്തിൽ ദിവ്യനായ നാഗരാജാവ് വസിക്കുന്നു.

പിണ്ഡം ഗൃഹ്ണാതി ഹിസതാം ന ഗൃഹ്ണാത്യസതാം ഹി സഃ। അതിപ്രദീപ്തൈര്ഭുജഗൈര്ഭോക്തുമന്നം ന ശക്യതേ ।। ൧൫.

നല്ലവരുടെ പിണ്ഡം അവൻ സ്വീകരിക്കും; ദുഷ്ടരുടെത് സ്വീകരിക്കില്ല. അവിടെ അത്യന്തം ദഹിക്കുന്ന പാമ്പുകൾ ഉള്ളതിനാൽ ഭക്ഷണം കഴിക്കാൻ കഴിയില്ല.

പ്രത്യക്ഷം ദൃശ്യതേ ധര്മസ്തീര്ഥയോരനയോര്ദ്വയോഃ। ദേവദാരുവനേ ചാപി ചാരയേസ്തം നിദര്ശനമ് ।। ൧൫.

ഈ രണ്ടു തീർത്ഥങ്ങളിൽ ധർമ്മം നേരിട്ട് കാണാം. ദേവദാരുവനം എന്ന വനത്തിലും ഇതേ മാതൃക തന്നെ പാലിക്കണം.

വിധൂതാനി തു പാപാനി ദൃശ്യന്തേ സുകൃതാത്മനാ । ഭാഗീരഥ്യാം പ്രയാഗേ ച നിത്യമക്ഷയ്യമുച്യതേ ।। ൧൫.

നല്ല മനസ്സുള്ളവരിൽ പാപങ്ങൾ അകന്ന് പോകുന്നത് കാണാം. ഭാഗീരഥി, പ്രയാഗം എന്നിവിടങ്ങളിൽ എപ്പോഴും അക്ഷയത്വം പ്രഖ്യാപിക്കപ്പെടുന്നു.