ವಾಯುಪುರಾಣಮ್

ಅನುಶೈಲಂ ಸಮನ್ತಾಚ್ಚ ನಿರ್ಗತಾ ಬಹುಭಿರ್ಮುಖೈಃ। ಅಥೋಽನ್ಯೇನಾಭಿಧಾನೇನ ಖ್ಯಾತಾ ನದ್ಯಃ ಸಹಸ್ರಶಃ ।। ೪೨.

ಆಕೆ ಪರ್ವತಗಳೆಲ್ಲೆಡೆಯಿಂದ ಅನೇಕ ಮುಖಗಳಿಂದ ಹೊರಬಂದು, ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧಳಾಗಿ, ಸಾವಿರಾರು ಉಪನದಿಗಳಾಗಿ ಹರಿಯಿತು.

ತಸ್ಮಾದ್ಧಿಮವತೋ ಗಙ್ಗಾ ಗತಾ ಸಾ ತು ಮಹಾನದೀ। ಏವಂ ಗಙ್ಗೇತಿ ನಾಮ್ನಾದಿಪ್ರಕಾಶಾ ಸಿದ್ಧಸೇವಿತಾ ।। ೪೨.

ಆದಕಾರಣದಿಂದ ಗಂಗೆಯೆಂಬ ಮಹಾನದಿ ಹಿಮವಂತದಿಂದ ಹೊರಟಳು. ಆಕೆ 'ಗಂಗೆ' ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧಳಾಗಿ, ಸಾಧಕರಿಂದ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಡುವಳಾದಳು.

ಧನ್ಯಾಸ್ತೇ ಸತ್ತಮಾ ದೇಶಾ ಯತ್ರ ಗಙ್ಗಾ ಮಹಾನದೀ। ರುದ್ರಸಾದ್ಧ್ಯಾನಿಲಾದಿತ್ಯೈರ್ಜುಷ್ಟತೋಯಾ ಯಶಸ್ವತೀ ।। ೪೨.

ಯಾವ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಗಂಗೆಯೆಂಬ ಮಹಾನದಿ ಹರಿದುಹೋಗುತ್ತದೋ, ಆ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳಗಳು ಧನ್ಯವಾಗಿವೆ. ಆಕೆಯ ನೀರನ್ನು ರುದ್ರ, ಸಿದ್ಧರು, ವಾಯು, ಸೂರ್ಯನವರು ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ; ಆಕೆ ಖ್ಯಾತಿಯಾಗಿದ್ದಾಳೆ.

ಮಹಾಪಾದಂ ಪ್ರವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ಮೇರೋರಪಿ ಹಿ ಪಶ್ಚಿಮಮ್। ನಾನಾರತ್ನಾಕಾರಂ ಪುಣ್ಯಂ ಪುಣ್ಯಕೃದ್ಭಿರ್ನಿಷೇವಿತಮ್ ।। ೪೨.

ಈಗ ನಾನು ಮೇರುಪರ್ವತದ ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಮಹಾ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ. ಅದು ವಿವಿಧ ರತ್ನಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದೆ, ಪವಿತ್ರವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಧರ್ಮವನ್ನು ಪಾಲಿಸುವವರಿಂದ ಸದಾ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.

ವಿಪುಲಂ ಶೈಲರಾಜಾನಂ ವಿಪುಲೋದರಕನ್ದರಮ್ । ನಿತಮ್ಬಕುಞ್ಜ ಕಟಕೈರ್ವಿಮಲೈರ್ಮ್ಮಣ್ಡಿತೋದರಮ್ ।। ೪೨.

ಆ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ವಿಶಾಲವಾದ ಪರ್ವತರಾಜನು, ಅಗಲವಾದ ಗುಹೆಗಳೂ, ನದಿಗಳೂ, ಸುಂದರವಾದ ತೋಟಗಳೂ, ಶುದ್ಧವಾದ ಗುಡ್ಡಗಳೂ ಇದ್ದು, ಆತನ ಹೊಟ್ಟೆ ಭಾಗವು ಅಲಂಕೃತವಾಗಿದೆ.

ಅಪಿ ಯಾ ತ್ರ್ಯಮ್ಬಕಸ್ಯೈಷಾ ತ್ರಿದಶೈಃ ಸೇವಿತೋದಕಾ। ವಾಯುವೇಗಾ ಗತಾಭೋಗಾ ಲತೇವ ಭ್ರಾಮಿತಾ ಪುನಃ ।। ೪೨.

ಈ ನದಿಯು ತ್ರಯಂಬಕನೂ ದೇವತೆಗಳೂ ಸೇವಿಸುವ ನೀರನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾಳೆ. ಗಾಳಿಯ ವೇಗದಿಂದ ಆಕೆ ಲತೆಯಂತೆ ತಿರುಗುತ್ತಾ ಮತ್ತೆ ಮುಂದೆ ಸಾಗುತ್ತಾಳೆ.

ಮೇರುಕೂಟತಟಾದ್ಭ್ರಷ್ಟಾ ಪ್ರಹತೈಃ ಸ್ವಾದಿತೋದಕಾ। ವಿಸ್ತೀರ್ಯ್ಯಮಾಣಸಲಿಲಾ ನಿರ್ಮ್ಮಲಾಂಶುಕಸನ್ನಿಭಾ ।। ೪೨.

ಮೇರುಪರ್ವತದ ಶಿಖರದಿಂದ ಕೆಳಗೆ ಬಿದ್ದು, ಆಕೆಯ ನೀರು ಬಡಿದು ರುಚಿಯಾಗಿದ್ದು, ಹರಿದುಹೋಗುವಾಗ ಆಕೆ ಶುದ್ಧವಾದ ಬಟ್ಟೆಯಂತೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತಾಳೆ.

ತಸ್ಯ ಕೂಟೇಽಮ್ಬರನದೀ ಸಿದ್ಧಚಾರಣಸೇವಿತಾ । ಪ್ರದಕ್ಷಿಣಮಥಾವೃತ್ಯ ಪತಿತಾ ಸಾ ತು ಗಾಮಿನೀ ।। ೪೨.

ಆ ಶಿಖರದಲ್ಲಿ ಆಕಾಶನದಿಯು ಸಿದ್ಧರು ಮತ್ತು ಚಾರಣರಿಂದ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟು, ಸುತ್ತುವರಿದು ಹರಿದು ಕೆಳಗೆ ಬಿದ್ದಳು.

ದೇವಭ್ರಾಜಂ ಮಹಾಭ್ರಾಜಂ ಸವೈಭ್ರಾಜಂ ಮಹಾವನಮ್। ಪ್ಲಾವಯನ್ತೀ ಮಹಾಭಾಗಾ ನಾನಾಪುಷ್ಪಫಲೋದಕಾ ।। ೪೨.

ಆ ಮಹಾಭಾಗ್ಯವಂತಿಯಾದಳು ದೇವಭ್ರಾಜ, ಮಹಾಭ್ರಾಜ ಮತ್ತು ವೈಭ್ರಾಜ ಎಂಬ ಮಹಾವನಗಳನ್ನು ತುಂಬ ಹರಿದು, ವಿವಿಧ ಹೂವುಗಳು, ಹಣ್ಣುಗಳು ಮತ್ತು ನದಿಗಳಿಂದ ಆ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಪೋಷಿಸುತ್ತಾಳೆ.

ಪ್ರದಕ್ಷಿಣಂ ಪ್ರಕುರ್ವಾಣಾ ನಾನಾವನವಿಭೂಷಿತಾ। ಪ್ರವಿಷ್ಟಾ ಪಶ್ವಿಮಸರಃ ಸಿತೋದಂ ವಿಮಲೋದಕಮ್ ।। ೪೨.

ವಿವಿಧ ಅರಣ್ಯಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತಳಾಗಿ ಸುತ್ತುವರಿದು, ಆಕೆ ಪಶ್ಚಿಮದ ಶುದ್ಧವಾದ ನೀರಿನ ಸಿತೋದ ಸರೋವರವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದಳು.

ಸಾ ಸಿತೋದಾದ್ವಿನಿಷ್ಕ್ರಾನ್ತಾ ಸುಪಕ್ಷಂ ಪರ್ವ್ವತಂ ಗತಾ। ಸುಪಕ್ಷತಸ್ತು ಪುಣ್ಯೋದಾತ್ತತೋ ದೇವರ್ಷಿಸೇವಿತಾ ।। ೪೨.

ಸಿತೋದದಿಂದ ಹೊರಬಂದು, ಆಕೆ ಸುಪಕ್ಷ ಎಂಬ ಪರ್ವತವನ್ನು ತಲುಪಿದಳು. ಸುಪಕ್ಷದಿಂದ ಪುಣ್ಯೋದಕ್ಕೆ, ಪುಣ್ಯೋದದಿಂದ ದೇವರ್ಷಿಗಳು ಪೂಜಿಸುವ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಹರಿದುಹೋದಳು.

ಸುಪಕ್ಷಕೂಟತಟಗಾ ತಸ್ಮಾಚ್ಚ ಸಂಶಿತೋದಕಾ। ನಿಪಪಾತ ಮಹಾಭಾಗಾ ರಮಣ್ಯಂ ಶಿಖಿಪರ್ವ್ವತಮ್ ।। ೪೨.

ಸುಪಕ್ಷ ಶಿಖರದಿಂದ ಆಕೆಯ ನೀರು ಶುದ್ಧವಾಗಿದ್ದು, ಆ ಮಹಾಭಾಗ್ಯವಂತಿ ರಮಣೀಯವಾದ ಶಿಖಿಪರ್ವತಕ್ಕೆ ಬಿದ್ದಳು.

ಶಿಖೇಶ್ಚ ಪರ್ವತಾತ್ ಕಙ್ಕಂ ಕಙ್ಕಾದ್ವೈದೂರ್ಯ್ಯಪರ್ವ್ವತಮ್। ವೈದೂರ್ಯ್ಯಾತ್ ಕಪಿಲಂ ಶೈಲಂ ತಸ್ಮಾಚ್ಚ ಗನ್ಧಮಾದನಮ್ ।। ೪೨.

ಶಿಖಿಪರ್ವತದಿಂದ ಕಂಕಕ್ಕೆ, ಕಂಕದಿಂದ ವೈದುರ್ಯಪರ್ವತಕ್ಕೆ, ವೈದುರ್ಯದಿಂದ ಕಪಿಲಪರ್ವತಕ್ಕೆ, ಅಲ್ಲಿಂದ ಗಂಧಮಾದನಕ್ಕೆ ಸಾಗಿದಳು.

ತಸ್ಮಾದ್ಗಿರಿವರಾತ್ ಪ್ರಾಪ್ತಾ ಪಿಞ್ಜರಂ ವರಪರ್ವ್ವತಮ್। ಪಿಞ್ಜರಾತ್ ಸರಸಂ ಯಾತಾ ತಸ್ಮಾಚ್ಚ ಕುಮುದಾಚಲಮ್ ।। ೪೨.

ಆ ಮಹಾಪರ್ವತದಿಂದ ಪಿಂಜರ ಎಂಬ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪರ್ವತವನ್ನು ತಲುಪಿದಳು. ಪಿಂಜರದಿಂದ ಸರೋವರವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿ, ಅಲ್ಲಿಂದ ಕುಮುದಾಚಲಕ್ಕೆ ಹೋದಳು.

ಮಧುಮನ್ತಂ ಜನಞ್ಚೈವ ಮುಕುಟಞ್ಚ ಶಿಲೋಚ್ಚಯಮ್। ಮುಕುಟಾಚ್ಛೈಲಶಿಖರಾತ್ ಕೃಷ್ಣಂ ಯಾತಾ ಮಹಾಗಿರಿಮ್ ।। ೪೨.

ಆಕೆ ಮಧುಮಂತ, ಜನನ, ಮುಕುಟ ಮತ್ತು ಪರ್ವತಶಿಖರಗಳನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿ, ಮುಕುಟ ಪರ್ವತದ ಶಿಖರದಿಂದ ಕೃಷ್ಣ ಎಂಬ ಮಹಾಪರ್ವತವನ್ನು ತಲುಪಿದಳು.

ಕೃಷ್ಣಾತ್ ಶ್ವೇತಂ ಮಹಾಶೈಲಂ ಮಹಾನಗನಿಷೇವಿತಮ್। ಶ್ವೇತಾತ್ ಸಹಸ್ರಶಿಖರಂ ಶೈಲೇನ್ದ್ರಂ ಪತಿತಾ ಪುನಃ ।। ೪೨.

ಕೃಷ್ಣಪರ್ವತದಿಂದ ಶ್ವೇತ ಮಹಾಪರ್ವತವನ್ನು ತಲುಪಿದಳು, ಅಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ನಗರಗಳು ಇದ್ದವು. ಶ್ವೇತದಿಂದ ಮತ್ತೆ ಸಹಸ್ರಶಿಖರ ಎಂಬ ಪರ್ವತಾಧಿಪತಿಗೆ ಇಳಿದಳು.

ಅನೇಕಾಭಿಃ ಸ್ರವನ್ತೀಭಿರಾಪ್ಯಾಯಿತಜಲಾ ಶಿವಾ । ಏವಂ ಶೈಲಸಹಸ್ರಾಣಿ ಸಾದಯನ್ತೀ ಮಹಾನದೀ। ಪಾರಿಜಾತೇ ಮಹಾಶೈಲೇ ನಿಪಪಾತಾಶುಗಾಮಿನೀ ।। ೪೨.

ಅನೇಕ ಧಾರೆಗಳಿಂದ ಆಕೆಯ ನೀರು ತುಂಬಿದ್ದು, ಆ ಶುದ್ಧ ಮಹಾನದಿ ಸಾವಿರಾರು ಪರ್ವತಗಳನ್ನು ದಾಟಿ, ವೇಗವಾಗಿ ಪಾರಿಜಾತ ಎಂಬ ಮಹಾಪರ್ವತಕ್ಕೆ ಇಳಿದಳು.

ಅನೇಕನಿರ್ಝರನದೀ ಗುಹಾಸಾನುಷು ರಾಜತೇ। ತಸ್ಯ ಕುಕ್ಷಿಷ್ವನೇಕಾಸು ಭ್ರಾನ್ತತೋಯಾ ತರಙ್ಗಿಣೀ ।। ೪೨.

ಅನೇಕ ಜಲಪಾತಗಳು ಮತ್ತು ನದಿಗಳಿಂದ ಆಕೆ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಪರ್ವತದ ಸ್ಲೋಪುಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಆಕೆಯ ಹೊಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಪ್ರವಾಹಗಳಲ್ಲಿ ನೀರು ತಿರುಗಾಡುತ್ತಿರುತ್ತದೆ.

ವ್ಯಾಹನ್ಯಮಾನಸಂವೇಗಾ ಗಣ್ಡಶೈಲೈರನೇಕಶಃ। ಸಂವಿದ್ಯಮಾನಸಲಿಲಾ ಗತಾ ಚ ಧರಣೀತಲೇ ।। ೪೨.

ಅನೇಕ ಪರ್ವತಶಿಖರಗಳಿಂದ ಆಕೆಯ ನೀರು ಬಡಿದು, ಹರಿದು, ಭೂಮಿಯ ಮೆಟ್ಟಿಲಿಗೆ ತಲುಪಿತು.

ಕೇತುಮಾಲಂ ಮಹಾದ್ವೀಪಂ ನಾನಾಮ್ಲೇಚ್ಛ ಗಣೈರ್ಯುತಮ್ । ಪ್ಲಾವಯನ್ತೀ ಮಹಾಭಾಗಾ ಪ್ರಯಾತಾ ಪಶ್ಚಿಮಾರ್ಣವಮ್ ।। ೪೨.

ವಿವಿಧ ವಿದೇಶಿಗರಿಂದ ತುಂಬಿರುವ ಮಹಾದ್ವೀಪವಾದ ಕೇತುಮಾಲವನ್ನು ತುಂಬಿಸುತ್ತಾ, ಆ ಮಹಾಪುಣ್ಯವಂತಿ ನದಿ ಪಶ್ಚಿಮ ಸಮುದ್ರದ ಕಡೆಗೆ ಹರಿದು ಹೋದಳು.

ಸುವರ್ಣಚಿತ್ರಪಾರ್ಶ್ವೇ ತು ಸುಪಾರ್ಶ್ವೇಽಪ್ಯುತ್ತರೇ ಗಿರೌ । ಮೇರೋಶ್ಚಿತ್ರಮಹಾಪಾದೇ ಮಹಾಸತ್ತ್ವನಿಷೇವಿತೇ ।। ೪೨.

ಅಲ್ಲಿ, ಚಿನ್ನದಂತೆ ಹೊಳೆಯುವ ಮತ್ತು ಬಣ್ಣಬಣ್ಣದ ಬದಿಯ ಹತ್ತಿರ, ಉತ್ತರದ ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ, ಮಹಾ ಮೆರುವಿನ ಅದ್ಭುತವಾದ ಪಾದದ ಬಳಿ, ಮಹಾತ್ಮರು ನೆರೆದಿದ್ದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ—

ಮೇರುಕೂಟತಟಾದ್ಭ್ರಷ್ಟಾ ಪವನೇನೇರಿತೋದಕಾ। ಅನೇಕಾಭೋಗವಕ್ರಾಙ್ಗೀ ಕ್ಷಿಪ್ಯಮಾಣಾ ನಭಸ್ತಲೇ ।। ೪೨.

ಮೆರುವಿನ ಶಿಖರದ ಪರ್ವತದಂಚಿನಿಂದ ಕೆಳಗೆ ಬಿದ್ದ ಆ ನದಿಯ ನೀರನ್ನು ಗಾಳಿ ಎತ್ತಿಕೊಂಡು ಹತ್ತಿರದ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ವಕ್ರತೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಹರಿಯಿತು.

ಷಷ್ಟಿಯೋಜನಸಾಹಸ್ರೇ ನಿರಾಲಮ್ಬೇಽಮ್ಬರೇ ಶುಭೇ। ವಿಕೀರ್ಯಮಾಣಾ ಮಾಲೇವ ನಿಪಪಾತ ಮಹಾನದೀ ।। ೪೨.

ಅರೆವೈಯ್ದು ಸಾವಿರ ಯೋಜನಗಳಷ್ಟು ದೂರ, ಶುದ್ಧ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಯಾವ ಸಹಾರವೂ ಇಲ್ಲದೆ, ಹಾರುವ ಹಾರೆಯಂತೆ ಚದುರಿದ ಆ ಮಹಾನದಿ ಕೆಳಗೆ ಬಿದ್ದಳು.

ಏವಂ ಕೂಟತಟೈರ್ಭ್ರಷ್ಟಾ ನೈಕೈರ್ದೇವರ್ಷಿಸೇವಿತೈಃ। ವಿಕೀರ್ಯಮಾಣಸಲಿಲಾ ನೈಕಪುಷ್ಪೋಡುಪೋತ್ಕಚಾ ।। ೪೨.

ಹೀಗೆ, ವಿವಿಧ ಪರ್ವತಶಿಖರಗಳಿಂದ ಕೆಳಗೆ ಬಿದ್ದು, ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ಋಷಿಗಳು ಪೂಜಿಸಿದ ಆ ನದಿಯ ನೀರು ಹಲವಾರು ಹೂವುಗಳು ಮತ್ತು ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ಗುಚ್ಛಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿತವಾಗಿತ್ತು.

ನಾನಾರತ್ನವನೋದ್ದೇಶಮರಣ್ಯಂ ಸವಿತುರ್ವ್ವನಮ್। ಮಹಾವನಂ ಮಹಾಭಾಗಾ ಪ್ಲಾವಯನ್ತೀ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣಮ್ ।। ೪೨.

ವಿವಿಧ ರತ್ನಗಳ ಕಾಡುಗಳು, ಪ್ರದೇಶಗಳು, ಅರಣ್ಯಗಳು, ಸೂರ್ಯನವನ ಮತ್ತು ಮಹಾವನ—ಇವೆಲ್ಲವನ್ನು ತುಂಬಿಸುತ್ತಾ, ಆ ಪುಣ್ಯವಂತಿ ನದಿ ಬಲಭಾಗದಿಂದ ಸುತ್ತಿಕೊಂಡು ಹರಿಯಿತು.

ಸರೋವರಂ ಮಹಾಪುಣ್ಯಂ ಮಹಾಭಾಗನಿಷೇವಿತಮ್। ತತ್ರಾವಿವೇಶ ಕಲ್ಯಾಣೀ ಮಹಾಭದ್ರಂ ಸಿತೋದಕಾ ।। ೪೨.

ಅಲ್ಲಿ, ಶುಭಕರವಾದ, ಅತ್ಯಂತ ಪುಣ್ಯಯುತ ಮತ್ತು ಶುದ್ಧ ನೀರಿನ ನದಿ, ಮಹಾಪುಣ್ಯವಾದ ಮತ್ತು ಪುಣ್ಯವಂತರು ನೆರೆದಿರುವ ಸರೋವರದಲ್ಲಿ ಸೇರಿತು.

ಭದ್ರಸೋಮೇತಿ ನಾಮ್ನಾ ಹಿ ಮಹಾಪಾರಾ ಮಹಾಜವಾ। ಮಹಾನದೀ ಮಹಾಪುಣ್ಯಾ ಮಹಾಭದ್ರಾ ವಿನಿರ್ಗತಾ ।। ೪೨.

ಭದ್ರಸೋಮ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿರುವ, ವಿಶಾಲವಾದ ಮತ್ತು ವೇಗವಾಗಿ ಹರಿಯುವ, ಆ ಮಹಾಪುಣ್ಯ ಮತ್ತು ಶುಭಕರ ನದಿ ಅಲ್ಲಿಂದ ಹೊರಟಳು.

ನೈಕನಿರ್ಝರವಪ್ರಾಢ್ಯಾ ಶಂಖಕೂಟತಟೇ ತು ಸಾ। ತತ್ರ ಕೂಟೇ ಗಿರಿತಟೇ ನಿಪಪಾತಾಶುಗಾಮಿನೀ ।। ೪೨.

ಹಲವಾರು ಜಲಪಾತಗಳು ಮತ್ತು ಕಣಿವೆಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಶಂಖಪರ್ವತದ ಶಿಖರದಲ್ಲಿ, ಆ ವೇಗವಾಗಿ ಹರಿಯುವ ನದಿ ಪರ್ವತದಂಚಿನಲ್ಲಿ ಕೆಳಗೆ ಬಿದ್ದಳು.

ಶಂಖಕೂಟತಟಾದ್ಭ್ರಷ್ಟಾ ಪಪಾತ ವೃಷಪರ್ವ್ವತಮ್। ವೃಷಪರ್ವ್ವತಾದ್ವತ್ಸಗಿರಿಂ ನಾಗಶೈಲಂ ತತೋ ಗತಾ ।। ೪೨.

ಶಂಖಪರ್ವತದ ಶಿಖರದಿಂದ ಕೆಳಗೆ ಬಿದ್ದು, ಆಕೆ ವೃಷಪರ್ವತವನ್ನು ತಲುಪಿದಳು; ವೃಷಪರ್ವತದಿಂದ ವತ್ಸಗಿರಿಗೆ, ಅಲ್ಲಿಂದ ನಾಗಶೈಲಕ್ಕೆ ಹೋದಳು.