വായുപുരാണമ്

ന ശക്യമാനുപൂര്വ്യേണ തേഷാം വക്തും സവിസ്തരാന് । അനാദിത്വാച്ച കാലസ്യ അസങ്ഖ്യാനാച്ച സര്വശഃ। മന്വന്തരാണ്യതീതാനി യാനി കല്പൈഃ പുരാ സഹ ।। ൬൧.

അവയെ ക്രമത്തിൽ വിശദമായി പറയാൻ കഴിയില്ല, കാരണം കാലം ആരംഭമില്ലാത്തതും എല്ലാം എണ്ണാനാവാത്തതുമാണ്; പഴയ കാല്പ്പങ്ങളോടൊപ്പം കഴിഞ്ഞ മന്വന്തരങ്ങൾ.

പിതൃഭിര്മുനിഭിര്ദേവൈഃ സാര്ദ്ധം സപ്താര്ഷിഭിശ്ച വൈ। കാലേന പ്രതിസൃഷ്ടാനാം യുഗാനാഞ്ച നിവര്തനമ് ।। ൬൧.

പിതാക്കന്മാരോടും ഋഷിമാരോടും ദേവന്മാരോടും സപ്തർഷിമാരോടും കൂടി, കാലം സൃഷ്ടിച്ചവർക്കു യുഗങ്ങളുടെ ആവർത്തനം നടക്കുന്നു.

ഏതേന ക്രമയോഗേന കല്പമന്വന്തരാണി തു। സപ്രജാനി വ്യതീതാനി ശതശോഽഥ സഹസ്രശഃ ।। ൬൧.

ഈ ക്രമവും രീതിയും കൊണ്ടാണ്, കല്പങ്ങളും മന്വന്തരങ്ങളും അവയുടെ സകല ജീവികളോടും കൂടി നൂറുകണക്കിനും ആയിരക്കണക്കിനും കഴിഞ്ഞുപോയത്.

മന്വന്തരാന്തേ സംഹാരഃ സംഹാരാന്തേ ച സമ്ഭവഃ। ദേവതാനാമൃഷീണാഞ്ച മനോഃ പിതൃഗണസ്യ ച ।। ൬൧.

ഒരു മന്വന്തരത്തിന്റെ അവസാനം പ്രപഞ്ചം ലയിക്കുന്നു; ആ ലയത്തിന് ശേഷം ദേവന്മാരും, ഋഷിമാരും, മനുവും, പിതൃഗണങ്ങളും വീണ്ടും ഉദയം ചെയ്യുന്നു.

ന ശക്യമാനുപൂര്വ്യേണ വക്തും വര്ഷശതൈരപി। വിസ്തരസ്തു നിസര്ഗസ്യ സംഹാരസ്യ ച സര്വശഃ। മന്വന്തരസ്യ സംഖ്യാം തു മാനുഷേണ നിബോധത ।। ൬൧.

സൃഷ്ടിയും ലയവും മുഴുവൻ ക്രമത്തിൽ വിവരിക്കാൻ നൂറുകണക്കിന് വർഷങ്ങൾകൊണ്ടാലും കഴിയില്ല; എന്നാൽ മനുഷ്യർക്ക് അറിയാവുന്ന മന്വന്തരത്തിന്റെ കാലളവ് ഞാൻ പറയാം.

ദേവതാനാമൃഷീണാഞ്ച സങ്ഖ്യാനാര്ഥനിശാരദൈഃ। ത്രിംശത്കോട്യസ്തു സംപൂര്ണാഃ സങ്ഖ്യാതാഃ സങ്ഖ്യയാ ദ്വിജൈഃ ।। ൬൧.

ഗണനയിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ള ജ്ഞാനികൾ, ദേവന്മാരുടെയും ഋഷിമാരുടെയും എണ്ണം മൂന്ന് കോടി എന്ന് കൃത്യമായി നിർണ്ണയിച്ചിട്ടുണ്ട്.

സപ്തഷഷ്ടിസ്തഥാന്യാനി നിയുതാനി ച സങ്ഖ്യയാ। വിംശതിശ്ച സഹസ്രാണി കാലോഽയം സോധികാന് വിനാ ।। ൬൧.

അതിനുപുറമെ അറുപത്തേഴു നിയുതവും ഇരുപതിനായിരം കൂടി ചേർത്താണ് ഈ കാലം, ഭാഗഭേദങ്ങൾ ഒഴികെ.

മന്വന്തരസ്യ സങ്ഖ്യൈഷാ മാനുഷേണ പ്രകീര്തിതാ। വത്സരേണൈവ ദിവ്യേന പ്രവക്ഷ്യാമ്യന്തരമ്മനോഃ ।। ൬൧.

മനുഷ്യരുടെ കണക്കുപ്രകാരം മന്വന്തരത്തിന്റെ ഈ എണ്ണം പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു; ഇനി ദൈവീയ വർഷം പ്രകാരം മനുക്കളുടെ ഇടവേള ഞാൻ പറയും.

അഷ്ടൌ ശതസഹസ്രാണി ദിവ്യയാ സങ്ഖ്യയാ സ്മൃതമ്। ദ്വിപഞ്ചാശത്തഥാന്യാനി സഹസ്രാണ്യധികാനി തു ।। ൬൧.

ദൈവീയ കണക്കിൽ എൺപതിനായിരം ആയിരം കൂടാതെ അമ്പത്തിരണ്ടായിരം കൂടി ചേർക്കണം എന്ന് ഓർമ്മപ്പെടുത്തുന്നു.

ചതുര്ദ്ദശഗുണോ ഹ്യേഷ കാല ആഹൂതസംപ്ലവഃ। പൂര്ണം യുഗസഹസ്രം സ്യാത്തദഹര്ബ്രഹ്മണഃ സ്മൃതമ് ।। ൬൧.

ഈ കാലം, സംഹാരകാലം, പതിനാലു മടങ്ങ് കൂടുതലാണ്; ഒരു ആയിരം യുഗങ്ങൾ ചേർന്നതാണു ബ്രഹ്മാവിന്റെ ഒരു ദിവസം എന്ന് പറയുന്നു.

തത്ര സര്വാണി ഭൂതാനി ദഗ്ധാന്യാദിത്യരശ്മിഭിഃ। ബ്രഹ്മാണമഗ്രതഃ കൃത്വാ സഹ ദേവര്ഷിദാനവൈഃ। പ്രവിശന്തി സുരശ്രേഷ്ഠം ദേവദേവം മഹേശ്വരമ് ।। ൬൧.

അപ്പോൾ എല്ലാ ജീവികളും സൂര്യന്റെ കിരണങ്ങളിൽ ചുട്ടുപോകുന്നു; ബ്രഹ്മാവിനെ മുന്നിൽ വെച്ച്, ദേവന്മാരും ഋഷിമാരും ദാനവരുമായൊത്ത്, അവർ ദേവദേവനായ മഹേശ്വരനിൽ ലയിക്കുന്നു.

സ സ്രഷ്ടാ സര്വഭൂതാനി കല്പാദിഷു പുനഃ പുനഃ। ഇത്യേഷ സ്ഥിതികാലോ വൈ മനോര്ദേവര്ഷിഭിഃ സഹ ।। ൬൧.

അവൻ സൃഷ്ടാവായി ഓരോ കല്പത്തിന്റെ ആരംഭത്തിലും എല്ലാ ജീവികളും വീണ്ടും വീണ്ടും സൃഷ്ടിക്കുന്നു; ഇതാണ് മനുവിന്റെയും ദേവന്മാരുടെയും ഋഷിമാരുടെയും നിലനില്പ്.

സര്വമന്വന്തരാണാം വൈ പ്രതിസന്ധിം നിബോധത। യുഗാഖ്യാ യാ സമുദ്ദിഷ്ടാ പ്രാഗേവാസ്മിന് മയാ തവ ।। ൬൧.

എല്ലാ മന്വന്തരങ്ങളുടെയും ബന്ധം ഇപ്പോൾ മനസ്സിലാക്കുക; യുഗങ്ങളുടെ കണക്കു ഞാൻ നേരത്തെ പറഞ്ഞതുപോലെയാണ്.

കൃതത്രേതാദി സംയുക്തം ചതുര്യുഗമിതി സ്മൃതമ്। തദേകസപ്തതിഗുണം പരിവൃത്തം തു സാധികമ്। മനോരേകമധീകാരം പ്രോവാച ഭഗവാന് പ്രഭുഃ ।। ൬൧.

കൃതയുഗം, ത്രേതായുഗം തുടങ്ങിയ നാലു യുഗങ്ങൾ ചേർന്നതിനെ ചതുര്‍യുഗം എന്നു പറയുന്നു; അതിനെ എഴുപത്തൊന്ന് മടങ്ങ് കൂടി, കുറച്ച് അധികം ചേർത്ത്, ഒരൊറ്റ മനുവിന്റെ കാലം എന്ന് ഭഗവാൻ പ്രഖ്യാപിച്ചു.

ഏവം മന്വന്തരാണാം തു സര്വേഷാമേവ ലക്ഷണമ്। അതീതാനാഗതാനാം വൈ വര്ത്തമാനേന കീര്ത്തിതമ് ।। ൬൧.

ഇങ്ങനെ എല്ലാ മന്വന്തരങ്ങളുടെയും സ്വഭാവം, കഴിഞ്ഞതും വരാനിരിക്കുന്നതും ഇപ്പോഴുള്ളതും, വിശദമായി പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു.

ഇത്യേഷ കീര്ത്തിതഃ സര്ഗാ മനോഃ സ്വായമ്ഭുവസ്യ ഹ। പ്രതി സന്ധിന്തു വക്ഷ്യാമി തസ്യ വൈ ചാപരസ്യ തു ।। ൬൧.

ഇങ്ങനെ സ്വായംഭുവ മനുവിന്റെ സൃഷ്ടി വിവരിച്ചു; ഇനി അതിന്റെ ബന്ധവും അടുത്തതും ഞാൻ പറയും.

മന്വന്തരം യഥാ പൂര്വമൃഷിഭിര്ദൈവതൈഃ സഹ। അവശ്യമ്ഭാവിനാര്ഥേന യഥാ തദ്വൈ നിവര്ത്തതേ ।। ൬൧.

മുൻ മന്വന്തരത്തിൽ ഋഷിമാരോടും ദേവന്മാരോടും കൂടിയതുപോലെ, നിർണയിച്ച സമയത്ത് അതും അവസാനിക്കുന്നു.

അസ്മിന് മന്വന്തരേ പൂര്വം ത്രൈലോക്യസ്യേശ്വരാസ്തു യേ। സപ്തര്ഷയശ്ച ദേവാസ്തേ പിതരോ മനവസ്തഥാ। മന്വന്തരസ്യ കാലേ തു സമ്പൂര്ണേ സാധകാസ്തഥാ ।। ൬൧.

ഈ മന്വന്തരത്തിൽ മുമ്പ് ത്രിലോകത്തിന്റെ ഇശ്വരന്മാരും, ഏഴു ഋഷിമാരും, ദേവന്മാരും, പിതാക്കന്മാരും, മനുക്കളും, മന്വന്തരകാലം പൂർത്തിയായപ്പോൾ, തങ്ങളുടെ കടമകൾ നിർവഹിക്കുന്നു.

ക്ഷീണാധികാരാഃ സംവൃത്താ ബുദ്ധ്വാ പര്യായമാത്മനഃ। മഹര്ലോകായ തേ സര്വേ ഉന്മുഖാ ദധിരേ ഗതിമ് ।। ൬൧.

അവർക്കുള്ള അധികാരം തീർന്നപ്പോൾ, തങ്ങളുടെ കാലം കഴിഞ്ഞതായി മനസ്സിലാക്കി, എല്ലാവരും മഹർലോകത്തിലേക്കാണ് ദൃഷ്ടി നല്കുന്നത്.

തതോ മന്വന്തരേ തസ്മിന് പ്രക്ഷീണാ ദേവതാസ്തു താഃ। സമ്പൂര്ണേ സ്ഥിതികാലേ തു തിഷ്ഠന്ത്യേകം കൃതം യുഗമ് ।। ൬൧.

അതിനുശേഷം ആ മന്വന്തരത്തിൽ ദേവന്മാർ ക്ഷയിച്ചപ്പോൾ, നിലനില്പിന്റെ കാലം പൂർത്തിയായപ്പോൾ, അവർ ഒരു കൃതയുഗം മാത്രം അവിടെ തുടരുന്നു.

ഉത്പദ്യന്തേ ഭവിഷ്യാശ്ച യാവന്മന്വന്തരേശ്വരാഃ। ദേവതാഃ പിതരശ്ചൈവ ഋഷയോ മനുരേവ ച ।। ൬൧.

പുതിയ മന്വന്തരാധിപന്മാരും, ദേവന്മാരും, പിതാക്കന്മാരും, ഋഷിമാരും, മനുവും, മന്വന്തരകാലം നിലനിൽക്കുന്നവരെ ഉദയിക്കുന്നു.

മന്വന്തരേ തു സമ്പൂര്ണേ യദ്യന്യദ്വൈ കലൌ യുഗേ। സമ്പദ്യതേ കൃതം തേഷു കലിശിഷ്ടേഷു വൈ തദാ ।। ൬൧.

ഒരു മന്വന്തരം പൂര്‍ത്തിയായാല്‍, കലിയുഗത്തില്‍ ശേഷിക്കുന്നതും അവിടെ സംഭവിക്കുന്നതും മുന്‍പത്തെ യുഗങ്ങളില്‍ നിന്നുള്ള ശേഷിപ്പാണ് എന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.

യഥാ കൃതസ്യ സന്താനഃ കലിപൂര്വഃ സ്മൃതോ ബുധൈഃ। തഥാ മന്വന്തരാന്തേഷു ആദിര്മന്വന്തരസ്യ ച ।। ൬൧.

കൃതയുഗത്തില്‍ ജീവിച്ചവരുടെ സന്തതിയെ പണ്ഡിതന്മാര്‍ കലിയുഗത്തിന് മുന്‍പുള്ളവരായി ഓര്‍ക്കുന്നതുപോലെ, ഓരോ മന്വന്തരത്തിന്റെ അവസാനം പുതിയ മന്വന്തരത്തിന്റെ ആരംഭവും അങ്ങനെ തന്നെ കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.

ക്ഷീണേ മന്വന്തരേ പൂര്വേ പ്രവൃത്തേ ചാപരേ പുനഃ। മുഖേ കൃതയുഗസ്യാഥ തേഷാം ശിഷ്ടാസ്തു യേ തദാ ।। ൬൧.

മുന്‍പത്തെ മന്വന്തരം അവസാനിച്ച് പുതിയതാരംഭിക്കുമ്പോള്‍, കൃതയുഗത്തിന്റെ തുടക്കത്തില്‍ അവിടെ ശേഷിക്കുന്നവര്‍ അതിന്റെ ശേഷിപ്പുകളായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.

സ്പ്തര്ഷയോ മനുശ്ചൈവ കാലാവേക്ഷാസ്തു യേ സ്ഥിതാഃ। മന്വന്തരം പ്രതീക്ഷന്തേ ക്ഷീയന്തേ തപസി സ്ഥിതാഃ ।। ൬൧.

സപ്തര്‍ഷിമാരും മനുവും കാലത്തിന്റെ പ്രവാഹം ശ്രദ്ധിച്ച് തപസ്സില്‍ നിലകൊള്ളുന്നവര്‍ പുതിയ മന്വന്തരത്തെ കാത്തിരിക്കുന്നു.

മന്വന്തരവ്യവസ്ഥാര്ഥം സന്തത്യര്ഥഞ്ച സര്വശഃ। പൂര്വവത് സമ്പ്രവര്ത്തന്തേ പ്രവൃത്തേ വൃഷ്ടിസര്ജ്ജനേ ।। ൬൧.

മന്വന്തരത്തിന്റെ ക്രമവും സന്തതിയുടെ തുടർച്ചയും ഉറപ്പാക്കാന്‍, മഴ വീണ്ടും തുടങ്ങുമ്പോള്‍ എല്ലാവരും മുന്‍പുപോലെ പ്രവര്‍ത്തനം ആരംഭിക്കുന്നു.

ദ്വന്ദ്വേഷു സമ്പ്രവൃത്തേഷു ഉത്പന്നാസ്വൌഷധീഷു ച। പ്രജാസു ച നികേതാസു സംസ്ഥിതാസു ക്വചിത് ക്വചിത് ।। ൬൧.

ദ്വന്ദ്വങ്ങള്‍ ഉണ്ടാകുമ്പോഴും ഔഷധികള്‍ വളരുമ്പോഴും ജീവികള്‍ ഓരോരുത്തരും തങ്ങളുടെ ഇടങ്ങളില്‍ താമസിക്കുമ്പോഴും ജീവിതം വീണ്ടും തുടങ്ങുന്നു.

വാര്ത്തായാന്തു പ്രവൃത്തായാം സദ്ധര്മേ ഋഷിഭാവിതേ । നിരാനന്ദേ ഗതേ ലോകേ നഷ്ടേ സ്ഥാവരജങ്ഗമേ ।। ൬൧.

ജീവികയുടെ പ്രവാഹം വീണ്ടും ആരംഭിക്കുമ്പോള്‍ സത്യധര്‍മ്മം ഋഷികള്‍ വളര്‍ത്തുമ്പോള്‍ ലോകം സന്തോഷം നഷ്ടപ്പെട്ട് സഞ്ചാരികളും അചഞ്ചലങ്ങളും ഇല്ലാതാകുമ്പോള്‍ അങ്ങനെയാണ് അവസ്ഥ.

അഗ്രാമനഗരേ ചൈവ വര്ണാശ്രമവിവര്ജിതേ। പൂര്വമന്വന്തരേ ശിഷ്ടേ യേ ഭവന്തീഹ ധാര്മികാഃ । സപ്തര്ഷയോ മനുശ്ചൈവ സന്താനാര്ഥം വ്യവസ്തിതാഃ ।। ൬൧.

നഗരങ്ങളിലും ഗ്രാമങ്ങളിലും വര്‍ണ്ണാശ്രമങ്ങള്‍ ഇല്ലാതായപ്പോള്‍, മുന്‍പത്തെ മന്വന്തരത്തില്‍ ശേഷിച്ച ധാര്‍മികര്‍, സപ്തര്‍ഷിമാരും മനുവും സന്തതിക്കായി അവിടെ നിലകൊള്ളുന്നു.