മരുത്മാരുടെ ഗുണഗണങ്ങൾ ഇപ്രകാരം ആണ്: ഈദൃക്, പുരുഷ, അന്ന്യാദൃക്ഷാ, ചെതസ, സമിതാ, സമിതദൃക്ഷാ, പ്രതിദൃക്ഷാ എന്നിവയാണവരുടെ പ്രത്യേകതകൾ. ദിതി, ചന്ദ്രമാസ് എന്നിവരുടെ പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ഈ അമ്പത് മരുത്മാരാണ് ദിതിയുടെ പുത്രന്മാർ എന്ന് പറയുന്നു. ഇവരുടെ പേരുകൾ കേട്ടതിനു ശേഷം ദിതി ഇന്ദ്രനോട് പറഞ്ഞു: "മകനേ, ഇവരാണ് എന്റെ പുത്രന്മാർ, കാറ്റിന്റെ പ്രദേശത്ത് സഞ്ചരിക്കുന്നവർ. ദേവന്മാരോടൊപ്പം എന്റെ പുത്രന്മാർ സന്തോഷത്തോടെ സഞ്ചരിക്കട്ടെ." അമ്മയുടെ വാക്കുകൾ കേട്ട ഇന്ദ്രൻ, ആയിരം കണ്ണുള്ളവൻ, കയ്യുകൂട്ടി പറഞ്ഞു: "അമ്മേ, അങ്ങനെ തന്നെ ആകട്ടെ." ദിതിയുടെ ആഗ്രഹം അനുസരിച്ച് എല്ലാം സംഭവിക്കും, സംശയമില്ല; ദേവന്മാരാൽ അംഗീകരിക്കപ്പെട്ട മഹാത്മാക്കളായ നിന്റെ പുത്രന്മാർ ദൈവികരായി ദേവന്മാരോടൊപ്പം യാഗങ്ങളിൽ പങ്കാളികളാകും. അതുകൊണ്ട്, ഈ മരുത്മാർ എല്ലാവരും ദേവന്മാരാണ്, അമരന്മാർ, ഇന്ദ്രന്റെ സഹോദരന്മാർ; ദിതിയുടെ എല്ലാ പുത്രന്മാരും മഹാതപസ്സുകാർ ആണെന്നും അറിയുക. ഇങ്ങനെ തീരുമാനമറിഞ്ഞ അമ്മയും മകനും, തപസ്സിൽ സമ്പന്നരായവർ, സന്തോഷത്തോടെ സ്വർഗത്തിലേക്ക് പോയി. ശക്രനും സ്വർഗത്തിലേക്ക് പോയി. മരുത്മാരുടെ പുണ്യജനനകഥ ആരെങ്കിലും കേട്ടോ പാരായണം ചെയ്തോ, അവർക്കു വരണ്ട കാലാവസ്ഥയുണ്ടാകില്ല, ദീർഘായുസും ലഭിക്കും. ഇനി ഞാൻ ദിതിയുടെ സഹോദരി ദാനുവിന്റെ പുത്രന്മാരെ കുറിച്ച് പറയുന്നു. ദാനുവിന്റെ പുത്രന്മാർ, വംശത്തിൽ പ്രശസ്തരായവർ, മഹാസുരന്മാരായി വലിച്ചുയർന്നു. വിപ്രചിത്തിയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ നൂറ് പേരായിരുന്നു അവർ, അതിക്രൂരശക്തിയുള്ളവർ; അവർ എല്ലാവരും വടിവെട്ടിയ തപസ്സിലൂടെ ബഹുമതിയും വരങ്ങളും നേടിയവരാണ്. ദാനവന്മാർ വാഗ്ദാനത്തിൽ ഉറപ്പുള്ളവർ, ധീരന്മാർ, ഭയാനകശക്തിയുള്ളവർ, മായാവിദ്യയിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ളവർ; അവർ യാഗങ്ങൾ ചെയ്യാതെ, ബ്രാഹ്മണന്മാരോടു ഭക്തിയില്ലാതെ ജീവിച്ചു. ഇപ്പോൾ അവരുടെ പ്രധാന പേരുകൾ ഞാൻ പറയാം: ദ്വിമൂർധാ, ശങ്കുവർണ, ശങ്കുനിരാമയ, ശങ്കുകർണ, മഹാവിശ്വ, ഗവേഷ്ഠി, ദുന്ദുഭി; അജാമുഖ, ശില, വാമനസ, മരീചിരക്ഷക, മഹാഗാർഗ്യ, അങ്കിരാവൃത; വിക്ഷോഭ്യ, സുകേതു, സുവീര്യ, സുഹൃദ, ഇന്ദ്രജിത്, വിശ്വജിത്, അസുര, വിമർദന; ഏകചക്ര, സുബാഹു, ശക്തനായ താരക, വൈശ്വാനര, പുലോമ, പ്രവീണ, മഹാശിരാ; സ്വർഭാനു, വൃഷപർവൻ, മഹാസുരനായ മുന്ഡക, ധൃതരാഷ്ട്ര, സൂര്യ, ചന്ദ്ര, ഇന്ദ്ര—ഇവരാണ് പ്രധാന ദാനവന്മാർ. സൂക്ഷ്മ, നിചന്ദ്ര, ഊർണനാഭ, മഹാഗിരി, അസിലോമ, സുകേശ, സദ, ബാലക എന്ന പേരിൽ പത്തുപേർ; ഗഗനമൂർധാ, കുമ്ഭനാഭ, മഹോദര, പ്രമോദാഹ, കുപഥ, ശക്തനായ ഹയഗ്രീവ; അസുര, വിരൂപാക്ഷ, മഹാസുരനായ സുബഥ, അജ, ഹിരൺമയ, ശതമായു, ശംബര; ശരഭ, ശലഭ, സൂര്യൻ, ചന്ദ്രൻ—ഇവർ രണ്ടുപേരും അസുരന്മാരിൽ ദേവന്മാർക്കു ശത്രുക്കളായി പ്രശസ്തരും ഇപ്പോൾ ദേവന്മാരിൽ ഉൾപ്പെട്ടവരുമാണ്. ഇങ്ങനെ ദാനുവിന്റെ വംശത്തിലെ പ്രധാന പുത്രന്മാരുടെ പേരുകൾ പറഞ്ഞു. അവരുടെ സന്തതികൾ—മക്കൾ, മുമ്മക്കൾ—എണ്ണത്തീർന്നിട്ടില്ലാത്തവരാണ്. ഇതാണ് ദാനവന്മാരുടെ വംശം, ദൈത്യന്മാർ എന്നും ദാനവന്മാർ എന്നും അറിയപ്പെടുന്നവർ. സ്വർഭാനു ഒരു ദൈത്യനാണ്, അനുഭാനു ദാനുവിന്റെ പുത്രനാണ്. ഇവരാണ് ദാനുവിന്റെ പുത്രന്മാർ എന്ന് ഓർക്കപ്പെടുന്നവർ. ഇനിയും ചില പ്രധാന പേരുകൾ: ഏകാക്ഷ, ഋഷഭ, അരിഷ്ട, പ്രബന്ധന, നരക, ഇന്ദ്രബാധന, കേശി, മേരു, ശംഭു, ധേനുക. ഗവേഷ്ഠി, ഗവാക്ഷ, ശക്തനായ താലകേതു—ഇവരും ദാനുവിന്റെ മനുഷ്യസ്വഭാവമുള്ള പുത്രന്മാർ. ദൈത്യ-ദാനവരിൽ പരസ്പര വൈരാഗതിയിൽ ജനിച്ച സിംഹികയുടെ പുത്രന്മാരും വിപ്രചിത്തിയുടെ പുത്രന്മാരും അത്യന്തം ഭയാനകശക്തിയുള്ളവരായിരുന്നു. ഈ സൈംഹികേയന്മാർ പതിനാലുപേരാണ്: ശക്തനായ ശതഗാല, ന്യാസ, ശാംബ, അനുലോമ, ശുചി, വാതാപി, സിതാംശുക, ഹര, കല്പ, കാലനാഭ, ഭൗമ, നരക—ഇവരിൽ രാഹു മൂത്തവനാണ്, ചന്ദ്രനും സൂര്യനും പീഡിപ്പിക്കുന്നവൻ; ഇവർ ദേവന്മാർക്കും ഭയങ്കരരാണ്. ക്രൂരവംശത്തിൽ ജനിച്ച, ബ്രഹ്മണന്മാരെ വെറുക്കുന്ന, ഭയാനകശക്തിയുള്ള ഈ സൈംഹികേയന്മാർ പതിനായിരം പേരാണ്. ഇവരെ ഭാർഗവനായ ജമദഗ്നിയുടെ പുത്രൻ പരശുരാമൻ വധിച്ചു. സ്വർഭാനുവിന്റെ മകൾ പ്രഭ, പുലോമയുടെ മകൾ ശചി; ഉപദാനവി യമന്റെ ഭാര്യ, ശർമിഷ്ഠ വൃഷപർവന്റെ മകൾ; പുലോമയും കാലികയും വൈശ്വാനരന്റെ മക്കളാണ്. പ്രഭയിൽ നിന്നു നഹുഷന്റെ മകൻ ജനിച്ചു, ശചിയിൽ നിന്നു ജയന്തൻ; ശർമിഷ്ഠയിൽ നിന്ന് പുരു, ഉപദാനവിയിൽ നിന്ന് ദുഷ്മന്തൻ ജനിച്ചു. പുലോമയും കാലികയും, ഇരുവരും വൈശ്വാനരന്റെ പുത്രിമാർ, മാരീചയുടെ ഭാര്യമാരായി. അവരിൽ നിന്ന് അറുപതിനായിരം പ്രശസ്ത ദാനവന്മാർ ജനിച്ചു; ഹിരണ്യപുരത്തിൽ താമസിച്ച പതിനാലായിരം പേരുമുണ്ട്. പൗലോമന്മാരും കാലകേയന്മാരും, അതിപ്രഭാവശാലിയായ ദാനവന്മാർ, ദാനവന്മാരിൽ അപരാജിതരായിരുന്നെങ്കിലും, അവരെ അർജ്ജുനൻ (സവ്യാസാചി) വധിച്ചു. മായയിൽ നിന്നു ജനിച്ച മക്കൾ: മായാവി, ദുന്ദുഭി, വൃഷ, മഹിഷ; ബാലിക, വജ്രകർണ, മകൾ മന്ദോദരി—ഇവരാണ് ദൈത്യ-ദാനവ സൃഷ്ടിയുടെ കഥ. ദാനായുഷയുടെ മക്കൾ അഞ്ച് പേരാണ്: അറൂരു, ബാലി, ജംഭ, വിരക്ഷ, വിഷ. അറൂരുവിന്റെ മകൻ സ്തനായ, മഹാസുരനായ ധുന്ധു; അവനെ കുവലാശ്വൻ ഉത്തങ്കന്റെ വാക്കനുസരിച്ച് വധിച്ചു. ബാലിക്ക് രണ്ട് ശക്തിയുള്ള പുത്രന്മാർ: കുമ്ഭില, ചക്രവർമൻ; ഈ ബാലി ഒരു മുൻജന്മത്തിൽ കർണ്ണനായിരുന്നു. ഇവരോടൊപ്പം ദാനവ-ദൈത്യവംശം അങ്ങേയറ്റം വ്യാപിച്ചു. ഈ മഹാശക്തിയുള്ള അസുരന്മാരുടെ കഥയും അവരുടെ വംശവും ഇങ്ങനെ പ്രസ്താവിക്കപ്പെട്ടു.