ವಾಯುಪುರಾಣಮ್

ಏವಮುಕ್ತಸ್ತದಾ ಸೂತ ಉವಾಚ ಋಷಿಸತ್ತಮಾನ್ । ದಿತೇಃ ಪುತ್ರದ್ವಯಂ ಜಜ್ಞೇ ಕಶ್ಯಪಾದಿತಿ ನಃ ಶ್ರುತಮ್ ।। ೬.

ಹೀಗೆ ಕೇಳಿದಾಗ ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸೂತನು ಮಹರ್ಷಿಗಳಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: ಕಶ್ಯಪನಿಗೆ ದಿತಿಯಿಂದ ಇಬ್ಬರು ಪುತ್ರರು ಹುಟ್ಟಿದರೆಂದು ನಾವು ಕೇಳಿದ್ದೇವೆ.

ಕಶ್ಯಪಸ್ಯಾತ್ಮಜೌ ತೌ ವೈ ಸರ್ವೇಭ್ಯಃ ಪೂರ್ವಜೌ ಸ್ಮೃತೌ। ಸೂತ್ಯೇಽಹನ್ಯತಿರಾತ್ರಸ್ಯ ಕಶ್ಯಪಸ್ಯಾಶ್ವಮೇಧಿಕೇ ।। ೬.

ಆ ಇಬ್ಬರು ಕಶ್ಯಪನ ಪುತ್ರರು ಎಲ್ಲರಿಗಿಂತ ಹಿರಿಯರೆಂದು ನೆನಪಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಕಶ್ಯಪನು ಮಾಡಿದ ದೀರ್ಘ ಅಶ್ವಮೇಧ ಯಜ್ಞದ ದಿನ ಹುಟ್ಟಿದರು.

ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪುರ್ನಾಮ ಪ್ರಥಮಂ ಋತ್ವಿಗಾಸನಮ್। ದಿತ್ಯಾ ಗರ್ಭಾದ್ವಿನಿಃಸೃತ್ಯ ತತ್ರಾಸೀನೋಚ್ಚಸಂಸದಿ। ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪುಸ್ತಸ್ಮಾತ್ ಕರ್ಮಣಾ ತೇನ ಸ ಸ್ಮೃತಃ ।। ೬.

ಮೊದಲನೆಯವನಿಗೆ ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪು ಎಂಬ ಹೆಸರು. ಅವನು ದಿತಿಯ ಗರ್ಭದಿಂದ ಹೊರಬಂದು, ಮಹಾಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಅರ್ಚಕರ ಆಸನದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತುಕೊಂಡನು. ಆ ಕಾರ್ಯದಿಂದ ಅವನಿಗೆ ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪು ಎಂಬ ಹೆಸರು ಬಂತು.

ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪೋರ್ನಾಮ ಜನ್ಮ ಚೈವ ಮಹಾತ್ಮನಃ। ಪ್ರಭಾವ़ಞ್ಚೈವ ದೈತ್ಯಸ್ಯ ವಿಸ್ತರಾದ್ಬ್ರೂಹಿ ನಃ ಪ್ರಭೋ ।। ೬.

ಪ್ರಭು, ದೈತ್ಯರಾದ ಮಹಾತ್ಮ ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪುವಿನ ಜನ್ಮ ಮತ್ತು ಅವನ ಮಹಿಮೆಗಳನ್ನು ವಿವರವಾಗಿ ನಮಗೆ ಹೇಳು.

ಕಶ್ಯಪಸ್ಯಾಶ್ವಮೇಧೋಽಭೂತ್ ಪುಣ್ಯೋ ವೈ ಪುಷ್ಕರೇ ಪುರಾ। ಋಷಿಭಿರ್ದ್ದೇವತಾಭಿಶ್ಚ ಗನ್ಧರ್ವೈ ರುಪಶೋಭಿತಃ ।। ೬.

ಹಳೆಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಪುಷ್ಕರದಲ್ಲಿ ಕಶ್ಯಪನು ಮಾಡಿದ ಅಶ್ವಮೇಧ ಯಜ್ಞವು ಪವಿತ್ರವಾಗಿತ್ತು; ಅದನ್ನು ಋಷಿಗಳು, ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ಗಂಧರ್ವರು ಅಲಂಕರಿಸಿದ್ದರು.

ಉತ್ಕೃಷ್ಟೇನೈವ ವಿಧಿನಾ ಆಖ್ಯಾನಾದೌ ಯಥಾವಿಧಿ। ಆಸನಾನ್ಯುಪಕ್ಲೃಪ್ತಾನಿ ಕಾಞ್ಚನಾನಿ ತು ಪಞ್ಚ ವೈ ।। ೬.

ಆ ಕಥನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದ ವಿಧಾನವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ, ಐದು ಬಂಗಾರದ ಆಸನಗಳನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಲಾಗಿತ್ತು.

ಕುಶಪೂತಾನಿ ತ್ರೀಣ್ಯತ್ರ ಕೂರ್ಚಫಲಕಮೇವ ಚ। ಮುಖ್ಯಾರ್ತ್ವಿಜಶ್ಚ ಚತ್ವಾರಸ್ತೇಷಾನ್ತಾನ್ಯುಪಕಲ್ಪಯೇತ್ ।। ೬.

ಅಲ್ಲಿ ಮೂರು ಕುಶದಿಂದ ಶುದ್ಧಗೊಂಡ ಆಸನಗಳು ಮತ್ತು ಒಂದು ಕೂರ್ಚಾ ಉಪಕರಣದ ಆಸನವಿತ್ತು. ಮುಖ್ಯ ಅರ್ಚಕರಾದ ನಾಲ್ವರು ಅವರಿಗೆ ಆ ಆಸನಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸಲಾಗಿತ್ತು.

ಶುಭಂ ತತ್ರಾಸನಂ ಯತ್ತು ಹೋತುರರ್ಥೇ ಪ್ರಕಲ್ಪಿತಮ್। ಹಿರಣ್ಮಯಂ ತಥಾ ದಿವ್ಯಂ ದಿವ್ಯಾಸ್ತರಣಸಂಸ್ತೃತಮ್ ।। ೬.

ಅಲ್ಲಿ ಹೋತೃ ಅರ್ಚಕನಿಗಾಗಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದ ಶುಭವಾದ ಆಸನವು ಬಂಗಾರದಾಗಿತ್ತು, ದಿವ್ಯವಾಗಿಯೂ, ದಿವ್ಯ ಹಾಸಿಗೆಗಳಿಂದ ಆವೃತವಾಗಿಯೂ ಇತ್ತು.

ಅನ್ತರ್ವತ್ನೀ ದಿತಿಶ್ಚೈವ ಪತ್ನೀತ್ವಂ ಸ್ಮುಪಾಗತಾ। ದಶ ವರ್ಷಸಹಸ್ರಾಣಿ ಗರ್ಭಸ್ತಸ್ಯಾ ಅವರ್ತತ ।। ೬.

ದಿತಿ ಗರ್ಭಿಣಿಯಾಗಿದ್ದಳು ಮತ್ತು ಪತ್ನಿಯಾಗಿ ಇದ್ದಳು. ಅವಳ ಗರ್ಭಾವಸ್ಥೆ ಹತ್ತು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಮುಂದುವರಿಯಿತು.

ಸ ತು ಗರ್ಭಾದ್ವಿನಿಃಸೃತ್ಯ ಮಾತುರ್ವೈ ಉದರಾತ್ತದಾ। ಉಪಕ್ಲೃಪ್ತಾಸನಂ ಯತ್ತು ಹೋತುರರ್ಥೇ ಹಿರಣ್ಮಯಮ್। ನಿಷಸಾದ ಸಗರ್ಭೋಽತ್ರ ತತ್ರಾಸೀನಃ ಶಶಂಸ ಚ ।। ೬.

ಆಗ ಅವನು ತಾಯಿಯ ಗರ್ಭದಿಂದ ಹೊರಬಂದು, ಹೋತೃ ಅರ್ಚಕನಿಗಾಗಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದ ಬಂಗಾರದ ಆಸನದಲ್ಲಿ, ಇನ್ನೂ ಗರ್ಭದಲ್ಲೇ ಇದ್ದಂತೆ ಕುಳಿತುಕೊಂಡನು ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಿಯೇ ಕುಳಿತು ಮಾತನಾಡಿದನು.

ಆಕ್ಯಾನಪಞ್ಚಮಾನ್ ವೇದಾನ್ ಮಹರ್ಷಿಃ ಕಾಶ್ಯಪೋ ಯಥಾ। ತಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಮುನಯಸ್ತಸ್ಯ ನಾಮಾಕುರ್ವಂಸ್ತು ತದ್ವಿಧಮ್ ।। ೬.

ಮಹರ್ಷಿ ಕಶ್ಯಪನು ವೇದಗಳ ಐದು ಕಥನಗಳಂತೆ ಇದ್ದನು. ಆ ಮಹರ್ಷಿಯನ್ನು ನೋಡಿ, ಮುನಿಗಳು ಅವನಿಗೆ ಆ ರೀತಿಯ ಹೆಸರನ್ನು ಇಟ್ಟರು.

ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪುಸ್ತಸ್ಮಾತ್ ಕರ್ಮಣಾ ತೇನ ವಿಶ್ರುತಃ। ಹಿರಣ್ಯಾಕ್ಷೋಽನುಜಸ್ತಸ್ಯ ಸಿಂಹಿಕಾ ತಸ್ಯ ಚಾನುಜಾ। ರಾಹೋಃ ಸಾ ಜನನೀ ದೇವೀ ವಿಪ್ರಚಿತ್ತೇಃ ಪರಿಗ್ರಹಾತ್ ।। ೬.

ಹೀಗಾಗಿ ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪು ಆ ಕಾರ್ಯದಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾದನು. ಅವನ ತಮ್ಮನು ಹಿರಣ್ಯಾಕ್ಷ; ಅವರ ತಂಗಿ ಸಿಂಹಿಕಾ. ಅವಳು ವಿಪ್ರಚಿತ್ತಿಗೆ ಪತ್ನಿಯಾಗಿ ರಾಹುವಿನ ತಾಯಿಯಾದಳು.

ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪುರ್ದ್ದೈತ್ಯಶ್ಚಚಾರ ಪರಮಂ ತಪಃ। ಶತಂ ವರ್ಷಸಹಸ್ರಾಣಾಂ ನಿರಾಹಾರೋ ಹ್ಯಧಃಶಿರಾಃ ।। ೬.

ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪು ದೈತ್ಯನು ಶತಸಹಸ್ರ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ತೀವ್ರ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿದನು; ಆಹಾರವಿಲ್ಲದೆ ತಲೆ ಕೆಳಗಿಟ್ಟು ನಿಂತಿದ್ದನು.

ತಂ ಬ್ರಹ್ಮಾ ಛನ್ದಯಾಮಾಸ ದೈತ್ಯಂ ತುಷ್ಟೋ ವರೇಣ ತು। ಸರ್ವಾಮರತ್ವಂ ವಿಪ್ರೇಭ್ಯಃ ಸರ್ವಭೂತೇಭ್ಯ ಏವ ಚ। ಯೋಗಾದ್ದೇವಾನ್ ವಿನಿರ್ಜಿತ್ಯ ಸರ್ವದೇವತ್ವಮಾಸ್ಥಿತಃ ।। ೬.

ಬ್ರಹ್ಮನು ಸಂತೋಷಗೊಂಡು ಆ ದೈತ್ಯನಿಗೆ ವರವನ್ನು ನೀಡಿದನು. ಅವನು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಮತ್ತು ಎಲ್ಲ ಪ್ರಾಣಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಮರತ್ವವನ್ನು ಪಡೆದನು; ಯೋಗದಿಂದ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಜಯಿಸಿ, ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದನು.

ದಾನವಾಶ್ಚಾಸುರಾಶ್ಚೈವ ದೇವಾಃ ಸಮಾ ಭವನ್ತು ವೈ। ಮಾರುತೇರ್ಯನ್ಮಹೈಶ್ವರ್ಯಮೇಷ ಮೇ ದೀಯತಾಂ ವರಃ ।। ೬.

ದಾನವರು, ಅಸುರರು ಮತ್ತು ದೇವತೆಗಳು ಸಮಾನರಾಗಲಿ. ನನಗೆ ಮಾರುತಿಯ ಮಹಾಶಕ್ತಿಯನ್ನು ವರವಾಗಿ ನೀಡು ಎಂದು ಕೇಳಿದನು.

ಏವಮುಕ್ತೋಽಥ ಬ್ರಹ್ಮಾ ತು ತಸ್ಮೈ ದತ್ತ್ವಾ ಯಥೇಪ್ಸಿತಮ್। ದತ್ತ್ವಾ ತಸ್ಮೈ ವರಾನ್ ದಿವ್ಯಾನ್ ತತ್ರೈವಾನ್ತರಧೀಯತ। ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪುರ್ದೈತ್ಯಃ ಶ್ಲೋಕೈರ್ಗೀತಃ ಪುರಾತನೈಃ ।। ೬.

ಹೀಗೆ ಕೇಳಿದಾಗ ಬ್ರಹ್ಮನು ಅವನಿಗೆ ಇಚ್ಛಿತ ವರಗಳನ್ನು ನೀಡಿ, ದಿವ್ಯವಾದ ವರಗಳನ್ನು ಕೊಟ್ಟು ಅಲ್ಲಿಯೇ ಅಂತರಧಾನವಾದನು. ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪು ದೈತ್ಯನು ಪುರಾತನ ಶ್ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾದನು.

ರಾಜಾ ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪುರ್ಯಾಂ ಯಾಮಾಶಾಂ ನಿಷೇವತೇ। ತಸ್ಯಾಸ್ತಸ್ಯಾ ದಿಶೋ ದೇವಾ ನಮಶ್ಚಕ್ರುರ್ಮಹರ್ಷಿಭಿಃ ।। ೬.

ರಾಜ ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪು ಯಾವ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾನೋ, ಆ ದಿಕ್ಕಿನ ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ಮಹರ್ಷಿಗಳು ಅವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಏವಂಪ್ರಭಾವೋ ದೈತ್ಯೇನ್ದ್ರೋ ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪು ರ್ದ್ವಿಜಾಃ। ತಸ್ಯಾಸೀನ್ನರಸಿಂಹಃ ಸ ವಿಷ್ಣುರ್ಮೃತ್ಯುಃ ಪುರಾ ಕಿಲ। ನಖೈಸ್ತು ತೇನ ನಿರ್ಭಿನ್ನಸ್ತತಃ ಶುದ್ಧಾ ನಖಾಃ ಸ್ಮೃತಾಃ ।। ೬.

ದೈತ್ಯರ ರಾಜನಾದ ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪುವಿನ ಶಕ್ತಿಯು ಇಂತಹದಾಗಿತ್ತು, ಮಹರ್ಷಿಗಳೇ. ಅವನಿಗೆ ಮರಣವಾಗಿ, ವಿಷ್ಣುವಿನ ರೂಪವಾದ ನರಸಿಂಹನು ಪುರಾತನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅವನನ್ನು ತನ್ನ ನಖಗಳಿಂದ ಹರಿದುಹಾಕಿದನು. ಆ ಕಾರಣದಿಂದ ನಖಗಳು ಪವಿತ್ರವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.

ಹಿರಣ್ಯಾಕ್ಷಸುತಾಃ ಪಞ್ಚ ವಿಕ್ರಾನ್ತಾಃ ಸುಮಹಾ ಬಲಾಃ। ಉತ್ಕುರಃ ಶಕುನಿಶ್ಚೈವ ಕಾಲನಾಭಸ್ತಥೈವ ಚ ।। ೬.

ಹಿರಣ್ಯಾಕ್ಷನಿಗೆ ಐದು ಶೂರ ಮತ್ತು ಬಲಶಾಲಿ ಪುತ್ರರು ಇದ್ದರು: ಉತ್ತೂರ, ಶಕುನಿ, ಕಾಲನಾಭ ಎಂಬವರೂ ಇದ್ದರು.

ಮಹಾನಾಭಶ್ಚ ವಿಕ್ರಾನ್ತೋ ಭೂತಸನ್ತಾಪನಸ್ತಥಾ। ಹಿರಣ್ಯಾಕ್ಷಸುತಾಃ ಹ್ಯೇತೇ ದೇವೈರಪಿ ದುರಾಸದಾಃ ।। ೬.

ಮಹಾನಾಭ ಮತ್ತು ಭೂತಸಂತಾಪನ ಎಂಬ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿಗಳೂ ಹಿರಣ್ಯಾಕ್ಷನ ಪುತ್ರರಾಗಿದ್ದರು. ಇವರು ದೇವತೆಗಳಿಗೂ ಎದುರಿಸಲು ಕಷ್ಟವಾಗುವವರಾಗಿದ್ದರು.

ತೇಷಾಂ ಪುತ್ರಾಶ್ಚ ಪೌತ್ರಾಶ್ಚ ಬಾಡೇಯಃ ಸಗಣಃ ಸ್ಮೃತಃ। ಶತನ್ತಾನಿ ಸಹಸ್ರಾಣಿ ನಿಹತಾಸ್ತಾರಕಾಮಯೇ ।। ೬.

ಅವರ ಪುತ್ರರು ಮತ್ತು ಮೊಮ್ಮಕ್ಕಳು, ಬಾಡೇಯರ ವಂಶದವರಾಗಿ, ಅವರೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದ ಅನೇಕ ಮಂದಿ—ನೂರಾರು ಸಾವಿರ ಮಂದಿ—ತಾರಕಾಮಯ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಹತರಾದರು.

ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪೋಃ ಪುತ್ರಾಶ್ಚತ್ವಾರಸ್ತು ಮಹಾಬಲಾಃ। ಪ್ರಹ್ಲಾದಃ ಪೂರ್ವಜಸ್ತೇಷಾಮನುಹ್ಲಾದಸ್ತಥೈವ ಚ। ಸಂಹ್ರಾದಶ್ಚ ಹ್ರದಶ್ಚೈವ ಹ್ರದಪುತ್ರಾನ್ನಿಬೋಧತ ।। ೬.

ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪುವಿಗೆ ನಾಲ್ಕು ಬಲಶಾಲಿ ಪುತ್ರರು ಇದ್ದರು: ಅವರಲ್ಲಿ ಪ್ರಹ್ಲಾದನು ಹಿರಿಯನು, ಅನುಹ್ಲಾದ ಕೂಡ ಇದ್ದನು; ಸಂಹ್ರಾದ ಮತ್ತು ಹ್ರದ ಎಂಬವರೂ ಇದ್ದರು. ಈಗ ಹ್ರದನ ಪುತ್ರರ ಬಗ್ಗೆ ಕೇಳಿ.

ಹ್ರಾದೋ ನಿಸುನ್ದಶ್ಚ ತತಾ ಹ್ರದಪುತ್ರೌ ಬಭೂವತುಃ। ಸುನ್ದೋಪಸುನ್ದೌ ವಿಕ್ರಾನ್ತೌ ನಿಸುನ್ದತನ ಯಾವುಭೌ ।। ೬.

ಹ್ರದನಿಗೆ ಇಬ್ಬರು ಪುತ್ರರು: ಹ್ರಾದ ಮತ್ತು ನಿಸುಂದ. ನಿಸುಂದನಿಗೆ ಶೂರರಾದ ಸುಂದ ಮತ್ತು ಉಪಸುಂದ ಎಂಬ ಇಬ್ಬರು ಪುತ್ರರು.

ಬ್ರಹ್ಮಘ್ನಸ್ತು ಮಹಾವೀರ್ಯೋ ಮೂಕಸ್ತು ಹ್ರದದಾಯಿನಃ। ಮಾರೀಚಃ ಸುನ್ದಪುತ್ರಸ್ತು ತಾಡಕಾಮುಪಪದ್ಯತೇ ।। ೬.

ಬ್ರಹ್ಮಘ್ನ ಮತ್ತು ಮೂಕ ಎಂಬ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿಗಳು ಹ್ರದನ ಪುತ್ರರು; ಸುಂದನ ಪುತ್ರನಾದ ಮಾರೀಚನು ತಾಡಕೆಗೆ ಜನಿಸಿದನು.

ತಾಡಕಾ ನಿಹತಾ ಸಾಽಥ ರಾಘವೇಣ ಬಲೀಯಸಾ। ಮೂಕೋ ವಿನಿಹತಶ್ಚಾಪಿ ಕಿರಾತೇ ಸವ್ಯಸಾಚಿನಾ ।। ೬.

ಆ ತಾಡಕೆಯನ್ನು ಬಲಶಾಲಿಯಾದ ರಾಘವನು ಸಂಹರಿಸಿದನು; ಮೂಕನನ್ನು ಕೂಡ ಕಿರಾತರಲ್ಲಿ ಧನುರ್ಧಾರಿ ಅವನು ಕೊಂದನು.

ಉತ್ಪನ್ನಾ ಮಹತಾ ಚೈವ ತಪಸಾ ಭಾವಿತಾಃ ಸ್ವಯಮ್। ತಿಸ್ರಃ ಕೋಟ್ಯಸ್ತು ತೇಷಾಂ ವೈ ಮಣಿವರ್ತ್ತನಿವಾಸಿನಾಮ್। ಅವಧ್ಯಾ ದೇವತಾನಾಂ ವೈ ನಿಹತಾಃ ಸವ್ಯಸಾಚಿನಾ ।। ೬.

ಮಹಾತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಮತ್ತು ತಪಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದ ಮಣಿವರ್ತದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಮೂವತ್ತು ಲಕ್ಷ ಮಂದಿ ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಅಪ್ರಾಪ್ಯರಾಗಿದ್ದರೂ, ಅವರೆಲ್ಲರೂ ಧನುರ್ಧಾರಿ ಅವನಿಂದ ಸಂಹರಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು.

ಅನುಹ್ಲಾದಸುತೋ ವಾಯುಃ ಶಿನೀವಾಲೀ ತಥೈವ ಚ । ತೇಷಾನ್ತು ಶತಸಾಹಸ್ರೋ ಗಣೋ ಹಾಲಾಹಲಃ ಸ್ಮೃತಃ ।। ೬.

ಅನುಹ್ಲಾದನ ಮಗನು ವಾಯು, ಶಿನಿವಾಲಿಯೂ ಕೂಡ ಅವನ ಪುತ್ರಿ. ಇವರ ಶತಸಾಹಸ್ರ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಗುಂಪು ಹಾಲಾಹಲ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.

ವೈರೋಚನಸ್ತು ಪ್ರಾಹ್ಲಾದಿಃ ಪಞ್ಚ ತಸ್ಯಾತ್ಮಜಾಃ ಸ್ಮೃತಾಃ। ಗವೇಷ್ಠೀ ಕಾಲನೇಮಿಶ್ಚ ಜಮ್ಭೋ ಬಾಷ್ಕಲ ಏವ ಚ। ಶಮ್ಭುಸ್ತು ಅನುಜಸ್ತೇಷಾಂ ಸ್ಮೃತಾಃ ಪ್ರಾಹ್ಲಾದಿಸೂನವಃ ।। ೬.

ಪ್ರಹ್ಲಾದನ ಮಗನು ವೈರೋಚನ; ಅವನಿಗೆ ಐದು ಪುತ್ರರು: ಗವೇಷ್ಟಿ, ಕಾಲನೇಮಿ, ಜಂಭ, ಬಾಷ್ಕಲ ಮತ್ತು ಚಿಕ್ಕವನು ಶಂಭು. ಇವರನ್ನು ಪ್ರಹ್ಲಾದಿಯ ವಂಶದವರು ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.

ಯಥಾಪ್ರಧಾನಂ ವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ತೇಷಾಂ ಪುತ್ರಾನ್ ದುರಾಸದಾನ್। ಶುಮ್ಭಶ್ಚೈವ ನಿಶುಮ್ಭಶ್ಚ ವಿಷ್ವಕ್ಸೇನೋ ಮಹೌಜಸಃ ।। ೬.

ಈಗ ನಾನು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಅವರ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ಪುತ್ರರನ್ನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ: ಶುಂಭ, ನಿಶುಂಭ ಮತ್ತು ಮಹಾಶಕ್ತಿಯುಳ್ಳ ವಿಶ್ವಕ್ಸೇನ.