ವಾಯುಪುರಾಣಮ್

ಅಮ್ಭಾಂಸ್ಯೇತಾನಿ ರಕ್ಷಾಮ ಉಕ್ತವನ್ತಶ್ಚ ತೇಷು ಚ। ರಾಕ್ಷಸಾಸ್ತೇ ಸ್ಮೃತಾ ಲೋಕೇ ಕ್ರೋಧಾತ್ಮಾನೋ ನಿಶಾಚರಾಃ

'ನಾವು ಈ ನೀರನ್ನು ಕಾಯೋಣ' ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು. ಅವರಲ್ಲಿಯೇ ರಾಕ್ಷಸರು ಹುಟ್ಟಿದರು; ಅವರು ಕ್ರೋಧದಿಂದ ಕೂಡಿದವರು, ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವವರು ಎಂದು ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದಾರೆ.

ಯೇಽಬ್ರುವನ್ ಕ್ಷಿಣುಮೋಽಮ್ಭಾಂಸಿ ತೇಷಾಂ ದೃಷ್ಟಾಃ ಪರಸ್ಪರಮ್। ತೇನ ತೇ ಕರ್ಮಣಾ ಯಕ್ಷಾ ಗುಹ್ಯಕಾಃ ಕ್ರೂರಕರ್ಮಿಣಃ

“ನಾವು ನೀರನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡೋಣ” ಎಂದು ಹೇಳಿದವರು ಪರಸ್ಪರ ಜಗಳವಾಡುತ್ತಾ ಕಂಡುಬಂದರು. ಆ ಕಾರ್ಯದಿಂದಲೇ ಅವರು ಕ್ರೂರಕರ್ಮಗಳುಳ್ಳ ಯಕ್ಷರು ಮತ್ತು ಗುಹ್ಯಕರು ಆಗಿದರು.

ರಕ್ಷಣೇ ಪಾಲನೇ ಚಾಪಿ ಧಾತುರೇಷ ವಿಭಾವ್ಯತೇ। ಯ ಏಷ ಕ್ಷಿತಿಧಾತುರ್ವೈ ಕ್ಷಯಣೇ ಸನ್ನಿರುಚ್ಯತೇ

ರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಪಾಲನೆಗೆ ಈ ಭೂತತ್ವ ಗುರುತಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಭೂಮಿಯ ಈ ಅಂಶವು ಕ್ಷಯವಾಗುವ ಸ್ವಭಾವದಿಂದಲೇ ಹೀಗೆ ಹೆಸರಾಯಿತು.

ತಾನ್ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಹ್ಯಪ್ರಿಯೇಣಾಸ್ಯ ಕೇಶಾ ಅಶೀರ್ಯಂತ ಧೀಮತಃ। ಶೀತೋಷ್ಣಾಚ್ಚೋಚ್ಛ್ರಿತಾ ಹ್ಯೂರ್ದ್ಧ್ವಂ ತದಾರೋಹನ್ತ ತಂ ಪ್ರಭುಮ್ ॥೧.೯.

ಅವರನ್ನು ನೋಡಿ ಆ ಜ್ಞಾನಿಯ ಕೂದಲು ಅಸಹ್ಯವಾಗಿ ಉದುರಿತು; ತಂಪು ಮತ್ತು ಬಿಸಿಯಿಂದ ಅದು ಮೇಲಕ್ಕೆ ಏರಿ, ನಂತರ ಆ ಪ್ರಭುವಿನ ಬಳಿಗೆ ಹೋದವು.

ಹೀನಾ ಮಚ್ಛಿರಸೋ ವ್ಯಾಲಾ ಯಸ್ಮಾಚ್ಚೈವಾಪಸರ್ಪಿತಾಃ। ವ್ಯಾಲಾತ್ಮಾನಃ ಸ್ಮೃತಾ ವ್ಯಾಲಾದ್ಧೀನತ್ವಾದಹಯಃ ಸ್ಮೃತಾಃ

ನನ್ನ ತಲೆಯಿಂದ ಹಿಂದುಗಿದವರು ಕಡಿಮೆ ಇದ್ದ ಕಾರಣ, ಅವುಗಳು ಸರ್ಪಸ್ವಭಾವದಿಂದ ಸರ್ಪಗಳು ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟವು; ಕಡಿಮೆತನದಿಂದ ಅವುಗಳನ್ನು ಅಹಿಗಳು ಎಂದೂ ನೆನಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಪನ್ನತ್ವಾತ್ಪನ್ನಗಾಶ್ಚೈವ ಸರ್ಪಾಶ್ಚೈವಾಪಸರ್ಪಿಣಃ। ತೇಷಾಂ ಪೃಥಿವ್ಯಾಂ ನಿಲಯಾಃ ಸೂರ್ಯಾಚನ್ದ್ರಮಸೋರಧಃ

ಹಬ್ಬುತ್ತಾ ಹೋಗುವ ಸ್ವಭಾವದಿಂದ ಅವು ಪನ್ನಗಗಳು, ದೂರ ಸರಿಯುವ ಕಾರಣ ಅವುಗಳನ್ನು ಸರ್ಪಗಳು ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ; ಅವುಗಳ ನಿವಾಸಗಳು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ, ಸೂರ್ಯಚಂದ್ರರ ಕೆಳಗಿವೆ.

ತಸ್ಯ ಕ್ರೋಧೋದ್ಭವೋ ಯೋಽಸಾವಗ್ನಿಗರ್ಭಸ್ಸುದಾರುಣಃ। ಸ ತು ಸರ್ಪಸಹೋತ್ಪನ್ನಾನಾವಿವೇಶ ವಿಷಾತ್ಮಿಕಾನ್

ಅವನ ಕೋಪದಿಂದ ಅಗ್ನಿಯಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಭಯಾನಕ ಜೀವಿ ಉದಯವಾಯಿತು; ಅದು ವಿಷಸ್ವಭಾವವುಳ್ಳ ಸರ್ಪಗಳೊಳಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿತು.

ಸರ್ಪಾನ್ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ತತಃ ಕ್ರೋಧಾತ್ ಕ್ರೋಧಾತ್ಮಾನೋ ವಿನಿರ್ಮಮೇ। ವರ್ಣೇನ ಕಪಿಶೇನೋಗ್ರಾಸ್ತೇ ಭೂತಾಃ ಪಿಶಿತಾಶನಾಃ

ಸರ್ಪಗಳನ್ನು ನೋಡಿ ಕೋಪದಿಂದ ಅವನು ಕೋಪಸ್ವಭಾವದ ಜೀವಿಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು; ಅವು ಕಪಿಲವರ್ಣದ ಭಯಂಕರವಾಗಿದ್ದು ಮಾಂಸಭಕ್ಷಕರಾಗಿದ್ದವು.

ಭೂತತ್ವಾತ್ತೇ ಸ್ಮೃತಾ ಭೂತಾಃ ಪಿಶಾಚಾಃ ಪಿಶಿತಾಶನಾತ್। ವಯತೋ ಗಾಸ್ತತಸ್ತಸ್ಯ ಗನ್ಧರ್ವೋ ಜಜ್ಞಿರೇ ತದಾ

ಆ ಸ್ವಭಾವದಿಂದ ಅವುಗಳನ್ನು ಭೂತಗಳು ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ; ಮಾಂಸಭಕ್ಷಕರನ್ನು ಪಿಶಾಚಿಗಳು ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಅವನ ಉಸಿರಿನಿಂದ ಗಂಧರ್ವನು ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದನು.

ಧ್ಯಾಯತೀತ್ಯೇಷ ಧಾತುರ್ವೈ ಯಾತ್ರಾರ್ಥೇ ಪರಿಪಠ್ಯತೇ। ಪಿಬತೋ ಜಜ್ಞಿರೇ ಗಾಸ್ತು ಗಂಧರ್ವಾಸ್ತೇನ ತೇ ಸ್ಮೃತಾಃ ।.

ಧ್ಯಾನಕ್ಕಾಗಿ ಈ ಅಂಶವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ; ಕುಡಿಯುವುದರಿಂದ ಗಾವುಗಳು ಹುಟ್ಟಿದವು, ಅದರಿಂದ ಗಂಧರ್ವರು ಎಂದು ನೆನಪಾಗುತ್ತಾರೆ.

ಅಷ್ಟಾಸ್ವೇತಾಸು ಸೃಷ್ಟಾಸು ದೇವಯೋನಿಷು ಸ ಪ್ರಭುಃ। ತತಃ ಸ್ವಚ್ಛನ್ದತೋಽನ್ಯಾನಿ ವಯಾಂಸಿ ವಯ ಸೋಽಸೃಜತ್

ಆ ಪ್ರಭು ಎಂಟು ದೈವಿಕ ವರ್ಗಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದಾಗ, ನಂತರ ತನ್ನ ಇಚ್ಛೆಯಿಂದ ಬೇರೆ ಹಕ್ಕಿಗಳು ಮತ್ತು ಹಾರುವ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು.

ಛಾದ್ಯತಸ್ತಾನಿ ಛನ್ದಾಂಸಿ ವಯಸೋಽಪಿ ವಯಾಂಸ್ಯಪಿ। ಶೂನ್ಯಾನ್ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ತು ದೇವೋ ವೈಽಸೃಜತ್ಪಕ್ಷಿಗಣಾನಪಿ

ಅವುಗಳನ್ನು ಮುಚ್ಚಲಾಯಿತು, ಛಂದಸ್ಸುಗಳನ್ನೂ ಹಕ್ಕಿಗಳನ್ನೂ ಹಾರುವ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನೂ ಕೂಡ; ಖಾಲಿತನವನ್ನು ನೋಡಿ ದೇವರು ಹಕ್ಕಿಗಳ ಗುಂಪುಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು.

ಮುಖತೋಽಜಾನ್ ಸಸರ್ಜ್ಜಾಥ ವಕ್ಷಸಶ್ಚವಯೋಽಸೃಜತ್। ಗಾಶ್ಚೈವಾಥೋದರಾದ್ಬ್ರಹ್ಮಾ ಪಾರ್ಶ್ವಾಭ್ಯಾಞ್ಚ ವಿನಿರ್ಮಮೇ

ಅವನ ಬಾಯಿಂದ ಅವನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು, ಹೃದಯದಿಂದ ಹಕ್ಕಿಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು; ಹೊಟ್ಟೆಯಿಂದ ಗಾವುಗಳನ್ನು, ಪಾರ್ಶ್ವಗಳಿಂದ ಬ್ರಹ್ಮನನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದನು.

ಪದ್ಭ್ಯಾಞ್ಚಾಶ್ಚಾನ್ ಸಮಾತಙ್ಗಾನ್ ಶರಭಾನ್ ಗವಯಾನ್ ಮೃಗಾನ್। ಉಷ್ಟ್ರಾನಶ್ಚತರಾಂಶ್ಚೈವ ತಾಶ್ವಾನ್ಯಾಶ್ಚೈವ ಜಾತಯಃ ॥೧.೯.

ಪಾದಗಳಿಂದ ಆನೆ, ಶರಭ, ಗವಯ, ಜಿಂಕೆ, ಒಂಟೆ ಮತ್ತು ನಾಲ್ಕು ಕಾಲುಗಳಿರುವ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು, ಹಾಗೆಯೇ ಬೇರೆ ಕುದುರೆಗಳ ಜಾತಿಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು.

ಓಷಧ್ಯಃ ಫಲಮೂಲಾನಿ ರೋಮತಸ್ತಸ್ಯ ಜಜ್ಞಿರೇ। ಏವಂ ಪಶ್ವೋಷಧೀಃ ಸೃಷ್ಟ್ವಾ ನ್ಯಯುಞ್ಜತ್ಸೋಽಧ್ವರೇ ಪ್ರಭುಃ

ಅವನ ಕೂದಲಿನಿಂದ ಔಷಧಿಗಳು ಮತ್ತು ಹಣ್ಣುಮೂಲಗಳು ಹುಟ್ಟಿದವು; ಹೀಗೆ ಪಶುಗಳು ಮತ್ತು ಸಸ್ಯಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿ, ಪ್ರಭು ಅವನ್ನು ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ನಿಯೋಜಿಸಿದನು.

ತಸ್ಮಾದಾದೌ ತು ಕಲ್ಪಸ್ಯ ತ್ರೇತಾಯುಗಮುಖೇ ತದಾ। ಗೌರಜಃ ಪುರುಷೋ ಮೇಷೋ ಹ್ಯಶ್ವೋಽಶ್ವತರಗರ್ದ್ದಭೌ। ಏತಾನ್ ಗ್ರಾಮ್ಯಾನ್ ಪಶೂನಾಹುರಾರಣ್ಯಾಂಶ್ಚ ನಿಬೋಧತ

ಆದುದರಿಂದ ಕಲ್ಪದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ತ್ರೇತಾಯುಗದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಎತ್ತು, ಮಾನವ, ಕುರಿ, ಕುದುರೆ, ಕಟ್ಟೆ ಮತ್ತು ಕರುಹು—ಇವುಗಳನ್ನು ಗೃಹಪಶುಗಳು ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ; ಈಗ ಕಾಡುಪಶುಗಳನ್ನೂ ಕೇಳು.

ಶ್ವಾಪದಾ ದ್ವಿಖುರೋ ಹಸ್ತೀ ವಾನರಃ ಪಕ್ಷಿಪಞ್ಚಮಾಃ। ಉನ್ದಕಾಃ ಪಶವಃ ಸೃಷ್ಟಾಃ ಸಪ್ತಮಾಸ್ತು ಸರೀಸೃಪಾಃ

ಮಾಂಸಭಕ್ಷಕರು, ಎರಡು ಕೊಂಬುಗಳಿರುವ ಪಶುಗಳು, ಆನೆ, ಕೋತಿ, ಹಕ್ಕಿಗಳು ಐದನೆಯದು, ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಇರುವ ಪಶುಗಳು ಮತ್ತು ಏಳನೆಯದು ಸರಿಸೃಪಗಳು—allವು ಸೃಷ್ಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು.

ಗಾಯತ್ರಂ ವರುಣಞ್ಚೈವ ತ್ರಿವೃತ್ಸೌಮ್ಯಂ ರಥನ್ತರಮ್। ಅಗ್ನಿಷ್ಟೋಮಂ ಚ ಯಜ್ಞಾನಾಂ ನಿರ್ಮಮೇ ಪ್ರಥಮಾನ್ಮುಖಾತ್

ಗಾಯತ್ರ, ವರुण, ತ್ರಿವೃತ್, ಸೌಮ್ಯ, ರಥಂತರ, ಯಜ್ಞಗಳಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿಷ್ಠೋಮ—ಇವೆಲ್ಲವನ್ನು ಅವನು ಮೊದಲು ತನ್ನ ಬಾಯಿಂದ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು.

ಛನ್ದಾಂಸಿ ತ್ರೈಷ್ಟುಭಙ್ಕರ್ಮ ಸ್ತೋಮಂ ಪಞ್ಚದಶನ್ತಥಾ। ಬೃಹತ್ಸಾಮಮಥೋಕ್ಥಞ್ಚ ದಕ್ಷಿಣಾತ್ಸೋಽಸೃಜನ್ಮುಖಾತ್

ಛಂದಸ್ಸುಗಳು, ತ್ರಿಷ್ಟುಭ್, ಕರ್ಮ, ಹದಿನೈದು ಭಾಗದ ಸ್ತೋಮ, ಬೃಹತ್ಸಾಮ ಮತ್ತು ಉಕ್ತವನ್ನು ಅವನು ಬಾಯಿಯ ಬಲಭಾಗದಿಂದ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು.

ಸಾಮಾನಿ ಜಗತೀ ಚ್ಛನ್ದಸ್ತೋಮಂ ಪಞ್ಚದಶನ್ತಥಾ। ವೈರೂಪ್ಯಮತಿರಾತ್ರಞ್ಚ ಪಶ್ಚಿಮಾದಸೃಜನ್ಮುಖಾತ್

ಅವನ ಬಾಯಿಂದ ಪಶ್ಚಿಮ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಸಾಮಗಾನ, ಜಗತೀ ಛಂದಸ್ಸು, ಹದಿನೈದು ಭಾಗದ ಸ್ತೋತ್ರ, ವೈರೂಪ್ಯ ಮತ್ತು ಅತಿರಾತ್ರ ಯಜ್ಞಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು.

ಏಕವಿಂಶಮಥರ್ವಾಣಮಾಪ್ತೋರ್ಯಾಮಾಣಮೇವ ಚ। ಅನುಷ್ಟುಭಂ ಸವೈರಾಜಮುತ್ತರಾದಸೃಜನ್ಮುಖಾತ್

ಅವನ ಬಾಯಿಂದ ಉತ್ತರ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಇಪ್ಪತ್ತೊಂದು ಅಥರ್ವಣ ಗಾನಗಳು, ಆಪ್ತೋರ್ಯಾಮ ಯಜ್ಞ, ಅನುಷ್ಟುಭ್ ಛಂದಸ್ಸು ಮತ್ತು ವೈರಾಜವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು.

ವಿದ್ಯುತೋಽಶನಿಮೇಘಾಂಶ್ಚ ರೋಹಿತೇನ್ದ್ರಧನೂಂಷಿ ಚ। ವಯಾಂಸಿ ಚ ಸಸರ್ಜ್ಜಾದೌ ಕಲ್ಪಸ್ಯ ಭಗವಾನ್ ಪ್ರಭುಃ

ಆ ಸೃಷ್ಟಿಯ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಭಗವಂತನು ಮಿಂಚು, ಗಾಳಿ, ಮೋಡ, ಕೆಂಪು ಧನುಸ್ಸುಗಳು ಮತ್ತು ಗಾಳಿಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು.

ಉಚ್ಚಾವಚಾನಿ ಭೂತಾನಿ ಗಾತ್ರೇಬ್ಯಸ್ತಸ್ಯ ಜಜ್ಞಿರೇ। ಬ್ರಹ್ಮಣಸ್ತು ಪ್ರಜಾಸರ್ಗಂ ಸೃಜತೋ ಹಿ ಪ್ರಜಾಪತೇಃ

ಬ್ರಹ್ಮನು ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವಾಗ ಅವನ ಅಂಗಗಳಿಂದ ವಿವಿಧ ರೂಪಗಳ ಜೀವಿಗಳು ಹುಟ್ಟಿದವು.

ಸೃಷ್ಟ್ವಾ ಚತುಷ್ಟಯಂ ಪೂರ್ವಂ ದೇವಾಸುರಪಿತೄನ್ ಪ್ರಜಾಃ। ತತಃ ಸೃಜತಿ ಭೂತಾನಿ ಸ್ಥಾವರಾಣಿ ಚರಾಣಿ ಚ ॥೧.೯.

ಮೊದಲು ದೇವತೆಗಳು, ಅಸುರರು, ಪಿತೃಗಳು ಮತ್ತು ಮಾನವರು ಎಂಬ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಗಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿ, ನಂತರ ಸ್ಥಾವರ ಮತ್ತು ಜಂಗಮ ಜೀವಿಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದನು.

ಯಕ್ಷಾನ್ ಪಿಶಾಚಾನ್ ಗನ್ಧರ್ವಾನ್ ತಥೈವಾಪ್ಸರಸಾಙ್ಗಣಾನ್। ನರಕಿನ್ನರರಕ್ಷಾಂಸಿ ವಯಃ ಪಶುಮೃಗೋರಗಾನ್

ಅವನು ಯಕ್ಷರು, ಪಿಶಾಚರು, ಗಂಧರ್ವರು, ಅಪ್ಸರೆಯರು, ಮಾನವರು, ಕಿನ್ನರರು, ರಾಕ್ಷಸರು, ಹಕ್ಕಿಗಳು, ಪಶುಗಳು ಮತ್ತು ಹಾವುಗಳನ್ನು ಕೂಡ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು.

ಅವ್ಯಯಞ್ಚ ವ್ಯಯಂ ಚೈವ ಯದಿದಂ ಸ್ಥಾಣು ಜಙ್ಗಮಮ್। ತೇಷಾಂ ಯೇ ಯಾನಿ ಕರ್ಮಾಣಿ ಪ್ರಾಕ್ಸೃಷ್ಟ್ಯಾಂ ಪ್ರತಿಪೇದಿರೇ। ತಾನ್ಯೇವ ಪ್ರತಿಪದ್ಯನ್ತೇ ಸೃಜ್ಯಮಾನಾಃ ಪುನಃ ಪುನಃ

ಅವ್ಯಯ ಮತ್ತು ವ್ಯಯವಾದವು, ಸ್ಥಾವರ ಮತ್ತು ಜಂಗಮವಾದ ಎಲ್ಲವೂ, ಸೃಷ್ಟಿಯ ಮೊದಲು ಪಡೆದಿದ್ದ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಪ್ರತೀ ಬಾರಿ ಪುನಃ ಪುನಃ ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತವೆ.

ಹಿಂಸ್ರಾಹಿಂಸ್ರೇ ಮೃದುಕ್ರೂರೇ ಧರ್ಮಾಧರ್ಮಾವೃತಾನೃತೇ। ತದ್ಭಾವಿತಾಃ ಪ್ರಪದ್ಯನ್ತೇ ತಸ್ಮಾತ್ತತ್ತಸ್ಯ ರೋಚತೇ

ಹಿಂಸಕ ಅಥವಾ ಅಹಿಂಸಕ, ಮೃದುವಾದ ಅಥವಾ ಕ್ರೂರವಾದ, ಧರ್ಮ ಅಥವಾ ಅಧರ್ಮ, ಸತ್ಯ ಅಥವಾ ಅಸತ್ಯವಾದರೂ, ಪ್ರಾಣಿಗಳು ತಮ್ಮ ಸ್ವಭಾವದಂತೆ ರೂಪವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಅದೇ ಅವರಿಗೆ ಇಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ.

ಮಹಾಭೂತೇಷು ನಾನಾತ್ವಮಿನ್ದ್ರಿಯಾರ್ಥೇಷು ಮೂರ್ತ್ತಿಷು। ವಿನಿಯೋಗಞ್ಚ ಭೂತಾನಾಂ ಧಾತೈವ ವ್ಯದಧಾತ್ ಸ್ವಯಮ್

ಮಹಾಭೂತಗಳಲ್ಲಿ, ಇಂದ್ರಿಯಗಳ ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ, ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಜೀವಿಗಳ ಕರ್ತವ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಇರುವ ವೈವಿಧ್ಯವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನೇ ಸ್ವತಃ ನಿಗದಿ ಮಾಡಿದನು.

ಕೇಚಿತ್ ಪುರುಷಕಾರನ್ತು ಪ್ರಾಹುಃ ಕರ್ಮ ಚ ಮಾನವಾಃ। ದೈವಮಿತ್ಯಪರೇ ವಿಪ್ರಾಃ ಸ್ವಭಾವಂ ದೈವಚಿನ್ತಕಾಃ

ಕೆಲವರು ಮಾನವನ ಪ್ರಯತ್ನ ಮತ್ತು ಕರ್ಮವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ, ಇನ್ನೊಬ್ಬರು ಅದನ್ನು ವಿಧಿಯೆಂದು, ಕೆಲವು ಋಷಿಗಳು ಸ್ವಭಾವವನ್ನೇ ದೈವವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತಾರೆ.