ವಾಯುಪುರಾಣಮ್

ಅಜಿಷ್ಟಃ ಶಾಕ್ಯನೋ ದೇವೋ ವಾನಪೃಷ್ಠಸ್ತಥೈವ ಚ । ಶಾಙ್ಕರಃ ಸತ್ಯಧೃಷ್ಣುಶ್ಚ ವಿಷ್ಣುಶ್ಚ ವಿಜಯಸ್ತಥಾ । ಅಜಿತಶ್ಚ ಮಹಾಭಾಗಃ ಪೃಥುಕಾಸ್ತೇ ದಿವೌಕಸಃ

ಅಜಿಷ್ಟ, ಶಾಕ್ಯನ ದೇವ, ವಾನಪೃಷ್ಠ, ಶಾಂಕರ, ಸತ್ಯಧೃಷ್ಣು, ವಿಷ್ಣು, ವಿಜಯ ಮತ್ತು ಮಹಾಭಾಗ ಅಜಿತ—ಇವರು ಪೃಥುಕ ದೇವತೆಗಳು.

ಲೇಖಾಂಸ್ತಥಾ ಪ್ರವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ಬ್ರುವತೋ ಮೇ ನಿಬೋಧತ । ಮನೋಜವಃ ಪ್ರಘಾಸಸ್ತು ಪ್ರಚೇತಾಸ್ತು ಮಹಾಯಶಾಃ

ಲೇಖಾರನ್ನು ಈಗ ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ; ನಾನು ಹೇಳುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಗಮನಿಸಿ: ಮನೋಜವ, ಪ್ರಘಾಸ, ಪ್ರಚೇತ, ಮಹಾಯಶ.

ವಾತೋ ಧ್ರುವಕ್ಷಿತಿಶ್ಚೈವ ಅದ್ಭುತಶ್ಚೈವ ವೀರ್ಯವಾನ್ । ಅವನೋ ಬೃಹಸ್ಪತಿಶ್ಚೈವ ಲೇಖಾಃ ಸಮ್ಪರಿಕೀರ್ತ್ತಿತಾಃ

ವಾತ, ಧ್ರುವಕ್ಷಿತಿ, ಅದ್ಭುತ ಬಲಶಾಲಿ, ಅವನ, ಬೃಹಸ್ಪತಿ—ಇವರು ಲೇಖಾರಾಗಿ ಎಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.

ಮನೋಜವೋ ಮಹಾವೀರ್ಯಸ್ತೇಷಾಮಿನ್ದ್ರಸ್ತದಾಭವತ್ । ಉನ್ನತೋ ಭಾರ್ಗವಶ್ಚೈವ ಹವಿಷ್ಮಾನಙ್ಗಿರಃಸುತಃ

ಅವರಲ್ಲಿ ಮಹಾಶಕ್ತಿಯ ಮನೋಜವ ಇಂದ್ರನಾದನು; ಉನ್ನತ, ಭಾರ್ಗವ ಮತ್ತು ಹವಿಷ್ಮಾನ್ ಅಂಗಿರಸ ಪುತ್ರ.

ಸುಧಾಮಾ ಕಾಶ್ಯಪಶ್ಚೈವ ವಾಸಿಷ್ಠೋ ವಿರಜಸ್ತಥಾ । ಅತಿಮಾನಶ್ಚ ಪೌಲಸ್ತ್ಯಃ ಸಹಿಷ್ಣುಃ ಪೌಲಹಸ್ತಥಾ । ಮಧುರಾ ತ್ರೇಯ ಇತ್ಯೇತೇ ಸಪ್ತ ವೈ ಚಾಕ್ಷುಷೇಽನ್ತರೇ

ಸುಧಾಮಾ, ಕಾಶ್ಯಪ, ವಾಸಿಷ್ಠ, ವಿರಜ, ಅತಿಮಾನ, ಪೌಲಸ್ತ್ಯ, ಸಹಿಷ್ಣು, ಪೌಲಹ, ಮಧುರಾ ಮತ್ತು ತ್ರೇಯ—ಈ ಏಳು ಜನರು ಚಾಕ್ಷುಷ ಕಾಲದವರು.

ಊರುಃ ಪೂರುಃ ಶತದ್ಯುಮ್ನಸ್ತಪಸ್ವೀ ಸತ್ಯವಾಕ್ ಕೃತಿಃ । ಅಗ್ನಿಷ್ಟುದತಿರಾತ್ರಶ್ಚ ಸುದ್ಯುಮ್ನಶ್ಚೇತಿ ತೇ ನವ

ಊರು, ಪೂರು, ಶತದ್ಯುಮ್ನ, ತಪಸ್ವಿ, ಸತ್ಯವಾಕ, ಕೃತಿ, ಅಗ್ನಿಷ್ಟುದ, ಅತಿರಾತ್ರ ಮತ್ತು ಸುದ್ಯುಮ್ನ—ಇವರು ಒಂಬತ್ತು ಮಂದಿ.

ಅಭಿಮನ್ಯುಶ್ಚ ದಶಮೋ ನಾದ್ವಲೇಯಾ ಮನೋಃ ಸುತಾಃ । ಚಾಕ್ಷುಷಸ್ಯ ಸುತಾ ಹ್ಯೇತೇ ಷಷ್ಠಂ ಚೈವ ತದನ್ತರಮ್

ಅಭಿಮನ್ಯು ಹತ್ತನೆಯವನು; ಇವರು ನಾದ್ವಾಲಿಯಿಂದ ಜನಿಸಿದ ಮನುವಿನ ಮಕ್ಕಳು; ಇವರು ಆರನೆಯ ಚಾಕ್ಷುಷ ಮನುವಿನ ಸಂತಾನ.

ವೈವಸ್ವತೇನ ಸಙ್ಖ್ಯಾತಸ್ತಸ್ಯ ಸರ್ಗೋ ಮಹಾತ್ಮನಃ । ವಿಸ್ತರೇಣಾನುಪೂರ್ವ್ಯಾ ಚ ಕಥಿತಂ ವೈ ಮಯಾ ದ್ವಿಜಾಃ

ವೈವಸ್ವತ ಮಹಾತ್ಮನ ಸೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ವಿವರವಾಗಿ ಕ್ರಮವಾಗಿ ನಾನು ವಿವರಿಸಿದ್ದೇನೆ, ದ್ವಿಜರೆ.

ಚಾಕ್ಷುಷಸ್ಯ ತು ದಾಯಾದಃ ಸಮ್ಭೂತಃ ಕಶ್ಯಪಾನ್ವಯೇ । ತಸ್ಯಾನ್ವವಾಯೇ ಯೇಽಪ್ಯನ್ಯೇ ತನ್ನೋ ಬ್ರೂಹಿ ಯಥಾತಥಮ್ ॥೨.೧.

ಚಾಕ್ಷುಷನ ವಾರಸುದಾರನು ಕಾಶ್ಯಪ ವಂಶದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದನು; ಅವನ ಸಂತತಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಹುಟ್ಟಿದ ಇತರರ ಬಗ್ಗೆ ನಿಜವಾಗಿ ನಮಗೆ ಹೇಳು.

೬೨.೭೦ ಸೂತ ಉವಾಚ॥ ಚಾಕ್ಷುಷಸ್ಯ ನಿಸರ್ಗನ್ತು ಸಮಾಸಾಚ್ಛ್ರೋತುಮರ್ಹಥ । ತಸ್ಯಾನ್ವವಾಯೇ ಸಮ್ಭೂತಃ ಪೃಥುರ್ವೈನ್ಯಃ ಪ್ರತಾಪವಾನ್

ಸೂತನು ಹೇಳಿದನು: ಚಾಕ್ಷುಷನ ಸೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ ನೀವು ಕೇಳಬೇಕು; ಅವನ ವಂಶದಲ್ಲಿ ವೇನನ ಮಗನಾದ ಪೃಥು ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿದನು.

ಪ್ರಜಾನಾಂ ಪತಯಶ್ಚಾನ್ಯೇ ದಕ್ಷಃ ಪ್ರಾಚೇತಸಸ್ತಥಾ । ಉತ್ತಾನಪಾದಂ ಜಗ್ರಾಹ ಪುತ್ರಮತ್ರಿಃ ಪ್ರಜಾಪತಿಃ

ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಪ್ರಜಾಪತಿಗಳಾದ ದಕ್ಷ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಚೇತಸ; ಪ್ರಜಾಪತಿ ಅತ್ರಿ ತನ್ನ ಮಗನಾಗಿ ಉತ್ತಾನಪಾದನನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದನು.

ದಕ್ಷಕಸ್ಯ ತು ಪುತ್ರೋಽಸ್ಯ ರಾಜಾ ಹ್ಯಾಸೀತ್ ಪ್ರಜಾಪತೇಃ । ಸ್ವಾಯಮ್ಭುವೇನ ಮನುನಾ ದತ್ತೋಽತ್ರೇಃ ಕಾರಣಂ ಪ್ರತಿ

ದಕ್ಷನ ಮಗನು ಪ್ರಜಾಪತಿಯ ವಂಶದ ರಾಜನಾದನು. ಸ್ವಯಂಭುವು ಎಂಬ ಮನುವು ಅವನನ್ನು ಒಂದು ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ಅತ್ರಿಗೆ ಕೊಟ್ಟನು.

ಮನ್ವನ್ತರಮಥಾಸಾದ್ಯ ಭವಿಷ್ಯಂ ಚಾಕ್ಷುಷಸ್ಯ ಹ । ಷಷ್ಠಂ ತದನುವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ಉಪೋದ್ಘಾತೇನ ವೈ ದ್ವಿಜಾಃ

ಭವಿಷ್ಯದ ಚಾಕ್ಷುಷ ಎಂಬ ಮನ್ವಂತರ ಬರುವಾಗ, ಆ ಆರನೆಯದನ್ನು ಪೂರ್ವಭಾವಿಯಿಂದ ವಿವರವಾಗಿ ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ, ದ್ವಿಜರೆ.

ಉತ್ತಾನಪಾದಾಚ್ಚತುರಾ ಸೂನೃತಾ ವಿತ್ತಭಾವಿನೀ । ಉತ್ಪನ್ನಾ ಚಾಧಿಧರ್ಮೇಣ ಧ್ರುವಸ್ಯ ಜನನೀ ಶುಭಾ । ಧರ್ಮಸ್ಯ ಪತ್ನ್ಯಾಂ ಲಕ್ಷ್ಮ್ಯಾಂ ವೈ ಉತ್ಪನ್ನಾ ಸಾ ಶುಚಿಸ್ಮಿತಾ

ಉತ್ತಾನಪಾದನಿಂದ ನಾಲ್ಕು ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳು ಹುಟ್ಟಿದರು: ಸೂನೃತಾ, ವಿತ್ತಭಾವಿನಿ, ಮತ್ತು ಅಧಿಧರ್ಮ ಎಂಬ ಧ್ರುವನ ಶುಭವಾದ ತಾಯಿ. ಧರ್ಮನ ಪತ್ನಿ ಲಕ್ಷ್ಮಿಯಿಂದ ಶುಚಿಸ್ಮಿತಾ ಎಂಬ ಶುದ್ಧಸ್ಮಿತೆಯು ಹುಟ್ಟಿದಳು.

ಧ್ರುವಞ್ಚ ಕೀರ್ತ್ತಿಮನ್ತಞ್ಚ ಅಯಸ್ಮನ್ತಂ ವಸುಂ ತಥಾ । ಉತ್ತಾನಪಾದೋಽಜನಯತ್ ಕನ್ಯೇ ದ್ವೇ ಚ ಶುಚಿಸ್ಮಿತೇ । ಮನಸ್ವಿನೀಂ ಸ್ವರಾಞ್ಚೈವ ತ್ರಯೋಃ ಪುತ್ರಾಃ ಪ್ರಕೀರ್ತ್ತಿತಾಃ

ಉತ್ತಾನಪಾದನು ಧ್ರುವ, ಕೀರ್ತಿಮಂತ, ಅಯಸ್ಮಂತ ಮತ್ತು ವಸು ಎಂಬ ಮಕ್ಕಳನ್ನು, ಹಾಗೆಯೇ ಶುಚಿಸ್ಮಿತೆ ಮತ್ತು ಮನಸ್ವಿನಿ ಎಂಬ ಎರಡು ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳನ್ನು ಪಡೆದನು. ಸ್ವರಾ ಕೂಡ ಹುಟ್ಟಿದಳು, ಹೀಗಾಗಿ ಮೂರು ಗಂಡುಮಕ್ಕಳನ್ನು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಧ್ರುವೋ ವರ್ಷಸಹಸ್ರಾಣಿ ದಶ ದಿವ್ಯಾನಿ ವೀರ್ಯವಾನ್ । ತಪಸ್ತೇಪೇ ನಿರಾಹಾರಃ ಪ್ರಾರ್ಥಯನ್ ವಿಪುಲಂ ಯಶಃ

ಧ್ರುವನು ಶಕ್ತಿಶಾಲಿಯಾಗಿದ್ದಾನೆ, ಅವನು ಹತ್ತು ದಿವ್ಯ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಆಹಾರವಿಲ್ಲದೆ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿ, ಮಹಾ ಕೀರ್ತಿಯನ್ನು ಬಯಸಿದನು.

ತ್ರೇತಾಯುಗೇ ತು ಪ್ರಥಮೇ ಪೌತ್ರಃ ಸ್ವಾಯಮ್ಭುವಸ್ಯ ಸಃ । ಆತ್ಮಾನಂ ಧಾರಯನ್ ಯೋಗಾತ್ ಪ್ರಾರ್ಥಯನ್ ಸುಮಹದ್ಯಶಃ

ಮೂದಲ ತ್ರೇತಾಯುಗದಲ್ಲಿ ಸ್ವಯಂಭುವನ ಮೊಮ್ಮಗನು ಯೋಗದ ಮೂಲಕ ತಾನು ಉಳಿದುಕೊಂಡು, ಅಪಾರವಾದ ಕೀರ್ತಿಯನ್ನು ಬಯಸಿದನು.

ತಸ್ಮೈ ಬ್ರಹ್ಮಾ ದದೌ ಪ್ರೀತೋ ಜ್ಯೋತಿಷಾಂ ಸ್ಥಾನಮುತ್ತಮಮ್ । ಆಭೂತಸಂಪ್ಲವಂ ಹೃದ್ಯಮಸ್ತೋದಯವಿವರ್ಜಿತಮ್

ಅವನಿಗೆ ಸಂತೋಷಗೊಂಡ ಬ್ರಹ್ಮನು ನಕ್ಷತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮವಾದ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಕೊಟ್ಟನು, ಅದು ಉದಯಾಸ್ತಮಯವಿಲ್ಲದ, ಸುಂದರವಾದ, ಲಯವನ್ನೂ ಮೀರುವದು.

ತಸ್ಯಾತಿಮಾತ್ರಾಮೃದ್ಧಿಂ ಚ ಮಹಿಮಾನಂ ನಿರೀಕ್ಷ್ಯ ಹ । ದೈತ್ಯಾಸುರಾಣಾಮಾಚಾರ್ಯಃ ಶ್ಲೋಕಮಪ್ಯುಶನಾ ಜಗೌ॥೨.೧.

ಅವನ ಅಪಾರ ಐಶ್ವರ್ಯ ಮತ್ತು ಮಹಿಮೆ ನೋಡಿದ ದೈತ್ಯರ ಮತ್ತು ಅಸುರರ ಗುರು ಉಶನನು ಒಂದು ಶ್ಲೋಕವನ್ನು ಹಾಡಿದನು.

೬೨.೮೦ ಅಹೋ ಸ್ಯ ತಪಸೋ ವೀರ್ಯಮಹೋ ಶ್ರುತಮಹೋ ಹುತಮ್। ಸ್ಥಿತಾಃ ಸಪ್ತರ್ಷಯಃ ಕೃತ್ವಾ ಯದೇನಮುಪರಿ ಧ್ರುವಮ್ । ಧ್ರುವೇ ದಿವಂ ಸಮಾಸಕ್ತಮೀಶ್ವರಃ ಸ ದಿವಸ್ಪತಿಃ

ಅಯ್ಯೋ, ಅವನ ತಪಸ್ಸಿನ ಶಕ್ತಿ ಎಷ್ಟು! ಅವನ ವಿದ್ಯೆ ಎಷ್ಟು! ಅವನು ಮಾಡಿದ ಹೋಮ ಎಷ್ಟು! ಏಳುವರುಷಿಗಳು ಅವನನ್ನು ಮೇಲಕ್ಕೆ ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸಿ, ಧ್ರುವನನ್ನು ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. ಆ ಧ್ರುವನು ದೇವತೆಗಳ ಅಧಿಪತಿಯಾದನು.

ಧ್ರುವಾತ್ಪುಷ್ಟಿಞ್ಚ ಭವ್ಯಞ್ಚ ಭೂಮಿಃ ಸಾ ಸುಷುವೇ ನೃಪೌ । ಸ್ವಾಂ ಛಾಯಾಮಾಹ ವೈ ಪುಷ್ಟಿರ್ಭವ ನಾರೀ ತು ತಾಂ ವಿಭುಃ

ಧ್ರುವನಿಂದ ಪುಷ್ಟಿ ಮತ್ತು ಭವ್ಯ ಎಂಬವರು ಹುಟ್ಟಿದರು; ಭೂಮಿ ಅವರನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸಿದಳು, ರಾಜನೇ. ಪುಷ್ಟಿ ಹೇಳಿದಳು: 'ನೀನು ನನ್ನ ನೆರಳು ಆಗು,' ಭವನು ಆಕೆಯನ್ನು ತನ್ನ ಪತ್ನಿಯಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡನು.

ಸತ್ಯಾಭಿವ್ಯಾಹೃತೇ ತಸ್ಯ ಸದ್ಯಃ ಸ್ತ್ರೀ ಸಾಭವತ್ತದಾ । ದಿವ್ಯಸಂಹನ ನಾಚ್ಛಾಯಾ ದಿವ್ಯಾಭರಣಭೂಷಿತಾ

ಅವನು ಸತ್ಯವನ್ನು ಹೇಳಿದಾಗ, ಆ ಮಹಿಳೆ ತಕ್ಷಣ ದೇವಸಮಾನವಾದ ರೂಪದಲ್ಲಿ, ದಿವ್ಯ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿಕೊಂಡು, ನೆರಳಿನೊಂದಿಗೆ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷಳಾದಳು.

ಛಾಯಾಯಾಂ ಪುಷ್ಟಿರಾಧತ್ತ ಪಞ್ಚ ಪುತ್ರಾನಕಲ್ಮಷಾನ್ । ಪ್ರಾಚೀನಗರ್ಭಂ ವೃಷಕಂ ವೃಕಞ್ಚ ವೃಕಲಂ ಧೃತಿಮ್

ನೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಪುಷ್ಟಿ ಐದು ಪವಿತ್ರವಾದ ಗಂಡುಮಕ್ಕಳನ್ನು ಹೆತ್ತಳು: ಪ್ರಾಚೀನಗರ್ಭ, ವೃಷಕ, ವೃಕ, ವೃಕಲ ಮತ್ತು ಧೃತಿ.

ಪತ್ನೀ ಪ್ರಾಚೀನಗರ್ಭಸ್ಯ ಭೂವರ್ಚಾ ಸುಷುವೇ ನೃಪಮ್ । ನಾಮ್ನೋದಾರಧಿಯಂ ಪುತ್ರಮಿನ್ದ್ರೋ ಯಃ ಪೂರ್ವಜನ್ಮನಿ

ಪ್ರಾಚೀನಗರ್ಭನ ಪತ್ನಿಯಾದ ಭೂವರ್ಚೆ ರಾಜನಾದ ಉದಾರಧಿಯನ್ನು ಹೆತ್ತಳು. ಅವನು ಹಿಂದಿನ ಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ಇಂದ್ರನಾಗಿದ್ದನು.

ಸಂವತ್ಸರಸಹಸ್ರಾನ್ತೇ ಸಕೃದಾಹಾರಮಾಹರತ್ । ಏವಂ ಮನ್ವನ್ತರಂ ಯುಕ್ತಮಿನ್ದ್ರತ್ವಂ ಪ್ರಾಪ್ತವಾನ್ವಿಭುಃ

ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಅವನು ಒಂದೇ ಬಾರಿ ಆಹಾರವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡನು. ಹೀಗೆ ಮನ್ವಂತರವನ್ನು ಪೂರೈಸಿ, ಅವನು ಇಂದ್ರಪದವನ್ನು ಪಡೆದನು.

ಉದಾರಧೇಃ ಸುತಂ ಭದ್ರಾಜನಯತ್ಸಾ ದಿವಞ್ಜಯಮ್ । ರಿಪುಂ ರಿಪುಞ್ಜಯಂ ಜಜ್ಞೇ ವರಾಙ್ಗೀ ಸಾ ದಿವಞ್ಜಯಾತ್

ಉದಾರಧಿಯ ಮಗನಾದ ದಿವಂಜಯನನ್ನು ಭದ್ರಾ ಹೆತ್ತಳು. ದಿವಂಜಯನಿಂದ ವರಾಂಗಿಯು ರಿಪು ಮತ್ತು ರಿಪುಂಜಯ ಎಂಬ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಹೆತ್ತಳು.

ರಿಪೋರಾಧತ್ತ ಬೃಹತೀ ಚಾಕ್ಷುಷಂ ಸರ್ವತೇಜಸಮ್ । ವ್ಯಜೀಜನತ್ ಪುಷ್ಕರಿಣ್ಯಾಂ ವಾರುಣ್ಯಾಂ ಚಾಕ್ಷುಣೋ ಮನುಮ್ । ಪ್ರಜಾಪತೇರಾತ್ಮಜಾಯಾಮಾರಣ್ಯಸ್ಯ ಮಹಾತ್ಮನಃ

ರಿಪುವಿನ ಪತ್ನಿಯಾದ ಬೃಹತೀ ಚಾಕ್ಷುಷ ಎಂಬ ಸಮಸ್ತ ತೇಜಸ್ಸುಳ್ಳ ಮಗನನ್ನು ಹೆತ್ತಳು. ಪುಷ್ಕರಿಣಿ ಮತ್ತು ವಾರುಣಿಯು ಚಾಕ್ಷುಷ ಮನುವನ್ನು ಹೆತ್ತರು, ಅವನು ಪ್ರಜಾಪತಿಯ ಮಗನೂ ಮಹಾತ್ಮನಾದ ಅರಣ್ಯನೂ ಆಗಿದ್ದನು.

ಮನೋರಜಾಯನ್ತ ದಶನದ್ವಲಾಯಾಂ ಶುಭಾಃ ಸುತಾಃ । ಕನ್ಯಾಯಾಂ ವೈ ಮಹಾಭಾಗ ವೈರಾಜಸ್ಯ ಪ್ರಜಾಪತೇಃ

ಮನುವಿಗೆ ನದ್ವಲಾದಲ್ಲಿ ಶುಭವಾದ ಗಂಡುಮಕ್ಕಳು ಹುಟ್ಟಿದರು; ಹಾಗೂ ವೈರಾಜ ಪ್ರಜಾಪತಿಯ ಧನ್ಯವಾದ ಹೆಣ್ಣುಮಗುವಿಗೂ.

ಊರುಃ ಪೂರುಃ ಶತದ್ಯುಮ್ನಸ್ತಪಸ್ವೀ ಸತ್ಯವಾಕ್ ಕವಿಃ । ಅಗ್ನಿಷ್ಟುದತಿರಾತ್ರಶ್ಚ ಸುದ್ಯುಮ್ನಶ್ಚೇತಿ ತೇ ನವ । ಅಭಿಮನ್ಯುಶ್ಚ ದಶಮೋ ನದ್ವಲಾಯಾಂ ಮನೋಃ ಸುತಾಃ ॥೨.೧.

ಊರು, ಪೂರು, ಶತದ್ಯುಮ್ನ, ತಪಸ್ವಿ, ಸತ್ಯವಾಕ್, ಕವಿ, ಅಗ್ನಿಷ್ಠುತ, ಅತಿರಾತ್ರ, ಸುದ್ಯುಮ್ನ—ಈ ಒಂಬತ್ತು ಜನರು ಮತ್ತು ಹತ್ತನೆಯವನಾಗಿ ಅಭಿಮನ್ಯು, ಇವರು ನದ್ವಲಾದಲ್ಲಿ ಮನುವಿನ ಮಕ್ಕಳು.