ವಾಯುಪುರಾಣಮ್

ಗೌಣಾನಿ ತಾವದೇತಾನಿ ಕರ್ಮಜಾನ್ಯಪರಾಣಿ ಚ। ನಾಮಾನಿ ತೇ ಭವಿಷ್ಯನ್ತಿ ಮತ್ಪ್ರಸಾದಾತ್ ಶುಭಾನನೇ ।। ೨೫.

ನಿನ್ನ ಸೌಭಾಗ್ಯವಂತ ಮುಖವಾಳೆ, ನಿನ್ನ ಕರ್ಮಗಳಿಂದ ಹುಟ್ಟುವ ಇವುಗಳೆಲ್ಲಾ ಉಪನಾಮಗಳು ನನ್ನ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ನಿನಗೆ ಸಿಗುತ್ತವೆ.

ತತಸ್ತೌ ಪೀಡ್ಯಮಾನೌ ತು ವರಮೇನಮಯಾಚತಾಮ್। ಅನಾವೃತಂ ನೌ ಮರಣಂ ಪುತ್ರತ್ವಞ್ಚ ಭವೇತ್ತವ ।। ೨೫.

ಆಗ ಆ ಇಬ್ಬರೂ ಬಾಧೆ ಅನುಭವಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಅವರು ಒಂದು ವರವನ್ನು ಬೇಡಿದರು: ನಮ್ಮ ಮರಣವು ಗುಪ್ತವಾಗಿರಬಾರದು ಮತ್ತು ನೀನು ನಮ್ಮ ಮಗನಾಗಬೇಕು.

ತಥೇತ್ಯುಕ್ತ್ವಾ ತತಸ್ತೂರ್ಣಮನಯತ್ ಯಮಸಾದನಮ್। ಅನಯತ್ ಕೈಟಭಂ ವಿಷ್ಣುರ್ಜಿಷ್ಣುಶ್ಚಾಪ್ಯನಯನ್ಮಧುಮ್ ।। ೨೫.

ಹೌದು ಎಂದು ಹೇಳಿ, ಅವನು ತಕ್ಷಣ ಅವರನ್ನು ಯಮನ ಮನೆಗೆ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋದನು. ವಿಷ್ಣು ಕೈಟಭನನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡನು, ಜಿಷ್ಣು ಕೂಡ ಮಧುವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡನು.

ಏವನ್ತೌ ನಿಹತೌ ದೈತ್ಯೌ ವಿಷ್ಣುನಾ ಜಿಷ್ಣುನಾ ಸಹ। ಪ್ರೀತೇನ ಬ್ರಹ್ಮಣಾ ಚಾಥ ಲೋಕಾನಾಂ ಹಿತಕಾಮ್ಯಯಾ ।। ೨೫.

ಹೀಗೆ ಆ ಇಬ್ಬರು ದೈತ್ಯರನ್ನು ವಿಷ್ಣು ಜಿಷ್ಣುವಿನೊಂದಿಗೆ ಕೊಂದನು. ಬ್ರಹ್ಮನು ಸಂತೋಷಪಟ್ಟು ಲೋಕಗಳ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ಹರ್ಷಪಟ್ಟನು.

ಪುತ್ರತ್ವಮೀಶೇನ ಯಥಾ ಹ್ಯಾತ್ಮಾ ದತ್ತೋ ನಿಬೋಧತ। ವಿಷ್ಣುನಾ ಜಿಷ್ಣುನಾ ಸಾರ್ದ್ಧಂ ಮಧುಕೈಟಭಯೋಸ್ತಥಾ। ಸಮ್ಪರಾಯೇ ವ್ಯತಿಕ್ರಾನ್ತೇ ಬ್ರಹ್ಮಾ ವಿಷ್ಣುಮಭಾಷತ ।। ೨೫.

ಯಾವ ರೀತಿ ಈಶ್ವರನು ತನ್ನ ಆತ್ಮವನ್ನೇ ಮಗತ್ವವಾಗಿ ಕೊಟ್ಟನು ಎಂಬುದನ್ನು ಕೇಳಿ. ಹಾಗೆಯೇ ವಿಷ್ಣು ಜಿಷ್ಣುವಿನೊಂದಿಗೆ ಮಧು ಮತ್ತು ಕೈಟಭನಿಗೂ ಕೊಟ್ಟನು. ಯುದ್ಧ ಮುಗಿದ ಮೇಲೆ ಬ್ರಹ್ಮನು ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ಹೇಳಿದನು.

ಅದ್ಯ ವರ್ಷಶತಂ ಪೂರ್ಣಂ ಸಮಯಃ ಪ್ರತ್ಯುಪಸ್ಥಿತಃ। ಸಂಕ್ಷೇಪಸಂಪ್ಲವಙ್ಘೋರಂ ಸ್ವಸ್ಥಾನಂ ಯಾಮಿ ಚಾಪ್ಯಹಮ್ ।। ೨೫.

ಈಗ ನೂರು ವರ್ಷಗಳು ಪೂರ್ತಿಯಾಗಿ, ನಿಗದಿತ ಕಾಲ ಬಂದಿದೆ. ಈ ಭಯಾನಕ ಸಂಹಾರ ಕ್ಷಣ ಮುಗಿದ ಮೇಲೆ ನಾನು ನನ್ನ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತೇನೆ.

ಸ ತಸ್ಯ ವಚಸಾ ದೇವಃ ಸಂಹಾರಮಕರೋತ್ತದಾ। ಮಹೀಂ ನಿಸ್ಥಾವರಾಂ ಕೃತ್ವಾ ಪ್ರಕೃತಿಸ್ಥಾಂಶ್ಚ ಜಙ್ಗಮಾನ್ ।। ೨೫.

ಅವನ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳಿ ದೇವರು ಸಂಹಾರವನ್ನು ಮಾಡಿದನು; ಭೂಮಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾವರರಿಲ್ಲದಂತೆ ಮಾಡಿ, ಚರ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಅವರ ಮೂಲ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಮರಳಿಸಿದನು.

ಯದಿ ಗೋವಿನ್ದ ಭದ್ರನ್ತೇ ಕ್ಷಿಪ್ತಸ್ತೇ ಯಾದಸಾಂ ಪತಿಃ। ಬ್ರೂಹಿ ಯತ್ ಕರಣೀಯಂ ಸ್ಯಾನ್ಮಯಾ ತೇ ಲಕ್ಷ್ಮಿವರ್ದ್ಧನ ।। ೨೫.

ಗೋವಿಂದಾ, ನಿನಗೆ ಕ್ಷೇಮವಿದ್ದರೆ, ಜಲಪತಿಯು ಕೆಳಗೆ ಹಾಕಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾನೆ. ಲಕ್ಷ್ಮಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವವನೇ, ನಾನು ನಿನಗಾಗಿ ಏನು ಮಾಡಬೇಕು ಎಂದು ಹೇಳು.

ಬಾಢಂ ಶ್ರೃಣು ಹೇಮಾಭ ಪದ್ಮಯೋನೇ ವಚೋ ಮಮ । ಪ್ರಸಾದೋ ಯಸ್ತ್ವಯಾ ಲಬ್ಧ ಈಶ್ವರಾತ್ ಪುತ್ರಲಿಪ್ಸಯಾ ।। ೨೫.

ಹೌದು, ಹಿಮದಂತೆ ಹೊಳೆಯುವವನೇ, ಕಮಲದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದವನೇ, ನನ್ನ ಮಾತು ಕೇಳು: ಮಗನಿಗಾಗಿ ನೀನು ಈಶ್ವರನಿಂದ ಪಡೆದ ಅನುಗ್ರಹವನ್ನು—

ತನ್ತಥಾ ಸಫಲಂ ಕೃತ್ವಾ ಮತ್ತೋಽಭೂದನೃಣೋ ಭವಾನ್। ಚತುರ್ವಿಧಾನಿ ಭೂತಾನಿ ಸೃಜ ತ್ವಂ ವಿಸೃಜಸ್ವ ವಾ ।। ೨೫.

ಅದು ಫಲವತ್ತಾಗಿ, ನೀನು ನನಗೆ ಬಾಕಿಯಿಲ್ಲದವನಾದೆ. ಈಗ ನೀನು ನಾಲ್ಕು ವಿಧದ ಜೀವಿಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸು ಅಥವಾ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡು.

ಅವಾಪ್ಯ ಸಂಜ್ಞಾಙ್ಗೋವಿನ್ದಾತ್ ಪದ್ಮಯೋನಿಃ ಪಿತಾಮಹಃ। ಪ್ರಜಾಃ ಸ್ರಷ್ಟುಮನಾಸ್ತೇಪೇ ತಪ ಉಗ್ರಂ ತತೋ ಮಹತ್ ।। ೨೫.

ಗೋವಿಂದನಿಂದ ಸೂಚನೆ ಪಡೆದು, ಕಮಲದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಪಿತಾಮಹನು ಪ್ರಜೆಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಮಹಾ ತಪಸ್ಸನ್ನು ಮಾಡಿದನು.

ತಸ್ಯೈವನ್ತಪ್ಯಮಾನಸ್ಯ ನ ಕಿಞ್ಚಿತ್ಸಮವರ್ತ್ತತ। ತತೋ ದೀರ್ಘೇಣ ಕಾಲೇನ ದುಃಖಾತ್ ಕ್ರೋಧೋ ವ್ಯವರ್ದ್ಧತ ।। ೨೫.

ಅವನಿಗೆ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರೂ ಏನೂ ಸಂಭವಿಸಲಿಲ್ಲ. ಬಹುಕಾಲವಾದ ಮೇಲೆ ದುಃಖದಿಂದ ಅವನ ಕೋಪವು ಹೆಚ್ಚಾಯಿತು.

ಸಕ್ರೋಧಾವಿಷ್ಟನೇತ್ರಭ್ಯಾಮಪತನ್ನಶ್ರುಬಿನ್ದವಃ । ತತಸ್ತೇಭ್ಯೋಽಶ್ರುಬಿನ್ದುಭ್ಯೋ ವಾತಪಿತ್ತಕಫಾತ್ಮಕಾಃ ।। ೨೫.

ಕೋಪದಿಂದ ತುಂಬಿದ ಅವನ ಕಣ್ಣುಗಳಿಂದ ಅಶ್ರುಬಿಂದುಗಳು ಬಿದ್ದವು. ಆ ಅಶ್ರುಬಿಂದುಗಳಿಂದ ವಾತ, ಪಿತ್ತ, ಕಫದಿಂದ ಕೂಡಿದ ಜೀವಿಗಳು ಹುಟ್ಟಿದವು.

ಮಹಾಭಾಗಾ ಮಹಾಸತ್ತ್ವಾಃ ಸ್ವಸ್ತಿಕೈರಭ್ಯಲಙ್ಕೃತಾಃ। ಪ್ರಕೀರ್ಣಕೇಶಾಃ ಸರ್ಪಾಸ್ತೇ ಪ್ರಾದುರ್ಭೂತಾ ಮಹಾವಿಷಾಃ ।। ೨೫.

ಅವರು ಮಹಾ ಭಾಗ್ಯಶಾಲಿಗಳು, ಮಹಾ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿಗಳು, ಶುಭಚಿಹ್ನೆಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿತರಾಗಿದ್ದರು. ಅವರ ಕೂದಲು ಬಿಕೋಸಿದ್ದಿತು. ಆ ಮಹಾ ವಿಷಯುಕ್ತ ಸರ್ಪಗಳು ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷವಾದವು.

ಸರ್ಪಾಂಸ್ತಥಾಗ್ರಜಾನ್ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಬ್ರಹ್ಮಾತ್ಮಾನಮನಿನ್ದತ। ಅಹೋ ಧಿಕ್ ತಪಸಾ ಮಹ್ಯಂ ಫಲಮೀದೃಶಕಂ ಯದಿ। ಲೋಕವೈನಾಶಿಕೀ ಜಜ್ಞೇ ಆದಾವೇವ ಪ್ರಜಾ ಮಮ ।। ೨೫.

ಆ ಮೊದಲನೆಯ ಸರ್ಪಗಳನ್ನು ನೋಡಿ ಬ್ರಹ್ಮನು ತಾನೇ ತಾನು ನಿಂದಿಸಿದನು: 'ಅಯ್ಯೋ, ನನ್ನ ತಪಸ್ಸಿಗೆ ಇಂತಹ ಫಲ ಬಂದರೆ ನಾಚಿಕೆ! ನನ್ನ ಮೊದಲ ಸಂತಾನವೇ ಲೋಕವನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವದಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿದೆ.'

ತಸ್ಯ ತೀವ್ರಾಭವನ್ಮೂರ್ಚ್ಛಾ ಕ್ರೋಧಾಮರ್ಷಸಮುದ್ಭವಾ। ಮೂರ್ಚ್ಛಾಭಿತಾಪೇನ ತದಾ ಜಹೌ ಪ್ರಾಣಾನ್ ಪ್ರಜಾಪತಿಃ ।। ೨೫.

ಅವನಲ್ಲಿ ಕೋಪ ಮತ್ತು ಅಸಹನೆಯಿಂದ ತೀವ್ರವಾದ ಮೂರ್ಛೆ ಉಂಟಾಯಿತು. ಆ ಮೂರ್ಛೆಯ ತಾಪದಿಂದ ಪ್ರಜಾಪತಿಯಾದ ಅವನು ಪ್ರಾಣ ತ್ಯಜಿಸಿದನು.

ತಸ್ಯಾಪ್ರತಿಮವೀರ್ಯಸ್ಯ ದೇಹಾತ್ ಕಾರುಣ್ಯಪೂರ್ವಕಮ್। ಆತ್ಮೈಕಾದಶ ತೇ ರುದ್ರಾಃ ಪ್ರೋದ್ಭೂತಾ ರುದತಸ್ತಥಾ। ರೋದನಾತ್ ಖಲು ರುದ್ರಾಸ್ತೇ ರುದ್ರತ್ವಂ ತೇನ ತೇಷು ತತ್ ।। ೨೫.

ಅಪ್ರತಿಮ ಶಕ್ತಿಯ ಅವನ ದೇಹದಿಂದ, ದಯೆಯಿಂದ ತುಂಬಿ, ಅವನು ಅಳುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಹನ್ನೊಂದು ರುದ್ರರು ಹುಟ್ಟಿದರು. ಆ ಅಳುವಿನಿಂದ ಅವರ ಹೆಸರು ರುದ್ರರು ಎಂದು ಬಂತು; ಅವರಲ್ಲಿ ರುದ್ರತ್ವವೂ ಅದರಿಂದಲೇ.

ಯೇ ರುದ್ರಾಃ ಖಲು ತೇ ಪ್ರಾಣಾ ಯೇ ಪ್ರಾಣಾಸ್ತೇ ತದಾತ್ಮಕಾಃ। ಪ್ರಾಣಾಃ ಪ್ರಾಣಭೃತಾಂ ಜ್ಞೇಯಾಃ ಸರ್ವಭೂತೇಷ್ವವಸ್ಥಿತಾಃ ।। ೨೫.

ಯಾರು ರುದ್ರರು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೋ, ಅವರೇ ಪ್ರಾಣಗಳು. ಆ ಪ್ರಾಣಗಳು ಕೂಡ ಆ ರುದ್ರರ ಸ್ವರೂಪವೇ. ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಜೀವಿಸುವ ಪ್ರಾಣಗಳು ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಇರುವುದನ್ನು ತಿಳಿಯಬೇಕು.

ಅತ್ಯುಗ್ರಸ್ಯ ಮಹತ್ತ್ವಸ್ಯ ಸಾಧುನಾ ಚರಿತಸ್ಯ ಚ। ತಸ್ಯ ಪ್ರಾಣಾನ್ ದದೌ ಭೂಯಸ್ತ್ರಿಶೂಲೀ ನೀಲಲೋಹಿತಃ। ಲಲಾಟಾತ್ ಪದ್ಮಯೋನೇಸ್ತು ಪ್ರಭುರೇಕಾದಶಾತ್ಮಕಃ ।। ೨೫.

ಅತಿ ಭಯಾನಕನಾದ, ಮಹಾತ್ಮನಾದ, ಧರ್ಮನಿಷ್ಠನಾದ ಅವನಿಗಾಗಿ, ತ್ರಿಶೂಲಧಾರಿ, ನೀಲಿ ಕೆಂಪು ವರ್ಣದ ಮಹೇಶ್ವರನು, ಪದ್ಮಯೋನಿಯಾದ ಬ್ರಹ್ಮನ ಲಲಾಟದಿಂದ, ತನ್ನ ಪ್ರಾಣಗಳನ್ನು ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಕೊಟ್ಟನು, ಏಕಾದಶ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಭುವು.

ಬ್ರಹ್ಮಣಃ ಸೋಽದದಾತ್ ಪ್ರಾಣಾನಾತ್ಮಜಃ ಸ ತದಾ ಪ್ರಭುಃ। ಪ್ರಹೃಷ್ಟವದನೋ ರುದ್ರಃ ಕಿಂಚಿತ್ ಪ್ರತ್ಯಾಗತಾಸವಮ್। ಅಭ್ಯಭಾಷತ್ತದಾ ದೇವೋ ಬ್ರಹ್ಮಾಣಂ ಪರಮಂ ವಚಃ ।। ೨೫.

ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮನ ಮಗನಾದ ಪ್ರಭು ತನ್ನ ಪ್ರಾಣಗಳನ್ನು ಕೊಟ್ಟನು. ಸಂತೋಷದಿಂದ ಮುಖವಿಟ್ಟ ರುದ್ರನು ಸ್ವಲ್ಪ ತನ್ನ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆದನು. ಆಗ ದೇವರು ಬ್ರಹ್ಮನಿಗೆ ಅತ್ಯುತ್ತಮವಾದ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದನು.

ಉಪಯಾಚಸ್ವ ಮಾಂ ಬ್ರಹ್ಮನ್ ಸ್ಮರ್ತ್ತುಮರ್ಹಸಿ ಚಾತ್ಮನಃ। ಮಾಂ ಚ ವೇತ್ಥಾತ್ಮಜಂ ರುದ್ರಂ ಪ್ರಸಾದಂ ಕುರು ಮೇ ಪ್ರಭೋ ।। ೨೫.

ಬ್ರಹ್ಮನೇ, ನನ್ನ ಬಳಿಗೆ ಬಾ. ನೀನು ನಿನ್ನ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ನೆನಪಿಡಬೇಕು. ನಾನು ನಿನ್ನ ಮಗ ರುದ್ರನೆಂದು ಅರಿತು, ನನಗೆ ಅನುಗ್ರಹವನ್ನು ನೀಡು, ಪ್ರಭುವೇ.

ಶ್ರುತ್ವಾ ತ್ವಿದಂ ವಚಸ್ತಸ್ಯ ಪ್ರಭೂತಞ್ಚ ಮನೋಗತಮ್। ಪಿತಾಮಹಃ ಪ್ರಸನ್ನಾತ್ಮಾ ನೇತ್ರೇ ಫುಲ್ಲಾಮ್ಬುಜಪ್ರಭೈಃ ।। ೨೫.

ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಅವನ ಮನಸ್ಸಿನ ಆಳವಾದ ಭಾವನೆಗಳನ್ನು ಕೇಳಿದ ಪಿತಾಮಹನು ಸಂತೋಷದಿಂದ, ಅವನ ಕಣ್ಣುಗಳು ಹೂವಿನಂತೆ ಕಂಗೊಳಿಸುತ್ತಿದ್ದವು.

ತತಃ ಪ್ರತ್ಯಾಗತಪ್ರಾಣಃ ಸ್ನಿಗ್ಧಗಮ್ಭೀರಯಾ ಗಿರಾ। ಉವಾಚ ಭಗವಾನ್ ಬ್ರಹ್ಮಾ ಶುದ್ಧಜಾಮ್ಬೂನದಪ್ರಭಃ ।। ೨೫.

ಆಮೇಲೆ ಪ್ರಾಣಶಕ್ತಿ ಮರಳಿ ಪಡೆದ ಬ್ರಹ್ಮನು, ಮೃದುವಾದ ಹಾಗೂ ಗಂಭೀರವಾದ ಧ್ವನಿಯಲ್ಲಿ, ಶುದ್ಧ ಚಿನ್ನದಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಾ ಮಾತನಾಡಿದನು.

ಭೋ ಭೋ ವದ ಮಹಾಭಾಗ ಆನನ್ದಯಸಿ ಮೇ ಮನಃ। ಕೋ ಭವಾನ್ ವಿಶ್ವಭೂತಿಸ್ತ್ವಂ ಸ್ಥಿತ ಏಕಾದಶಾತ್ಮಕಃ ।। ೨೫.

ಓ ಮಹಾಭಾಗನೆ, ಹೇಳು! ನೀನು ನನ್ನ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಆನಂದವನ್ನು ತಂದೆ. ನೀನು ಯಾರು? ವಿಶ್ವದ ಎಲ್ಲಾ ಜೀವಿಗಳಲ್ಲಿರುವ, ಹನ್ನೊಂದು ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾದವನು ಯಾರು?

ಏವಮುಕ್ತೋ ಭಗವತಾ ಬ್ರಹ್ಮಣಾಽನನ್ತತೇಜಸಾ। ತತಃ ಪ್ರತ್ಯವದದ್ರುದ್ರೋ ಹ್ಯಭಿವಾದ್ಯಾತ್ಮಜೈಃ ಸಹ ।। ೨೫.

ಅನಂತ ತೇಜಸ್ಸಿನ ಭಗವಂತ ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೀಗೆ ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದಾಗ, ರುದ್ರನು ತನ್ನ ಪುತ್ರರೊಂದಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಉತ್ತರಿಸಿದನು.

ಯತ್ತೇ ವರಮಹಂ ಬ್ರಹ್ಮನ್ ಯಾಚಿತೋ ವಿಷ್ಣುನಾ ಸಹ। ಪುತ್ರೋ ಮೇ ಭವ ದೇವೇತಿ ತ್ವತ್ತುಲ್ಯೋ ವಾಪಿ ಧೂರ್ವಹಃ ।। ೨೫.

ಬ್ರಹ್ಮನೇ, ನಾನು ವಿಷ್ಣುವಿನೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ ಕೇಳಿದ್ದ ವರವೇನೆಂದರೆ: ನನ್ನ ಮಗ ದೇವರಾಗಲಿ ಅಥವಾ ಕನಿಷ್ಠ ನಿನ್ನ ಸಮಾನನಾಗಲಿ ಎಂದು.

ಲೋಕೇಷು ವಿಶ್ರುತೈಃ ಕಾರ್ಯಂ ಸರ್ವೈರ್ವಿಶ್ವಾತ್ಮಸಮ್ಭವೈಃ। ವಿಷಾದನ್ತ್ಯಜ ದೇವೇಶ ಲೋಕಾಂಸ್ತ್ವಂ ಸ್ರಷ್ಟುಮರ್ಹಸಿ ।। ೨೫.

ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಎಲ್ಲರೂ, ವಿಶ್ವಾತ್ಮನಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸಿದವರು, ನೆರವಿನಿಂದ ನೆರವೇರಿಸಬೇಕು. ದೇವತೆಗಳಾಧಿಪತಿಯಾದ ನೀನು, ಲೋಕಗಳ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಬೇಕು.

ಏವಂ ಸ ಭಗವಾನುಕ್ತೋ ಬ್ರಹ್ಮಾ ಪ್ರೀತಮನಾಭವತ್ । ರುದ್ರಂ ಪ್ರತ್ಯವದದ್ಭೂಯೋ ಲೋಕಾನ್ತೇ ನೀಲಲೋಹಿತಮ್ ।। ೨೫.

ಹೀಗೆ ಕೇಳಿದಾಗ, ಭಗವಂತ ಬ್ರಹ್ಮನು ಸಂತೋಷಗೊಂಡನು. ಲೋಕಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ನೀಲಿ ಕೆಂಪು ವರ್ಣದ ರುದ್ರನಿಗೆ ಮತ್ತೆ ಮಾತನಾಡಿದನು.

ಸಾಹಾಯ್ಯಂ ಮಮ ಕಾರ್ಯಾರ್ಥಂ ಪ್ರಜಾಃ ಸೃಜ ಮಯಾ ಸಹ। ಬೀಜೀ ತ್ವಂ ಸರ್ವಭೂತಾನಾಂ ತತ್ಪ್ರಪನ್ನಸ್ತಥಾ ಭವ। ಬಾಢಮಿತ್ಯೇವ ತಾಂ ವಾಣೀಂ ಪ್ರತಿಜಗ್ರಾಹ ಶಙ್ಕರಃ ।। ೨೫.

ನನ್ನ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಸಹಾಯಮಾಡು; ನನ್ನೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸು. ನೀನು ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳ ಬೀಜವಾಗಿದ್ದೀಯೆ; ಅದರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರನಾಗು. ಶಂಕರನು 'ಹೌದು' ಎಂದು ಆ ಮಾತನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿದನು.