ವಾಯುಪುರಾಣಮ್

ತತ್ರ ತೇ ಪುರುಷಾಃ ಶ್ವೇತಾ ಮಹಾಸತ್ತ್ವಾ ಮಹಾಬಲಾಃ। ಸ್ತ್ರಿಯಃ ಕುಮುದವರ್ಣಾಭಾಃ ಸುನ್ದರ್ಯ್ಯಃ ಪ್ರಿಯದರ್ಶನಾಃ ।। ೪೩.

ಅಲ್ಲಿ ಪುರುಷರು ಬಿಳಿಯವರಾಗಿದ್ದು, ಮಹಾಶಕ್ತಿಶಾಲಿಗಳಾಗಿದ್ದಾರೆ; ಮಹಿಳೆಯರು ಕುಮುದ ಹೂವಿನ ವರ್ಣದಂತೆ ಸುಂದರರು ಮತ್ತು ಮನಮೋಹಕರಾಗಿದ್ದಾರೆ.

ಚನ್ದ್ರಪ್ರಭಾಶ್ವನ್ದ್ರವರ್ಣಾಃ ಪೂರ್ಣಚನ್ದ್ರನಿಭಾನನಾಃ। ಚನ್ದ್ರಶೀತಲಗಾತ್ರಾಶ್ಚ ಸ್ತ್ರಿಯಶ್ಚೋತ್ಪಲಗನ್ಧಿಕಾಃ ।। ೪೩.

ಅವರು ಚಂದ್ರನಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಾರೆ, ಅವರ ಮುಖಗಳು ಪೂರ್ಣಚಂದ್ರದಂತೆ; ಅವರ ದೇಹ ಚಂದ್ರನ ಶೀತಳತೆಯಂತಿದೆ, ಮಹಿಳೆಯರು ಉತ್ಕಟ ಹೂವಿನ ಸುಗಂಧವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ.

ದಶವರ್ಷಸಹಸ್ರಾಣಿ ತೇಷಾಮಾಯುರ್ನಿರಾಮಯಮ್। ಕಾಲಾಮ್ರಸ್ಯ ರಸಂ ಪೀತ್ವಾ ಸರ್ವದಾ ಸಿಥರಯೌವನಾಃ ।। ೪೩.

ಅವರ ಆಯುಷ್ಯ ಹತ್ತು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳು, ಯಾವುದೇ ರೋಗವಿಲ್ಲದೆ; ಕಾಲಾಂಬ್ರ ಹಣ್ಣಿನ ರಸವನ್ನು ಕುಡಿಯುವುದರಿಂದ ಸದಾ ಯೌವನದಲ್ಲೇ ಇರುತ್ತಾರೆ.

ಪ್ರಮಾಣಂ ವರ್ಣಮಾಯುಶ್ಚ ಯಾಥಾತಥ್ಯೇನ ಕೀರ್ತಿತಮ್। ಚತುರ್ಣಾಮಪಿ ದ್ವೀಪಾನಾಂ ಸಮಾಸಾನ್ನ ತು ವಿಸ್ತರಾತ್ ।। ೪೩.

ನಾಲ್ಕು ಮಹಾದ್ವೀಪಗಳ ಗಾತ್ರ, ವರ್ಣ ಮತ್ತು ಆಯುಷ್ಯವನ್ನು ಸತ್ಯವಾಗಿ, ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ, ವಿವರವಾಗಿ ಅಲ್ಲ.

ಭದ್ರಾಶ್ವಾನಾಂ ಯಥಾ ಚಿಹ್ನಂ ಕೀರ್ತಿತಂ ಕೀರ್ತಿವರ್ದ್ಧನಾಃ। ತಚ್ಛೃಣುಧ್ವಂ ತು ಕಾರ್ತ್ಸ್ನ್ಯೇನ ಪೂರ್ವಸಿದ್ಧೈರುದಾಹೃತಮ್ ।। ೪೩.

ಭದ್ರಾಶ್ವರ ಚಿಹ್ನೆಯನ್ನು ಹೇಗೆ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆವೋ, ಅದನ್ನು ಕೇಳಿ, ಹೆಸರನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವವರೇ, ಪುರಾತನ ಋಷಿಗಳು ವಿವರಿಸಿದಂತೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕೇಳಿರಿ.

ದೇವಕೂಟಸ್ಯ ಸರ್ವಸ್ಯ ಪ್ರಥಿತಸ್ಯೇಹ ಯತ್ಪರಮ್। ಪೂರ್ವೇಣ ದಿಕ್ಷು ಸರ್ವಾಸು ಯಥಾವಚ್ಚ ಪ್ರಕೀರ್ತಿತಮ್ ।। ೪೩.

ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿರುವ ದೇವಕುಟದ ಸಂಪೂರ್ಣ ವಿವರವನ್ನು ಪೂರ್ವದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಹೇಗೆ ತಿಳಿದಿದೆಯೋ ಹಾಗೆಯೇ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಕುಲಾಚಲಾನಾಂ ಪಞ್ಚಾನಾಂ ನದೀನಾಞ್ಚ ವಿಶೇಷತಃ। ತಥಾ ಜನಪದಾನಾಞ್ಚ ಯಥಾ ದೃಷ್ಟಂ ಯಥಾಶ್ರುತಮ್ ।। ೪೩.

ಅದೇವಂತೆ ಐದು ಕುಲಾಚಲಗಳು, ನದಿಗಳು ವಿಶೇಷವಾಗಿ, ಜನಪದಗಳೂ ಕೂಡ ನೋಡಿದಂತೆ, ಕೇಳಿದಂತೆ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಶೈವಾಲೋ ವರ್ಣಮಾಲಾಗ್ರಃ ಕೋರಞ್ಜಶ್ಚಾಚಲೋತ್ತಮಃ। ಶ್ವೇತವರ್ಣಶ್ಚ ನೀಲಶ್ಚ ಪಞ್ಚೈತೇ ಕುಲಪರ್ವತಾಃ ।। ೪೩.

ಶೈವಾಲ, ವರ್ಣಮಾಲಾಗ್ರ, ಕೊರಂಜ, ಶ್ವೇತ ಮತ್ತು ನೀಲ—ಈ ಐದು ಪ್ರಮುಖ ಕುಲಪರ್ವತಗಳು.

ತೇಷಾಂ ಪ್ರಸೂತಿರನ್ಯೇಪಿ ಪರ್ವತಾ ಬಹುವಿಸ್ತರಾಃ। ಕೋಟಿಕೋಟಿಃ ಕ್ಷಿತೌ ಜ್ಞೇಯಾಃ ಶತಶೋಽಥ ಸಹಸ್ರಶಃ ।। ೪೩.

ಈ ಪರ್ವತಗಳಿಂದ ಅನೇಕ ದೊಡ್ಡದಾದ ಪರ್ವತಗಳು ಹುಟ್ಟಿವೆ; ಅವು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಲಕ್ಷಾಂತರ, ನೂರಾರು, ಸಾವಿರಾರು ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಇವೆ.

ತೈರ್ವಿಮಿಶ್ರಾ ಜನಪದೈರ್ನಾನಾಸತ್ತ್ವಸಮಾಕುಲಾಃ। ನಾನಾಪ್ರಕಾರಜಾತೀಯಾಸ್ತ್ವನೇಕನೃಪಪಾಲಿತಾಃ ।। ೪೩.

ಆ ಪರ್ವತಗಳ ನಡುವೆ色色 ಜನಪದಗಳು, ವಿಭಿನ್ನ ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಂದ ತುಂಬಿರುವವು, ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಜಾತಿಗಳೂ, ಅನೇಕ ರಾಜರು ಆಳುತ್ತಿರುವವು.

ನಾಮಧೇಯೈಶ್ಚ ನಿಕ್ರಾನ್ತೈಃ ಶ್ರೀಮದ್ಭಿಃ ಪುರುಷರ್ಷಭೈಃ। ಅಧ್ಯಾಸಿತಾ ಜನಪದಾಃ ಕೀರ್ತನೀಯಾಶ್ಚ ಶೋಭಿತಾಃ ।। ೪೩.

ಪ್ರಖ್ಯಾತ ಹೆಸರುಗಳ ಮಹಾಪುರುಷರು ವಾಸಿಸಿ, ಅಲಂಕರಿಸಿರುವ ಆ ಜನಪದಗಳು ಹೊಗಳುವಂತಿವೆ.

ತೇಷಾನ್ತು ನಾಮಧೇಯಾನಿ ರಾಷ್ಟ್ರಾಣಿ ವಿವಿಧಾನಿ ಚ। ಗಿರ್ಯನ್ತರನಿವಿಷ್ಟಾನಿ ಸಮೇಷು ವಿಷಮೇಷು ಚ ।। ೪೩.

ಅವುಗಳ ಹೆಸರುಗಳು, ವಿವಿಧ ರಾಜ್ಯಗಳು ಪರ್ವತಗಳ ನಡುವೆ, ಸಮತಟ್ಟಾದ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿಯೂ, ಕಠಿಣ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸ್ಥಿತವಾಗಿವೆ.

ತಥಾ ಸುಮಙ್ಗಲಾಃ ಶುದ್ಧಾಶ್ಚನ್ದ್ರಕಾನ್ತಾಃ ಸುನನ್ದನಾಃ। ವ್ರಜಕಾ ನೀಲಶೈಲೇಯಾಃ ಸೌವೀರಾ ವಿಜಯಸ್ಥಲಾಃ ।। ೪೩.

ಅಲ್ಲಿವೆ ಸುಮಂಗಳರು, ಶುದ್ಧರು, ಚಂದ್ರಕಾಂತರು, ಸುನಂದನರು, ವ್ರಜಕರು, ನೀಲಪರ್ವತದವರು, ಸೌವೀರರು, ವಿಜಯಸ್ಥಳದವರು.

ಮಹಾಸ್ಥಲಾಃ ಸುಕಾಮಾಶ್ಚ ಮಹಾಕೇಶಾಃ ಸುಮೂರ್ದ್ಧಜಾಃ। ವಾತರಂಹಾಃ ಸೋಪಸಙ್ಗಾಃ ಪರಿವಾಯಾಃ ಪರಾಚಕಾಃ ।। ೪೩.

ಅಲ್ಲಿವೆ ಮಹಾಸ್ಥಳರು, ಸುಖವಾಗಿ ಇರುವರು, ಮಹಾಕೇಶರು, ಸುಮೂರ್ಧಜರು, ವೇಗವಾಗಿ ಓಡುವ ವಾತರಂಹರು, ಪರಿವಾಯರು, ಪರಾಚಕರು.

ಸಮ್ಭವಕ್ರಾ ಮಹಾನೇತ್ರಾಃ ಶೈವಾಲಾಸ್ತನಪಾಸ್ತಥಾ। ಕುಮುದಾಃ ಶಾಕಮುಣ್ಡಾಶ್ಚ ಉರಃ ಸಙ್ಕೀರ್ಣಭೌಮಕಾಃ ।। ೪೩.

ಸಂಭವಕ್ರರು, ಮಹಾನೆತ್ರರು, ಶೈವಾಲರು, ತನಪರು, ಕುಮುದರು, ಶಾಕಮುಂಡರು, ಹಾಗೂ ಉರಃಸಂಕೀರ್ಣಭೌಮಕರು ಅಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ.

ಸೋದಕಾ ವತ್ಸಕಾಶ್ಚೈಕೇ ವಾರಾಹಾ ಹಾರವಾಮಕಾಃ। ಶಙ್ಖಾಖ್ಯಾ ಭಾವಿಸನ್ದ್ರಾಶ್ಚ ಉತ್ತರಾ ಹೈಮಭೌಮಕಾಃ ।। ೪೩.

ಕೆಲವರು ಸೋದಕರು, ವತ್ಸಕರು, ಇನ್ನು ಕೆಲವರು ವಾರಾಹರು, ಹಾರವಾಮಕರು, ಶಂಖರು, ಭಾವಿಸಂದ್ರರು, ಉತ್ತರದ ಹೈಮಭೌಮಕರು.

ಕೃಷ್ಣಭೌಮಾಃ ಸುಭೌಮಾಶ್ಚ ಮಹಾಭೌಮಾಶ್ಚ ಕೀರ್ತಿತಾಃ। ಏತೇ ಚಾನ್ಯೇ ಚ ವಿಖ್ಯಾತಾ ನಾನಾಜನಪದಾ ಮಯಾ ।। ೪೩.

ಕೃಷ್ಣಭೌಮರು, ಸುಭೌಮರು, ಮಹಾಭೌಮರು ಕೂಡ ಹೆಸರಾಗಿದ್ದಾರೆ; ಈ ಜನಪದಗಳು ಮತ್ತು ಇನ್ನಿತರ ವಿವಿಧ ಜನಾಂಗಗಳನ್ನು ನಾನು ವಿವರಿಸಿದ್ದೇನೆ.

ತೇ ಪಿಬನ್ತಿ ಮಹಾಪುಣ್ಯಾಂ ಮಹಾಗಙ್ಗಾಂ ಮಹಾನದೀಮ್। ಆದೌ ತ್ರೈಲೋಕ್ಯವಿಖ್ಯಾತಾ ಶೀತಾ ಶೀತಾಮ್ಬುವಾಹಿನೀ ।। ೪೩.

ಅವರು ಮಹಾಪುನ್ಯವಾದ ಮಹಾಗಂಗೆಯು, ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ, ತಂಪಾದ ನೀರನ್ನು ಹೊತ್ತ ಮಹಾನದಿಯನ್ನು ಕುಡಿಯುತ್ತಾರೆ.

ತಥಾ ಚ ಹಂಸವಸತಿರ್ಮಹಾಚಕ್ರಾ ಚ ನಿಮ್ನಗಾ। ಚಕ್ರಾ ವಕ್ರಾ ಚ ಕಞ್ಚೀ ಚ ಸುರಸಾ ಚಾಪಗೋತ್ತಮಾ ।। ೪೩.

ಹಾಗೆಯೇ ಹಂಸವಸತಿ, ಮಹಾಚಕ್ರಾ, ನಿಮ್ನಗಾ, ಚಕ್ರಾ, ವಕ್ರಾ, ಕಂಚಿ, ಸುರಸಾ ಎಂಬ ಶ್ರೇಷ್ಠ ನದಿಗಳೂ ಇವೆ.

ಶಾಖಾವತೀ ಚೇನ್ದ್ರನದೀ ಮೇಘಾ ಮಙ್ಗಾರವಾಹಿನೀ। ಕಾವೇರೀ ಹರಿತೋಯಾ ಚ ಸೋಮಾವರ್ತ್ತಾ ಶತಹ್ರದಾ ।। ೪೩.

ಶಾಖಾವತಿ, ಇಂದ್ರನದಿ, ಮೇಘಾ, ಮಂಗಾರವಾಹಿನಿ, ಕಾವೇರಿ, ಹರಿತೋಯಾ, ಸೋಮಾವರ್ತಾ ಮತ್ತು ಶತಹ್ರದಾ ಎಂಬ ನದಿಗಳೂ ಇವೆ.

ವನಮಾಲಾ ವಸುಮತೀ ಪಮ್ಪಾ ಪಮ್ಪಾವತೀ ಶುಭಾ। ಸುವರ್ಣಾ ಪಞ್ಚ ವರ್ಣಾ ಚ ತಥಾ ಪುಣ್ಯಾ ವಪುಷ್ಮತೀ ।। ೪೩.

ವನಮಾಲಾ, ವಸುಮತಿ, ಪಂಪಾ, ಶುಭವಾದ ಪಂಪಾವತಿ, ಸುವರ್ಣಾ, ಪಂಚವರ್ಣಾ, ಪುಣ್ಯವಾದ ವಪುಷ್ಮತಿ ಕೂಡ ಇವೆ.

ಮಣಿವಪ್ರಾ ಸುವಪ್ರಾ ಚ ಬ್ರಹ್ಮಭಾಗಾ ಶಿಲಾಶಿನೀ। ಕೃಷ್ಣತೋಯಾ ಚ ಪುಣ್ಯೋದಾ ತಥಾ ನಾಗಪದೀ ಶುಭಾ ।। ೪೩.

ಮಣಿವಪ್ರಾ, ಸುವಪ್ರಾ, ಬ್ರಹ್ಮಭಾಗಾ, ಶಿಲಾಶಿನಿ, ಕೃಷ್ಣತೋಯಾ, ಪುಣ್ಯೋದಾ, ಶುಭವಾದ ನಾಗಪದಿ ಕೂಡ ಇವೆ.

ಶೈವಾಲಿನೀ ಮಣಿತಟಾ ಕ್ಷಾರೋದಾ ಚಾರುಣಾವತೀ। ತಥಾ ವಿಷ್ಣುಪದೀ ಚೈವ ಮಹಾಪುಣ್ಯಾ ಮಹಾನದೀ ।। ೪೩.

ಶೈವಾಲಿನಿ, ಮಣಿತಟಾ, ಕ್ಷಾರೋದಾ, ಆರೂಣಾವತಿ, ಹಾಗೆಯೇ ವಿಷ್ಣುಪದಿ ಎಂಬ ಮಹಾಪುನ್ಯವಾದ ಮಹಾನದಿಯೂ ಇದೆ.

ಹಿರಣ್ಯವಾಹಿನೀಲಾ ಚ ಸ್ಕನ್ದಮಾಲಾ ಸುರಾವತೀ । ವಾಮೋದಾ ಚ ಪತಾಕಾ ಚ ವೇತಾಲೀ ಚ ಮಹಾನದೀ ।। ೪೩.

ಹಿರಣ್ಯವಾಹಿನಿ, ನೀಲಾ, ಸ್ಕಂದಮಾಲಾ, ಸುರಾವತಿ, ವಾಮೋದಾ, ಪತಾಕಾ, ವೇತಾಲಿ ಮತ್ತು ಮಹಾನದಿ ಎಂಬ ಮಹಾ ನದಿಗಳು ಇದ್ದವು.

ಏತಾ ಗಙ್ಗಾ ಮಹಾನದ್ಯೋ ನಾಯಿಕಾಃ ಪರಿಕೀರ್ತಿತಾಃ। ಕ್ಷುದ್ರನದ್ಯಸ್ತ್ವಸಂಖ್ಯಾತಾಃ ಶತಶೋಽಥ ಸಹಸ್ರಶಃ ।। ೪೩.

ಈ ನದಿಗಳು ಗಂಗೆಯಂತೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ ಮಹಾ ನದಿಗಳು; ಆದರೆ ಸಣ್ಣ ನದಿಗಳು ಎಣಿಸಲಾಗದಷ್ಟು ಅನೇಕ, ನೂರಾರು ಸಾವಿರಾರು ಇದ್ದವು.

ಪೂರ್ವದ್ವೀಪಸ್ಯ ವೋಹಿನ್ಯಃ ಪುಣ್ಯವತ್ಯಶ್ಚ ಕೀರ್ತಿತಾಃ। ಕೀರ್ತ್ತನೇನಾಪಿ ಚೈತಾಸಾಂ ಪೂತಃ ಸ್ಯಾದಿತಿ ಮೇ ಮತಿಃ ।। ೪೩.

ಇವು ಪೂರ್ವದ್ವೀಪದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಮತ್ತು ಪುಣ್ಯಮಯ ನದಿಗಳು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ; ಇವರ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸಿದರೂ ಕೂಡ ಪವಿತ್ರತೆ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ನನ್ನ ನಂಬಿಕೆ.

ಸಮೃದ್ಧರಾಷ್ಟ್ರಂ ಸ್ಫೀತಞ್ಚ ನಾನಾಜನಪದಾಕುಲಮ್। ನಾನಾವೃಕ್ಷವನೋದ್ದೇಶಂ ನಾನಾನಗ ಸುವೇಷ್ಟಿತಮ್ ।। ೪೩.

ಆ ದೇಶವು ಸಮೃದ್ಧಿಯುಳ್ಳದು, ಜನಸಂಚಾರದಿಂದ ತುಂಬಿದ್ದು, ವಿವಿಧ ಮರಗಳ ತೋಟಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ, ಅನೇಕ ಪರ್ವತಗಳಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದಿದೆ.

ನರನಾರೀಗಣಾಕೀರ್ಣಂ ನಿತ್ಯಂ ಪ್ರಮುದಿತಂ ಶಿವಮ್। ಬಹುಧಾನ್ಯಧನೋಪೇತಂ ನಾನಾನೃಪತಿಪಾಲಿತಮ್ । ಉಪೇತಂ ಕೀರ್ತನಶತೈರ್ನಾನಾರತ್ನಾಕರಾಕರಮ್ ।। ೪೩.

ಅಲ್ಲಿ ಪುರುಷರು ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆಯರು ತುಂಬಿರುವರು, ಸದಾ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಮತ್ತು ಶುಭದಿಂದಿರುವರು, ಧಾನ್ಯ ಮತ್ತು ಧನದಲ್ಲಿ ಸಮೃದ್ಧರಾಗಿರುವರು, ಅನೇಕ ರಾಜರು ಆಳುವರು, ನೂರಾರು ಕೀರ್ತಿಗಳಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿರುವರು, ವಿವಿಧ ರತ್ನಗಳ ಖನಿಗಳಿಂದ ಶ್ರೀಮಂತರಾಗಿರುವರು.

ತಸ್ಮಿನ್ದೇಶೇ ಸಮಾಖ್ಯಾತಾ ಹೇಮಶಙ್ಖದಲಪ್ರಭಾಃ। ಮಹಾಕಾಯಾ ಮಹಾವೀರ್ಯಾಃ ಪುರುಷಾಃ ಪುರುಷರ್ಷಭಾಃ ।। ೪೩.

ಆ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಹಿರಿದಂತೆ, ಶಂಖದಂತೆ, ಎಲೆಯಂತೆ ಹೊಳೆಯುವ, ದೇಹದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡವರು, ಶಕ್ತಿಶಾಲಿಗಳು, ಪುರುಷರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠರಾದವರು ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ.