ഭൂതികളുടെ വിശിഷ്ട രൂപങ്ങൾ, ശക്തികൾ, സ്വഭാവങ്ങൾ എന്നിവയെ കുറിച്ച് ഈ ശ്ലോകങ്ങൾ കഥപോലെ വിവരിക്കുന്നു. ഭൂതികൾ ഒരേ കാലിൽ, രണ്ടു കാലിൽ, മൂന്ന് കാലിൽ, അനേകം കാലുകളിൽ നടക്കുന്നു; ഇവർ മഹായോഗശക്തിയുള്ളവരും, മഹാബലമുള്ളവരും, കഠിനതപസ്സുള്ളവരും, അതീവ ശക്തിയുള്ളവരുമാണ്. അവർ എല്ലായിടത്തും സ്വതന്ത്രമായി സഞ്ചരിക്കുന്നു, യാതൊരു തടസ്സവും ഇല്ലാതെ; ബ്രഹ്മം അറിയുന്നവരും, ഏതു രൂപവും എടുക്കാൻ കഴിവുള്ളവരും; ഭയാനകരും, ക്രൂരവും, ശുദ്ധവും, മംഗളവും, ധർമ്മശീലവും, വാചാലരുമായി. കുശഗ്രാസം കൈയിൽ പിടിച്ചും, വലിയ നാവും, വലിയ ചെവി, വലിയ താടിയും; കൈകൊണ്ടും, വായകൊണ്ടും, തലകൊണ്ടും ഭക്ഷണം കഴിക്കുന്നവരും, കല്ലുകൾ അലങ്കരിച്ചവരുമാണ്. അമ്പുകൾ, ഗദകൾ, വാളുകൾ, വാളങ്ങൾ, ഭയങ്കരമായ വായകളും കണ്ണുകളും, വിവിധ മാലകളും ലേപനങ്ങളും അണിഞ്ഞവരും. ഭക്ഷണവും മാംസംവുമാണ് ഇവർ കഴിക്കുന്നത്; അനേകം രൂപങ്ങളുള്ളവരും, മനോഹരമായ രൂപമുള്ളവരും; രാത്രിയും സന്ധ്യയിലും സഞ്ചരിക്കുന്നവരും, ഭയാനകരും, ചിലർ സൗമ്യരായും, പകൽ സഞ്ചരിക്കുന്നവരും, രാത്രി സഞ്ചരിക്കുന്നവരും, കാഴ്ചക്കു ദുഷ്കരമായവരും, ഭയാനകമായ രാത്രിസഞ്ചാരികളുമാണ്. ഇവർക്കു മറ്റുള്ളവരെയും വിധിയെയും ഭയമില്ല; മനസ്സിൽ നിരാസം; ഇവർക്കു ഭാര്യയോ മകനോ ഇല്ല, കാരണം ഇവരുടെ സ്ത്രീവീതി (ശുക്രം) ഉപരിതലത്തേക്കാണ് ഒഴുകുന്നത്. നൂറും ആയിരവും ജീവികൾ, സ്വശക്തിയിൽ നിയന്ത്രിതരായ മഹാത്മാക്കളാണ്; ഇവർ ഭൂതിയുടെ പുത്രന്മാർ എന്ന് പ്രഖ്യാപിക്കപ്പെടുന്നു. കൂഷ്മാണ്ഡങ്ങൾ വീണ്ടും ജനിച്ചു; കൂഷ്മാണ്ഡങ്ങളോടൊപ്പം, കപില വർണ്ണമുള്ള പിശാച് ദമ്പതികളും ജനിച്ചു; കപില വർണ്ണം കൊണ്ടു ഇവർ മാംസം ഭക്ഷിക്കുന്നു. പതിനാറു ദമ്പതികളും അവരുടെ വംശങ്ങളും നിലവിലുണ്ട്; ഇവരുടെ പേരുകൾ, മാംസഭക്ഷക പിശാച് ദമ്പതികളിൽ നിന്നും തുടങ്ങിയാണ് പറയുന്നത്. ചഗല, ചഗലി, വക്ര, വക്രമുഖി, സൂചി, സൂചിമുഖ, സുംഭപാത്ര, കുമഭി, വജ്രദംഷ്ട്ര, ദുന്ദുഭി, ഉപചാര, ഉപചാരാ, ഉലൂഖല, ഉലൂഖലി, അനർക്ക, അനർകാ, കുഖണ്ഡ, കുഖണ്ഡികാ, പാണിപാത്ര, പാണിപാത്രി, പാംശു, പാംശുമതി, നിതുണ്ഡ, നിതുണ്ഡി, നിപുണ, നിപുണാ, ചലാദോച്ചേഷണാ, പ്രസ്കന്ദ, സ്കന്ദികാ—ഇവയാണ് പതിനാറു പിശാച് ദമ്പതികൾ. അജാമുഖാ, വക്രമുഖാ, പൂരിണ, സ്കന്ദിന, വിപാദാംഗരികാ, കുമഭപാത്ര, പ്രകുന്ദക, ഉപചാരോലൂഖലികാ, അനർകാ, കുഖണ്ഡികാ, പാണിപാത്ര, നിതുണ്ഡാ, ഊർണാശാ, നിപുണാ, സൂചിമുഖാ, ഉച്ചേഷണാദാ—ഇവയാണ് കൂഷ്മാണ്ഡ കുടുംബങ്ങൾ. ഈ പിശാചുകൾ നല്ല രൂപമുള്ളവരായാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്; ഭയാനകവും, വിരുദ്ധ സ്വഭാവമുള്ളവരും, അനന്തം സന്തതികളും വംശങ്ങളുമാണ്. ഇവരുടെ ഗുണങ്ങൾ കേൾക്കൂ: ശരീരമാകെ毛ം (മുടി) നിറഞ്ഞ, വൃത്താഖ്യാ എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന, ദംഷ്ട്രയും നഖവും, ശരീരം വക്രമായ, മാംസഭക്ഷക പിശാചുകൾ, മുഖം താഴേക്ക് തിരിഞ്ഞവരായാണ്. ചിലർ毛ം ഇല്ല, ശരീര毛ം ഇല്ല, ചർമ്മം, സന്ധി എന്നിവയിൽ പൊതിഞ്ഞവ; കൂഷ്മാണ്ഡിക പിശാചുകൾ എപ്പോഴും എള്ളും മാംസം ഭക്ഷിക്കുന്നു. വക്രമായ കൈ, കാലുകൾ, ശരീരം, സ്വഭാവം—all crooked—വക്രപിശാച് എന്നറിയപ്പെടുന്നു; twisted ways-ൽ സഞ്ചരിച്ച്, ഏതു രൂപവും എടുക്കാൻ കഴിയും. തൂങ്ങിയ വയറും, കൊക്കുപോലുള്ള മൂക്കും, ചെറു ശരീരം, തലയും കൈയും—നിതുണ്ഡക പിശാചുകൾ എള്ളിന് ആസ്വാദകരാണ്. കുരിശ്ശരീരമുള്ള, വാചാലരായ, ചാടിയുള്ള സഞ്ചാരികൾ—അനർക, മാർക പിശാചുകൾ മരങ്ങളിൽ താമസിക്കുന്നു, ഭക്ഷണത്തിൽ താൽപര്യമില്ല. കൈകൾ,毛ം, മരങ്ങൾ—all upward-pointing—അങ്ങിനെയുള്ള സ്ഥലങ്ങളിൽ താമസിക്കുന്ന പാംശവ പിശാചുകൾ അവരുടെ ശരീരത്തിൽ നിന്ന് പൊടി പുറത്തുവിടുന്നു. ദൃശ്യമായ രോമങ്ങൾ, വരണ്ട, താടിയുള്ള, ചിരവസ്ത്രം അണിഞ്ഞ, ഉപവീര പിശാചുകൾ ശ്മശാനങ്ങളിൽ താമസിക്കുന്നു. നിശ്ചലമായ കണ്ണുകൾ, വലിയ നാവുകൾ, നക്കുന്നു, ഉലൂഖലപോലുള്ള ശരീരം, ആനയോ ഒട്ടകയോ പോലുള്ള വലിയ തല, withdrawn, bound lumps—ഇവയാണ്. സുംഭപാത്ര പിശാചുകൾ കാണാതെ ഭക്ഷണം കഴിക്കുന്നു; സൂക്ഷ്മരായവരും毛ം നിറഞ്ഞതും കപിലവർണ്ണമുള്ളവരും, കാഴ്ചയിലും അദൃശ്യയിലും സഞ്ചരിക്കുന്നു. ഇവിടെയെത്തുന്നു, നിപുണ പിശാചുകൾ, mouth torn open to the ears, drooping lips, thick nose—unrestrained, skillful goblins. ചിലർ കൈ, കാലുകൾ കൊണ്ട് ചവിട്ടപ്പെടുന്നവരും, കുരിശ്ശരീരമുള്ള, നിലം നോക്കുന്നവരും; കുട്ടികളെ പിടിച്ചെടുക്കുന്നു, പ്രസവഗൃഹങ്ങളിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നു. കൈ, കാലുകൾ പിന്നോട്ടു തിരിഞ്ഞ, കുരിശ്ശരീരമുള്ള, വേഗത്തിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നവ; മാംസം ഭക്ഷിക്കുന്നു, യുദ്ധത്തിൽ രക്തം കുടിക്കുന്നു. ചിലർ നഗ്നരായും, വീടില്ലാത്തവരും, തൂങ്ങിയ毛ം, lump-like bodies; ഇവർ സ്കന്ദിനുകൾ, മറ്റു ചിലർ ഹവിഷ്ഷ്ശേഷം ഭക്ഷിക്കുന്നു. പതിനാറു തരത്തിലുള്ള പിശാചുകൾ ഇങ്ങനെ വിവരിക്കപ്പെടുന്നു. ഈ ദയനീയമായ പിശാചുകൾ അങ്ങിനെയുള്ള രൂപത്തിൽ കണ്ട ബ്രഹ്മാ, അവരുടെയധികം പരിമിതമായ മനസ്സിനെ കരുണയോടെ കണക്കാക്കി, അവർക്കു ഒരു വരദാനം നൽകി: അദൃശ്യരാകാനും, ഇച്ഛാനുസരമായി രൂപം എടുക്കാനും കഴിവ്. ദിവസം-രാത്രി സന്ധികളിൽ, ഇവരുടെ താമസവും ഉപജീവനവും, തകർന്ന, ഉപേക്ഷിച്ച, കുറച്ച് ആളുകൾ മാത്രം താമസിക്കുന്ന വീടുകളാണ്. ശുദ്ധിയില്ലാത്ത, അശുദ്ധരായവരുമായി താമസിക്കുന്ന, സ്പർശിക്കാത്ത, മലിനമായ, യജ്ഞാദിക ക്രിയകൾ ഇല്ലാത്ത വീടുകളും. രാജപഥങ്ങളിലും, ചെറു വഴികളിലും, അശുദ്ധമായ ചതുപ്പുകളിലും, വാതിലുകളിലും, കടലാസുകളിലും, ഉടമയില്ലാതെ കടക്കുന്ന സ്ഥലങ്ങളിലും. റോഡുകൾ, നദികൾ, തീർത്ഥങ്ങൾ, ക്ഷേത്രത്തിലെ മരങ്ങൾ, വലിയ പാതകൾ—ഇവിടെയെല്ലാം പിശാചുകൾ സ്ഥിരമായി താമസിക്കുന്നു. അധർമ്മപരമായ ജീവിതം നടത്തുന്നവരും, ദേവതകളാൽ നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ടവരും, മിശ്രജാതികളും, ശില്പികളും, കുലവൃത്തികളും. അമൃതം പോലെയുള്ള ജീവശക്തിയുള്ളവരും, കള്ളന്മാരും, വിശ്വാസദ്രോഹികളും, അന്യായമായി സമ്പത്ത് സമ്പാദിക്കുന്നവരും—അങ്ങിനെയുള്ള പ്രവർത്തനം തുടങ്ങുന്നിടത്താണ് പിശാചുകളും ഭൂതങ്ങളും താമസിക്കുന്നത്. തേനു, മാംസം, അരി, തൈര്, എള്ള് പൊടി, മദ്യം, ധൂപം, മഞ്ഞൾ അരി, എണ്ണ, വെല്ലം, വെല്ലം അരി, വെല്ലം അരി ചേർത്ത അരി—ഇവയൊക്കെയാണ് ഇവർക്ക് അർപ്പിക്കപ്പെടുന്നത്. കറുത്ത വസ്ത്രം, ധൂപം, പൂക്കൾ—ഇങ്ങനെ ഒരുക്കി, ശക്തരായി, പുണ്യദിനങ്ങളുടെ സന്ധിയിൽ, ബ്രഹ്മാ അവർക്കു അനുമതി നൽകി. സകല ജീവികളും, ഭൂതങ്ങളും, ഗിരിശൻ (ത്രിശൂലധാരിയായ ശിവൻ) കണ്ടപ്പോൾ, ബ്രഹ്മാ പുത്രന്മാരെ ഉത്പാദിച്ചു—വനരങ്ങളും സിംഹങ്ങളും, സുന്ദരിയേ. ഇങ്ങനെ, ഭൂതങ്ങളുടെ, കൂഷ്മാണ്ഡകളുടെയും, പിശാചുകളുടെയും, അവരുടെ രൂപങ്ങളുടെയും, സ്വഭാവങ്ങളുടെയും, താമസ സ്ഥലങ്ങളുടെയും, അർപ്പണങ്ങളുടെയും, ബ്രഹ്മാവിന്റെ കാരുണ്യത്തിന്റെയും കഥയാണ് ഈ ശ്ലോകങ്ങൾ പറയുന്നത്.