ദീർഘതമസിന്റെ കഥയിൽ, ഒരു സന്ദർഭത്തിൽ ദീർഘതമസ് സുദേഷ്ണയുടെ ഗർഭത്തെ സ്പർശിച്ചു, “നിന്റെ ഗർഭം എങ്ങനെ സമുദ്രം പൗർണമി രാത്രിയിൽ നിറയുന്നുവോ, അങ്ങനെ ഞാൻ എന്റെ കൈയിൽ നിന്നു നിന്നു കൊടുത്ത തൈര് ഇന്ന് നീ ഭക്ഷിച്ചതു കൊണ്ടു നിന്റെ ഗർഭം നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു,” എന്ന് പറഞ്ഞു. ദീർഘതമസ് അവളോടു വാഗ്ദാനം ചെയ്തു: “നിനക്ക് ദേവപുത്രന്മാരെപ്പോലെയുള്ള അഞ്ചു പുത്രന്മാർ ജനിക്കും—വൈഭവശാലികളും ധീരന്മാരും യാഗശീലികളും ധർമ്മപരായണരും ആയിരിക്കും.” അങ്ങനെ സുദേഷ്ണയ്ക്ക് അങ്ക എന്ന മൂത്ത പുത്രൻ ജനിച്ചു. അങ്കയിൽ നിന്ന് വംഗ, പിന്നീട് കലിംഗ, പുണ്ഡ്ര, ബ്രഹ്മ എന്നിവരും ജനിച്ചു. അപ്പോൾ ബാലിയുടെ വംശത്തിൽ ഈ അഞ്ചു പുത്രന്മാർ ജനിച്ചു; ഇവരെ ബാലി ദീർഘതമസിന് നൽകിയതായിരുന്നു. എന്നാൽ ദീർഘതമസിന്റെ സന്താനങ്ങൾ ബ്രഹ്മാവിനാൽ ഒരു പ്രത്യേക കാരണത്താൽ അവനിൽ നിന്ന് അകറ്റപ്പെട്ടു—അവൻ തന്റെ ഭാര്യകളിൽ നിന്ന് തന്നെ സന്താനങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കരുതെന്നു. പിന്നീട് ദീർഘതമസ് മനുഷ്യസ്ത്രികളിൽ സന്താനങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കി. അപ്പോൾ സന്തോഷത്തോടെ സുരഭി ദീർഘതമസിനോടു പറഞ്ഞു: “നീ പശുക്കളുടെ ന്യായം അനുസരിച്ചു പ്രവർത്തിച്ചതുകൊണ്ട് ഞാൻ സന്തുഷ്ടയാകുന്നു; അതേ നീതിയാൽ ഞാൻ നിന്നെ മോചിപ്പിക്കുന്നു.” സുരഭി അവനോട് പറഞ്ഞു: “ഇന്ന് ഞാൻ നിന്റെ ആഴത്തിലുള്ള അന്ധകാരം നീക്കുന്നു—നീ ഇപ്പോൾ കാണുക; ബാർഹസ്പത്യവംശത്തിൽ നിന്നുള്ള മറ്റേതെങ്കിലും പാപം നിന്റെ ശരീരത്തിൽ ശേഷിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ അതും ഞാൻ ശ്വസിച്ച് അകറ്റുന്നു. ഞാൻ നിന്റെ വയസ്സും മരണവും അകറ്റുന്നു.” അങ്ങനെ അകറ്റിയ ഉടനെ ദീർഘതമസിന്റെ കാഴ്ച വീണ്ടെടുത്തു, അന്ധകാരം ഇല്ലാതായി. ദീർഘതമസ് യുവാവായി, ദീർഘായുസ്സും കാഴ്ചയും ലഭിച്ചു. പശുക്കളിൽ നിന്ന് അവൻ ഗൗതമൻ എന്നറിയപ്പെട്ടു. കക്ഷീവാൻ തന്റെ പിതാവിനൊപ്പം പർവ്വതജനങ്ങളിലേയ്ക്ക് പോയി, പിതാവിന്റെ ഉപദേശപ്രകാരം മഹത്തായ തപസ്സു നിർവഹിച്ചു. ദീർഘകാലം കഴിഞ്ഞ് അന്ധകാരം അകറ്റപ്പെട്ട് അവൻ പാപങ്ങൾ ഉപേക്ഷിച്ചു, ബ്രഹ്മഭക്തി പ്രാപിച്ചു. അപ്പോൾ പിതാവ് അവനോട് പറഞ്ഞു: “എനിക്കൊരു പുത്രൻ ഉണ്ട്; നീ എന്റെ യഥാർത്ഥ പുത്രൻ ആകയാൽ ഞാൻ പൂർണ്ണനായി.” ആത്മസംയമനം നേടിയ കക്ഷീവാൻ ബ്രഹ്മലോകം പ്രാപിച്ചു; ബ്രഹ്മഭക്തി നേടിയ ശേഷം ആയിരം പുത്രന്മാരെ പ്രസവിച്ചു. കക്ഷീവാന്റെ ആ പുത്രന്മാർ ഗൗതമന്മാർ എന്നു അറിയപ്പെടുന്നു; ഇവർ കറുത്ത വർണ്ണമുള്ളവരായിരുന്നു. ഇതാണ് ബാലിയുടെ പുത്രനായ വിരോചനപുത്രൻ ദീർഘതമസിന്റെ കഥ. ഇരുവംശങ്ങളുടെ സംഗമവും വംശപരമ്പരയും ഇതുവരെ വിവരിച്ചു. ബാലി ഈ അഞ്ചു പാപരഹിത പുത്രന്മാരെയും രാജസിംഹാസനത്തിൽ സ്ഥാനാരോഹനം ചെയ്തു. ദീർഘതമസും യോഗസിദ്ധനും ആയതിനാൽ, യോഗം ആശ്രയിച്ച്, യഥാസമയം വരുവോളം എല്ലാ ജീവികളെയും അദൃശ്യനായി പര്യടിക്കുന്നു. അങ്കവംശത്തിൽ, അങ്ക മഹർഷിയുടെ സന്തതിയിൽ രാജാവ് ദധിവാഹനൻ ജനിച്ചു. സുദേഷ്ണയുടെ ദോഷം മൂലം രാജാവ് അനപാനൻ ജനിച്ചു. അനപാനന്റെ പുത്രൻ ദിവിരഥൻ; ദിവിരഥന്റെ പുത്രൻ ധർമ്മരഥൻ. മഹാത്മാവായ ധർമ്മരഥൻ, വിഷ്ണുപദപർവതത്തിൽ മഹായാഗത്തിൽ ഇന്ദ്രനോടൊപ്പം സോമപാനം ചെയ്തവൻ. ധർമ്മരഥന്റെ പുത്രൻ ചിത്രരഥൻ; ചിത്രരഥന്റെ പുത്രൻ ദശരഥൻ, ലോമപാദൻ എന്നറിയപ്പെടുന്നു, അവന്റെ പുത്രി ശാന്ത. ലോമപാദന്റെ മഹാത്മാവായ പുത്രൻ, നാലു വിഭാഗങ്ങളുള്ള സൈന്യത്തോടുകൂടി, ഋശ്യശൃംഗന്റെ അനുഗ്രഹത്തിൽ ജനിച്ചു, വംശത്തെ ഉന്നതിപ്പിച്ചവൻ. അവന്റെ പുത്രൻ ചതുരംഗൻ, മറ്റൊരു പുത്രൻ പൃഥുലാശ എന്നും പറയുന്നു. പൃഥുലാശന്റെ പുത്രൻ ചാമ്പ. ചാമ്പാവതി നഗരം, ചാമ്പ എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്നു, നാല് വർഗ്ഗങ്ങൾ താമസിച്ചിരുന്നതായിരുന്നു. അറുപതിനായിരം വർഷം അവൻ ചാമ്പാവതിയിൽ വസിച്ചു. ബ്രാഹ്മണന്മാർ, ക്ഷത്രിയന്മാർ, വൈശ്യന്മാർ തങ്ങളുടെ കർമ്മങ്ങൾ അനുഷ്ഠിച്ചു; എല്ലാവരും ധർമ്മപരായണരും തപസ്സിൽ താല്പര്യവുമുള്ളവരും വിഷ്ണുഭക്തരുമായിരുന്നു. ടണ്ടികരഠന്റെ പുത്രൻ വാർണൻ, ശക്രവാരണൻ എന്നും വിളിക്കപ്പെട്ടു; അവൻ ഭൂമിയിലേക്ക് ഉത്തമമായ മന്ധോർവാഹനം കൊണ്ടുവന്നു. ഹര്യ്യംഗന്റെ വംശാവലി രാജാവ് ഭദ്രരഥനിൽ എത്തുന്നു. ഭദ്രരഥന്റെ പുത്രൻ ബൃഹത്കർമാ, ജനങ്ങളുടെ അധിപൻ. അവന്റെ പുത്രൻ ബൃഹദ്രഥൻ; അവനിൽ നിന്ന് ബൃഹന്മനാ ജനിച്ചു. ബൃഹന്മനാവിന് ജയദ്രഥൻ എന്ന പുത്രൻ ജനിച്ചു; ജയദ്രഥനിൽ നിന്ന് ഋഢരഥ രാജാവ്; ഋഢരഥനിൽ നിന്ന് വിശ്വജിത് ജനമേജയ; അവന്റെ വംശത്തിൽ അങ്കവർഗ്ഗത്തിൽ നിന്ന് കര്ണ രാജാവായി. കർണന്റെ പുത്രൻ ശൂരസേനൻ, ദ്വിജൻ എന്നറിയപ്പെടുന്നു. കർണൻ, സാരഥിയുടെ പുത്രൻ ആയിട്ടും എങ്ങനെയാണ് അങ്കവംശത്തിൽ പെട്ടതെന്ന് എല്ലാവരും അറിയാൻ ആഗ്രഹിച്ചു. ബൃഹദ്ഭാനുവിന്റെ പുത്രൻ ബൃഹന്മനാ രാജാവായിരുന്നു; അവനു ചൈദ്യരാജകുമാരികളായ രണ്ടു ഭാര്യമാർ ഉണ്ടായിരുന്നു; ഓരോരുത്തരിലും ഒരു പുത്രൻ. യശോദേവിയും സത്യയും—ഇവരിൽ യശോദേവിയിൽ നിന്ന് ജയദ്രഥൻ ജനിച്ചു. ബ്രാഹ്മണനും ക്ഷത്രിയനും ഇടയിൽ സത്യയുടെ പുത്രൻ വിജയൻ; വിജയന്റെ പുത്രൻ ധൃതി; ധൃതിയുടെ പുത്രൻ ധൃതവ്രതൻ. ധൃതവ്രതന്റെ പുത്രൻ സത്യകർമ്മൻ, മഹാകർമ്മശാലി; സത്യകർമ്മന്റെ പുത്രൻ സാരഥി അധിരഥൻ. അധിരഥൻ കർണനെ ദത്തുപുത്രനാക്കി; അതുകൊണ്ട് കർണൻ സാരഥിയുടെ പുത്രൻ എന്നറിയപ്പെട്ടു. കർണനെക്കുറിച്ച് ആവശ്യപ്പെട്ടതുപോലെ എല്ലാം വിശദീകരിച്ചു. അങ്കവംശത്തിൽ ജനിച്ച എല്ലാ രാജാക്കളെയും ഞാൻ വിവരിച്ചു. ഇനി പൂർവവംശജരെ ക്രമപ്രകാരം വിശദമായി കേൾക്കൂ. സൂതൻ പറഞ്ഞു: പൂരുവിന്റെ പുത്രൻ ബലശാലിയായ ജനമേജയ രാജാവായിരുന്നു. അവന്റെ പുത്രൻ അവിദ്ധൻ, കിഴക്കൻ ദിശ ജയിച്ചവൻ. അവിദ്ധനിൽ നിന്ന് പ്രവീരൻ; അവന്റെ പുത്രൻ മനസ്യു; മനസ്യുവിൽ നിന്ന് ജയദ രാജാവ്. ജയദന്റെ പുത്രൻ ധുന്ധു, മഹാരാജാവ്; ധുന്ധുവിന്റെ പുത്രൻ ബഹുഗവി; അവന്റെ പുത്രൻ സഞ്ജാതി. ഇനി സഞ്ജാതിയുടെ പുത്രനായ റൗദ്രാശ്വന്റെ പുത്രന്മാരെ കേൾക്കൂ. റൗദ്രാശ്വന് അപ്സരസായ ഘൃതാചിയിൽ നിന്ന് പത്ത് പുത്രന്മാർ ജനിച്ചു: രാജേയു, കൃതേയു, വക്ഷേയു, സ്ഥണ്ഡിലേയു, ഘൃതേയു, ജലേയു, സ്ഥലേയു—ഇവരാണ് ഏഴ് പേരുകൾ. ധർമേയു, സന്നതേയു, വണേയു—ഇവരാണ് ശേഷിച്ച മൂന്നു പേരുകൾ; കൂടാതെ രുദ്ര, ശൂദ്ര, മദ്ര, ശുഭാ, ജാമലജാ എന്നിവരും ഉണ്ടായിരുന്നു. ഇങ്ങനെ ദീർഘതമസിന്റെ വംശവും അങ്കവംശത്തിലെ രാജാക്കന്മാരുടെയും പൂർവവംശത്തിലെ രാജാക്കന്മാരുടെയും പരമ്പരയും വിശുദ്ധമായ ഈ കഥയിൽ വിശദമായി വിവരിക്കപ്പെട്ടു.