പതയശ്ച ഭവിഷ്യന്തി ബഹവോഽസ്മിന് കലൌ യുഗേ। ചിത്രവര്ഷീ തദാ ദേവോ യദാ സ്യാത്തു യുഗക്ഷയഃ ।। ൫൮.
ഈ കലിയുഗത്തിൽ സ്ത്രീകൾക്ക് പല ഭർത്താക്കന്മാർ ഉണ്ടായിരിക്കും; കാലാവസാനത്ത് ദേവൻ വ്യത്യസ്തമായ മഴകൾ നൽകും.
സര്വേ വാണിജകാശ്ചാപി ഭവിഷ്യന്ത്യധമേ യുഗേ। ഭൂയിഷ്ഠം കൂടമാനൈശ്ച പണ്യവിക്രീതതേജനൈഃ ।। ൫൮.
അന്നേരം എല്ലാ വ്യാപാരികളും കപടന്മാരാകും; കൂടുതലും തെറ്റായ അളവുപയോഗിച്ച് വസ്തുക്കൾ വഞ്ചനയോടെ വിൽക്കും.
കുശീലചര്യാ പാഷണ്ഡൈര്വൃഥാരൂപൈഃ സമാവൃതമ്। പുരുഷാല്പം ബഹുസ്ത്രീകം യുഗാന്തേ പര്യുപസ്ഥിതേ ।। ൫൮.
പാഷണ്ടികൾ വ്യർത്ഥമായ രൂപത്തിൽ കലാരംഗങ്ങളിൽ തങ്ങളെത്തന്നെ കാണിക്കും; കാലാവസാനത്ത് പുരുഷന്മാർ കുറവായും സ്ത്രീകൾ കൂടുതലായും ഇരിക്കും.
ബഹുയാചനകോ ലോകോ ഭവിഷ്യതി പരസ്പരമ്। ക്രവ്യാദനഃ ക്രൂരവാക്യോ നാര്ജവോ നാനസൂയകഃ ।। ൫൮.
ജനങ്ങൾ പരസ്പരം അധികം യാചിക്കും; അവർ മാംസം ഭക്ഷിക്കുകയും കഠിനമായ വാക്കുകൾ സംസാരിക്കുകയും സത്യസന്ധതയില്ലാതെയും അപവാദം പറയുകയും ചെയ്യും.
ന കൃതേ പ്രതികര്താ ച ക്ഷീണോ ലോകോ ഭവിഷ്യതി। അശങ്കാ ചൈവ പതിതേ തദ്യുഗാന്തസ്യ ലക്ഷണമ് ।। ൫൮.
നന്മയ്ക്ക് മറുപടി നൽകുന്നവരാരുമില്ല; ലോകം ക്ഷയിച്ചുപോകും. പാപത്തിൽ വീഴുന്നതിനെ ഭയപ്പെടുന്നവരുണ്ടാകില്ല — അതാണ് കാലാവസാനത്തിന്റെ ലക്ഷണം.
നരശൂന്യാ വസുമതീ ശൂന്യാ ചൈവ ഭവിഷ്യതി। മണ്ഡലാനി ഭവന്ത്യത്ര ദേശേഷു നഗരേഷു ച ।। ൫൮.
ഭൂമി മനുഷ്യരില്ലാതെ ശൂന്യമായിരിക്കും; ദേശങ്ങളിലും നഗരങ്ങളിലും ആളുകളില്ലാതെ ശൂന്യമായിരിക്കും.
അല്പോദകാ ചാല്പഫലാ ഭവിഷ്യതി വസുന്ധരാ। ഗോപ്താരശ്ചാപ്യഗോപ്താരഃ പ്രഭവിഷ്യന്ത്യശാസനാഃ ।। ൫൮.
ഭൂമിയിൽ വെള്ളവും ഫലവും വളരെ കുറവായിരിക്കും; സംരക്ഷിക്കാൻ ഉദ്ദേശിച്ചവർ സംരക്ഷിക്കില്ല, നിയമം മാനിക്കാത്തവർ അധികാരത്തിലിരിക്കും.
ഹര്ത്താരഃ പരരത്നാനാം പരദാരപ്രധര്ഷകാഃ। കാമാത്മാനോ ദുരാത്മാനോ ഹ്യധര്മാത് സാഹസപ്രിയാഃ ।। ൫൮.
മറ്റുള്ളവരുടെ രത്നങ്ങൾ മോഷ്ടിക്കുന്നവരും, അന്യസ്ത്രികളെ അപമാനിക്കുന്നവരും, കാമത്തിൽ അടിമകളായ ദുഷ്ടന്മാരും, അധർമ്മത്തെയും ക്രൂരതയെയും ഇഷ്ടപ്പെടുന്നവരും ഉണ്ടാകും.
അനഷ്ടചേതനാഃ പുംസോ മുക്തകേശാസ്തു ചൂലികാഃ। ഊനഷോഡശവര്ഷാശ്ച പ്രജായന്തേ യുഗക്ഷയേ ।। ൫൮.
യുഗം അവസാനിക്കുമ്പോൾ, കുട്ടികൾക്ക് മനസ്സിൽ അശാന്തി ഉണ്ടാകും, മുടി അഴിച്ചിട്ട് ചുടിയുമായി, പതിനാറു വയസ്സിന് താഴെ ആയിരിക്കും.
ശുക്ലദന്താ ജിതാക്ഷാശ്ച മുണ്ഡാഃ കാഷായവാസസഃ। ശൂദ്രാ ധര്മഞ്ചരിഷ്യന്തി യുഗാന്തേ പര്യുപസ്ഥിതേ ।। ൫൮.
ശുദ്ധമായ പല്ലും, പാശം കളിയിലും പ്രാവീണ്യവും, തലമുടി മുറിച്ചും കശായ വസ്ത്രം ധരിച്ചും, ശൂദ്രർ ധർമ്മത്തിൽ നിലകൊള്ളും ഈ യുഗത്തിന്റെ അവസാനം.
സസ്യചൌരാ ഭവിഷ്യംതി തഥാ ചൈലാഭിമര്ശനാഃ। ചൌരാശ്ചൌരസ്യ ഹര്ത്താരോ ഹന്തുര്ഹര്ത്താര ഏവ വ ।। ൫൮.
വിത്ത് മോഷ്ടാക്കൾക്കും, മറ്റുള്ളവരുടെ വസ്ത്രം പിടിച്ചെടുക്കുന്നവർക്കും കാലം വരും; മോഷ്ടാക്കൾ തമ്മിൽ തന്നെ മോഷ്ടിക്കും, കൊലയാളിയെ മറ്റൊരാൾ കൊല്ലും.
ജ്ഞാനകര്മണ്യുപരതേ ലോകേ നിഷ്ക്രിയതാങ്ഗതേ । കീടമൂഷികസര്പാശ്ച ധര്ഷയിഷ്യന്തി മാനവാന് ।। ൫൮.
ജ്ഞാനവും പ്രവൃത്തിയും ഇല്ലാതായി ലോകം നിർജ്ജീവമായാൽ, കീടങ്ങൾ, എലികൾ, പാമ്പുകൾ ഇവ മനുഷ്യരെ പീഡിപ്പിക്കും.
സുഭിക്ഷം ക്ഷേമമാരോഗ്യം സാമര്ഥ്യം ദുര്ലഭം ഭവേത്। കൌശികാഃ പ്രതിവത്സ്യന്തി ദേശാന് ക്ഷുദ്ഭയപീഡിതാന് ।। ൫൮.
സമൃദ്ധിയും സുരക്ഷയും ആരോഗ്യവും കഴിവും അപൂർവമാകും; കൗശികർ ഓരോ വർഷവും വിശപ്പും ഭയവും നിറഞ്ഞ ദേശങ്ങളിലേക്ക് കുടിയേറും.
ദുഃഖേനാഭിപ്ലുതാനാഞ്ച പരമായുഃ ശതം ഭവേത്। ദൃശ്യന്തേ ന ച ദൃശ്യന്തേ വേദാഃ കലിയുഗേഽഖിലാഃ ।। ൫൮.
വേദനയിൽ മുങ്ങിയവർക്കു പരമാവധി ആയുസ്സ് നൂറു വർഷം മാത്രം; കലിയുഗത്തിൽ വേദങ്ങൾ കാണപ്പെടും, കാണപ്പെടാതെയും ആകും.
ഉത്സീദന്തി തഥാ യജ്ഞാഃ കേവലാ ധര്മപീഡിതാഃ। കഷായിണശ്ച നിര്ഗ്രന്ഥാസ്തഥാ കാപാലിനശ്ച ഹ ।। ൫൮.
യജ്ഞങ്ങൾ ഇല്ലാതാകും; ധർമ്മഭാരം സഹിക്കുന്നവർ മാത്രം ശേഷിക്കും; കശായം ധരിക്കുന്നവരും, സ്വത്തില്ലാത്തവരും, ശിരസ്സിൽ കപ്പലുമായി നടക്കുന്നവരും തുടരും.
വേദവിക്രയിണശ്ചാന്യേ തീര്ഥവിക്രയിണോഽപരേ । വര്ണാശ്രമാണാം യേ ചാന്യേ പാഷണ്ഡാഃ പരിപന്ഥിനഃ ।। ൫൮.
ചിലർ വേദങ്ങൾ വിൽക്കും, ചിലർ തീർത്ഥങ്ങൾ വിൽക്കും; വർണ്ണാശ്രമങ്ങൾക്ക് വിരുദ്ധരായ പാശണ്ഡരും വഞ്ചകരും ഉയരും.
ഉത്പദ്യന്തേ തഥാ തേ വൈ സംപ്രാപ്തേ തു കലൌ യുഗേ। നാധീയന്തേ തദാ വേദാഃ ശൂദ്രാ ധര്മാര്ഥകോവിദാഃ ।। ൫൮.
കലിയുഗം എത്തിയാൽ ഇത്തരത്തിലുള്ളവർ ജനിക്കും; അപ്പോൾ വേദങ്ങൾ പഠിക്കപ്പെടില്ല, ശൂദ്രർ ധർമ്മത്തിലും സമ്പത്തിലും പ്രാവീണ്യം നേടും.
യജന്തേ നാശ്വമേധേന രാജാനഃ ശൂദ്രയോനയഃ। സ്ത്രീവധം ഗോവധം കൃത്വാ ഹത്വാ ചൈവ പരസ്പരമ്। ഉപഹന്യുസ്തദാന്യോന്യം സാധയന്തി തഥാ പ്രജാഃ ।। ൫൮.
ശൂദ്രജന്മമുള്ള രാജാക്കന്മാർ അശ്വമേധയജ്ഞം നടത്തില്ല; സ്ത്രീകളെയും പശുക്കളെയും കൊല്ലുകയും, പരസ്പരം കൊല്ലുകയും, അങ്ങനെ ജനങ്ങൾ ജീവൻ രക്ഷിക്കും.
ദുഃഖപ്രചാരതോഽല്പായുര്ദേശോത്സാദഃ സരോഗതാ। മോഹോ ഗ്ലാനിസ്തഥാസൌഖ്യം തമോവൃത്തം കലൌ സ്മൃതമ് ।। ൫൮.
ദുഃഖം വ്യാപിക്കുകയും, ആയുസ്സ് കുറയുകയും, ദേശങ്ങൾ നശിക്കുകയും, രോഗം പടരുകയും ചെയ്യും; ഭ്രമവും ക്ഷീണവും സന്തോഷം ഇല്ലായ്മയും കലിയുഗത്തിൽ ഇരുണ്ടിരിക്കും.
പ്രജാ തു ഭ്രൂണഹത്യായാമഥ വൈ സമ്പ്രവര്ത്തതേ। തസ്മാദായുര്ബലം രൂപം കലിം പ്രാപ്യ പ്രഹീയതേ। ദുഃഖേനാഭിപ്ലുതാനാം വൈ പരമായുഃ ശതം നൃണാമ് ।। ൫൮.
പിന്നീട് ജനങ്ങൾ भ्रൂണഹത്യ വ്യാപകമാക്കും; അതിനാൽ കലി വന്നാൽ ആയുസ്സും ശക്തിയും സൗന്ദര്യവും കുറയും; വേദനയിൽ മുങ്ങിയവർക്കു പരമായുസ്സ് നൂറു വർഷം മാത്രം.
ദൃശ്യന്തേ നാഭിദൃശ്യന്തേ വേദാഃ കലിയുഗേഽഖിലാഃ। ഉത്സീദന്തേ തദാ യജ്ഞാഃ കോവലാ ധര്മപീഡിതാഃ ।। ൫൮.
കലിയുഗത്തിൽ വേദങ്ങൾ കാണപ്പെടും, കാണപ്പെടാതെയും ആകും; അപ്പോൾ യജ്ഞങ്ങൾ ഇല്ലാതാകും, ധർമ്മഭാരം സഹിക്കുന്നവർ മാത്രം ശേഷിക്കും.
തദാ ത്വല്പേന കാലേന സിദ്ധിം യാസ്യന്തി മാനവാഃ। ധന്യാ ധര്മഞ്ചരിഷ്യന്തി യുഗാന്തേ ദ്വിജസത്തമാഃ ।। ൫൮.
അപ്പോൾ കുറച്ചുകാലംകൊണ്ട് മനുഷ്യർ വിജയിക്കും; ഭാഗ്യശാലികൾ യുഗം അവസാനിക്കുമ്പോൾ ധർമ്മത്തിൽ നിലകൊള്ളും, ദ്വിജശ്രേഷ്ഠനേ.
ശ്രുതിസ്മൃത്യുദിതം ധര്മം യേ ചരന്ത്യനസൂയകാഃ. ത്രേതായാം വാര്ഷികോ ധര്മോ ദ്വാപരേ മാസികഃ സ്മൃതഃ। യഥാശക്തിം ചരന് പ്രാജ്ഞസ്തദഹ്നാ പ്രാപ്രുയാത് കലൌ ।। ൫൮.
ശ്രുതി-സ്മൃതികളിൽ പറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ധർമ്മം അസൂയ ഇല്ലാതെ ആചരിക്കുന്നവർ; ത്രേതായുഗത്തിൽ വർഷത്തിൽ ഒരിക്കൽ, ദ്വാപരത്തിൽ മാസത്തിൽ ഒരിക്കൽ, കലിയുഗത്തിൽ ഒരു ദിവസംകൊണ്ട് തന്നെ ധർമ്മം നേടും.
ഏഷാ കലിയുഗേഽവസ്ഥാ സന്ധ്യാംശന്തു നിബോധ മേ । യുഗേ യുഗേ തു ഹീയന്തേ ത്രീംസ്ത്രീന് പാദാംശ്ച സിദ്ധയഃ ।। ൫൮.
കലിയുഗത്തിലെ സ്ഥിതി ഇതാണ്; ഇപ്പോൾ സന്ധ്യാകാലത്തെ കുറിച്ച് കേൾക്കു; ഓരോ യുഗത്തിലും മൂന്നു ഭാഗം വിജയങ്ങൾ കുറയുന്നു.
യുഗസ്വഭാവാത്സന്ധ്യാസ്തു തിഷ്ഠന്തീമാസ്തു പാദശഃ। സന്ധ്യാസ്വഭാവാച്ചാംശേഷു പാദശസ്തേ പ്രതിഷ്ഠിതാഃ ।। ൫൮.
യുഗങ്ങളുടെ സ്വഭാവം കൊണ്ടു സന്ധ്യകൾ ഭാഗംഭാഗമായി നിലകൊള്ളുന്നു; സന്ധ്യയുടെ സ്വഭാവം കൊണ്ടു ഭാഗങ്ങൾ അംശങ്ങളായി നിലനിൽക്കും.
ഏവം സന്ധ്യാംശകേ കാലേ സമ്പ്രാപ്തേ തു യുഗാന്തികേ। തേഷാം ശാസ്താ ഹ്യസാധൂനാം ഭൃഗൂണാം നിധനോത്ഥിതഃ ।। ൫൮.
ഇങ്ങനെ, യുഗാന്തത്തിലെ സന്ധ്യാകാലം വന്നാൽ, ഭൃഗുകുലത്തിൽ നിന്നു ദുഷ്ടന്മാരെ ശിക്ഷിക്കാൻ ഒരുത്തൻ ഉയരും.
ഗോത്രേണ വൈ ചന്ദ്രമസോ നാമ്നാ പ്രമിതിരുച്യതേ। മാധവസ്യ തു സോംശേന പൂര്വം സ്വായമ്ഭുവേഽന്തരേ ।। ൫൮.
ചന്ദ്രവംശത്തിൽ ജനിച്ചവനാണ് പ്രമിതി എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്നത്. സ്വായംഭുവമന്വന്തരത്തിൽ, മാധവന്റെ ഭാഗമായാണ് അവൻ ജനിച്ചത്.
സമാഃ സ വിംശതിം പൂര്ണാഃ പര്യടന് വൈ വസുന്ധരാമ്। ആചകര്ഷ സ വൈ സേനാം സവാജിരഥകുഞ്ജരാമ് ।। ൫൮.
അവൻ ഇരുപത് വർഷം മുഴുവൻ ഭൂമിയിൽ സഞ്ചരിച്ചു. ആ സമയത്ത് കുതിരകളും രഥങ്ങളും ആനകളും അടങ്ങിയ വലിയ സൈന്യം അവൻ കൂട്ടിച്ചേർത്തു.
പ്രഗൃഹീതായുധൈര്വിപ്രൈഃ ശതശോഽഥ സഹസ്രശഃ। സ തദാ തൈഃ പരിവൃതോ മ്ലേച്ഛാന് ഹന്തി സഹസ്രശഃ ।। ൫൮.
അയുധങ്ങൾ കൈവശം വച്ച നൂറുകണക്കിനും ആയിരക്കണക്കിനും ബ്രാഹ്മണന്മാർ അവനെ ചുറ്റി നിന്നു. അവരോടൊപ്പം ചേർന്ന് അവൻ ആയിരക്കണക്കിന് വിദേശികളെ സംഹരിച്ചു.
സ ഹത്വാ സര്വഗശ്ചൈവ രാജ്ഞസ്താന് ശൂദ്രയോനിജാത്। പാഷണ്ഡാന് സ തതഃ സര്വാന്നിഃശേഷാന് കൃതവാന് പ്രഭുഃ ।। ൫൮.
ശൂദ്രവംശത്തിൽ ജനിച്ച രാജാക്കളെ എല്ലായിടത്തും സംഹരിച്ച ശേഷം, ആ പ്രഭു എല്ലാ പാഷണ്ഡന്മാരെയും പൂർണ്ണമായും നശിപ്പിച്ചു.