പ്രാചീനകാലത്ത്, പിതൃകര്മ്മങ്ങളുടെ മഹത്വവും വിധാനങ്ങളും വിശദമായി പഠിപ്പിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു. അതില് പ്രധാനമായും മൂന്ന് വിധങ്ങള് ഉണ്ട്: പ്രജാപത്യ, വൈശ്വദേവികി, ഇവയുടെ മുന്പില് പിണ്ടം നല്കുന്ന കര്മ്മം എല്ലായ്പ്പോഴും നിര്വഹിക്കേണ്ടതാണെന്നും, ശേഷിക്കുന്നവയെങ്കിലും ഓരോ മാസവും ആചരിക്കേണ്ടതാണെന്നും പറയുന്നു. മൂന്നാമത്തേതായ വൈശ്വദേവികി കര്മ്മം പച്ചക്കറികളോടുകൂടി നടത്തണം എന്നാണ് നിയമം. അങ്ങനെ, കര്മ്മങ്ങളില് ഉപയോഗിക്കേണ്ട വസ്തുക്കളെക്കുറിച്ചുള്ള വ്യവസ്ഥകള് വ്യക്തമാക്കുന്നു. അന്വഷ്ടക എന്ന കര്മ്മം പിതൃകര്ക്കായി എപ്പോഴും നിര്വഹിക്കേണ്ടതാണെന്നും, നാലാമത്തേതായ അഷ്ടക ഉണ്ടായാല് അതും പ്രത്യേകമായി നിര്വഹിക്കണം എന്നും, ഈ എല്ലാ കര്മ്മങ്ങളിലും ജ്ഞാനികള് എല്ലാ വിധത്തിലും ശ്രാദ്ധം നിര്വഹിക്കേണ്ടതാണെന്നും പറയുന്നു. ഈ കര്മ്മങ്ങള് എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ലോകങ്ങളിലും, ഇഹലോകത്തും പരലോകത്തും, എപ്പോഴും നിര്വഹിക്കുന്നവര് സന്തോഷവും ഉന്നതതയും നേടുന്നു. കര്മ്മങ്ങള് ചെയ്യുന്നവര് എപ്പോഴും ഉയര്ന്ന നിലയിലായിരിക്കുമ്പോള്, അവയെ അവഗണിക്കുന്നവര് താഴ്ന്ന നിലയിലേക്കാണ് പോകുന്നത്. പിതൃകള് എല്ലാ സമയത്തും, യോഗ്യമായ തിഥികളില്, പശുക്കള് വെള്ളം കുടിക്കാനെത്തുന്നതുപോലെ മനുഷ്യരോടു വരുന്നു. ദേവന്മാര് ആദരിക്കുന്ന ഈ അഷ്ടക കര്മ്മങ്ങള് അവഗണിക്കരുത്; അങ്ങനെ ചെയ്താല് ലോകം വെറുതെയാവുകയും നേടിയതൊക്കെയും നഷ്ടപ്പെടുകയും ചെയ്യും. ബലി നല്കുന്നവര് ദേവന്മാരിലേക്കാണ് എത്തുന്നത്; ബലി നല്കാത്തവര് താഴ്ന്ന ലോകങ്ങളിലേക്കാണ് പോകുന്നത്. ബലി നല്കുന്നതിലൂടെ സന്താനവും സമ്പത്തും സ്മൃതി, ബുദ്ധി, പുത്രന്മാര്, ആധിപത്യം എന്നിവയും ലഭിക്കും. പൂര്ണചന്ദ്രനില് കര്മ്മം ചെയ്യുന്നതിലൂടെ പൂര്ണ്ണമായ ഫലപ്രാപ്തി ലഭിക്കും; പകല് ഒന്നാം തിയ്യതി കര്മ്മം ചെയ്താല് അതിന്റെ ഫലം നഷ്ടപ്പെടില്ല. രണ്ടാം തിയ്യതി കര്മ്മം ചെയ്യുന്നവര് ദ്വിപദികളില് ആധിപത്യം നേടും; വരം ആഗ്രഹിക്കുന്നവര്ക്കായി മൂന്നാം ദിവസത്തെ കര്മ്മം ശത്രുക്കളെ നശിപ്പിക്കുകയും പാപങ്ങള് നീക്കുകയും ചെയ്യും. നാലാം ദിവസത്തെ ശ്രാദ്ധം ചെയ്യുന്നതിലൂടെ ശത്രുവിന്റെ ദോഷങ്ങള് കാണാന് കഴിയും; അഞ്ചാം ദിവസം കര്മ്മം ചെയ്താല് വലിയ ഐശ്വര്യം ലഭിക്കും. ആറാം ദിവസം കര്മ്മം ചെയ്താല് ദ്വിജന്മാര് ആദരിക്കും; ഏഴാം ദിവസം എപ്പോഴും കര്മ്മം ചെയ്യുന്നവന് മഹായാഗം നേടുകയും സംഘങ്ങളുടെ ആധിപത്യം നേടുകയും ചെയ്യും. എട്ടാം ദിവസം കര്മ്മം ചെയ്താല് പൂര്ണ്ണ ഐശ്വര്യം ലഭിക്കും. ഒമ്പതാം ദിവസം കര്മ്മം ചെയ്താല് ധനവും ആഗ്രഹിച്ച ഭാര്യയും ലഭിക്കും; പത്താം ദിവസം ബ്രാഹ്മി ഐശ്വര്യം ലഭിക്കും. അതുപോലെ എല്ലാ വേദങ്ങളും ലഭിക്കുകയും പാപനാശവും ഉണ്ടാകും. പതിനൊന്നാം ദിവസം കര്മ്മം ചെയ്താല് ഉത്തമമായ ദാനങ്ങളും സ്ഥിരമായ ആധിപത്യവും ലഭിക്കും. പന്ത്രണ്ടാം ദിവസം കര്മ്മം ചെയ്താല് രാജ്യവും ജയവും സമ്പത്തും ലഭിക്കും; പതിമൂന്നാം ദിവസം കര്മ്മം ചെയ്താല് സന്താനവും ബുദ്ധിയും പശുക്കളും ജ്ഞാനവും സ്വാതന്ത്ര്യവും പരമമായ പോഷണവും ദീര്ഘായുസും ഐശ്വര്യവും ലഭിക്കും. വീട്ടില് യുവാക്കള് മരിച്ചാല് അവരുടെ പേരില് ബലി നല്കണം; ആയുധമൃത്യുവിന് ഇരയായവര്ക്കായി പതിനാലാം ദിവസം ബലി നല്കണം. അതുപോലെ, ദുരിതത്തില് ജനിച്ചവര്ക്കും ഇരട്ടക്കുട്ടികള്ക്കും അമാവാസ്യയില് ശുദ്ധിയോടും ശ്രദ്ധയോടും കൂടി ശ്രാദ്ധം ചെയ്യണം. അമാവാസ്യയില് സത്യം പാലിച്ച് മഹാബലമുള്ള സോമം അര്പ്പിക്കുന്നവര് എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും നേടുകയും അനന്തമായ സ്വര്ഗ്ഗാനുഭവം പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്യും. ഇങ്ങനെ പോഷിതനായ സോമം മൂന്ന് ലോകങ്ങളെയും പോഷിപ്പിക്കും; സിദ്ധന്മാര്, ചാരണന്മാര്, ഗാന്ധര്വന്മാര് എല്ലായ്പ്പോഴും സോമത്തെ സ്തുതിക്കും. മനോഹരമായ പുഷ്പങ്ങളോടും ഇഷ്ടാനുസൃതമായ ബലികളോടും, ആയിരം അപ്പ്സരസികളുടെ നൃത്തഗാനങ്ങളോടും, വിനോദങ്ങളോടും, ആകാശയാനങ്ങളോടും, പിതൃഭക്തിയോടും ചേര്ന്ന് ദേവന്മാര്, ഗാന്ധര്വന്മാര്, സിദ്ധസംഘങ്ങള് ഇങ്ങനെ കര്മ്മം ചെയ്യുന്നവനെ സ്തുതിക്കും. അമാവാസ്യയില് പിതൃകര്മ്മം ചെയ്യുന്നവന് എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും നേടും; അവനിലൂടെ പിതാക്കന്മാര് നേരിട്ട് ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. മഖ നക്ഷത്രത്തില് പിതാക്കന്മാര് ദേവതകളായതിനാല് അതിനെ അക്ഷയമെന്ന് കരുതുന്നു; അതിനാല് ജ്ഞാനികള് ഈ ദിവസം പ്രത്യേകിച്ച് പിതൃകര്മ്മം നിര്വഹിക്കുന്നു. അതുകൊണ്ട് തന്നെ, പിതാക്കന്മാര് എപ്പോഴും മഖയെ ആഗ്രഹിക്കുന്നു; പിതൃദേവതകളോടുള്ള ഭക്തിയുള്ളവര് പരമാവസ്ഥ പ്രാപിക്കുന്നു. ഇതില് ബ്രഹസ്പതി പറഞ്ഞു: യമന് ശശബിന്ദുവിനോട് ഓരോ നക്ഷത്രത്തിലും ചെയ്യേണ്ട പിതൃകര്മ്മങ്ങള് വിശദമായി പഠിപ്പിച്ചു, അതു ഞാൻ പറയാം. കൃത്തികയില് ഹവനാഗ്നി സ്ഥാപിച്ച് എപ്പോഴും ശ്രാദ്ധം ചെയ്യുന്നവന് പുത്രസമ്പത്തും രോഗമുക്തിയും ലഭിക്കും. സന്താനാര്ത്ഥിയായവന് രോഹിണിയില് ശ്രാദ്ധം ചെയ്താല് ശക്തനാകും; എന്നാല് കര്ക്കശകര്മ്മം ചെയ്തവരുടെ പേരില് ആര്ദ്രയില് ശ്രാദ്ധം ചെയ്യണം. പുനര്വസുവില് കര്മ്മം ചെയ്താല് ഭൂമി, പുത്രിമാര്, ധനവും ധാന്യവും, പുത്രപൗത്രാദികളാല് സമൃദ്ധിയും ലഭിക്കും. തൃപ്തി ആഗ്രഹിക്കുന്നവന് പുഷ്യയില് ശ്രാദ്ധം ചെയ്യണം; ആശ്ലേഷയില് പിതൃകര് ആരാധിക്കുമ്പോള് വീരപുത്രന്മാര് ലഭിക്കും. മഖയില് ശ്രാദ്ധം ചെയ്യുന്നവന് കുടുംബത്തില് ശ്രേഷ്ഠനാകും; ഫല്ഗുനിയില് പിതൃകര് ആരാധിക്കുന്നവന് ഭാഗ്യം ലഭിക്കും. ഉത്തരഫല്ഗുനി, ഉത്തരപ്രോഷ്ഠപദ, ഹസ്ത, ചിത്ര, സ്വാതി, വിശാഖ, അനുരാധ, ജ്യേഷ്ഠ, മൂല, ആശാഢ, ഉത്തരാശാഢ, ശ്രവണ, ധനിഷ്ഠ, അഭിജിത്, വാരുണി, പൂവാപ്രോഷ്ഠപദ, ഉത്തരപ്രോഷ്ഠപദ, രേവതി, അശ്വിനി, ഭരണി എന്നിവയില് ഓരോന്നിലുമുള്ള കര്മ്മഫലങ്ങള് വ്യത്യസ്തമാണ്: പുത്രസമ്പത്ത്, ഐശ്വര്യം, ആരോഗ്യവും, പ്രശസ്തിയും, ദു:ഖമുക്തിയും, ധനവും, ഔഷധവിദ്യയും, പശുക്കളും, കുതിരകളും, ദീര്ഘായുസ്സും എന്നിവ ലഭിക്കും. ഈ ശ്രാദ്ധം ചെയ്തുകൊണ്ട് ശശബിന്ദു ഭൂമിയെ മുഴുവനും നേടി; അതിനുശേഷം അദ്ദേഹം ഈ കര്മ്മത്തെ സ്തുതിച്ചു. ഇങ്ങനെ, ശ്രാദ്ധഫലങ്ങള് ഓരോ നക്ഷത്രത്തിലും വ്യത്യസ്തമാണെന്നും, ഈ കര്മ്മങ്ങള് നിര്വഹിക്കുന്നവര് സകല ഐശ്വര്യങ്ങളും, സന്താനസമ്പത്തും, ഉന്നതജീവിതവും, പരമഗതിയും പ്രാപിക്കുന്നുവെന്ന് വൈയു പുരാണത്തിലെ ഈ അധ്യായം വിശദീകരിക്കുന്നു.