ವಾಯುಪುರಾಣಮ್

ಇತ್ಯೇತಾ ಹ್ಯನ್ತರದ್ರೋಣ್ಯೋ ದಕ್ಷಿಣೇ ಪರಿಕೀರ್ತಿತಾಃ। ಯಥಾನುಪೂರ್ವಮಖಿಲಾಃ ಸಿದ್ಧಸಙ್ಘನಿಷೇವಿತಾಃ ।। ೩೮.

ಈ ರೀತಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ಅಂತರದ್ರೋಣಿಗಳನ್ನು ಕ್ರಮವಾಗಿ ವಿವರಿಸಲಾಯಿತು; ಅವುಗಳನ್ನು ಸಿದ್ಧರ ಸಮೂಹ ಸದಾ ಸಂಚರಿಸುತ್ತದೆ.

ಪಶ್ವಿಮಾಯಾಂ ದಿಶಿತಥಾ ಯೇಽನ್ತರದ್ರೋಣಿವಿಸ್ತರಾಃ। ತಾನ್ ವರ್ಣ್ಯಮಾನಾಂಸ್ತತ್ವೇನ ಶ್ರೃಣುತೇಮಾನ್ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮಾಃ ।। ೩೮.

ಈಗ ಪಶ್ಚಿಮ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಇರುವ ಆ ಅಂತರದ್ರೋಣಿಗಳ ವಿವರವನ್ನು ನಿಖರವಾಗಿ ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ, ನೀವು ಶ್ರೇಷ್ಠ ದ್ವಿಜರೆ, ಅದನ್ನು ಕೇಳಿರಿ.

ಅನ್ತರಾಲೇ ಗಿರೌ ತಸ್ಮಿನ್ ಸುವಕ್ಷಃ ಶಿಖಿಶೈಲಯೋಃ। ಸಮನ್ತಾದ್ಯೋಜನಶತಮೇಕಭೂಮಂ ಶಿಲಾತಲಮ್ ।। ೩೮.

ಅಲ್ಲಿ ಸುವಕ್ಷ ಮತ್ತು ಶಿಖಿಶೈಲ ಎಂಬ ಪರ್ವತಗಳ ನಡುವೆ, ಸುತ್ತಲೂ ನೂರು ಯೋಜನಗಳಷ್ಟು ವಿಶಾಲವಾದ ಒಂದು ಶಿಲಾ ಸಮತಟ್ಟು ಇದೆ.

ನಿತ್ಯತಪ್ತಂ ಮಹಾಘೋರಂ ದುಃಸ್ಪರ್ಶಂ ರೋಮಹರ್ಷಣಮ್। ಅಗಮ್ಯಂ ಸರ್ವಸತ್ತ್ವಾನಾಮೀಶ್ವರಾಣಾಂ ಸುದಾರುಣಮ್ ।। ೩೮.

ಅದು ಸದಾ ಉರಿಯುತ್ತಿದ್ದು, ಅತ್ಯಂತ ಭಯಾನಕವಾಗಿದೆ; ಸ್ಪರ್ಶಿಸಲು ಸಹ ಕಠಿಣ, ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳಿಗೆ ಅಪ್ರಾಪ್ಯ, ದೇವತೆಗಳಿಗೂ ಭಯಂಕರವಾಗಿದೆ.

ಮಧ್ಯೇ ತಸ್ಯಾಂ ಶಿಲಾಸ್ಥಲ್ಯಾಂ ತ್ರಿಂಶದ್ಯೋಜನಮಣ್ಡಲಮ್। ಜ್ವಾಲಾಸಹಸ್ರಕಲಿಲಂ ವಹ್ನಿಸ್ಥಾನಂ ಸುದಾರುಣಮ್ ।। ೩೮.

ಆ ಶಿಲಾ ಸಮತಟ್ಟಿನ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಮೂವತ್ತು ಯೋಜನ ವಿಸ್ತಾರವಿರುವ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಸಾವಿರಾರು ಜ್ವಾಲೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಭಯಾನಕವಾದ ಅಗ್ನಿಯ ಆಶ್ರಯವಿದೆ.

ಅನಿನ್ಧನಸ್ತತ್ರ ಸದಾ ಜ್ವಾಲಾಮಾಲೀ ವಿಭಾವಸುಃ। ಜ್ವಲತ್ಯೇಷ ಸದಾ ದೇವಃ ಶಶ್ವತ್ತತ್ರ ಹುತಾಶನಃ ।। ೩೮.

ಅಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿದೇವನು ಯಾವಾಗಲೂ ಇಂಧನವಿಲ್ಲದೆ ಜ್ವಾಲಾಮಾಲೆಯಿಂದ ಸುತ್ತಿಕೊಂಡು ಸದಾ ಉರಿಯುತ್ತಾನೆ; ಅವನು ಶಾಶ್ವತವಾದ ಹುತಾಶನನು.

ಅಧಿದೇವಕೃತೇ ಯೋಽಸಾವಗ್ನೇರ್ಭಾಗೋ ವಿಧೀಯತೇ। ಸ ತತ್ರ ಜ್ವಲತೇ ನಿತ್ಯಂ ಲೋಕಸಂವರ್ತ್ತಕೋಽನಲಃ ।। ೩೮.

ಅಗ್ನಿಯ ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ನಿರ್ಧರಿಸಿದ ಭಾಗವು ಅಲ್ಲಿ ಸದಾ ಉರಿಯುತ್ತಿದ್ದು, ಲೋಕಗಳ ಸಂಹಾರವನ್ನು ಮಾಡುವ ಅಗ್ನಿಯಾಗಿಯೇ ಅಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಾನೆ.

ಅನ್ತರೇ ಶೈಲವರಯೋರ್ದೇವಾ ವಾಪಿ ತಯೋಃ ಶುಭಾಃ । ಮಾತುಲುಙ್ಗಸ್ಥಲೀ ತತ್ರ ಹ್ಯಾಯಾಮಾದ್ದಶಯೋಜನಾ ।। ೩೮.

ಆ ಎರಡು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪರ್ವತಗಳ ನಡುವೆ, ಅಥವಾ ದೇವತೆಗಳ ನಡುವೆ, ಹತ್ತು ಯೋಜನ ಉದ್ದವಿರುವ ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣಿನ ಪ್ರದೇಶವಿದೆ.

ಮಧುವ್ಯಞ್ಜನಸಂಸ್ಥಾನೈಃ ಸುರಸೈಃ ಕನಕಪ್ರಭೈಃ। ಫಲೈಃ ಪರಿಣತೈಃ ಸರ್ವಾ ಶೋಭಿತಾ ಸಾ ಮಹಾಸ್ಥಲೀ ।। ೩೮.

ಆ ಮಹಾ ಪ್ರದೇಶವು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಹದವಾಗಿ ಬೆಳೆದ, ಸಿಹಿ, ಸುಗಂಧಭರಿತ, ಹದಿಹರಿದ ಹಣ್ಣಿನಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ತತ್ರಾಶ್ರಮಂ ಮಹಾ ಪುಣ್ಯಂ ಸಿದ್ಧಸಙ್ಘನಿಷೇವಿತಮ್। ಬೃಹಸ್ಪತೇಃ ಪ್ರಮುದಿತಂ ಸರ್ವಕಾಮಗುಣೈರ್ಯುತಮ್ ।। ೩೮.

ಅಲ್ಲಿ ಮಹಾಪವಿತ್ರವಾದ ಆಶ್ರಮವಿದೆ, ಅಲ್ಲಿಗೆ ಸಿದ್ಧರು ಗುಂಪುಗಳಾಗಿ ಬಂದು ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅದು ಬೃಹಸ್ಪತಿಯ ಮನೆಯನ್ನು ಹೋಲುವಂತೆ ಸಂತೋಷದಿಂದ ತುಂಬಿದೆ, ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯ ಇಷ್ಟ ಗುಣಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ.

ತಥೈವ ಶೈಲವರಯೋಃ ಕುಮುದಾಞ್ಜನಯೋರಪಿ। ಅನ್ತರೇ ಕೇಸರದ್ರೋಣೀ ಹ್ಯನೇಕಾಯಾಮ ಯೋಜನಾ ।। ೩೮.

ಹಾಗೆಯೇ, ಕುಮುದ ಮತ್ತು ಅಂಜನ ಎಂಬ ಎರಡು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪರ್ವತಗಳ ನಡುವೆ, ಅನೇಕ ಯೋಜನಗಳಷ್ಟು ಉದ್ದವಿರುವ ಕೇಸರದ್ರೋಣಿ ಎಂಬ ಕಣಿವೆ ಇದೆ.

ದ್ವಿಬಾಹುಪರಿಣಾಹೈಸ್ತೈಸ್ತ್ರಿಹಸ್ತಾಯತವಿಸ್ತೃತೈಃ। ಚನ್ದ್ರಾಂಶುವರ್ಣೈರ್ವ್ಯಾಕೋಶೈರ್ಮತ್ತಷಟ್ಪದನಾದಿತೈಃ ।। ೩೮.

ಅಲ್ಲಿ ಮರಗಳ ತೊಡೆಯು ಎರಡು ಭುಜಗಳಷ್ಟು ಸುತ್ತಳತೆ, ಮೂರು ಹಸ್ತಗಳಷ್ಟು ಎತ್ತರ ಮತ್ತು ಅಗಲವಿದೆ. ಅವುಗಳ ಶಾಖೆಗಳು ಚಂದ್ರಕಾಂತಿಯಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಮದ್ಯಪಾನ ಮಾಡಿದ ಭೃಂಗಗಳ ಹೂಂಕರದಿಂದ ಗೂಡಿವೆ.

ಮಧುಸರ್ಪೀರಜಃ ಪೃಕ್ತೈರ್ಮಹಾಗನ್ಧೈರ್ಮನೋಹರೈಃ। ಶಬಲಂ ತದ್ವನಂ ಭಾತಿ ಕುಸುಮೈಃ ಸರ್ವಕಾಲಜೈಃ ।। ೩೮.

ಆ ಅರಣ್ಯವು ಎಲ್ಲ ಕಾಲದಲ್ಲಿಯೂ ಹೂವಿನಿಂದ ಕಂಗೊಳುತ್ತದೆ. ಆ ಹೂಗಳು ತುಪ್ಪ, ಜೇನು ಮತ್ತು ಪುಡಿಯಿಂದ ನೆನೆಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ, ಸುಗಂಧ ಮತ್ತು ಆಕರ್ಷಕವಾಗಿವೆ.

ತತ್ರ ವಿಷ್ಣೋಃ ಸುರಗುರೋರ್ದೀಪ್ತಮಾಯತನಂ ಮಹತ್। ಪ್ರಕಾಶನ್ತ್ರಿಷು ಲೋಕೇಷು ಸರ್ವಲೋಕನಮಸ್ಕೃತಮ್ ।। ೩೮.

ಅಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳ ಗುರು ವಿಷ್ಣುವಿನ ಮಹತ್ತಾದ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ದೇವಾಲಯವಿದೆ. ಅದು ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲರೂ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಅನ್ತರೇ ಶೈಲವರಯೋಃ ಕೃಷ್ಣಪಾಣ್ಡುರಯೋರಪಿ। ತ್ರಿಂಶದ್ಯೋಜನವಿಸ್ತೀರ್ಣಂ ನವತ್ಯಾಯತಯೋಜನಮ್ ।। ೩೮.

ಕೃಷ್ಣ ಮತ್ತು ಪಾಂಡುರ ಎಂಬ ಎರಡು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪರ್ವತಗಳ ನಡುವೆ ಮೂವತ್ತೊಂದು ಯೋಜನ ಅಗಲ ಮತ್ತು ತೊಂಬತ್ತು ಯೋಜನ ಉದ್ದವಿರುವ ಪ್ರದೇಶವಿದೆ.

ಶ್ಲಕ್ಷ್ಣಮೇಕಶಿಲಂ ದೇಶಂ ವೃಕ್ಷವೀರುದ್ವಿವರ್ಜಿತಮ್ । ಸುಖಪಾದಪ್ರಚಾ ರಞ್ಚ ನಿಮ್ನೋನ್ನತವಿವರ್ಜಿತಮ್ ।। ೩೮.

ಆ ಪ್ರದೇಶವು ಒಬ್ಬಟ್ಟಾದ ಬಂಡೆಯಿಂದ ನಿರ್ಮಿತವಾಗಿದೆ, ಮರಗಳೂ ಬೆಳೆಗಳೂ ಇಲ್ಲ. ನಡೆಯಲು ಬಹಳ ಸುಲಭವಾಗಿದ್ದು, ಎತ್ತಿತಗ್ಗುಗಳಿಲ್ಲದೆ ಸಮತಟ್ಟಾಗಿದೆ.

ಮಧ್ಯೇ ತು ಸರಸಸ್ತಸ್ಯ ರಮ್ಯಾ ತು ಸ್ಥಲಪದ್ಮಿನೀ। ಸಹಸ್ರಪತ್ರೈರ್ವ್ಯಾಕೋಶೈಃ ಛತ್ರಮಾತ್ರೈರಲಙ್ಕೃತಾ ।। ೩೮.

ಆ ಸರೋವರದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಸುಂದರವಾದ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಹಸಿರು ಕಮಲಗಳಿವೆ. ಅವು ಸಾವಿರ ಹೂವಿನ ಹಾಳೆಗಳೊಂದಿಗೆ, ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಹೂವು ಮುಡುಪಿನಷ್ಟು ದೊಡ್ಡದು.

ಪುಣ್ಡರೀಕೈರ್ಮಹಾಪದ್ಮೈ ರುಚಿರೈರ್ಗನ್ಧಶಾಲಿಭಿಃ । ಶತಪತ್ರೈಶ್ಚ ವಿಕಚೈರುತ್ಪಲೈರ್ನೀಲಪತ್ರಕೈಃ ।। ೩೮.

ಅಲ್ಲಿ ಬಿಳಿ ಕಮಲಗಳು, ದೊಡ್ಡ ಕೆಂಪು ಕಮಲಗಳು, ಸುಗಂಧಭರಿತವಾದ ಹೂಗಳು, ನೂರು ಹಾಳೆಗಳಿರುವ ಹೂಗಳು ಹಾಗೂ ನೀಲಿ ಎಲೆಗಳಿರುವ ಉತ್ಕೃಷ್ಟ ಉತ್ಪಲಗಳಿವೆ.

ಮದೋತ್ಕಟೈರ್ಮಧುಕರೈರ್ಭ್ರಮರೈಶ್ಚ ಮದೋತ್ಕಟೈಃ। ಮೃದುಗದ್ಘದಕಣ್ಠಾನಾಂ ಕಿನ್ನರಾಣಾಞ್ಚ ನಿಸ್ವನೈಃ ।। ೩೮.

ಅಲ್ಲಿ ಮದ್ಯಪಾನ ಮಾಡಿದ ಜೇನುಹುಳಗಳು ಮತ್ತು ಭೃಂಗಗಳು ಗೂಡಿವೆ. ಮೃದುವಾಗಿ ಹಾಡುವ, ಸಿಹಿ ಕಂಠದ ಕಿನ್ನರರ ಹಾಡುಗಳು ಅಲ್ಲೆಲ್ಲ ಕೇಳಿಸುತ್ತವೆ.

ಉಪಗೀತಪದ್ಮಖಣ್ಡಾಢ್ಯಾ ವಿಸ್ತೀರ್ಣಾ ಸ್ಥಲಪದ್ಮಿನೀ। ಯಕ್ಷಗನ್ಧರ್ವಚರಿತಾ ಸಿದ್ಧಚಾರಣಸೇವಿತಾ ।। ೩೮.

ಆ ವಿಶಾಲವಾದ ಕಮಲಭೂಮಿ ಹೂವಿನ ಗುಂಪುಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದೆ. ಯಕ್ಷರು ಮತ್ತು ಗಂಧರ್ವರು ಹಾಡುತ್ತಾರೆ, ಸಿದ್ಧರು ಮತ್ತು ಚಾರಣರು ಸೇವೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.

ಮಧ್ಯೇ ತಸ್ಯಾಶ್ಚ ಪದ್ಮಿನ್ಯಾಃ ಪಞ್ಚಯೋಜನಮಣ್ಡಲಃ। ನ್ಯಗ್ರೋಧೋ ವಿಪುಲಸ್ಕನ್ಧೋ ಹ್ಯನೇಕಾರೋಹಿಮಣ್ಡಿತಃ ।। ೩೮.

ಆ ಕಮಲಭೂಮಿಯ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಐದು ಯೋಜನ ವಿಸ್ತಾರವಿರುವ, ದೊಡ್ಡ ತೊಡೆಯುಳ್ಳ, ಅನೇಕರು ಏರಿ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳುವಂತಹ ಬೃಹತ್ ಆಲದ ಮರವಿದೆ.

ತತ್ರ ಚನ್ದ್ರಪ್ರಭಃ ಶ್ರೀಮಾನ್ ಪೂರ್ಣಚನ್ದ್ರನಿಭಾನನ)। ಸಹಸ್ರವದನೋ ದೇವೋ ನೀಲವಾಸಾಃ ಸುರಾರಿಹಾ ।। ೩೮.

ಅಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಮಂತನಾದ ಚಂದ್ರಪ್ರಭ ಎಂಬ ದೇವರು, ಪೂರ್ಣಚಂದ್ರನಂತೆ ಮುಖವಿರುವ, ಸಾವಿರ ತಲೆಗಳಿರುವ, ನೀಲಿ ವಸ್ತ್ರ ಧರಿಸಿದ, ದೇವತೆಗಳ ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವವನು ವಾಸಿಸುತ್ತಾನೆ.

ಪದ್ಮ ಮಾಲ್ಯಧರಸ್ಥಲ್ಯಾಂ ಮಹಾಭಾಗೋಽಪರಾಜಿತಃ। ಇಜ್ಯತೇ ಯಕ್ಷಗನ್ಧರ್ವೈರ್ವಿದ್ಯಾಧರಗಣೈಸ್ತಥಾ ।। ೩೮.

ಆ ಕಮಲಮಾಲೆಯಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ, ಮಹಾತ್ಮನಾದ, ಜಯಶಾಲಿಯಾದ ಅವನನ್ನು ಯಕ್ಷರು, ಗಂಧರ್ವರು ಮತ್ತು ವಿದ್ಯಾಧರರ ಗುಂಪುಗಳು ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ.

ತಸ್ಮಿನ್ನಾಯತನೇ ಸಾಕ್ಷಾದನಾದಿನಿಧನೋ ಹರಿಃ। ಪದ್ಮೋಪಹಾರೌರ್ವಿವಿಧೈ ರಿಜ್ಯತೇ ಸಿದ್ಧಚಾರಣೈಃ ।। ೩೮.

ಆ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲೇ ಆದಿ ಮತ್ತು ಅಂತ್ಯವಿಲ್ಲದ ಹರಿಯನ್ನು ಸಿದ್ಧರು ಮತ್ತು ಚಾರಣರು ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ಕಮಲ ಹೂವಿನ ಅರ್ಪಣೆಯಿಂದ ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ.

ತದನನ್ತಸದೋ ನಾಮ ಸರ್ವಲೋಕೇಷು ವಿಶ್ರುತಮ್। ಪದ್ಮಮಾಲಾವಲಮ್ಬಾಭಿರ್ಮಾಲಾಭಿರುಪಶೋಭಿತಮ್ ।। ೩೮.

ಆ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಎಲ್ಲ ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಅನಂತಸದ ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲಿಗೆ ಸಾಲು ಸಾಲಾಗಿ ಕಮಲಮಾಲೆಗಳು ಅಲಂಕರಿಸುತ್ತವೆ.

ತಥಾ ಸಹಸ್ರಶಿಖರಕುಮುದಸ್ಯಾನ್ತರೇಣ ಚ। ಪಞ್ಚಾಶದ್ಯೋಜನಾಯಾಮಂ ತ್ರಿಂಶದ್ಯೋಜನವಿಸ್ತರಮ್ । ಇಷುಕ್ಷೇಪೋಚ್ಚಶಿಖರಂ ನಾನಾವಿಹಗಸೇವಿತಮ್ ।। ೩೮.

ಹಾಗೆಯೇ ಸಾವಿರ ಶಿಖರಗಳಿರುವ ಕುಮುದ ಪರ್ವತದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಐವತ್ತು ಯೋಜನ ಉದ್ದ ಮತ್ತು ಮೂವತ್ತೊಂದು ಯೋಜನ ಅಗಲವಿರುವ ಪ್ರದೇಶವಿದೆ. ಅಲ್ಲಿನ ಶಿಖರಗಳು ಬಾಣ ಹಾರುವಷ್ಟು ಎತ್ತರವಾಗಿವೆ, ಮತ್ತು ಅನೇಕ ಪಕ್ಷಿಗಳು ಅಲ್ಲಿಗೆ ಬರುತ್ತವೆ.

ಮಹಾಗನ್ಧೈರ್ಮಹಾಸ್ವಾದೈರ್ಗಜದೇಹನಿಭೈಃ ಫಲೈಃ। ಮಧುಸ್ರವೈರ್ಮಹಾವೃಕ್ಷೈರುಪೇತಂ ತತ್ ಸಮನ್ತತಃ ।। ೩೮.

ಆ ಪ್ರದೇಶವು ಎಲ್ಲೆಡೆ ದೊಡ್ಡ ಮರಗಳಿಂದ ಆವರಿಸಿದೆ. ಆ ಮರಗಳಲ್ಲಿ ಆನೆ ದೇಹದಷ್ಟು ದೊಡ್ಡ, ಸುಗಂಧ ಮತ್ತು ರುಚಿಕರವಾದ ಹಣ್ಣುಗಳು, ಜೇನು ಹನಿಯುತ್ತಿವೆ.

ತತ್ರಾಶ್ರಮಂ ಮಹಾಪುಣ್ಯಂ ದೇವರ್ಷಿಗಣಸೇವಿತಮ್। ಶುಕ್ರಸ್ಯ ಪ್ರಥಿತಂ ತತ್ರ ಭಾಸ್ವರಂ ಪುಣ್ಯಕರ್ಮಣಃ ।। ೩೮.

ಅಲ್ಲಿ ದೇವರ್ಷಿಗಳಿಂದ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಡುವ, ಬಹಳ ಪವಿತ್ರವಾದ ಆಶ್ರಮವಿದೆ. ಅದು ಶುಕ್ರನ ಧರ್ಮಮಯ ಕಾರ್ಯಗಳಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಯಾಗಿರುವ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ನಿವಾಸವಾಗಿದೆ.

ಶಙ್ಕುಕೂಟಸ್ಯ ಶೈಲಸ್ಯ ವೃಷಭಸ್ಯಾನ್ತರೇಣ ಚ। ಪರೂಷಕಸ್ಥಲೀ ರಮ್ಯಾ ಹ್ಯನೇಕಾಯತಯೋಜನಾ ।। ೩೮.

ಶಂಕುಕೂಟ ಹಾಗೂ ವೃಷಭ ಎಂಬ ಪರ್ವತಗಳ ನಡುವೆ, ಅನೇಕ ಯೋಜನಗಳಷ್ಟು ಹರಡಿರುವ ಸುಂದರವಾದ ಪರೂಷಕದ ಸಮತಟ್ಟಾದ ಭೂಮಿ ಇದೆ.