ವಾಯುಪುರಾಣಮ್

ತತಸ್ತಸ್ಯ ಮಖೇ ದೇವಾಃ ಶತಕ್ರತುಪುರೋಗಮಾಃ। ಗಮನಾಯ ಸಮಾಗಮ್ಯ ಬುದ್ಧಿಮಾಪೇದಿರೇ ತದಾ ।। ೩೦.

ಆ ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ಇಂದ್ರನ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳು ಸೇರಿ, ಅಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗಬೇಕೆಂದು ಚಿಂತನೆ ಮಾಡಿದರು.

ಸ್ವೈರ್ವಿಮಾನೈರ್ಮಹಾತ್ಮಾನೋ ಜ್ವಲದ್ಭಿರ್ಜ್ವಲನಪ್ರಭಾಃ। ದೇವಸ್ಯಾನುಮನೇಽಗಚ್ಛನ್ ಗಙ್ಗಾದ್ವಾರ ಇತಿ ಶ್ರುತಿಃ ।। ೩೦.

ತಮಗೆ ಸ್ವಂತವಾದ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ವಿಮಾನಗಳಲ್ಲಿ, ಅಗ್ನಿಯಂತೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತಾ, ಮಹಾತ್ಮರಾದ ದೇವತೆಗಳು ದೇವರ ಅನುಮತಿಯಿಂದ ಗಂಗಾದ್ವಾರಕ್ಕೆ ಹೋದರು ಎಂಬುದು ಶ್ರುತಿ.

ಗನ್ಧರ್ವಾಪ್ಸರಸಾಕೀರ್ಣಂ ನಾನಾದ್ರುಮಲತಾವೃತಮ್। ಋಷಿಸಙ್ಘೈಃ ಪರಿವೃತಂ ದಕ್ಷಂ ಧರ್ಮಭೃತಾಂ ವರಮ್ ।। ೩೦.

ಅಲ್ಲಿ ಧರ್ಮವನ್ನು ಪಾಲಿಸುವವರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ದಕ್ಷನು ಋಷಿಗಳ ಗುಂಪಿನಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದಿದ್ದನು. ಆ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಗಂಧರ್ವರು, ಅಪ್ಸರಸರು ಇದ್ದರು, ವಿವಿಧ ಮರಗಳು ಮತ್ತು ಬೆಲ್ಲಗಳು ತುಂಬಿದ್ದವು.

ಪೃಥಿವ್ಯಾಮನ್ತರಿಕ್ಷೇ ವಾ ಯೇ ಚ ಸ್ವರ್ಲೋಕವಾಸಿನಃ। ಸರ್ವೇ ಪ್ರಾಞ್ಜಲಯೋ ಭೂತ್ವಾ ಉಪತಸ್ಥುಃ ಪ್ರಜಾಪತಿಮ್ ।। ೩೦.

ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ, ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಎಲ್ಲರೂ ಕೈಮುಗಿದು ಪ್ರಜಾಪತಿಯನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ಭೇಟಿಯಾದರು.

ಆದಿತ್ಯಾ ವಸವೋ ರುದ್ರಾಃ ಸಾಧ್ಯಾಃ ಸಹ ಮರುದ್ಗಣೈಃ। ಜಿಷ್ಣುನಾ ಸಹಿತಾಃ ಸರ್ವೇ ಆಗತಾ ಯಜ್ಞಭಾಗಿನಃ ।। ೩೦.

ಆದಿತ್ಯರು, ವಸುಗಳು, ರುದ್ರರು, ಸಾಧ್ಯರು, ಮರುದ್ಗಣಗಳೊಂದಿಗೆ ಹಾಗೂ ಜಿಷ್ಣುವಿನ ಜೊತೆ, ಎಲ್ಲರೂ ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳಲು ಬಂದರು.

ಊಷ್ಮಪಾಃ ಸೋಮಪಾಶ್ಚೈವ ಆಜ್ಯಪಾ ಧೂಮಪಾಸ್ತಥಾ। ಅಶ್ವಿನೌ ಪಿತರಶ್ಚೈವ ಆಗತಾ ಬ್ರಹ್ಮಣಾ ಸಹ ।। ೩೦.

ಊಷ್ಮಪರು, ಸೋಮಪರು, ಆಜ್ಯಪರು, ಧೂಮಪರು, ಅಶ್ವಿನೀದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ಪಿತೃಗಳು ಬ್ರಹ್ಮನೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ ಅಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದರು.

ಏತೇ ಚಾನ್ಯೇ ಚ ಬಹವೋ ಭೂತಗ್ರಾಮಾಸ್ತಥೈವ ಚ। ಜರಾಯುಜಾಣ್ಡಜಾಶ್ಚೈವ ಸ್ವೇದಜೋದ್ಭಿಜ್ಜಕಾಸ್ತಥಾ ।। ೩೦.

ಇವರೆಲ್ಲರ ಜೊತೆಗೆ ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಜೀವಿಗಳ ಗುಂಪುಗಳು, ಗರ್ಭದಿಂದ, ಮೊಟ್ಟೆಯಿಂದ, ಬೆವರಿನಿಂದ ಅಥವಾ ಮೊಳಕೆಯಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದವರೂ ಅಲ್ಲಿಗೆ ಸೇರಿದ್ದರು.

ಆಹೂತಾ ಮನ್ತ್ರತಃ ಸರ್ವೇ ದೇವಾಶ್ಚ ಸಹ ಪತ್ನಿಭಿಃ। ವಿರಾಜನ್ತೇ ವಿಮಾನಸ್ಥಾ ದೀಪ್ಯಮಾನಾ ಇವಾಗ್ನಯಃ ।। ೩೦.

ಮಂತ್ರಗಳಿಂದ ಆಹ್ವಾನಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ದೇವತೆಗಳು ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಯರೊಂದಿಗೆ ವಿಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ನಿಂತು, ಅಗ್ನಿಯಂತೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತಾ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.

ತಾನ್ ದಷ್ಟ್ವಾ ಮನ್ಯುಮಾವಿಷ್ಟೋ ದಧೀಚೋ ವಾಕ್ಯಮಬ್ರವೀತ್। ಅಪೂಜ್ಯಪೂಜನೇ ಚೈವ ಪೂಜ್ಯಾನಾಂ ಚಾಪ್ಯಪೂಜನೇ। ನರಃ ಪಾಪಮವಾಪ್ನೋತಿ ಮಹದ್ವೈ ನಾತ್ರ ಸಂಶಯಃ ।। ೩೦.

ಅವರನ್ನು ನೋಡಿ ದಧೀಚಿ ಕೋಪದಿಂದ ತುಂಬಿ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದರು: ಯಾರು ಅರ್ಹರಲ್ಲದವರನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತಾನೋ ಅಥವಾ ಅರ್ಹರನ್ನು ಪೂಜಿಸದೆ ಬಿಡುತ್ತಾನೋ ಅವನು ಮಹಾ ಪಾಪವನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸುತ್ತಾನೆ—ಇದರಲ್ಲಿ ಯಾವ ಸಂಶಯವೂ ಇಲ್ಲ.

ಏವಮುಕ್ತ್ವಾ ತು ವಿಪ್ರರ್ಷಿಃ ಪುನರ್ದಕ್ಷಮಭಾಷತ। ಪೂಜ್ಯನ್ತು ಪಶುಭರ್ತ್ತಾರಂ ಕಸ್ಮಾನ್ನಾಹ್ವಯಸೇ ಪ್ರಭುಮ್ ।। ೩೦.

ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ ಆ ಮಹರ್ಷಿಯು ಮತ್ತೆ ದಕ್ಷನನ್ನು ಕೇಳಿದನು: ಪಶುಗಳ ಪಾಲಕನಾದ ಪ್ರಭುವನ್ನು ನೀನು ಏಕೆ ಆಹ್ವಾನಿಸುವುದಿಲ್ಲ? ಅವನನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕಲ್ಲವೇ?

ಸನ್ತಿ ಮೇ ಬಹವೋ ರುದ್ರಾಃ ಶೂಲಹಸ್ತಾಃ ಕಪರ್ದ್ದಿನಃ। ಏಕಾದಶಾವಸ್ಥಗತಾ ನಾನ್ಯಂ ವೇಝಿ ಮಹೇಶ್ವರಮ್ ।। ೩೦.

ನನ್ನ ಬಳಿ ಅನೇಕ ರುದ್ರರು ಇದ್ದಾರೆ, ತ್ರಿಶೂಲವನ್ನು ಹಿಡಿದವರು, ಜಟಾಧಾರಿಗಳು, ಹನ್ನೊಂದು ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಇರುವವರು; ನಾನು ಬೇರೆ ಯಾರನ್ನೂ ಮಹೇಶ್ವರನೆಂದು ತಿಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ.

ಸರ್ವೇ ನಿಮನ್ತ್ರಿತಾ ದೇವಾ ಯೇನ ಈಶೋ ನಿಮನ್ತ್ರಿತಃ। ಯಥಾಹಂ ಶಙ್ಕರಾದೂರ್ದ್ಧ್ವಂ ನಾನ್ಯಂ ಪಶ್ಯಾಮಿ ದೈವತಮ್। ತಥಾ ದಕ್ಷಸ್ಯ ವಿಪುಲೋ ಯಜ್ಞೋಽಯಂ ನ ಭವಿಷ್ಯತಿ ।। ೩೦.

ಎಲ್ಲಾ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಸ್ವಾಮಿ ಕೂಡ ಆಹ್ವಾನಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ನಾನು ಶಂಕರನಿಗಿಂತ ಮೇಲೊಂದು ದೇವರನ್ನು ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ. ಹಾಗಾಗಿ, ದಕ್ಷನ ಈ ಮಹಾ ಯಜ್ಞವೂ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗದು.

ಏತನ್ಮಖೇ ಶೂರ ಸುವರ್ಣಪಾತ್ರೇ ಹವಿಃ ಸಮಸ್ತಂ ವಿಧಿಮನ್ತ್ರಪೂತಮ್। ವಿಷ್ಣೋರ್ನಯಾಮ್ಯಪ್ರತಿಮಸ್ಯ ಸರ್ವಂ ಪ್ರಭೋರ್ವಿಭೋ ಹ್ಯಾಹವನೀಯನಿತ್ಯಮ್ ।। ೩೦.

ಈ ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ, ವೀರನೇ, ನಾನು ಎಲ್ಲಾ ವಿಧಿ-ಮಂತ್ರಗಳಿಂದ ಶುದ್ಧವಾಗಿಸಿದ ಹವಿಯನ್ನು ಬಂಗಾರದ ಪಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಹಾಕಿ, ಎಲ್ಲರಿಗಿಂತ ಅಪೂರ್ವನಾದ ಶ್ರೀವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸುತ್ತೇನೆ. ಆ ಮಹಾಪ್ರಭುವು ಯಾವಾಗಲೂ ಆಹವನೀಯಾಗ್ನಿಗೆ ಯೋಗ್ಯನು.

ಗತಾಸ್ತು ದೇವತಾ ಜ್ಞಾತ್ವಾ ಶೈಲರಾಜಸುತಾ ತದಾ। ಉವಾಚ ವಚನಂ ಸಾಧ್ವೀ ದೇವಂ ಪಶುಪತಿಂ ತದಾ ।। ೩೦.

ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳು ಹೋದ ನಂತರ, ಪರ್ವತರಾಜನ ಮಗಳು ಇದನ್ನು ತಿಳಿದು, ಪಶುಪತಿಯನ್ನು ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಹೀಗೆ ಕೇಳಿದಳು.

ಭಗವನ್ ವ್ಕ ಗತಾ ಹ್ಯೇತೇ ದೇವಾ- ಶಕ್ರಪುರೋಗಮಾಃ । ಬೂಹಿ ತತ್ತ್ವೇನ ತತ್ತ್ವಜ್ಞ ಸಂಶಯೋ ಮೇ ಮಹಾನಯಮ್ ।। ೩೦.

ಪ್ರಭು, ಇಂದ್ರನನ್ನು ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳು ಹೋಗಿದ್ದಾರೆ. ಸತ್ಯವನ್ನು ತಿಳಿಯುವವನೇ, ನನಗೆ ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಸಂಶಯವಿದೆ. ದಯವಿಟ್ಟು ನನಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಹೇಳು.

ದಕ್ಷೋ ನಾಮ ಮಹಾಭಾಗೋ ಪ್ರಜಾನಾಂ ಪತಿರೂತ್ತಮಃ। ಹಯಮೇಧೇನ ಯಜತೇ ತತ್ರ ಯಾನ್ತಿ ದಿವೌಕಸಃ ।। ೩೦.

ದಕ್ಷನು ಎಂಬ ಮಹಾಭಾಗನು, ಪ್ರಜಾಪತಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನು, ಅಶ್ವಮೇಧ ಯಜ್ಞ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. ಆ ಯಜ್ಞಕ್ಕೆ ದೇವತೆಗಳು ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

ಯಜ್ಞಮೇತಂ ಮಹಾಭಾಗ ಕಿಮರ್ಥಂ ನ ಗತೋಽಸಿ ವೈ। ಕೇನ ವಾ ಪ್ರತಿಷೇಧೇನ ಗಮನಂ ಪ್ರತಿಷಿಧ್ಯತೇ ।। ೩೦.

ಮಹಾಭಾಗನೆ, ಈ ಯಜ್ಞಕ್ಕೆ ನೀನು ಯಾವ ಕಾರಣದಿಂದ ಹೋಗಿಲ್ಲಿ? ಯಾವ ನಿರ್ಬಂಧದಿಂದ ನಿನ್ನ ಹೋದನ್ನು ತಡೆಯಲಾಗಿದೆ?

ಸುರೈರೇವ ಮಹಾಭಾಗೇ ಸರ್ವಮೇತದನುಷ್ಠಿತಮ್। ಯಜ್ಞೇಷು ಮಮ ಸರ್ವೇಷು ನ ಭಾಗ ಉಪಕಲ್ಪಿತಃ ।। ೩೦.

ಮಹಾಭಾಗೆ, ಈ ಎಲ್ಲವನ್ನು ದೇವತೆಗಳು ನಡೆಸಿದ್ದಾರೆ. ನನ್ನ ಎಲ್ಲಾ ಯಜ್ಞಗಳಲ್ಲಿ ನನಗೆ ಯಾವ ಭಾಗವೂ ನೀಡಲಾಗಿಲ್ಲ.

ಪೂರ್ವೋಪಾಯೋಪಪನ್ನೇನ ಮಾರ್ಗೇಣ ವರವರ್ಣಿನಿ। ನ ಮೇ ಸುರಾಃ ಪ್ರಯಚ್ಛನ್ತಿ ಭಾಗಂ ಯಜ್ಞಸ್ಯ ಧೀಮತಃ ।। ೩೦.

ಸುಂದರಿಯೇ, ಹಳೆಯ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಪ್ರಕಾರ ದೇವತೆಗಳು ನನಗೆ ಯಜ್ಞದ ಭಾಗವನ್ನು ಕೊಡುವುದಿಲ್ಲ, ನಾನು ಬುದ್ಧಿವಂತನಾದರೂ ಸಹ.

ಭಗವನ್ ಸರ್ವದೇವೇಷು ಪ್ರಭಾವಾನಧಿಕೋ ಗುಣೈಃ । ಅಜೇಯಶ್ಚಾಪ್ಯಧೃಷ್ಯಶ್ಚ ತೇಜಸಾ ಯಶಸಾ ಶ್ರಿಯಾ ।। ೩೦.

ಪ್ರಭು, ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳಲ್ಲಿ ನೀನು ಶಕ್ತಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಗುಣಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಶ್ರೇಷ್ಠನು. ನಿನ್ನ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ, ಕೀರ್ತಿಯಿಂದ, ಶ್ರೀಯಿಂದ, ನೀನು ಜಯಿಸಲಾರದವನು, ಯಾರೂ ನಿನ್ನನ್ನು ಸೋಲಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.

ಅನೇನ ತು ಮಹಾಭಾಗ ಪ್ರತಿಷೇಧೇನ ನಾಮತಃ । ಅತೀವ ದುಃಖಮಾಪನ್ನಾ ವೇಪಥುಶ್ಚ ಮಮಾನಘ ।। ೩೦.

ಮಹಾಭಾಗನೆ, ಈ ಹೆಸರಿನ ನಿರ್ಬಂಧದಿಂದ ನನಗೆ ತುಂಬಾ ದುಃಖವಾಗಿದೆ, ನಿರ್ದೋಷಿಯೇ, ನಾನು ಕಂಪಿಸುತ್ತಿದ್ದೇನೆ.

ಕಿಂ ನಾಮ ದಾನಂ ನಿಯಮನ್ತಪೋ ವಾ ಕುರ್ಯ್ಯಾಮಹಂ ಯೇನ ಪತಿರ್ಮಮಾದ್ಯ। ಲಭೇತ ಭಾಗಂ ಭಗವಾನಚಿನ್ತ್ಯೋ ಯಜ್ಞಸ್ಯ ಚಾರ್ದ್ಧಂ ತ್ವಥ ವಾ ತೃತೀಯಮ್ ।। ೩೦.

ನಾನು ಇಂದು ಯಾವ ದಾನ, ನಿಯಮ ಅಥವಾ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಬೇಕು, যাতে ನನ್ನ ಪ್ರಭು, ಆ ಅಚಿಂತ್ಯನು, ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ಅರ್ಧವಾದರೂ ಅಥವಾ ಕನಿಷ್ಠ ಮೂರನೇ ಭಾಗವಾದರೂ ಪಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ?

ಏವಂ ಬ್ರುವಾಣಾಂ ಭಗವಾನಚಿನ್ತ್ಯಃ ಪತ್ನೀಂ ಪ್ರಹೃಷ್ಟಃ ಕ್ಷುಭಿತಾಮುವಾಚ। ನ ವೇತ್ಸಿ ದೇವೇಶಿ ಕೃಶೋದರಾಙ್ಗಿ ಕಿಂ ನಾಮ ಯುಕ್ತಂ ವಚನನ್ತವೇದಮ್ ।। ೩೦.

ಅವಳು ಹೀಗೆ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಆ ಅಚಿಂತ್ಯ ಪ್ರಭು ಸಂತೋಷದಿಂದ, ಉದ್ವಿಗ್ನಳಾದ ತನ್ನ ಪತ್ನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: 'ದೇವತೆಗಳ ರಾಣಿಯೇ, ಸಣ್ಣ ಹೊಟ್ಟೆಯವಳೇ, ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಯೋಗ್ಯವಾದ ಮಾತು ಯಾವುದು ಎಂದು ನೀನು ತಿಳಿಯುವುದಿಲ್ಲವೇ?

ಅಹಂ ಹಿ ಜಾನಾಮಿ ವಿಶಾಲನೇತ್ರೇ ಧ್ಯಾನೇನ ಸರ್ವಂ ಹಿ ವದನ್ತಿ ಸನ್ತಃ। ನ ವಾದ್ಯ ಮೋಹೇನ ಮಹೇನ್ದ್ರದೇವೋ ಲೋಕತ್ರಯಂ ಸರ್ವಥಾ ಸಂಪ್ರಮೂಢಮ್ ।। ೩೦.

ವಿಶಾಲ ನೇತ್ರೆಯೇ, ನಾನು ಧ್ಯಾನದಿಂದ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತಿಳಿಯುತ್ತೇನೆ, ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಹಾಗೆ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಇಂದು ಮೋಹದಿಂದ ಮಹೇಂದ್ರನು ಕೂಡ ಮೂರು ಲೋಕಗಳನ್ನೂ ಸಂಪೂರ್ಣ ಗೊಂದಲಗೊಳಿಸಿದ್ದಾನೆ.

ಮಾಮಧ್ವರೇ ಶಂಸಿತಾರಃ ಸ್ತುವನ್ತಿ ರಥನ್ತರೇ ಸಾಮ ಗಾಯನ್ತಿ ಗೇಯಮ್। ಮಾಂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾ ಬ್ರಹ್ಮಸತ್ರೇ ಯಜನ್ತೇ ಮಾಧ್ವರ್ಯ್ಯವಃ ಕಲ್ಪಯನ್ತೇ ಚ ಭಾಗಮ್ ।। ೩೦.

ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ಗಾಯಕರು ರಥಂತರದಲ್ಲಿ ಸಾಮಗಾನದಿಂದ ನನ್ನನ್ನು ಕೊಂಡಾಡುತ್ತಾರೆ. ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಬ್ರಹ್ಮಸತ್ರದಲ್ಲಿ ನನ್ನನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ, ಯಜ್ಞದ ಅರ್ಚಕರು ನನಗೆ ಭಾಗವನ್ನು ನಿಗದಿಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಅಪ್ರಾಕೃತೋಽಪಿ ಭಗವಾನ್ ಸರ್ವಸ್ತ್ರೀಜನಸಂಸದಿ। ಸ್ತೌತಿ ಗೋಪಾ ಯತೇ ವಾಪಿ ಸ್ವಮಾತ್ಮಾನಂ ನ ಸಂಶಯಃ ।। ೩೦.

ಪ್ರಭು ಪ್ರಕೃತಿಗೆ ಅತೀತನಾದರೂ ಸಹ, ಎಲ್ಲಾ ಮಹಿಳೆಯರ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ, ಗೋವಾಳರು ಅಥವಾ ಯತಿಗಳ ನಡುವೆ, ಅವನು ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ತನ್ನನ್ನೇ ಹೊಗಳುತ್ತಾನೆ — ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವೇ ಇಲ್ಲ.

ನಾತ್ಮಾನಂ ಸ್ತೌಮಿ ದೇವೇಶಿ ಪಶ್ಯ ತ್ವಮುಪಗಚ್ಛ ಚ। ಯಂ ಸ್ರಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ವರಾರೋಹೇ ಭಾಗಾರ್ಥಂ ವರವರ್ಣಿನಿ ।। ೩೦.

ದೇವತೆಗಳ ರಾಣಿಯೇ, ನಾನು ನನ್ನನ್ನೇ ಹೊಗಳುವುದಿಲ್ಲ. ನೀನು ಸ್ವತಃ ನೋಡಿ, ಹತ್ತಿರ ಬಾ. ಸುಂದರಿಯೇ, ಯಜ್ಞದ ಭಾಗಕ್ಕಾಗಿ ನಾನು ಒಬ್ಬನನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತೇನೆ.

ಏವಮುಕ್ತ್ವಾ ತು ಭಗವಾನ್ ಪತ್ನೀಂ ಪ್ರಾಣೈರಪಿ ಪ್ರಿಯಾಮ್। ಸೋಽಸೃಜದ್ಭಗವಾನ್ವಕ್ರಾದ್ಭೂತಂ ಕ್ರೋಧಾಗ್ನಿಸನ್ನಿಭಮ್ ।। ೩೦.

ಹೀಗೆ ತನ್ನ ಪ್ರಾಣಕ್ಕಿಂತ ಪ್ರಿಯವಾದ ಪತ್ನಿಗೆ ಹೇಳಿದ ನಂತರ, ಭಗವಂತನು ತನ್ನ ವಕ್ರ ಭ್ರೂಗಳಿಂದ ಕೋಪದ ಅಗ್ನಿಯಂತೆ ಹೊತ್ತಿರುವ ಒಂದು ಭಯಂಕರ ಜೀವಿಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು.

ಸಹಸ್ರಶೀರ್ಷಂ ದೇವಞ್ಚ ಸಹಸ್ರಚರಣೇ ಕ್ಷಣಮ್। ಸಹಸ್ರಮುದ್ಗರಧರಂ ಸಹಸ್ರಶರಪಾಣಿನಮ್ ।। ೩೦.

ಅವನು ಒಂದು ಕ್ಷಣಕ್ಕೆ ಸಾವಿರ ತಲೆ, ಸಾವಿರ ಕಾಲುಗಳಿರುವ ದೇವರನ್ನು, ಸಾವಿರ ಮುಷ್ಟಿ, ಸಾವಿರ ಬಾಣಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದಿದ್ದವನನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು.