ವಾಯುಪುರಾಣಮ್

ದಶವರ್ಷಸಹಸ್ರಾಣಿ ತೇಷಾಮಾಯುಃ ಪ್ರಕೀರ್ತಿತಮ್। ಧರ್ಮಾಧರ್ಮವಿಶೇಷಶ್ಚ ನ ತೇಷ್ವಸ್ತಿ ಮಹಾತ್ಮಸು। ಅಹಿಂಸಾ ಸತ್ಯವಾಕ್ಯಞ್ಚ ಪ್ರಕೃತ್ಯೈವ ಹಿ ವರ್ತ್ತತೇ ।। ೪೩.

ಅವರ ಆಯುಷ್ಯವು ಹತ್ತು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ; ಆ ಮಹಾತ್ಮರಲ್ಲಿ ಧರ್ಮ-ಅಧರ್ಮದ ಭೇದವೇ ಇಲ್ಲ, ಅಹಿಂಸೆ ಮತ್ತು ಸತ್ಯವಚನ ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿ ಅವರಲ್ಲಿ ನಡೆದು ಬರುತ್ತದೆ.

ತೇ ಭಕ್ತ್ಯಾ ಶಙ್ಕರಂ ದೇವಂ ಗೌರೀಂ ಪರಮವೈಷ್ಣವೀಮ್। ಇಜ್ಯಾಪೂಜಾನಮಸ್ಕಾರಾಂಸ್ತಾಭ್ಯಾಂ ನಿತ್ಯಂ ಪ್ರಯುಞ್ಜತೇ ।। ೪೩.

ಅವರು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಶಂಕರ ದೇವರನ್ನು ಮತ್ತು ಪರಮ ವೈಷ್ಣವಿ ಗೌರಿಯನ್ನು ಸದಾ ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ, ಆರಾಧನೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಇತಿ ಶ್ರೀಮಹಾಪುರಾಣೇ ವಾಯುಪ್ರೋಕ್ತೇ ಭುವನವಿನ್ಯಾಸೋ ನಾಮ ತ್ರಿಚತ್ವಾರಿಂಶೋಽಧ್ಯಾಯಃ

ಇಂತಿ ಶ್ರೀಮಹಾಪುರಾಣದಲ್ಲಿ ವಾಯುಮುನಿಯವರು ಹೇಳಿದ ಭುವನ ವಿನ್ಯಾಸ ಎಂಬ ಮೂವತ್ತನಾಲ್ಕನೆಯ ಅಧ್ಯಾಯ ಮುಗಿಯಿತು.

ನಿಸರ್ಗ ಏಷ ವಿಖ್ಯಾತೋ ಭದ್ರಾಶ್ವಾನಾಂ ಯಥಾರ್ಥವತ್ । ಶ್ರೃಣುಧ್ವಂ ಕೇತುಮಾಲಾನಾಂ ವಿಸ್ತರೇಣ ಪ್ರಕೀರ್ತ್ತನಮ್ ।। ೪೪.

ಇದು ಭದ್ರಾಶ್ವರವರ ಸ್ವಭಾವ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ; ಈಗ ಕೇತುಮಾಲರ ವಿವರವನ್ನು ಕೇಳಿರಿ.

ನಿಷಧಸ್ಯಾಚಲೇನ್ದ್ರಸ್ಯ ಪಶ್ಚಿಮಸ್ಯ ಮಹಾತ್ಮನಃ। ಪಶ್ಚಿಮೇನ ಹಿ ಯತ್ತತ್ರ ದಿಕ್ಷು ಸರ್ವಾಸು ಕೀರ್ತಿತಮ್ ।। ೪೪.

ನಿಷಧ ಎಂಬ ಪಶ್ಚಿಮದ ಮಹಾಪರ್ವತದ ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ ಇರುವ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಇಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಕುಲಾಚಲಾನಾಂ ಸಪ್ತಾನಾಂ ನದೀನಾಞ್ಚ ವಿಶೇಷತಃ। ತಥಾ ಜನಪದಾನಾಞ್ಚ ವಿಸ್ತರಂ ಶ್ರೋತುಮರ್ಹಥ ।। ೪೪.

ಈಗ ನೀವು ಕುಲಾಚಲಗಳ ಏಳನ್ನು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅವುಗಳ ನದಿಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಿನ ಜನಾಂಗಗಳ ವಿವರವನ್ನು ಕೇಳಬೇಕು.

ವಿಶಾಲಃ ಕಮ್ಬಲಃ ಕೃಷ್ಣೋ ಜಯನ್ತೋ ಹರಿಪರ್ವತಃ। ಅಶೋಕೋ ವರ್ದ್ಧಮಾನಶ್ಚ ಸಪ್ತೈತೇ ಕುಲಪರ್ವ್ವತಾಃ ।। ೪೪.

ವಿಶಾಲ, ಕಂಬಲ, ಕೃಷ್ಣ, ಜಯಂತ, ಹರಿಪರ್ವತ, ಅಶೋಕ ಮತ್ತು ವರ್ಧಮಾನ — ಇವು ಏಳು ಕುಲಪರ್ವತಗಳು.

ತೇಷಾಂ ಪ್ರಸೂತಿರನ್ಯೇಽಪಿ ಪರ್ವತಾ ಬಹುವಿಸ್ತರಾಃ। ಕೋಟಿಕೋಟಿಶತಾ ಜ್ಞೇಯಾಃ ಶತಶೋಽಥ ಸಹಸ್ರಶಃ ।। ೪೪.

ಇವುಗಳ ಹೊರತಾಗಿಯೂ ಅನೇಕ ವಿಶಾಲವಾದ ಪರ್ವತಗಳು ಇವೆ; ಅವು ಕೋಟಿ ಕೋಟಿ, ನೂರಾರು, ಸಾವಿರಾರು ಎಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು.

ತೈರ್ವಿಮಿಶ್ರಾ ಜನಪದಾ ನಾನಾಜಾತಿಸಮಾಕುಲಾಃ। ನಾನಾಪ್ರಕಾರವಿಜ್ಞೇಯಾಸ್ತ್ವನೇಕನೃಪಪಾಲಿತಾಃ ।। ೪೪.

ಆ ಪರ್ವತಗಳ ನಡುವೆ ಅನೇಕ ಜನಪದಗಳು, ವಿವಿಧ ಜನಾಂಗಗಳಿಂದ ತುಂಬಿವೆ; ಅವು ವಿಭಿನ್ನ ಸ್ವರೂಪಗಳಾಗಿ, ಅನೇಕ ರಾಜರು ಆಳುವಂತೆ ಇದ್ದವು.

ತೇ ನಾಮಧೇಯೈರ್ವಿಕ್ರಾನ್ತಾ ವಿವಿಧಾಃ ಪ್ರಥಿತಾಃ ಭುವಿ। ಅಧ್ಯಾಸಿತಾ ಜನಪದೈಃ ಕೀರ್ತ್ತನೈಶ್ಚ ವಿಭೂಷಿತಾಃ ।। ೪೪.

ಅವು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ವಿಭಿನ್ನ ಹೆಸರುಗಳಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿವೆ, ಜನಪದಗಳಿಂದ ವಾಸವಾಗಿವೆ, ಅನೇಕ ಕೀರ್ತಿಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.

ತೇಷಾಂ ಸನಾಮಧೇಯಾನಿ ರಾಷ್ಟ್ರಾಣಿ ವಿವಿಧಾನಿ ಚ। ಗಿರ್ಯ್ಯನ್ತರನಿವಿಷ್ಟಾನಿ ಸಮೇಷು ವಿಷಮೇಷು ಚ ।। ೪೪.

ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಹೆಸರುಗಳಿರುವ ವಿವಿಧ ರಾಜ್ಯಗಳು ಇದ್ದವು; ಅವು ಪರ್ವತಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ, ಸಮತಟ್ಟಾದ ಮತ್ತು ಕಠಿಣ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಇದ್ದವು.

ಯಥೈಹ ಕಥಿತಾಃ ಪೌರಾ ಗೋಮನುಷ್ಯಕಪೋತಕಾಃ। ತತ್ಸುಖಾ ಭ್ರಮರಾ ಯೂಥಾ ಮಾಹೇಯಾಚಲಕೂಟಕಾಃ ।। ೪೪.

ಇಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಿದ ಹಸುವುಗಳು, ಮಾನವರು, ಪಾರಿವಾಳಗಳು ಹೇಗೆ ಸಂತೋಷದಿಂದಿರುವರೋ, ಹಾಗೆಯೇ ಮಹೇಯ ಪರ್ವತದ ಶಿಖರಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಭ್ರಮರಗಳ ಗುಂಪುಗಳು ಕೂಡ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಇರುತ್ತವೆ.

ಸುಮೌಲಾಃ ಸ್ತಾವಕಾಃ ಕ್ರೌಞ್ಚಾಃ ಕೃಷ್ಣಾಙ್ಗಮಣಿಪುಞ್ಜಕಾಃ. ಕೂಟಕಮ್ಬಲಮೌಷೀಯಾಃ ಸಮುದ್ರಾನ್ತರಕಾಸ್ತಥಾ ।। ೪೪.

ಅಲ್ಲಿ ಸುಮೌಲರು, ಸ್ಥಾವಕರು, ಕ್ರೌಂಚರು, ಕಪ್ಪು ರತ್ನಗಳ ಗುಂಪುಗಳು, ಕೂಟಕಂಬಲರು, ಮೌಷೀಯರು ಮತ್ತು ಸಮುದ್ರಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವರೂ ಇದ್ದಾರೆ.

ಕರಮ್ಭವಾಃ ಕುಚಾಃ ಶ್ವೇತಾಃ ಸುವರ್ಣಕಟಕಾಃ ಶುಭಾಃ। ಶ್ವೇತಾಙ್ಗಾಃ ಕೃಷ್ಣಪಾದಾಶ್ಚ ವಿಹಗಾ ಕಪಿಲಕರ್ಣಿಕಾಃ ।। ೪೪.

ಅಲ್ಲಿ ಕರಂಭವರು, ಕುಚರು, ಬಿಳಿಯವರು, ಶುಭಕರವಾದ ಚಿನ್ನದ ಪಟ್ಟೆಯುಳ್ಳವರು, ಬಿಳಿ ದೇಹದವರು, ಕಪ್ಪು ಕಾಲುಗಳಿರುವ ಹಕ್ಕಿಗಳು ಮತ್ತು ಕಪಿಲ ಕಿವಿಯವರು ಇದ್ದಾರೆ.

ಅತ್ಯಾಕರಾಲಗೋಜ್ವಾಲಾ ಹೀನಾನಾವನಪಾತಕಾಃ। ಮಹಿಷಾಃ ಕುಮುದಾಭಾಶ್ಚ ಕರವಾಟಾಃ ಸಹೋತ್ಕಚಾಃ ।। ೪೪.

ಅಲ್ಲಿ ಭಯಾನಕ ಹಸುವಿನಂತೆ ಹೊತ್ತಿರುವ ಜ್ವಾಲೆಯವರು, ಕಡಿಮೆ ಇರುವವರು, ಅರಣ್ಯವಾಸಿಗಳು, ಕಮಲದಂತೆ ಕಾಣುವ ಮಹಿಷರು, ಕರವಾಟರು ಮತ್ತು ಉತ್ಕಚರೊಂದಿಗೆ ಇರುವವರೂ ಇದ್ದಾರೆ.

ಶು(ನಕಾ) ಕನಾಸಾ ಮಹಾನಾಸಾ ವನಾಸಗಜಭೂಮಿಕಾಃ। ಕರಞ್ಜಮಞ್ಜಮಾ ವಾಹಾಃ ಕಿಷ್ಕಿಣ್ಡೀಪಾಣ್ಡುಭೂಮಿಕೀಃ ।। ೪೪.

ಅಲ್ಲಿ ಶುನಕಾ, ಕನಾಸಾ, ಮಹಾನಾಸಾ, ಅರಣ್ಯ ಮತ್ತು ಆನೆಗಳ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವರು, ಕರಂಜಮಂಜಮಾ ವಾಹನಗಳು, ಕಿಷ್ಕಿಂಧಿ ಮತ್ತು ಬಿಳಿ ಭೂಮಿಯವರೂ ಇದ್ದಾರೆ.

ಕುಬೇರಾ ಧೂಮಜಾ ಜಙ್ಗಾ ವಙ್ಗಾ ರಾಜೀವಕೋಕಿಲಾಃ। ವಾಚಾಙ್ಗಾಶ್ಚ ಮಹಾಙ್ಗಾಶ್ಚ ಮಧೌರೇಯಾಃ ಸುರೇಚಕಾಃ ।। ೪೪.

ಅಲ್ಲಿ ಕುಬೇರರು, ಧೂಮಜರು, ಜಂಗರು, ವಂಗರು, ರಾಜೀವ ಕೋಯಿಲಗಳು, ವಾಚಾಂಗರು, ಮಹಾಂಗರು, ಮಧೌರೇಯರು ಮತ್ತು ಸುರೇಚಕರು ಇದ್ದಾರೆ.

ಪಿತ್ತಲಾಃ ಕಾಚಲಾಶ್ಚೈವ ಶ್ರವಣಾ ಮತ್ತಕಾಸಿಕಾಃ। ಗೋದಾವಾ ಬಕುಲಾ ವಾಙ್ಗಾ ವಙ್ಗಕಾ ಮೋದಕಾಃ ಕಲಾಃ ।। ೪೪.

ಅಲ್ಲಿ ಪಿತ್ತಲರು, ಕಾಚಲರು, ಶ್ರವಣರು, ಮದ್ಯಪಾನ ಮಾಡಿದ ಕಾಶಿಕರು, ಗೊದಾವರು, ಬಕುಲರು, ವಂಗರು, ವಂಗಕರು, ಮೋದಕರು ಮತ್ತು ಕಲರು ಇದ್ದಾರೆ.

ತೇ ಪಿಬನ್ತಿ ಮಹಾಭಾಗಾಃ ಪ್ರಥಮಾನ್ತು ಮಹಾನದೀಮ್। ಸುವಪ್ರಾಂ ಪುಣ್ಯಸಲಿಲಾಂ ಮಹಾನಾಗನಿಷೇವಿತಾಮ್ ।। ೪೪.

ಈ ಮಹಾಭಾಗ್ಯಶಾಲಿಗಳು ಮೊದಲು ಪವಿತ್ರವಾದ ಮಹಾನದಿಯ ಶುದ್ಧ ನೀರನ್ನು ಕುಡಿಯುತ್ತಾರೆ, ಆ ನದಿಯನ್ನು ಮಹರ್ಷಿಗಳು ಪೂಜಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಕಮ್ಬಲಾಂ ತಾಮಸೀಂ ಶ್ಯಾಮಾಂ ಸುಮೇಧಾಂ ಬಕುಲಾಂ ನದೀಮ್। ವಿಕೀರ್ಣಾಂ ಶಿಖಿಮಾಲಾಞ್ಚ ತಥಾ ದರ್ಭಾವತೀಮಪಿ ।। ೪೪.

ಅವರು ಕಂಬಲಾ, ತಾಮಸಿ, ಶ್ಯಾಮಾ, ಸುಮೇಧಾ, ಬಕುಲಾ ನದಿಗಳ ನೀರನ್ನು, ವಿಸ್ತೃತವಾದ ಶಿಖಿಮಾಲಾ ಮತ್ತು ದರ್ಭಾವತಿಯನ್ನು ಕೂಡ ಕುಡಿಯುತ್ತಾರೆ.

ಭದ್ರಾನದೀಂ ಶುಕನದೀಂ ಪಲಾಶಾಞ್ಚ ಮಹಾನದೀಮ್। ಭೀಮಾಂ ಪ್ರಭಞ್ಜನಾಂ ಕಾಞ್ಚೀಂ ಪುಣ್ಯಾಞ್ಚೈವ ಕುಶಾವತೀಮ್ ।। ೪೩.

ಅವರು ಭದ್ರಾ ನದಿ, ಶುಕ ನದಿ, ಪಲಾಶಾ, ಮಹಾನದಿ, ಭೀಮಾ, ಪ್ರಭಂಜನಾ, ಕಾಂಚಿ ಮತ್ತು ಪವಿತ್ರ ಕುಶಾವತಿಯನ್ನು ಕುಡಿಯುತ್ತಾರೆ.

ದಕ್ಷಾಂ ಶಾಕವತೀಞ್ಚೈವ ಪುಣ್ಯೋ ದಾಞ್ಚ ಮಹಾನದೀಮ್। ಚನ್ದ್ರಾವತೀಂ ಸುಮೂಲಾಞ್ಚ ಋಷಭಾಞ್ಚಾಪಗೋತ್ತಮಾಮ್ ।। ೪೪.

ಅವರು ದಕ್ಷಾ, ಶಾಕವತಿ, ಪವಿತ್ರ ದಾ ನದಿ, ಚಂದ್ರಾವತಿ, ಸುಮೂಲಾ ಮತ್ತು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಋಷಭಾ ನದಿಯನ್ನು ಕುಡಿಯುತ್ತಾರೆ.

ನದೀಂ ಸಮುದ್ರಮಾಲಾಞ್ಚ ತಥಾ ಚಮ್ಪಾವತೀಮಪಿ। ಏಕಾಕ್ಷಾಂ ಪುಷ್ಕಲಾಂ ವಾಹಾಂ ಸುವರ್ಣಾಂ ನನ್ದಿ ನೀಮಪಿ ।। ೪೪.

ಅವರು ಸಮುದ್ರಮಾಲಾ ನದಿ, ಚಂಪಾವತಿ, ಏಕಾಕ್ಷಾ, ಪುಷ್ಕಲಾ, ವಾಹಾ, ಸುವರ್ಣಾ ಮತ್ತು ನಂದಿನಿ ನದಿಯನ್ನು ಕುಡಿಯುತ್ತಾರೆ.

ಕಾಲಿನ್ದೀಞ್ಚೈವ ಪುಣ್ಯೋದಾಂ ಭಾರತೀಞ್ಚ ಮಹಾನದೀಮ್ । ಸೀತೋದಾಮ್ಪಾತಿಕಾಂ ಬ್ರಾಹ್ಮೀಂ ವಿಶಾಲಾಞ್ಚ ಮಹಾನದೀಮ್ ।। ೪೪.

ಅವರು ಕಾಲಿಂದಿ, ಪವಿತ್ರ ಪುಣ್ಯೋದಾ, ಭಾರತೀ ಮಹಾನದಿ, ಸೀತೋದಾಂಪಾತಿಕಾ, ಬ್ರಾಹ್ಮೀ ಮತ್ತು ವಿಶಾಲ ಮಹಾನದಿಯನ್ನು ಕುಡಿಯುತ್ತಾರೆ.

ಪೀವರೀಂ ಕುಮ್ಭಕಾರೀಞ್ಚ ರುಷಾ ಞ್ಚೈವಾಪಗೋತ್ತಮಾಮ್। ಮಹಿಷೀಂ ಮಾನುಷೀಂ ದಣ್ಡಾಂ ತಥಾ ನದನದೀಂ ಶುಭಾಮ್ ।। ೪೪.

ಅವರು ಪೀವರಿ, ಕುಂಭಕಾರೀ, ರುಷಾ, ಶ್ರೇಷ್ಠ ನದಿ, ಮಹಿಷೀ, ಮಾನುಷೀ, ದಂಡಾ ಮತ್ತು ಶುಭಕರವಾದ ನದನದಿಯನ್ನು ಕುಡಿಯುತ್ತಾರೆ.

ಏತಾಞ್ಚಾನ್ಯಾಞ್ಚ ಪೀಯನ್ತೇ ಬಹ್ವಯೋ ಹಿ ಸರಿತೋತ್ತಮಾಃ । ದೇವರ್ಷಿಸಿದ್ಧಚರಿತಾಃ ಪುಣ್ಯೋದಾಃ ಪಾಪಹಾಃ ಶುಭಾಃ ।। ೪೪.

ಈ ನದಿಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಶ್ರೇಷ್ಠ ನದಿಗಳನ್ನು ಬಹಳ ಮಂದಿ ಕುಡಿಯುತ್ತಾರೆ. ಅವು ಪವಿತ್ರ, ಪಾಪವನ್ನು ದೂರಮಾಡುವ ಮತ್ತು ಶುಭಕರವಾಗಿವೆ; ದೇವರು, ಋಷಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಿದ್ಧರು ಅವುಗಳನ್ನು ಕೀರ್ತಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ನಾನಾಜನಪದಾಸ್ಫೀತಂ ಮಹಾಪಗಾವಿಭೂಷಿತಮ್। ನಾನಾರತ್ನೌಘಸಮ್ಪೂರ್ಣಂ ನಿತ್ಯಂ ಪ್ರಮುದಿತಂ ಶಿವಮ್ ।। ೪೪.

ಅದು ವಿವಿಧ ಜನಪದಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದೆ, ಮಹಾನದಿಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿದೆ, ನಾನಾ ರತ್ನಗಳ ರಾಶಿಯಿಂದ ಸದಾ ತುಂಬಿದೆ, ಸದಾ ಸಂತೋಷ ಮತ್ತು ಶುಭಕರವಾಗಿದೆ.

ಉದೀರ್ಣಂ ಧನಧಾನ್ಯಾರ್ಥೈರ್ನರವಾಸೈಃ ಸಮನ್ತತಃ। ಸನ್ನಿವಿಷ್ಟಂ ಮಹಾದ್ವೀಪಂ ಪಶ್ಚಿಮಂ ಸುಕೃತಾತ್ಮನಾಮ್ । ನಿಸರ್ಗಃ ಕೇತುಮಾಲಾನಾಮೇಷ ವಃ ಪರಿಕೀರ್ತ್ತಿತಃ ।। ೪೪.

ಅದು ಧನ ಮತ್ತು ಧಾನ್ಯದಿಂದ ಸಮೃದ್ಧವಾಗಿದೆ, ಎಲ್ಲೆಡೆ ಮಾನವರ ವಾಸವಿದೆ, ಇದು ಪುಣ್ಯಶೀಲರ ಪಶ್ಚಿಮ ಮಹಾದ್ವೀಪ. ಇದು ಕೇತುಮಾಲೆಯ ಸ್ವಭಾವ ಎಂದು ನಿಮಗೆ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಇತಿ ಶ್ರೀಮಹಾಪುರಾಣೇ ವಾಯುಪ್ರೋಕ್ತೇ ಭುವನವಿನ್ಯಾಸೋ ನಾಮ ಚತುಶ್ವತ್ವಾರಿಂಶೋಽಧ್ಯಾಯಃ

ಇಂತಿ ಶ್ರೀಮಹಾಪುರಾಣದಲ್ಲಿ ವಾಯುವಿನ ವಚನವಾಗಿ ಭುವನ ವಿನ್ಯಾಸ ಎಂಬ ನಲವತ್ತನಾಲ್ಕನೇ ಅಧ್ಯಾಯ ಮುಗಿದಿತು.