ವಾಯುಪುರಾಣಮ್

ಅಶೀತಿರ್ನಿಯುತಾನೀಹ ಯೋಜನಾನಾಂ ತಥೈವ ಚ। ಅಷ್ಟಪಞ್ಚಾಶತಞ್ಚೈವ ಯೋಜನಾನ್ಯಧಿಕಾನಿ ತು ॥ ೫೦.

ಇಲ್ಲಿ ಎಂಭತ್ತು ಲಕ್ಷ ಯೋಜನಗಳಿವೆ; ಹಾಗೆಯೇ ಇನ್ನೂ ಐವತ್ತೆಂಟು ಯೋಜನಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿವೆ.

ನಾಗವೀಥ್ಯುತ್ತರಾವೀಥೀ ಅಜವೀಥೀ ಚ ದಕ್ಷಿಣಾ। ಮೂಲಂ ಚೈವ ತಥಾಷಾಡೇ ಹ್ಯಜವೀಥ್ಯುದಯಾಸ್ತ್ರಯಃ। ಅಭಿಜಿತ್ಪೂರ್ವತಃ ಸ್ವಾತಿರ್ನಾಗವೀಥ್ಯುದಯಾಸ್ತ್ರಯಃ ॥ ೫೦.

ನಾಗರಹದ ಉತ್ತರ ದಾರಿ, ಮೇಷರಹದ ದಕ್ಷಿಣ ದಾರಿ, ಹಾಗೆಯೇ ಮೂಲ ಮತ್ತು ಅಷ್ಠಮ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು—ಇವುಗಳು ಮೇಷರಹದ ಮೇಲೆ ಮೂವರು ಉದಯಬಿಂದುಗಳು. ಅಭಿಜಿತ್‌ನ ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ ಸ್ವಾತಿ ಇದೆ, ನಾಗರಹದ ಮೇಲೆ ಕೂಡ ಮೂವರು ಉದಯಬಿಂದುಗಳಿವೆ.

ಕಾಷ್ಠಯೋರನ್ತರಂ ಯಚ್ಚ ತದ್ವಕ್ಷ್ಯೇ ಯೋಜನೈಃ ಪುನಃ। ಏತಚ್ಛತಸಹಸ್ರಾಣಾಮೇಕತ್ರಿಂಶೋತ್ತರಂ ಶತಮ್ ॥ ೫೦.

ಈ ಎರಡು ಸಂಕ್ರಮಣ ಬಿಂದುಗಳ ನಡುವೆ ಎಷ್ಟು ದೂರವಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಈಗ ಯೋಜನಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ: ಅದು ಒಂದು ಲಕ್ಷ ಮೂವತ್ತೊಂದು ಸಾವಿರ ಯೋಜನಗಳು.

ತ್ರಯಸ್ತ್ರಿಂಶಾಧಿಕಾಶ್ಚಾನ್ಯೇ ತ್ರಯಸ್ತ್ರಿಂಶಚ್ಚ ಯೋಜನೈಃ। ಕಾಷ್ಠಯೋರನ್ತರಂ ಹ್ಯೇತದ್ಯೋಜನಾಗ್ರಾತ್ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತಮ್ ॥ ೫೦.

ಮತ್ತೆ ಮೂವತ್ತಮೂರು ಯೋಜನಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿವೆ, ಮತ್ತೆ ಇನ್ನೂ ಮೂವತ್ತಮೂರು ಯೋಜನಗಳು. ಹೀಗಾಗಿ ಈ ಎರಡು ಸಂಕ್ರಮಣ ಬಿಂದುಗಳ ನಡುವಿನ ದೂರ ಯೋಜನಗಳ ಅಂಚಿನಿಂದ ಸ್ಥಿರವಾಗಿದೆ.

ಕಾಷ್ಠಯೋರ್ಲೇಖಯೋಶ್ಚೈವ ಅನ್ತರೇ ದಕ್ಷಿಣೋತ್ತರೇ । ತೇ ತು ವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ಸಙ್ಖ್ಯಾಯ ಯೋಜನೈಸ್ತನ್ನಿಬೋಧತ ॥ ೫೦.

ಈಗ ಉತ್ತರ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣದ ಎರಡು ರೇಖೆಗಳ ನಡುವಿನ ದೂರವನ್ನು ಯೋಜನಗಳಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ, ಕೇಳಿ.

ಏಕೈಕಮನ್ತರನ್ತಸ್ಯಾ ನಿಯುತಾನ್ಯೇಕಸಪ್ತತಿಃ। ಸಹಸ್ರಾಣ್ಯತಿರಿಕ್ತಾಶ್ಚ ತತೋಽನ್ಯಾ ಪಞ್ಚಸಪ್ತತಿಃ ॥ ೫೦.

ಪ್ರತಿ ಅಂತರವು ಎಪ್ಪತ್ತೊಂದು ನಿಯುತಗಳು, ಜೊತೆಗೆ ಇನ್ನೂ ಐದೂವತ್ತೇಳು ಸಾವಿರ ಹೆಚ್ಚಾಗಿವೆ.

ಲೇಖಯೋಃ ಕಾಷ್ಠಯೋಶ್ಚೈವ ಬಾಹ್ಯಾಭ್ಯನ್ತರಯೋಃ ಸ್ಮೃತಮ್। ಅಭ್ಯನ್ತರನ್ತು ಪರ್ಯೇತಿ ಮಣ್ಡಲಾನ್ಯುತ್ತರಾಯಣೇ ॥ ೫೦.

ಈ ಸಂಕ್ರಮಣ ಬಿಂದುಗಳ ಹೊರಗಿನ ಮತ್ತು ಒಳಗಿನ ರೇಖೆಗಳು ನೆನಪಿನಲ್ಲಿ ಇವೆ; ಒಳಗಿನದು ಉತ್ತರಯಾನದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಲಯಗಳನ್ನು ಸುತ್ತುತ್ತದೆ.

ಬಾಹ್ಯತೋ ದಕ್ಷಿಣೇ ಚೈವ ಸತತನ್ತು ಯಥಾಕ್ರಮಮ್। ಮಣ್ಡಲಾನಾಂ ಶತಂ ಪೂರ್ಣಮಶೀತ್ಯಧಿಕಮುತ್ತರಮ್ ॥ ೫೦.

ಹೊರಗಿನಿಂದ ಮತ್ತು ಹಾಗೆಯೇ ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿಯೂ, ಕ್ರಮವಾಗಿ, ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನೂರು ವಲಯಗಳಿವೆ, ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಎಪ್ಪತ್ತು ಹೆಚ್ಚಾಗಿವೆ.

ಚರತೇ ದಕ್ಷಿಣೇ ಚಾಪಿ ತಾವದೇವ ವಿಭಾವಸುಃ। ಪ್ರಮಾಣಂ ಮಣ್ಡಲಸ್ಯಾಥ ಯೋಜನಾಗ್ರಾನ್ನಿಬೋಧತ ॥ ೫೦.

ಸೂರ್ಯನು ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿಯೂ ಅಷ್ಟೇ ದೂರ ಚಲಿಸುತ್ತಾನೆ; ಈಗ ಆ ವಲಯದ ಗಾತ್ರವನ್ನು ಯೋಜನಗಳಲ್ಲಿ ಕೇಳಿ.

ಏಕವಿಂಶದ್ಯೋಜನಾನಾಂ ಸಹಸ್ರಾಣಿ ಸಮಾಸತಃ। ಶತೇ ದ್ವೇ ಪುನರಪ್ಯನ್ಯೇ ಯೋಜನಾನಾಂ ಪ್ರಕೀರ್ತ್ತಿತೇ ॥ ೫೦.

ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಇಪ್ಪತ್ತೊಂದು ಸಾವಿರ ಯೋಜನಗಳಿವೆ, ಮತ್ತೆ ಇನ್ನೂ ಎರಡು ನೂರು ಯೋಜನಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿವೆ.

ಏಕವಿಂಶತಿಭಿಶ್ಚೈವ ಯೋಜನೈರಧಿಕೈರ್ಹಿ ತೇ। ಏತತ್ಪ್ರಮಾಣಮಾಖ್ಯಾತಂ ಯೋಜನೈರ್ಮಣ್ಡಲಂ ಹಿ ತತ್ ॥ ೫೦.

ಮತ್ತೆ ಇಪ್ಪತ್ತೊಂದು ಯೋಜನಗಳು ಸೇರಿಸಿ, ಇದನ್ನು ಆ ವಲಯದ ಗಾತ್ರವೆಂದು ಘೋಷಿಸಲಾಗಿದೆ.

ವಿಷ್ಕಮ್ಭೋ ಮಣ್ಡಲಸ್ಯೈಷ ತಿರ್ಯಕ್ ಸ ತು ವಿಧೀಯತೇ। ಪ್ರತ್ಯಹಞ್ಚರತೇ ತಾನಿ ಸೂರ್ಯೋ ವೈ ಮಣ್ಡಲಕ್ರಮಮ್ ॥ ೫೦.

ಈದು ಆ ವಲಯದ ಅಡ್ಡದ ವ್ಯಾಸವೃತ್ತ, ಸೂರ್ಯನು ಪ್ರತಿದಿನವೂ ಈ ವಲಯಗಳನ್ನು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಸುತ್ತುತ್ತಾನೆ.

ಕುಲಾಲಚಕ್ರಪರ್ಯನ್ತೋ ಯಥಾ ಶೀಘ್ರಂ ನಿವರ್ತ್ತತೇ। ದಕ್ಷಿಣೇ ಪ್ರಕ್ರಮೇ ಸೂರ್ಯಸ್ತಥಾ ಶೀಘ್ರಂ ನಿವರ್ತ್ತತೇ ॥ ೫೦.

ಮಡಕೆಗಾರನ ಚಕ್ರವು ಎಷ್ಟೋ ಬೇಗ ತಿರುಗಿ ಹಿಂದಿರುಗುವದೋ, ಅದೇ ರೀತಿ ಸೂರ್ಯನು ದಕ್ಷಿಣ ಸಂಕ್ರಮಣ ಬಿಂದುವರೆಗೆ ತಲುಪಿದ ಮೇಲೆ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಹಿಂದಿರುಗುತ್ತಾನೆ.

ತಸ್ಮಾತ್ ಪ್ರಕೃಷ್ಟಾಂ ಭೂಮಿಞ್ಚ ಕಾಲೇನಾಲ್ಪೇನ ಗಚ್ಛತಿ। ಸೂರ್ಯೋ ದ್ವಾದಶಭಿಃ ಶೀಘ್ರಂ ಮುಹೂರ್ತ್ತೇರ್ದಕ್ಷಿಣೋತ್ತರೇ ॥ ೫೦.

ಆದ್ದರಿಂದ, ಸೂರ್ಯನು ಅಲ್ಪ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಭೂಮಿಯ ದೊಡ್ಡ ದೂರವನ್ನು ದಾಟುತ್ತಾನೆ—ದಕ್ಷಿಣ ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಸಂಕ್ರಮಣ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಹನ್ನೆರಡು ಮುಹೂರ್ತಗಳಲ್ಲಿ ವೇಗವಾಗಿ ಸಾಗುತ್ತಾನೆ.

ತ್ರಯೋದಶಾರ್ದ್ಧಮೃಕ್ಷಾಣಾಮಹ್ನಾನುಚರತೇ ರವಿಃ। ಮುಹೂರ್ತ್ತೈಸ್ತಾವದೃಕ್ಷಾಣಿ ನಕ್ತಮಷ್ಟಾದಶೈಶ್ಚರನ್ ॥ ೫೦.

ಸೂರ್ಯನು ಹಗಲು ಹದಿಮೂರು ಅರ್ಧ ನಕ್ಷತ್ರಗಳನ್ನು ಸುತ್ತುತ್ತಾನೆ; ರಾತ್ರಿ ಅವನು ಹದಿನೆಂಟು ಮುಹೂರ್ತಗಳಲ್ಲಿ ಅಷ್ಟೇ ನಕ್ಷತ್ರಗಳನ್ನು ದಾಟುತ್ತಾನೆ.

ಕುಲಾಲಚಕ್ರಮಧ್ಯಸ್ತು ಯಥಾ ಮನ್ದಂ ಪ್ರಸರ್ಪತಿ। ತಥೋದಗಯನೇ ಸೂರ್ಯಃ ಸರ್ಪತೇ ಮನ್ದವಿಕ್ರಮಃ ॥ ೫೦.

ಮಡಕೆಗಾರನ ಚಕ್ರದ ಮಧ್ಯಭಾಗವು ಹೇಗೆ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಚಲಿಸುತ್ತದೋ, ಹಾಗೆಯೇ ಸೂರ್ಯನು ಉತ್ತರಯಾನದಲ್ಲಿ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಸಾಗುತ್ತಾನೆ.

ತ್ರಯೋದಶಾರ್ದ್ಧಮರ್ದ್ಧೇನ ಋಕ್ಷಾಣಾಂ ಚರತೇ ರವಿಃ। ತಸ್ಮಾದ್ದೀರ್ಘೇಣ ಕಾಲೇನ ಭೂಮಿಮಿಲ್ಪಾಂ ನಿಗಚ್ಛತಿ ॥ ೫೦.

ಸೂರ್ಯನು ಹದಿಮೂರು ಅರ್ಧ ನಕ್ಷತ್ರಗಳನ್ನು ಅರ್ಧ ವೇಗದಲ್ಲಿ ಸುತ್ತುತ್ತಾನೆ; ಆದ್ದರಿಂದ, ಅವನು ಭೂಮಿಯ ದೂರವನ್ನು ದೀರ್ಘ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ದಾಟುತ್ತಾನೆ.

ಅಷ್ಟಾದಶಮುಹೂರ್ತ್ತೈಸ್ತು ಉತ್ತರಾಯಣಪಶ್ಚಿಮಮ್। ಅಹರ್ಭವತಿ ತಚ್ಚಾಪಿ ಚರತೇ ಮನ್ದವಿಕ್ರಮಃ ॥ ೫೦.

ಹದಿನೆಂಟು ಮುಹೂರ್ತಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ತರಯಾನದ ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾಗದ ಹಗಲು ಆಗುತ್ತದೆ, ಆಗ ಸೂರ್ಯನು ನಿಧಾನವಾಗಿ ಸಾಗುತ್ತಾನೆ.

ತ್ರಯೋದಶಾರ್ದ್ಧಮರ್ಧೇನ ಋಕ್ಷಾಣಾಞ್ಚರತೇ ರವಿಃ। ಮುಹೂರ್ತ್ತೈಸ್ತಾವದೃಕ್ಷಾಣಿ ನಕ್ತಮಷ್ಟಾದಶೈಶ್ಚರನ್ ॥ ೫೦.

ಸೂರ್ಯನು ಹದಿಮೂರು ಅರ್ಧ ನಕ್ಷತ್ರಗಳನ್ನು ಅರ್ಧ ವೇಗದಲ್ಲಿ ಸುತ್ತುತ್ತಾನೆ; ರಾತ್ರಿ ಅವನು ಹದಿನೆಂಟು ಮುಹೂರ್ತಗಳಲ್ಲಿ ಅಷ್ಟೇ ನಕ್ಷತ್ರಗಳನ್ನು ದಾಟುತ್ತಾನೆ.

ತತೋ ಮನ್ದತರಂ ತಾಭ್ಯಾಞ್ಚಕ್ರಂ ಭ್ರಮತಿ ವೈ ಯಥಾ। ಮೃತ್ಪಿಣ್ಡ ಇವ ಮಧ್ಯಸ್ಥೋ ಧ್ರುವೋ ಭ್ರಮತಿ ವೈ ಯಥಾ ॥ ೫೦.

ಆ ಎರಡು ಅಂಚುಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಆ ಚಕ್ರವು ನಿಧಾನವಾಗಿ ತಿರುಗುತ್ತದೆ. ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟಿರುವ ಮಣ್ಣಿನ ಗುಂಡು ಹೇಗೆ ತಿರುಗುತ್ತದೆಯೋ, ಹೀಗೆಯೇ ಸ್ಥಿರವಾದ ಧ್ರುವನು ತಿರುಗುತ್ತಾನೆ.

ತ್ರಿಂಶನ್ಮುಹೂರ್ತ್ತಾನೇ ವಾಹುರಹೋರಾತ್ರಂ ಧ್ರುವೋ ಭ್ರಮನ್ । ಉಭಯೋಃ ಕಾಷ್ಠಯೋರ್ಮಧ್ಯೇ ಭ್ರಮತೇ ಮಣ್ಡಲಾನಿ ಸಃ ॥ ೫೦.

ಮೂವತ್ತು ಮುಹೂರ್ತಗಳ ಕಾಲ, ಧ್ರುವನು ತಿರುಗುತ್ತಾ ಹಗಲು-ರಾತ್ರಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತಾನೆ. ಆ ಎರಡು ಅಂಚುಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಅವನು ವಲಯಗಳನ್ನು ತಿರುಗಿಸುತ್ತಾನೆ.

ಕುಲಾಲಚಕ್ರನಾಭಿಸ್ತು ಯಥಾ ತತ್ರೈವ ವರ್ತ್ತತೇ। ಧ್ರುವಸ್ತಥಾ ಹಿ ವಿಜ್ಞೇಯಸ್ತತ್ರೈವ ಪರಿವರ್ತ್ತತೇ ॥ ೫೦.

ಮಡಕೆಗಾರನ ಚಕ್ರದ ಹಬ್ಬು ಹೇಗೆ ಒಂದೇ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತದೆಯೋ, ಹೀಗೆಯೇ ಧ್ರುವನು ಕೂಡ ಒಂದೇ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ತಿರುಗುತ್ತಾನೆ ಎಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು.

ಉಭಯೋಃ ಕಾಷ್ಠಯೋರ್ಮಧ್ಯೇ ಭ್ರಮತೋ ಮಣ್ಡಲಾನಿ ತು। ದಿವಾ ನಕ್ತಞ್ಚ ಸೂರ್ಯಸ್ಯ ಮನ್ದಾ ಶೀಘ್ರಾ ಚ ವೈ ಗತಿಃ ॥ ೫೦.

ಆ ಎರಡು ಅಂಚುಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಲಯಗಳು ತಿರುಗುತ್ತಿರುವಾಗ, ಸೂರ್ಯನ ಚಲನೆ ಹಗಲು-ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ನಿಧಾನವಾಗಿಯೂ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ವೇಗವಾಗಿಯೂ ಇರುತ್ತದೆ.

ಉತ್ತರೇ ಪ್ರಕ್ರಮೇ ತ್ವಿನ್ದೋ ರ್ದಿವಾ ಮನ್ದಾ ಗತಿಃ ಸ್ಮೃತಾ। ತಥೈವ ಚ ಪುನರ್ನಕ್ತಂ ಶೀಘ್ರಾ ಸೂರ್ಯಸ್ಯ ವೈ ಗತಿಃ ॥ ೫೦.

ಉತ್ತರಯಾಣದಲ್ಲಿ ಹಗಲು ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯನ ಚಲನೆ ನಿಧಾನವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಅದೇ ರೀತಿ ರಾತ್ರಿ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯನ ಚಲನೆ ವೇಗವಾಗಿರುತ್ತದೆ.

ದಕ್ಷಿಣೇ ಪ್ರಕ್ರಮೇ ಚೈವ ದಿವಾ ಶೀಘ್ರಂ ವಿಧೀಯತೇ । ಗತಿಃ ಸೂರ್ಯಸ್ಯ ನಕ್ತಂ ವೈ ಮನ್ದಾ ಚಾಪಿ ತಥಾ ಸ್ಮೃತಾ ॥ ೫೦.

ದಕ್ಷಿಣಾಯನದಲ್ಲಿ ಹಗಲು ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯನ ಚಲನೆ ವೇಗವಾಗಿರುತ್ತದೆ, ರಾತ್ರಿ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವನ ಚಲನೆ ನಿಧಾನವಾಗಿರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಏವಂ ಗತಿವಿಶೇಷೇಣ ವಿಭಜನ್ ರಾತ್ರ್ಯಹಾನಿ ತು। ತಥಾ ವಿಚರತೇ ಮಾರ್ಗಂ ಸಮೇನ ವಿಷಮೇಣ ಚ ॥ ೫೦.

ಹೀಗೆ ಚಲನೆಯ ಭೇದದಿಂದ ಹಗಲು-ರಾತ್ರಿ ವಿಭಜನೆ ಆಗುತ್ತದೆ. ಆ ಮಾರ್ಗವು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಸಮವಾಗಿಯೂ, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅಸಮವಾಗಿಯೂ ಸಾಗುತ್ತದೆ.

ಲೋಕಾಲೋಕೇ ಸ್ಥಿತಾ ಯೇ ತೇ ಲೋಕಪಾಲಾಶ್ಚತುರ್ದಿಶಮ್। ಅಗಸ್ತ್ಯಶ್ಚರತೇ ತೇಷಾಮುಪರಿಷ್ಟಾಜ್ಜವೇನ ತು । ಭಜನ್ನಸಾವಹೋರಾತ್ರಮೇವಙ್ಗತಿವಿಶೇಷಣೈಃ ॥ ೫೦.

ಲೋಕಾಲೋಕದಲ್ಲಿ ನೆಲಸಿರುವ ನಾಲ್ಕು ದಿಕ್ಕಿನ ಲೋಕಪಾಲರು ಇದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅಗಸ್ತ್ಯನು ವೇಗವಾಗಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಾನೆ, ಹೀಗೆ ಚಲನೆಯ ಭೇದದಿಂದ ಹಗಲು-ರಾತ್ರಿಯನ್ನು ವಿಭಜಿಸುತ್ತಾನೆ.

ದಕ್ಷಿಣೇ ನಾಗವೀಥ್ಯಾಯಾಂ ಲೋಕಾಲೋಕಸ್ಯ ಚೋತ್ತರಮ್। ಲೋಕಸನ್ತಾರಕೋ ಹ್ಯೇಷ ವೈಶ್ವಾನರಪಥಾದ್ಬಹಿಃ ॥ ೫೦.

ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗದ ನಾಗಮಾರ್ಗದಲ್ಲೂ, ಲೋಕಾಲೋಕದ ಉತ್ತರ ಭಾಗದಲ್ಲೂ, ಲೋಕಗಳನ್ನು ಉಳಿಸುವವನು ವೈಶ್ವಾನರಪಥದ ಹೊರಗಡೆ ಇರುತ್ತಾನೆ.

ಪೃಷ್ಠೇ ಯಾವತ್ ಪ್ರಭಾ ಸೌಹೀ ಪುರಸ್ತಾತ್ ಸಮ್ಪ್ರಕಾಶತೇ। ಪಾರ್ಶ್ವಯೋಃ ಪೃಷ್ಠತಸ್ತಾವಲ್ಲೋಕಾಲೋಕಸ್ಯ ಸರ್ವತಃ ॥ ೫೦.

ಹಿಂದೆ ಬೆಳಕು ಇದ್ದಾಗ ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅದು ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಹೀಗೆಯೇ ಎರಡೂ ಪಕ್ಕಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಹಿಂದೆ, ಲೋಕಾಲೋಕದ ಎಲ್ಲ ಕಡೆ ಬೆಳಕು ಹರಡುತ್ತದೆ.