കിഴക്കും തെക്കും ഭാഗങ്ങളിൽ, കലിംഗ ദേശത്തിന്റെ അതിരിൽ, ഉയർന്ന പർവ്വതത്തിലെ വൃത്താകൃതിയിലുള്ള ഒരു കുളം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. ഈ കുളം പിതൃദേവന്മാരുടെ സന്തോഷം വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നതായാണ് ശാസ്ത്രങ്ങൾ പറയുന്നു. ഭൂമിയിലെ ശ്രേഷ്ഠമുനിമാർ പുകഴ്ത്തിയ ഈ പരമശ്രേഷ്ഠമായ പുണ്യഭൂമി ദേവന്മാർക്കും അസുരന്മാർക്കും ആദരപൂർവകമാണ്; ഉശനസു പോലും ഇതിന്റെ മഹത്വം ഗാനം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. ലോകത്തിൽ ഭാഗ്യവാന്മാരായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നത്, അമരകണ്ഠകത്തിൽ എത്തി, പിതൃഭക്തിയോടെ ശ്രാദ്ധം നടത്തി പിതൃദേവന്മാരെ തൃപ്തിപ്പെടുത്തുന്നവരാണ്. അവിടെ ചെറിയ വ്രതം ചെയ്താലും അവർക്ക് നിർബന്ധമായും സിദ്ധി ലഭിക്കും; ഒരിക്കൽ മാത്രം പിതൃകർമ്മം ചെയ്താലും അമരകണ്ഠകത്തിൽ സ്വർഗം പ്രാപിക്കാമെന്ന് ഉറപ്പാണ്. ഇന്ദ്രൻ വിശുദ്ധമാക്കിയ മനോഹരമായ മഹേന്ദ്രപർവ്വതത്തിൽ കയറിയാൽ ആനന്ദം ലഭിക്കും; അവിടെ നടത്തിയ ശ്രാദ്ധം വലിയ ഫലമുണ്ടാക്കും. ബില്വവൃക്ഷത്തിന്റെ കീഴിലുള്ള പർവ്വതശിഖരത്തിൽ ദിവ്യദൃഷ്ടിയുള്ളവർക്ക്, ആരും കാണാതെ, ദേവന്മാരെപ്പോലെ ഭൂമിയിൽ സഞ്ചരിക്കാൻ സാധിക്കും. സപ്തഗോദാവരയിലും വിശുദ്ധവനത്തിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഗോകർണയിലും സ്നാനം ചെയ്താൽ അശ്വമേധയാഗഫലം ലഭിക്കും. പാപങ്ങൾ കഴുകിക്കളയുന്ന ആ സ്ഥലത്ത് സ്നാനം ചെയ്താൽ മനുഷ്യൻ ശുദ്ധനാകുന്നു; അവിടെ മഹാദേവനായ രുദ്രൻ തപസ്സ് ചെയ്തു. ഗോകർണത്തിൽ, മുനിമാർ വിവരിച്ച പ്രകാരം, അജ്ഞാനികൾക്ക് ഒരു ഉദാഹരണമാണ്: ബ്രാഹ്മണൻ അല്ലാത്തവർ ജപിക്കുന്ന സാവിത്രി നശിച്ചുപോകുന്നു. ദിവ്യർഷിമാരുടെ വാസസ്ഥലമായ പർവ്വതശിഖരത്തിൽ, സിദ്ധന്മാരും ഗന്ധർവരുമായുള്ള ആ ശിഖരത്തിൽ, സംയമനത്തോടെ കയറുന്നവർക്ക് സ്വർഗലോകം പ്രാപിക്കാം. ദിവ്യചന്ദനവൃക്ഷങ്ങളാലും മറ്റു വൃക്ഷങ്ങളാലും അലങ്കൃതമായ ആ പ്രദേശത്ത്, പാനീയങ്ങൾ എല്ലായ്പോഴും മധുരരസയുക്തവും നിരന്തരം ഒഴുകുന്നതുമാണ്. അവിടുനിന്ന് താമ്രവർണി എന്ന നദി പുറപ്പെടുന്നു; വലിയ കഠിനത സഹിച്ച സ്ത്രീപോലെ, അവൾ തെക്കോട്ടു കടലിലേക്ക് ഒഴുകുന്നു. ആ നദിയുടെ ജലം മഹാസമുദ്രത്തിൽ ചേർന്നപ്പോൾ അതു ശംഖുകളും മുത്തുകളും, ശംഖമുത്തുകളും ആവുന്നു. ശംഖവും മുത്തും കലർന്ന ജലം കൊണ്ടു വരുമ്പോൾ, മനുഷ്യർ മാനസിക-ശാരീരിക ദുഃഖങ്ങളിൽ നിന്നു മോചിതരായി അമരാവതിയിൽ എത്തുന്നു. ചന്ദനത്തിൽ അഭിഷേകം ചെയ്ത ശംഖങ്ങളാലും മുത്തുകളാലും, പാപികളായ പിതൃദേവന്മാരെയും മോചിപ്പിക്കാമെന്ന് ശാസ്ത്രം പറയുന്നു. ചന്ദ്രന്റെ വിശുദ്ധസ്ഥലത്തും, കാവേരിയുടെ ഉദ്ഭവസ്ഥാനത്തും, അക്ഷയമായ ശ്രീപർവ്വതത്തിലും, വൈകൃതപർവ്വതത്തിലും വിശേഷമായ പുണ്യഫലങ്ങൾ ലഭ്യമാണ്. ഒഷിര എന്ന പർവ്വതത്തിൽ പല വൃക്ഷങ്ങൾ ഒരുമിച്ച് കാണപ്പെടുന്നു—പലാശ, ഖദിര, ബില്വ, പ്ലക്ഷ, അശ്വത്ഥ, വികങ്കട എന്നിവ. ഈ വൃത്തം യാഗങ്ങൾക്ക് വിശുദ്ധമായി സ്ഥാപിതമാണ്, ദ്വിജശ്രേഷ്ഠനേ; ഇവിടെ ശരീരം വിട്ടവരെ അമരാവതിയിൽ അതിവേഗം പ്രാപിക്കുന്നു. സ്വയം ചെയ്ത കർമ്മങ്ങൾ, അവയുടെ ഫലാവധിയിൽ വിജയിക്കുന്നു; പിതൃബദ്ധമായവ, അവർക്കായി ചെയ്താൽ വലിയ ഫലമുണ്ടാക്കുന്നു. പിതൃദേവന്മാരിൽ ഏറ്റവും ധർമ്മമുള്ള പുത്രിയായി നർമ്മദാ നദി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു; അവിടെ നൽകിയ പിതൃകർമ്മങ്ങൾ അക്ഷയമാണ്. സിദ്ധരും ചരണമാരും സന്ദർശിക്കുന്ന മതരവനത്തിൽ, ആ മഹാപർവ്വതത്തിൽ ജീവികൾ അദൃശ്യമാകുന്നില്ല. വിന്ദ്യപർവ്വതം, പുണ്യവും ധർമ്മാധർമ്മവിചാരത്തിനുള്ള തെളിവുമാണ്; ധാർമ്മികർക്ക് അവിടെ പാപനദി കാണപ്പെടില്ല, പുണ്യനദി മാത്രമേ കാണൂ. ചില പാപികൾക്ക് പോലും അവിടെ പാപം കാണപ്പെടുന്നില്ല; അധികംപോലും പുണ്യകർക്ക് അവിടെ സുതാര്യമായ പുണ്യനദി കാണാം. കൗശലത്തിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന മതംഗതടാകം പാപനാശിനിയാണ്; അവിടെ സ്നാനം ചെയ്തവർ പക്ഷികളെപ്പോലെ സ്വർഗത്തിൽ സഞ്ചരിക്കും. കുമാരകോശലതീരം, രക്ഷകരുടെ വേലി ഉള്ള പർവ്വതം, കടലിന്റെ അറ്റത്തുള്ള ഉജ്ജ്വലമായ തീരം, പാണ്ഡരകവനം—ഇവിടങ്ങളിലും പുണ്യഫലങ്ങൾ ലഭിക്കും. വിമല, വിപാപ എന്നീ സ്ഥലങ്ങളിലും, ഭയരഹിതത്വത്തിന്റെ ഉറവിടത്തെ ആദരിച്ച ശേഷം, ഭിവൃക്ഷം, ഗൃധ്രശിഖരം, ജംബുമാർഗം എന്നിവിടങ്ങളിലും വിശേഷഫലങ്ങളുണ്ട്. യോഗശാസ്ത്രഗുരുവായ അസിതന്റെ പുണ്യസ്ഥാനത്ത്, അവിടെയും പിതൃകർമ്മങ്ങൾ അക്ഷയമാണ്; അസിതസ്ഥലത്ത് എപ്പോഴും അങ്ങനെ തന്നെയാണ്. പുഷ്കരത്തിൽ നടത്തിയ പിതൃകർമ്മം അക്ഷയവും, വ്രതങ്ങൾ വലിയ ഫലവും നൽകുന്നു; മഹാസമുദ്രത്തിലും പ്രഭാസയിലും അതുപോലെ തന്നെ. ദേവികയിൽ, വൃഷ എന്ന ആഴ്ച്ചുവട്ടിൽ, സിദ്ധന്മാർ എത്തുന്ന സ്ഥലത്താണ്; അവിടെയുള്ള വെള്ളം എപ്പോഴും പശുക്കളുടെ ശബ്ദത്തോടെ ഉയരുന്നു. പാപരഹിതരായ യോഗശ്രേഷ്ഠന്മാർ ആ സ്ഥലത്തെ എപ്പോഴും സംരക്ഷിക്കുന്നു; അവിടെ പിതൃകർമ്മം ചെയ്യുന്നവർക്ക് ഞാൻ ഫലം പറയും. അവിടെ പിതൃകർമ്മം അക്ഷയവും, എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും നിറവേറ്റുന്നതുമാണ്; പിതൃദേവന്മാർ അതിൽ തൃപ്തരാകും; ജാതവേദ എന്ന ശില, അഗ്നിയുടെ ശാശ്വതസാക്ഷ്യമാണ്. അവിടെ അഗ്നിയിൽ പ്രവേശിച്ചവൻ പരമസ്വർഗത്തിൽ ആനന്ദിക്കുകയില്ല; അഗ്നി ശാന്തനായി വീണ്ടും ജനിക്കുന്നു; അവിടെ നൽകിയത് അക്ഷയമാണ്. പത്ത് അശ്വമേധയാഗഫലം ലഭ്യമാകുന്ന തീരത്തും, അമ്പത് അശ്വമേധയാഗഫലം ലഭിക്കുന്ന തീരത്തും, അതു ശാസ്ത്രം പറയുന്നപോലെയാണ്; സംശയമില്ല. ഹയശിര എന്ന പേരിൽ പ്രശസ്തമായ തീരം, ക്ഷണത്തിൽ വരദാനങ്ങൾ നൽകുന്നു; അവിടെ നൽകിയ പിതൃകർമ്മം അക്ഷയവും, സ്വർഗത്തിൽ ആനന്ദം നൽകുന്നതുമാണ്. പാത്രത്തിൽ വച്ച് ചെയ്ത ശ്രാദ്ധം പാപനാശിനിയായി അറിയപ്പെടുന്നു; അവിടെ ചെയ്ത ശ്രാദ്ധം, ജപം, ഹോമം, വ്രതം എന്നിവ അക്ഷയമാണ്. ഉയർന്നും ശുഭമായും വിശുദ്ധമായ സ്ഥലത്ത് എപ്പോഴും പിതൃകർമ്മം നടത്തണം; അവിടെ ഉത്സവദിനങ്ങളിൽ ദേവതകളുടെ നിഴൽ എപ്പോഴും കാണപ്പെടുന്നു; ഭൂമിയിൽ അവിടെ നൽകിയത് അക്ഷയമാണ്; പാണ്ഡവർ അവിടെ രോഗരഹിതരായിരുന്നു. ആ സ്ഥലം എല്ലായ്പോഴും പാപരഹിതരായ യോഗശ്രേഷ്ഠന്മാർ സന്ദർശിക്കുന്നു; അവിടെ ശ്രാദ്ധം ചെയ്യുന്നവർക്ക് ലഭിക്കുന്ന ഫലമോ—അവൻ പിതൃദേവന്മാരെ യഥാർത്ഥത്തിൽ ആരാധിക്കുകയും ആദരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു; ഭൂമിയിൽ ശക്തനായി, മരിച്ചശേഷം സ്വർഗത്തിൽ ആനന്ദിക്കുന്നു. ശ്രേഷ്ഠവും വിശുദ്ധവുമായ ശിവതടാകം അവിടെ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു; അതുപോലെ ദിവ്യമായ വ്യാസതടാകവും ബ്രഹ്മതടാകവും ഉണ്ട്. മഹർഷി വസിഷ്ഠന്റെ ഉജ്ജന്തപർവ്വതം, കാപോതക എന്ന പുഷ്പസാഹ്വയപർവ്വതം, ഋഗ്, യജുര്, സാമവേദങ്ങളുടെ തലവനാണ്; ഇവിടങ്ങളിൽ ബ്രഹ്മാവു അഞ്ചാം വേദം സൃഷ്ടിച്ചുവെന്ന് പറയുന്നു.