യുഗസന്ധ്യംശകഞ്ചൈവ യുഗസന്ധാനമേവ ച। ഷട്പ്രകാരയുഗാഖ്യാനാം പ്രവക്ഷ്യാമീഹ തത്ത്വതഃ ।। ൫൭.
യുഗസന്ധി എന്ന ഭാഗം, യുഗങ്ങളുടെ സംധികൾ, ആറ് വിധത്തിലുള്ള യുഗങ്ങളുടെ വിശദവിവരണം എന്നിവ ഞാൻ സത്യമായി ഇവിടെ വിവരിക്കും.
ലൌകികേന പ്രമാണേന വിബുദ്ധോഽബ്ദസ്തു മാനുഷഃ। തേനാബ്ദേന പ്രസങ്ഖ്യായ വക്ഷ്യാമീഹ ചതുര്യുഗമ് ।। ൫൭.൫ . നിമേഷകാലഃ കാഷ്ഠാ ച കലാശ്ചാപി മുഹൂര്ത്തകാഃ। നിമേഷകാലതുല്യം ഹി വിദ്യാല്ലഘ്വക്ഷരഞ്ചയത് ।। ൫൭.
ലോകത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന അളവുപ്രകാരം, ഒരു വർഷം മനുഷ്യവർഷം എന്നാണ് കരുതുന്നത്. അതുപ്രകാരം ഞാൻ നാലു യുഗങ്ങളുടെ എണ്ണം ഇവിടെ പറയാം. നിമിഷം, കഷ്ടം, കല, മുഹൂർത്തം എന്നിവയുടെ സമയവും, നിമിഷത്തോളം ദൈർഘ്യമുള്ളത് ലഘ്വക്ഷരം എന്നാണ് അറിയേണ്ടത്.
കാഷ്ഠാ നിമേഷാ ദശ പഞ്ച ചൈവ ത്രിംശച്ച കാഷ്ഠാ ഗണയേത് കലാസ്താഃ। ത്രിംശത് കലാശ്ചൈവ ഭവേന്മുഹൂര്ത്താസ്തത്ര്ത്രിംശതാ രാത്ര്യഹനീ സമേതേ ।। ൫൭.
പതിനഞ്ച് നിമിഷങ്ങൾ ചേർന്നാൽ ഒരു കഷ്ടം, മുപ്പത് കഷ്ടങ്ങൾ ചേർന്നാൽ ഒരു കല, മുപ്പത് കലകൾ ചേർന്നാൽ ഒരു മുഹൂർത്തം, മുപ്പത് മുഹൂർത്തങ്ങൾ ചേർന്നാൽ ഒരു ദിവസം-രാത്രി ഉണ്ടാകും.
അഹോരാത്രേ വിഭജതേ സൂര്യോ മാനുഷദൈവികേ। തത്രാഹഃ കര്മചേഷ്ടായാം രാത്രിഃ സ്വപ്നായ കല്പ്യതേ ।। ൫൭.
സൂര്യൻ, ദിവസം-രാത്രി മനുഷ്യനും ദൈവത്തിനും വേണ്ടി വിഭജിക്കുന്നു. അതിൽ, ദിവസം പ്രവർത്തനത്തിനും രാത്രി ഉറക്കത്തിനും ആണ്.
പിത്ര്യേ രാത്ര്യഹനീ മാസഃ പ്രവിഭാഗസ്തയോഃ പുനഃ। കൃഷ്ണ പക്ഷസ്ത്വഹസ്തേഷാം ശുക്ലഃ സ്വപ്നായ ശര്വരീ ।। ൫൭.
പിതൃക്കൾക്കു വേണ്ടി, ഒരു മാസം ഒരു ദിവസം-രാത്രിയാണ്. അതിൽ, കൃഷ്ണപക്ഷം അവരുടെ ദിവസം, ശുക്ലപക്ഷം ഉറക്കത്തിനുള്ള രാത്രിയാണ്.
ത്രിംശച്ച മാനുഷാ മാസാഃ പിത്ര്യോ മാസശ്ച സ സ്മൃതഃ। ശതാനി ത്രീണി മാസാനാം ഷഷ്ടയാ ചാപ്യധികാനി വൈ। പിത്ര്യഃ സംവത്സരോ ഹ്യേഷ മാനുഷേണ വിഭാവ്യതേ ।। ൫൭.
മുപ്പത് മനുഷ്യമാസങ്ങൾ ചേർന്നാൽ ഒരു പിതൃമാസം എന്നാണ് പറയുന്നത്. മൂവായിരത്തറുപത് മാസങ്ങൾ ചേർന്നാൽ ഒരു പിതൃവർഷം മനുഷ്യരുടെ കണക്കുപ്രകാരം ഉണ്ടാകും.
മാനുഷേണൈവ മാനേന വര്ഷാണാം യച്ഛതം ഭവേത് । പിദൄണാം ത്രീണി വര്ഷാണി സങ്ഖയാതാനീഹ താനി വൈ। ചത്വാര ശ്ചാധികാ മാസാഃ പിത്രേ ചൈവേഹ കീര്ത്തിതാഃ ।। ൫൭.
മനുഷ്യരുടെ അളവുപ്രകാരം, നൂറു വർഷം പിതൃക്കൾക്ക് മൂന്നു വർഷവും നാല് മാസവും ആയി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.
ലോകികേനൈവ മാനേന അബ്ദോ യോ മാനുഷഃ സ്മൃതഃ। ഏതദ്ദിവ്യമഹോരാത്രം ശാസ്ത്രേഽസ്മിന് നിശ്വയോ മതഃ ।। ൫൭.
ലോകത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന അളവുപ്രകാരം, മനുഷ്യവർഷം ഈ ശാസ്ത്രത്തിൽ ഒരു ദൈവദിവസം-രാത്രിയായി കണക്കാക്കുന്നു.
ദിവ്യേ രാത്ര്യഹനീ വര്ഷം പ്രവിഭാഗസ്തയോഃ പുനഃ । അഹസ്തത്രോദഗയനം രാത്രിഃ സ്യാദ്ദക്ഷിണായനമ് ।। ൫൭.
ദൈവവർഷം, ദിവസം-രാത്രിയായി വിഭജിക്കപ്പെടുന്നു. അതിൽ, ദിവസം ഉത്തരായണം, രാത്രി ദക്ഷിണായനം എന്നാണ്.
യേ തേ രാത്ര്യഹനീ ദിവ്യേ പ്രസങ്ഖയാതേ തയോഃ പുനഃ। ത്രിംശച്ച താനി വര്ഷാണി ദിവ്യോ മാസസ്തു സ സ്മൃതഃ ।। ൫൭.
ദൈവദിവസവും രാത്രിയും മുപ്പത് എണ്ണിയാൽ, അതാണ് ദൈവമാസം എന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.
മാനുഷഞ്ച ശതം വിദ്ധി ദിവ്യമാസാസ്ത്രയസ്തു തേ। ദശ ചൈവ തഥാഹാനി ദിവ്യോ ഹ്യേഷ വിധിഃ സ്മൃതഃ ।। ൫൭.
നൂറ് മനുഷ്യവർഷം മൂന്നു ദൈവമാസവും പത്ത് ദിവസവും ആണ്; ഇതാണ് ദൈവങ്ങളുടെ കണക്കുപ്രകാരം പറയുന്നത്.
ത്രീണി പര്ഷശതാന്യേവ ഷഷ്ടിവര്ഷാണി യാനി ച। ദിവ്യഃ സംവത്സരോ ഹ്യേഷ മാനുഷേണ പ്രകീര്ത്തിതഃ ।। ൫൭.
മൂവായിരത്തറുപത് വർഷങ്ങൾ ചേർന്നാൽ, അതാണ് മനുഷ്യരുടെ കണക്കിൽ ഒരു ദൈവവർഷം എന്ന് പറയപ്പെടുന്നു.
ത്രീണി വര്ഷസഹസ്രാണി മാനുഷേണ പ്രമാണതഃ। ത്രിംശദ്യാനി തു വര്ഷാണി മതഃ സപ്തര്ഷിവത്സരഃ ।। ൫൭.
മൂന്നായിരം മനുഷ്യവർഷവും മുപ്പത് വർഷവും ചേർന്നാൽ, അതാണ് സപ്തർഷികളുടെ ഒരു വർഷം എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നത്.
നവ യാനി സഹസ്രാണി വര്ഷാണാം മാനുഷാണി തു । അന്യാനി നവതിശ്ചൈവ ക്രൌഞ്ചഃ സംവത്സരഃ സ്മൃതഃ ।। ൫൭.
തൊള്ളായിരം മനുഷ്യവർഷവും തൊണ്ണൂറ് വർഷവും ചേർന്നാൽ, അതാണ് ക്രൗഞ്ചന്റെ വർഷം എന്ന് പറയപ്പെടുന്നു.
ഷട്ത്രിംശത്തു സഹസ്രാണി വര്ഷാണാം മാനുഷാണി തു । വര്ഷാണാന്തു ശതം ജ്ഞേയം ദിവ്യോ ഹ്യേഷ വിധിഃ സ്മൃതഃ ।। ൫൭.
മുപ്പത്താറായിരം മനുഷ്യവർഷവും നൂറ് വർഷവും ചേർന്നാൽ, അതാണ് ദൈവങ്ങളുടെ കണക്കുപ്രകാരം പറയുന്നത്.
ത്രീണ്യേവ നിയുതാന്യേവ വര്ഷാണാം മാനുഷാണി ച। ഷഷ്ടിശ്ചൈവ സഹസ്രാണി സങ്ഖ്യാതാനി തു സങ്ഖ്യയാ। ദിവ്യവര്ഷസഹസ്രന്തു പ്രാഹുഃ സങ്ഖ്യാവിദോ ജനാഃ ।। ൫൭.
മുന്നൂറായിരം മനുഷ്യവർഷവും അറുപതിനായിരം കൂടി ചേർന്നാൽ, എണ്ണത്തിൽ കണക്കാക്കിയാൽ, അതാണ് ആയിരം ദൈവവർഷം എന്ന് സംഖ്യാ വിദഗ്ധർ പറയുന്നു.
ഇത്യേവമൃഷിഭിര്ഗീതം ദിവ്യയാ സങ്ഖ്യയാന്വിതമ്। ദിവ്യേനൈവ പ്രമാണേന യുഗസങ്കചാപ്രകല്പനമ് ।। ൫൭.
ഇങ്ങനെ മഹർഷിമാർ ദിവ്യമായ കണക്കുകൾ ഉപയോഗിച്ച്, ദിവ്യമായ അളവിൽ, യുഗങ്ങളുടെ ക്രമീകരണം പാടിയിരിക്കുന്നു.
ചത്വാരി ഭാരതേ വര്ഷേ യുഗാനി കവയോ വിദുഃ। പൂര്വം കൃതയുഗം നാമ തതസ്ത്രേതാ വിധീയതേ। ദ്വാപരശ്ച കലി ശ്ചൈവ യുഗാന്യേതാനി കല്പയേത് ।। ൫൭.
ഭാരതഭൂമിയിൽ നാലു യുഗങ്ങൾ ഉണ്ടെന്ന് കവിൾ അറിയുന്നു. ആദ്യം കൃതയുഗം, അതിന് ശേഷം ത്രേതായുഗം, പിന്നെ ദ്വാപരയുഗം, ഒടുവിൽ കലിയുഗം — ഇവയാണ് എണ്ണപ്പെടുന്ന യുഗങ്ങൾ.
ചത്വാര്യാഹുഃ സഹസ്രാണി വര്ഷാണാന്തു കൃതം യുഗമ്। തത്ര താവച്ഛതീ സന്ധ്യാ സന്ധ്യാംശശ്ച തഥാവിധഃ ।। ൫൭.
കൃതയുഗം നാലായിരം വർഷങ്ങൾ ആണെന്ന് പറയുന്നു. അതിൽ നൂറ് വർഷം ദൈർഘ്യമുള്ള സന്ധ്യയും, അതുപോലെയുള്ള സന്ധ്യാംശവും ഉണ്ട്.
ഇത രാസു ച സന്ധ്യാസു സന്ധ്യാംശേഷു ച വൈ ത്രിഷു । ഏകാപായേന വര്ത്തന്തേ സഹസ്രാണി ശതാനി ച ।। ൫൭.
ഈ സന്ധ്യകളിലും സന്ധ്യാംശങ്ങളിലും, മൂന്നു യുഗങ്ങളിലും, ആയിരങ്ങളും നൂറുകളും ഓരോന്നിൽ ഒന്ന് കുറയുന്നു.
ത്രേതാ ത്രീണി സഹസ്രാണി സങ്ഖ്യൈവ പരികീര്ത്യതേ। തസ്യാസ്തു ത്രിശതീ സന്ധ്യാ സന്ധ്യാംശശ്ച തഥാവിധഃ ।। ൫൭.
ത്രേതായുഗം മൂവായിരം വർഷം ആണെന്ന് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. അതിനും മൂന്നു നൂറ് വർഷം ദൈർഘ്യമുള്ള സന്ധ്യയും, അതുപോലെയുള്ള സന്ധ്യാംശവും ഉണ്ട്.
ദ്വാപരം ദ്വേ സഹസ്രേ തു യുഗമാഹുര്മനീഷിണഃ । തസ്യാപി ദ്വിശതീ സന്ധ്യാ സന്ധയാംശഃ സന്ധ്യയാ സമഃ ।। ൫൭.
ദ്വാപരയുഗം രണ്ടായിരം വർഷം ആണെന്ന് ജ്ഞാനികൾ പറയുന്നു. അതിനും ഇരുനൂറ് വർഷം ദൈർഘ്യമുള്ള സന്ധ്യയും, അതിനോടു തുല്യമായ സന്ധ്യാംശവും ഉണ്ട്.
കലിം വര്ഷസഹസ്രന്തു യുഗമാഹുര്മനീഷിണഃ। തസ്യാപ്യേകശതീ സന്ധ്യാ സന്ധ്യയാ സമഃ ।। ൫൭.
കലിയുഗം ആയിരം വർഷം ആണെന്ന് ജ്ഞാനികൾ പറയുന്നു. അതിനും നൂറ് വർഷം ദൈർഘ്യമുള്ള സന്ധ്യയും, അതിനോടു തുല്യമായ സന്ധ്യാംശവും ഉണ്ട്.
ഏഷാ ദ്വാദശസാഹസ്രീ യുഗാഖ്യാ പരികീര്ത്തിതാ। കൃതം ത്രേതാ ദ്വാപരഞ്ച കലിശ്ചൈവ ചതുഷ്ടയമ് ।। ൫൭.
ഇങ്ങനെ, കൃത, ത്രേത, ദ്വാപര, കലി എന്നിങ്ങനെ നാലു യുഗങ്ങൾ ചേർന്ന്, യുഗചക്രം പന്ത്രണ്ടായിരം വർഷം ആണെന്ന് പറയുന്നു.
അത്ര സംവത്സരാഃ സൃഷ്ടാ മാനുഷേണ പ്രമാണതഃ। കൃതസ്യ താവദ്വക്ഷ്യാമി വര്ഷാണാം തത്പ്രമാണതഃ ।। ൫൭.
ഇവിടെ, മനുഷ്യരുടെ അളവുപ്രകാരം വർഷങ്ങൾ കണക്കാക്കുന്നു. ആ അളവിൽ കൃതയുഗത്തിലെ വർഷങ്ങളുടെ എണ്ണം ഞാൻ പറയാം.
സഹസ്രാണാം ശതാന്യത്ര ചതുര്ദശ തു സങ്ഖ്യയാ। ചത്വാരിംശത് സഹസ്രാണി കലികാലയുഗസ്യ തു ।। ൫൭.
ഇവിടെ കണക്കുപ്രകാരം പതിനാലു ലക്ഷം വർഷവും, കലിയുഗത്തിന്റെ കാലം നാല്പതിനായിരം വർഷവുമാണ്.
ഏവം സങ്ഖ്യാതകാലശ്ച കാലേഷ്വിഹ വിശേഷതഃ। ഏവം ചതുര്യുഗഃ കാലോ വിനാ സന്ധ്യാംശകൈഃ സ്മൃതഃ ।। ൫൭.
ഇങ്ങനെ, കണക്കാക്കിയ കാലം പ്രത്യേകമായി ഇവിടെ പറയപ്പെടുന്നു. സന്ധ്യാംശങ്ങൾ ഒഴിവാക്കി നാലു യുഗങ്ങളുടെ കാലം ഇങ്ങനെ കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.
ചത്വാരിംശത്ര്ത്രീണി ചൈവ നിയുതാനി ച സങ്ഖ്യയാ । വിംശതിശ്ച സഹസ്രാണി സസന്ധ്യാംശശ്ചതുര്യുഗഃ ।। ൫൭.
കണക്കുപ്രകാരം നാല്പത്തിമൂന്ന് നിയുതും ഇരുപതിനായിരം വർഷവും, സന്ധ്യാംശങ്ങളോടുകൂടി, നാലു യുഗങ്ങൾക്കുള്ളതാണ്.
ഏവം ചതുര്യുഗാഖ്യാ തു സാധികാ ഹ്യേകസപ്തതിഃ। കൃതത്രേതാദിയുക്താ സാ മനോരന്തരമുച്യതേ ।। ൫൭.
ഇങ്ങനെ, അധികം ചേർത്താൽ നാലു യുഗങ്ങളുടെ ചക്രം എഴുപത്തൊന്ന് ആകുന്നു. കൃത, ത്രേത തുടങ്ങിയവ ചേർന്ന് ഇതാണ് ഒരു മന്വന്തരം എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്നത്.
മന്വന്തരസ്യ സങ്ഖ്യാ തു വര്ഷാഗ്രേണ നിബോധത। ത്രിംശത്കോട്യസ്തു വര്ഷാണാം മാനുഷേണ പ്രകീര്തിതാഃ ।। ൫൭.
മന്വന്തരത്തിലെ വർഷങ്ങളുടെ എണ്ണം ഇനി മനസ്സിലാക്കുക: മനുഷ്യരുടെ കണക്കുപ്രകാരം മുപ്പത് കോടി വർഷങ്ങളാണ് പറയുന്നത്.