ವಾಯುಪುರಾಣಮ್

ಭದ್ರಾಶ್ವೋ ಭರತಶ್ಚೈವ ಕೇತುಮಾಲಶ್ಚ ಪಶ್ಚಿಮಃ। ಉತ್ತರಾಃ ಕುರವಶ್ಚೈವ ಕೃತಪುಣ್ಯಪ್ರತಿಶ್ರಯಾಃ ।। ೩೪.

ಭದ್ರಾಶ್ವ, ಭಾರತ, ಪಶ್ಚಿಮದ ಕೆತುಮಾಲ, ಮತ್ತು ಉತ್ತರದ ಕುರುಗಳು — ಇವೆಲ್ಲವೂ ಪುಣ್ಯವಂತರಿಗೆ ಆಶ್ರಯವಾಗಿವೆ.

ಕರ್ಣಿಕಾ ತಸ್ಯ ಪದ್ಮಸ್ಯ ಸಮನ್ತಾತ್ಪರಿಮಣ್ಡಲಾ। ಯೋಜನಾನಾಂ ಸಹಸ್ರಾಣಿ ನವತಿಃ ಷಟ್ ಪ್ರಕೀರ್ತ್ತಿತಾಃ। ಚತ್ವಾರಶ್ಚಾಪ್ಯಶೀತಿಶ್ಚ ಅನ್ತರಾನ್ತರ ಧಿಷ್ಠಿತಾಃ ।। ೩೪.

ಆ ಪದ್ಮದ ಕರ್ನಿಕೆಯು ಸುತ್ತಲೂ ವೃತ್ತಾಕಾರವಾಗಿದೆ; ಒಂಬತ್ತೊಂಬತ್ತು ಸಾವಿರ ಯೋಜನಗಳಷ್ಟು ಅದರ ಗಾತ್ರ, ಮತ್ತು ಪ್ರತಿ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಮತ್ತು ಎಂಭತ್ತು ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿವೆ.

ತ್ರಿಶತಞ್ಚ ಸಹಸ್ರಾಣಿ ಯೋಜನಾನಾಂ ಪ್ರಮಾಣತಃ। ತಸ್ಯ ಕೇಶರಜಾಲಾನಿ ವಿಸ್ತೀರ್ಣಾನಿ ಸಮನ್ತತಃ ।। ೩೪.

ಮೂರು ಲಕ್ಷ ಯೋಜನಗಳಷ್ಟು ಅದರ ಗಾತ್ರ; ಅದರ ರೇಷ್ಮೆ ಹಾರಗಳು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಹರಡಿವೆ.

ಶತಸಾಹಸ್ರಿಕಾಯಾಮಾ ಸಾಶೀತಿಪೃಥುಲಾಯತಾ। ಚತ್ವಾರಿ ತಸ್ಯ ಪತ್ರಾಣಿ ಯೋಜನಾನಾಂ ಚತುರ್ದ್ದಿಶಮ್ ।। ೩೪.

ಅದರ ಹೂವಿನ ಹಾಳೆಗಳು ನೂರು ಸಾವಿರ ಯೋಜನ ಉದ್ದ, ಎಂಭತ್ತು ಯೋಜನ ಅಗಲ; ನಾಲ್ಕು ಹಾಳೆಗಳು ನಾಲ್ಕು ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ ಹರಡಿವೆ.

ತತ್ರ ಯಾಸೌ ಮಯಾ ಪೂರ್ವಂ ಕರ್ಣಿಕೇತ್ಯಭಿಶಬ್ದಿತಾ। ತಾಂ ವರ್ಣ್ಯಮಾನಾಮೇಕಾಗ್ರಾಃ ಸಮಾಸೇನ ನಿಬೋಧತ ।। ೩೪.

ಅಲ್ಲಿ ನಾನು ಮೊದಲು ಕರ್ನಿಕೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದದನ್ನು, ಈಗ ಅದರ ವಿವರವನ್ನು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ ಗಮನಿಸಿ ಕೇಳಿರಿ.

ಶತಾಶ್ರಿಮೇನಂ ಮೇನೇಽತ್ರಿಃ ಸಹಸ್ರಾಶ್ರಿಮೃಷಿರ್ಭೃಗುಃ। ಅಷ್ಟಾಶ್ರಿಮೇನಂ ಸಾವರ್ಣಿಶ್ಚತುರಸ್ರನ್ತು ಭಾಗುರಿಃ ।। ೩೪.

ಅತ್ರಿ ಅದನ್ನು ನೂರು ಕಿರಣಗಳಿರುವಂತೆ, ಭೃಗು ಸಾವಿರ ಕಿರಣಗಳಿರುವಂತೆ, ಸಾವರ್ಣಿ ಎಂಟು ಕಿರಣಗಳಿರುವಂತೆ, ಭಾಗುರಿ ನಾಲ್ಕು ಕಿರಣಗಳಿರುವಂತೆ ಪರಿಗಣಿಸಿದರು.

ವಾರ್ಷಾಯಣಿಸ್ತು ಸಾಮುದ್ರಂ ಶರಾವಞ್ಚೈವ ಗಾಲವಃ। ಊರ್ದ್ಧ್ವವೇಣೀಕೃತಂ ಗಾರ್ಗ್ಯಃ ಕ್ರೋಷ್ಟಕಿಃ ಪರಿಮಣ್ಡಲಮ್ ।। ೩೪.

ವಾರ್ಷಾಯಣನು ಅದನ್ನು ಸಾಗರದಂತೆ, ಗಾಲವನು ತಟ್ಟೆಯಂತೆ, ಗಾರ್ಗ್ಯನು ನೇರವಾಗಿ ಜೋಡಿಸಿದಂತೆ, ಕ್ರೋಷ್ಠಕಿ ವೃತ್ತಾಕಾರವಾಗಿ ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದರು.

ಯದ್ಯದ್ಯಸ್ಯ ಹಿ ಯತ್ಪಾರ್ಶ್ಚ ಪರ್ವತಾಧಿಪತೇರ್ಋಷಿಃ। ತತ್ತದೇವಾಸ್ಯ ವೇದಾಸೌ ಬ್ರಹ್ಮೈನಂ ವೇದ ಕೃತ್ಸ್ನಶಃ ।। ೩೪.

ಯಾವ ಭಾಗಕ್ಕೆ ಯಾವ ಸ್ವರೂಪವೋ, ಆ ಭಾಗದ ಪರ್ವತಾಧಿಪತಿಯ ಋಷಿಯು ಅದನ್ನು ತಿಳಿದಿದ್ದಾನೆ; ಹಾಗೆಯೇ ಅವನು ವೇದಗಳನ್ನೂ ಬ್ರಹ್ಮವನ್ನೂ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅರಿತಿದ್ದಾನೆ.

ಮಣಿರತ್ನಮಯಂ ಚಿತ್ರಂ ನಾನಾವರ್ಣಪ್ರಭಾಯುತಮ್। ಅನೇಕವರ್ಣನಿಚಯಂ ಸೌವರ್ಣಮರುಣಪ್ರಭಮ್ ।। ೩೪.

ಅದು ಮಣಿಗಳಿಂದ ಮತ್ತು ರತ್ನಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿದೆ, ವಿವಿಧ ಬಣ್ಣಗಳ ಪ್ರಕಾಶದಿಂದ ಕೂಡಿದೆ; ಅನೇಕ ಬಣ್ಣಗಳ ಸಮೂಹವಿದೆ, ಬಂಗಾರದಂತೆ ಮತ್ತು ಕೆಂಪು ಹೊಳಪಿನಿಂದ ಕೂಡಿದೆ.

ಕಾನ್ತಂ ಸಹಸ್ರಪರ್ವಾಣಂ ಸಹಸ್ರೋದಕಕನ್ದರಮ್। ಸಹಸ್ರ ಶತಪತ್ರನ್ತಂ ವಿದ್ಧಿ ಮೇರುಂ ನಗೋತ್ತಮಮ್ ।। ೩೪.

ಮೇರು ಎಂಬ ಪರ್ವತವು ಸಾವಿರ ಶಿಖರಗಳೊಂದಿಗೆ, ಸಾವಿರ ನೀರು ತುಂಬಿರುವ ಗುಹೆಗಳೊಂದಿಗೆ, ಸಾವಿರ ಕಮಲದ ಹೂವಿನಂತೆ ಸುಂದರವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತದೆ ಎಂದು ತಿಳಿ.

ಮಣಿರತ್ನಾರ್ಪಿತಸ್ತಮ್ಭೈರ್ಮಣಿಚಿತ್ರಿತವೇದಿಕೈಃ। ಸುವರ್ಣಮಣಿಚಿತ್ರಾಙ್ಗಂ ತಥಾ ವಿದ್ರುಮತೋರಣೈಃ ।। ೩೪.

ಅದರ ಕಂಬಗಳು ಮಣಿಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ, ವೇದಿಕೆಗಳು ಅಮೂಲ್ಯ ರತ್ನಗಳಿಂದ ಸಜ್ಜಿತವಾಗಿವೆ, ಅದರ ದೇಹವು ಬಂಗಾರದ ಮಣಿಗಳಿಂದ ಹೊಳೆಯುತ್ತದೆ, ಬಾಗಿಲುಗಳು ಪಗಡದ ಕಲ್ಲಿನಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.

ವಿಮಾನಯಾನೈಃ ಶ್ರೀಮದ್ಭಿಃ ಶತಸಙ್ಖ್ಯೈರ್ದಿವೌಕಸಾಮ್। ಪ್ರಭಾದೀಪಿತಪರ್ಯನ್ತಂ ಮೇರುಂ ಪರ್ವಣಿ ಪರ್ವಣಿ ।। ೩೪.

ಪ್ರತಿ ಶಿಖರದ ಮೇಲೆ ದೇವತೆಗಳ ನೂರಾರು ಅದ್ಭುತ ವಿಮಾನಗಳು ಸುತ್ತುವರಿದಿವೆ, ಅವುಗಳ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾಶದಿಂದ ಹೊಳೆಯುತ್ತಿವೆ.

ತಸ್ಯ ಪರ್ವಸಹಸ್ರೇಽಸ್ಮಿನ್ ನಾನಾಶ್ರಯವಿಭೂಷಿತೇ। ಸರ್ವದೇವ ನಿಕಾಯಾನಿ ಸನ್ನಿವಿಷ್ಟಾನ್ಯನೇಕಶಃ ।। ೩೪.

ಆ ಸಾವಿರ ಶಿಖರಗಳ ಮೇಲೆ ವಿವಿಧ ವಾಸಸ್ಥಾನಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದು, ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳ ಗುಂಪುಗಳು ಅನೇಕ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿವೆ.

ತಮಾವಸಚ್ಚೋರ್ದ್ಧ್ವತಲೇ ದೇವದೇವಶ್ಚತುರ್ಮುಖಃ। ಬ್ರಹ್ಮಾ ಬ್ರಹ್ಮವಿದಾಂ ಶ್ರೇಷ್ಠೋ ವರಿಷ್ಠಸ್ತ್ರಿದಿವೌಕಸಾಮ್ ।। ೩೪.

ಅದರ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳ ದೇವರಾದ ನಾಲ್ಕು ಮುಖಗಳ ಬ್ರಹ್ಮ, ಬ್ರಹ್ಮವನ್ನು ತಿಳಿದವರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನು, ದೇವತೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಪ್ರಮುಖನು ವಾಸಿಸುತ್ತಾನೆ.

ಮಹಾಭುವನಸಮ್ಪೂರ್ಣೈಃ ಸರ್ವ್ವೈಃ ಕಾಮಫಲಪ್ರದೈಃ । ಮಹಾಸುರಸಹಸ್ರೈಸ್ತಂ ದಿಕ್ಷ್ವನೇಕಸಮಾಕುಲಮ್ ।। ೩೪.

ಆ ಸ್ಥಳವು ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸಾವಿರಾರು ಮಹಾಸುರರು, ಎಲ್ಲಾ ಲೋಕಗಳು ಪೂರ್ಣವಾಗಿ, ಎಲ್ಲ ಇಚ್ಛಾಪೂರಕ ಫಲಗಳೊಂದಿಗೆ ತುಂಬಿದೆ.

ತತ್ರ ಬ್ರಹ್ಮಸಭಾ ರಮ್ಯಾ ಬ್ರಹ್ಮರ್ಷಿಗಣಸೇವಿತಾ । ನಾಮ್ನಾ ಮನೋವತೀ ನಾಮ ಸರ್ವಲೋಕೇಷು ವಿಶ್ರುತಾ ।। ೩೪.

ಅಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮನ ಸುಂದರ ಸಭೆ ಇದೆ, ಬ್ರಹ್ಮರ್ಷಿಗಳ ಗುಂಪುಗಳಿಂದ ಸೇವಿಸಲ್ಪಡುವುದು, ಮನೋವತೀ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಎಲ್ಲ ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ.

ತತ್ರೇಶಾನಸ್ಯ ದೇವಸ್ಯ ಸಹಸ್ರಾದಿತ್ಯವರ್ಚಸಮ್। ಮಹಾವಿಮಾನಂ ಸಂಸ್ಥಾಪ್ಯ ಮಹಿಮ್ನಾ ವರ್ತತೇ ಸದಾ ।। ೩೪.

ಅಲ್ಲಿಯೇ ಸಾವಿರ ಸೂರ್ಯರಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಮಾನನಾದ ಈಶಾನ ದೇವರು ಮಹತ್ವದಿಂದ ಸದಾ ಇರುವ ಮಹಾ ವಿಮಾನವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ್ದಾನೆ.

ತತ್ರ ಸರ್ಷಿಗಣಾ ದೇವಾಶ್ಚತುರ್ವಕ್ತ್ರಸ್ಯ ತೇ ತದಾ। ತದೇವ ತೇಜಸಾಂ ರಾಶಿರ್ದೇವಾನಾಂ ತತ್ರ ಕೀರ್ತ್ತ್ಯತೇ ।। ೩೪.

ಅಲ್ಲಿ ಋಷಿಗಳ ಗುಂಪುಗಳು ಮತ್ತು ದೇವತೆಗಳು ನಾಲ್ಕು ಮುಖಗಳ ದೇವರನ್ನು ಸೇವಿಸುತ್ತಾರೆ; ಅಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳ ಪ್ರಕಾಶದ ಗುಂಪು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ.

ತತ್ರಾಸ್ತೇ ಶ್ರೀಪತಿಃ ಶ್ರೀಮಾನ್ ಸಹಸ್ರಾಕ್ಷಃ ಪುರನ್ದರಃ। ಉಪಾಸ್ಯಮಾನಸ್ತ್ರಿದಶೈರ್ಮಹಾಯೋಗೈಃ ಸುರರ್ಷಿಭಿಃ ।। ೩೪.

ಅಲ್ಲಿಯೇ ಶ್ರೀಪತಿ, ಸಾವಿರ ಕಣ್ಣುಗಳ ಪುರಂದರ, ದೇವತೆಗಳು, ಮಹಾಯೋಗಿಗಳು ಮತ್ತು ದೇವರ್ಷಿಗಳು ಪೂಜಿಸುವವನು ವಾಸಿಸುತ್ತಾನೆ.

ತತ್ರ ಲೋಕಪತೇಃ ಸ್ಥಾನಮಾದಿತ್ಯಸಮವರ್ಚಸಃ। ಮಹೇನ್ದ್ರಸ್ಯ ಮಹಾರಾಜ್ಞಃ ಸರ್ವ್ವಸಿದ್ಧೈರ್ನಮಸ್ಕೃತಮ್ ।। ೩೪.

ಅಲ್ಲಿ ಲೋಕಪತಿಯಾದ ಮಹೇಂದ್ರನ ನಿವಾಸ ಇದೆ; ಅವನು ಸೂರ್ಯನಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವ ಮಹಾರಾಜನು, ಎಲ್ಲ ಸಿದ್ಧರು ಅವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತಾರೆ.

ತಮಿನ್ದ್ರಲೋಕಂ ಲೋಕಸ್ಯ ಋದ್ಧ್ಯಾ ಪರಮಯಾ ಯುತಮ್। ದೀಪ್ಯತೇ ತ್ವಮರಶ್ರೇಷ್ಠೈಸ್ತ್ರಿದಶೈರ್ನಿತ್ಯಸೇವಿತಮ್ ।। ೩೪.

ಆ ಇಂದ್ರಲೋಕವು ಪರಮ ಐಶ್ವರ್ಯದಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದು, ಅಮರರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠರಾದ ದೇವತೆಗಳು ಸದಾ ಸೇವಿಸುವುದರಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಿದೆ.

ದ್ವಿತೀಯೇಽಪ್ಯನ್ತರತಟೇ ವೈದಿಶ್ಯೇ ಪೂರ್ವ್ವದಕ್ಷಿಣೇ। ನಾನಾಧಾತುಶತಶ್ಚಿತ್ರೈಃ ಸುರಮ್ಯಮತಿತೇಜಸಮ್ ।। ೩೪.

ಎರಡನೇ ಒಳಗಿನ ತುದಿಯಲ್ಲಿ, ಆಗ್ನೇಯ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ, ನಾನಾ ಲೋಹಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ, ಅತ್ಯಂತ ಸುಂದರವಾದ ಮತ್ತು ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ಸ್ಥಳವಿದೆ.

ನೈಕರತ್ನಾರ್ಥಿತತಲಮನೇಕಸ್ತಮ್ಭಸಂಯುತಮ್। ಜಾಮ್ಬೂನದಕೃತೋದ್ಯಾನಂ ನಾನಾರತ್ನಸುವೇದಿಕಮ್ ।। ೩೪.

ಅದರ ನೆಲವು ಅನೇಕ ಮಣಿಗಳಿಂದ ಆಕರ್ಷಣೆಯಾಗಿದೆ, ಅನೇಕ ಕಂಬಗಳೊಂದಿಗೆ, ಬಂಗಾರದ ತೋಟಗಳು ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ರತ್ನಗಳ ವೇದಿಕೆಗಳಿವೆ.

ಕೂಟಾಗಾರೈರ್ವಿನಿಕ್ಷಿಪ್ತಮನೇಕೈರ್ಭವನೋತ್ತಮೈಃ । ಮಹಾವಿಮಾನಂ ಪ್ರಥಿತಂ ಭಾಸ್ಕರಂ ಜಾತವೇದಸಮ್ ।। ೩೪.

ಅಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಗೃಹಗಳು ಮತ್ತು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಭವನಗಳು ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿವೆ; ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ ಮಹಾ ವಿಮಾನವು ಜಾತವೇದಸನಾದ ಅಗ್ನಿಗೆ ಸೇರಿದ್ದು, ಸೂರ್ಯನಂತೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತದೆ.

ಸಾ ಹಿ ತೇಜೋವತೀ ನಾಮ ಹುತಾಶಸ್ಯ ಮಹಾಸಭಾ। ಸಾಕ್ಷಾತ್ತತ್ರ ಸುರಶ್ರೇಷ್ಠಃ ಸರ್ವದೇವಮುಖೋಽನಲಃ ।। ೩೪.

ಅದು ಅಗ್ನಿದೇವನ ಮಹಾ ಸಭೆ, ತೇಜೋವತೀ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ; ಅಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಅನಲನು, ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳ ಮುಖ್ಯನಾಗಿ ಇದ್ದಾನೆ.

ಶಿಖಾಶತಸಹಸ್ರಾಢ್ಯೋ ಜ್ವಾಲಾಮಾಲೀ ವಿಭಾ ವಸುಃ। ಸ್ತೂಯತೇ ಹೂಯತೇ ಚೈವ ತತ್ರ ಸರ್ಷಿಗಣೈಃ ಸುರೈಃ ।। ೩೪.

ಅವನಿಗೆ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಜ್ವಾಲೆಗಳ ಶಿಖೆಗಳಿವೆ, ಅಗ್ನಿಯ ಹಾರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟವನು, ಅಲ್ಲಿ ವಸು ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಋಷಿಗಳು ಮತ್ತು ದೇವತೆಗಳು ಅವನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಹೋಮ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.

ಅಧಿದೈವಕೃತಂ ವಿಪ್ರೈರ್ವಿಶೇಷಃ ಸ ತು ಉಚ್ಯತೇ। ಸ ವಿಭಾಗಞ್ಚ ತೇಜಶ್ಚ ಸರ್ವ ಏವ ನ ಸಂಶಯಃ ।। ೩೪.

ಇದು ದೇವತೆಗಳ ಕುರಿತು ಋಷಿಗಳು ಹೇಳಿದ ವಿಶಿಷ್ಟತೆ; ಈ ಎಲ್ಲ ವಿಭಾಗಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಕಾಶಗಳು ನಿಸ್ಸಂದೇಹವಾಗಿ ಇವೆ.

ಭೋಗಾನ್ತರಮನುಪ್ರಾಪ್ತ ಏಕತೇಜೋ ವಿಭುಃ ಸ್ಮೃತಃ। ಪೃಥಕ್‌ತ್ವಞ್ಚ ಹಿ ಯುಕ್ತ್ಯಾ ತು ಕಾರ್ಯಕಾರಣಮಿಶ್ರಿತಮ್ ।। ೩೪.

ಒಂದು ಅನುಭವದಿಂದ ಮತ್ತೊಂದು ಅನುಭವವನ್ನು ತಲುಪಿದಾಗ, ಅದು ಒಂದೇ ಬೆಳಕಾಗಿ ಎಲ್ಲೆಡೆ ವ್ಯಾಪಿಸಿರುವಂತೆ ತಿಳಿಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಯುಕ್ತಿಯಿಂದ ನೋಡಿದರೆ, ಪ್ರತ್ಯೇಕತೆ ಎಂದರೆ ಕಾರಣ ಮತ್ತು ಫಲಗಳ ಮಿಶ್ರಣವೆಂದು ಅರ್ಥವಾಗುತ್ತದೆ.

ತಮಗ್ನಿಂ ಲೋಕಲೋಕಜ್ಞೈಸ್ತದ್ವೀರ್ಯೈಂಸ್ತತ್ಪರಾ ಕ್ರಮೈಃ । ಮಹಾತ್ಮಭಿರ್ಮಹಾಸಿದ್ಧೈರ್ಮಹಾಭಾಗೈರ್ನಮಸ್ಕೃತಮ್ ।। ೩೪.

ಆ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಲೋಕಗಳನ್ನೆಲ್ಲಾ ತಿಳಿದವರು, ಅದರ ಶಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಗೌರವ ನೀಡಿ, ಕ್ರಮವಾಗಿ ಮಹಾತ್ಮರು, ಮಹಾಸಿದ್ಧರು ಮತ್ತು ಮಹಾಭಾಗ್ಯಶಾಲಿಗಳಿಂದ ಪೂಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.