ವಾಯುಪುರಾಣಮ್

ದಾಕ್ಷಾಯಣೀಷು ಚಾಪ್ಯೂರ್ದ್ಧ್ವಂ ಶ್ರದ್ಧಾದ್ಯಾಸು ಮಹಾತ್ಮನಾಮ್। ಧರ್ಮಸ್ಯ ಕೀರ್ತ್ತ್ಯತೇ ಸರ್ಗಃ ಸಾತ್ತ್ವಿಕಸ್ಯ ಸುಖೋದಯಃ

ದಕ್ಷನ ಪುತ್ರಿಯರಲ್ಲಿ, ಶ್ರದ್ಧೆ ಮೊದಲಾದ ಮಹಾತ್ಮೆಯರಲ್ಲಿ ಧರ್ಮನ ಸಾತ್ವಿಕವಾದ, ಸುಖವನ್ನು ನೀಡುವ ಸೃಷ್ಟಿಯ ವಿವರವಿದೆ.

ತಥಾಽಧರ್ಮ್ಮಸ್ಯ ಹಿಂಸಾಯಾಂ ತಾಮಸೋಽಶುಭಲಕ್ಷಣಃ। ಮಹೇಶ್ವರಸ್ಯ ಸತ್ಯಾಞ್ಚ ಪ್ರಜಾಸರ್ಗಃ ಪ್ರಕೀರ್ತಿತಃ

ಹಾಗೆಯೇ ಅಧರ್ಮದ, ಹಿಂಸೆಯಿಂದ ಕೂಡಿದ, ತಾಮಸ ಮತ್ತು ಅಶುಭ ಸ್ವಭಾವದ ಸೃಷ್ಟಿಯ ವಿವರವಿದೆ. ಮಹೇಶ್ವರ ಮತ್ತು ಸತಿಯಿಂದ ಪ್ರಜೆಗಳ ಸೃಷ್ಟಿಯೂ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ನಿರಾಮಯಞ್ಚ ಬ್ರಹ್ಮಾಣಂ ತಾದೃಶಂ ಕೀರ್ತ್ತಿತಂ ಪುನಃ। ಯೋಗಂ ಯೋಗನಿಧಿಃ ಪ್ರಾಹ ದ್ವಿಜಾನಾಂ ಮುಕ್ತಿಕಾಂಕ್ಷಿಣಾಮ್

ದೋಷರಹಿತ ಬ್ರಹ್ಮನನ್ನು ಮತ್ತೆ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಯೋಗದ ಖಜಾನೆಯಾದವನು ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ಬಯಸುವ ದ್ವಿಜರಿಗೆ ಯೋಗಮಾರ್ಗವನ್ನು ಉಪದೇಶಿಸಿದನು.

ಅವತಾರಶ್ಚ ರುದ್ರಸ್ಯ ಮಹಾಭಾಗ್ಯಂ ತಥೈವ ಚ। ತ್ರೈವೇದಿಕಾಂ ಕಥಾಞ್ಚಾಪಿ ಸಂವಾದಃ ಪರಮೋ ಮಹಾನ್

ರುದ್ರನ ಅವತಾರ ಮತ್ತು ಅವನ ಮಹಾ ಭಾಗ್ಯವನ್ನೂ, ಮೂರು ವಿಧದ ವೇದಕಥೆ ಮತ್ತು ಪರಮವಾದ ಮಹಾ ಸಂವಾದವನ್ನೂ ಇಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಬ್ರಹ್ಮನಾರಾಯಣಾಭ್ಯಾಞ್ಚ ಯತ್ರ ಸ್ತೋತ್ರಂ ಪ್ರಕೀರ್ತ್ತಿತಮ್। ಸ್ತುತಸ್ತಾಭ್ಯಾಂ ಸ ದೇವೇಶಸ್ತುತೋಷ ಭಗವಾನ್ ಶಿವಃ

ಬ್ರಹ್ಮ ಮತ್ತು ನಾರಾಯಣರಿಂದ ಹಾಡಲಾದ ಸ್ತೋತ್ರವನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಆ ಸ್ತೋತ್ರದಿಂದ ದೇವತೆಗಳ ಅಧಿಪತಿ ಶಿವನು ಸಂತೋಷಪಟ್ಟನು.

ಪ್ರಾದುರ್ಭಾವೋಽಥ ರುದ್ರಸ್ಯ ಬ್ರಹ್ಮಣೋಽಙ್ಗೇ ಮಹಾತ್ಮನಃ। ಕೀರ್ತ್ತ್ಯತೇ ನಾಮ ಹೇತುಶ್ಚ ಯಥಾಽರೋದೀನ್ಮಹಾಮನಾಃ

ಮಹಾತ್ಮನಾದ ಬ್ರಹ್ಮನ ದೇಹದಿಂದ ರುದ್ರನ ಪ್ರಾದುರ್ಭಾವವನ್ನೂ, ಅವನ ಹೆಸರಿನ ಕಾರಣವನ್ನೂ, ಆ ಮಹಾಮನಸ್ಸು ಹೇಗೆ ಅಳಿದನು ಎಂಬುದನ್ನೂ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ರುದ್ರಾದೀನಿ ಯಥಾ ಹ್ಯಷ್ಟೌ ನಾಮಾನ್ಯಾಪ್ನೋತ್ ಸ್ವಯಮ್ಭುವಃ। ಯಥಾ ಚ ತೈರ್ವ್ಯಾಪ್ರತಮಿದಂ ತ್ರೈಲೋಕ್ಯಂ ಸಚರಾಚರಮ್

ಸ್ವಯಂಭುವನು ರುದ್ರ ಮೊದಲಾದ ಎಂಟು ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ಪಡೆದನು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಮೂಲಕ ಈ ಮೂರು ಲೋಕಗಳೆಲ್ಲಾ, ಚರಾಚರಗಳೊಂದಿಗೆ, ಹೇಗೆ ವ್ಯಾಪಿಸಿದ್ದವು ಎಂಬುದನ್ನು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಭೃಗ್ವಾದೀನಾಮೃಷೀಣಾಞ್ಚ ಪ್ರಜಾಸರ್ಗೋಪವರ್ಣನಮ್। ವಸಿಷ್ಠಸ್ಯ ಚ ಬ್ರಹ್ಮರ್ಷೇರ್ಯತ್ರ ಗೋತ್ರಾನುಕೀರ್ತ್ತನಮ್

ಭೃಗು ಮುಂತಾದ ಋಷಿಗಳು ಸೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಹೇಗೆ ಮಾಡಿದರೋ, ಹಾಗೆಯೇ ವಸಿಷ್ಠ ಮಹರ್ಷಿಯ ವಂಶಾವಳಿಯ ವಿವರವನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಅಗ್ನೇಃ ಪ್ರಜಾಯಾಃ ಸಮ್ಭೂತಿಃ ಸ್ವಾಹಾಯಾಂ ಯತ್ರ ಕೀರ್ತ್ತಿತಾ। ಪಿತೄಣಾಂ ದ್ವಿಪ್ರಕಾರಾಣಾಂ ಸ್ವಧಾಯಾಸ್ತದನನ್ತರಮ್

ಅಗ್ನಿದೇವರ ಸಂತಾನವು ಸ್ವಾಹಾದೇವಿಯಿಂದ ಹೇಗೆ ಹುಟ್ಟಿತೋ ಅದನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. ನಂತರ, ಪಿತೃಗಳು ಎರಡು ವಿಧವಾಗಿರುವುದು ಮತ್ತು ಸ್ವಧಾದೇವಿಯಿಂದ ಅವರ ಉತ್ಪತ್ತಿಯೂ ವಿವರವಾಗಿದೆ.

ಪಿತೃವಂಶಪ್ರಸಙ್ಗೇನ ಕೀರ್ತ್ಯತೇ ಚ ಮಹೇಶ್ವರಾತ್। ದಕ್ಷಸ್ಯ ಶಾಪಃ ಸತ್ಯರ್ಥೇ ಭೃಗ್ವಾದೀನಾಞ್ಚ ಧೀಮತಾಮ್

ಪಿತೃಗಳ ವಂಶದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿಯೇ ಮಹೇಶ್ವರನಿಂದ ಭೃಗು ಮುಂತಾದ ಜ್ಞಾನಿಗಳ ಮೇಲೆ ದಕ್ಷನು ಹಾಕಿದ ಶಾಪ ಮತ್ತು ಅದರ ಸತ್ಯ ಹಾಗೂ ಕಾರಣವನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಪ್ರತಿಶಾಪಶ್ಚ ರುದ್ರಸ್ಯ ದಕ್ಷಾದದ್ಭುತಕರ್ಮಣಃ। ಪ್ರತಿಷೇಧಶ್ಚ ವೈರಸ್ಯ ಕೀರ್ತ್ಯತೇ ಯತ್ರ ವಿಸ್ತರಾತ್

ದಕ್ಷನು ಮಾಡಿದ ಅದ್ಭುತ ಕಾರ್ಯಗಳು, ರುದ್ರನ ಪ್ರತಿಶಾಪ ಮತ್ತು ವೈರಾಗ್ಯದ ತಡೆಯ ವಿವರವನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ವಿಶದವಾಗಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ತೇಷಾಂ ನಿಯೋಗೋ ದ್ವೀಪೇಷು ದೇಶೇಷು ಚ ಪೃಥಕ್ ಪೃಥಕ್। ಸ್ವಾಯಮ್ಭುವಸ್ಯ ಸರ್ಗಸ್ಯ ತತಶ್ಚಾಪ್ಯನುಕೀರ್ತ್ತನಮ್

ಅವರನ್ನು ವಿಭಿನ್ನ ದ್ವೀಪಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ನೇಮಿಸಲಾಯಿತು ಎಂಬುದು, ನಂತರ ಸ್ವಾಯಂಭುವನು ಮಾಡಿದ ಸೃಷ್ಟಿಯ ವಿವರವೂ ಇಲ್ಲಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಉಕ್ತೋ ನಾಭೇರ್ನಿಸರ್ಗಶ್ಚ ರಜಸಶ್ಚ ಮಹಾತ್ಮನಃ। ದ್ವೀಪಾನಾಂ ಸಸಮುದ್ರಾಣಾಂ ಪರ್ವತಾನಾಞ್ಚ ಕೀರ್ತ್ತನಮ್

ನಾಭಿ ಮತ್ತು ಮಹಾತ್ಮ ರಜಸಿನ ಹುಟ್ಟಿನ ಕಥೆ, ಸಮುದ್ರಗಳಿರುವ ದ್ವೀಪಗಳು ಹಾಗೂ ಪರ್ವತಗಳ ವಿವರವನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ವರ್ಷಾಣಾಞ್ಚ ನದೀನಾಞ್ಚ ತದ್ಭೇದಾನಾಞ್ಚ ಸರ್ವಶಃ। ದ್ವೀಪಭೇದಸಹಸ್ರಾಣಾಮನ್ತರ್ಭೇದಶ್ಚ ಸಪ್ತಸು

ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಪ್ರದೇಶಗಳು, ನದಿಗಳು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ವಿಭಜನೆಗಳು, ಹಾಗೆಯೇ ಏಳು ದ್ವೀಪಗಳಲ್ಲಿ ಸಾವಿರಾರು ಉಪವಿಭಾಗಗಳ ವಿವರವನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ವಿಸ್ತರಾನ್ ಮಣ್ಡಲಾಚ್ಚೈವ ಜಮ್ಬೂದ್‌ವೀಪಸಮುದ್ರಯೋಃ। ಪ್ರಮಾಣಂ ಯೋಜನಾಗ್ರೇಣ ಕೀರ್ತ್ತ್ಯತೇ ಪರ್ವತೈಃ ಸಹ

ಜಂಬೂದ್ವೀಪ ಮತ್ತು ಅದರ ಸಮುದ್ರದ ವ್ಯಾಪ್ತಿ, ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಅಳತೆಗಳು, ಪರ್ವತಗಳೊಂದಿಗೆ ಯೋಜನಗಳಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಹಿಮವಾನ್ ಹೇಮಕೂಟಸ್ತು ನಿಷಧೋ ಮೇರುರೇವ ಚ। ನೀಲಃ ಶ್ವೇತಃ ಶೃಙ್ಗವಾಂಶ್ಚ ಕೀರ್ತ್ತ್ಯನ್ತೇ ವರ್ಷಪರ್ವತಾಃ

ಹಿಮವಂತ, ಹೇಮಕೂಟ, ನಿಷಧ, ಮೆರು, ನೀಲ, ಶ್ವೇತ ಮತ್ತು ಶೃಂಗವಾನ್ ಎಂಬ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಪರ್ವತಗಳು ಇಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ತೇಷಾಮನ್ತರವಿಷ್ಕಮ್ಭಾ ಉಚ್ಛ್ರಾಯಾಯಾಮವಿಸ್ತರಾಃ। ಕೀರ್ತ್ತ್ಯನ್ತೇ ಯೋಜನಾಗ್ರೇಣ ಯೇ ಚ ತತ್ರ ನಿವಾಸಿನಃ

ಆ ಪರ್ವತಗಳ ಒಳಗಿನ ಅಗಲ, ಎತ್ತರ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ಯೋಜನಗಳಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲಿರುವ ನಿವಾಸಿಗಳ ವಿವರವೂ ಇದೆ.

ಭಾರತಾದೀನಿ ವರ್ಷಾಣಿ ನದೀಭಿಃ ಪರ್ವತೈಸ್ತಥಾ। ಭೂತೈಶ್ಚೋಪನಿವಿಷ್ಟಾನಿ ಗತಿಮದ್ಭಿರ್ಧ್ರುವೈಸ್ತಥಾ

ಭಾರತ ಮುಂತಾದ ಪ್ರದೇಶಗಳು, ಅವುಗಳ ನದಿಗಳು, ಪರ್ವತಗಳು, ಅಲ್ಲಿರುವ ಜೀವಿಗಳು ಮತ್ತು ಚಲಿಸುವ ಸ್ಥಿರ ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ವಿವರವನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಜಮ್ಬೂದ್ವೀಪಾದಯೋ ದ್ವೀಪಾಃ ಸಮುದ್ರೈಃ ಸಪ್ತಭಿರ್ವೃತಾಃ। ತತಶ್ಚಾಪ್ಯಮ್ಮಯೀ ಭೂಮಿರ್ಲೋಕಾಲೋಕಶ್ಚ ಕೀರ್ತ್ತ್ಯತೇ

ಜಂಬೂದ್ವೀಪದಿಂದ ಆರಂಭವಾಗಿ ಏಳು ಸಮುದ್ರಗಳಿಂದ ವೃತವಾಗಿರುವ ದ್ವೀಪಗಳು, ನಂತರ ಜಲಮಯ ಭೂಮಿ ಮತ್ತು ಲೋಕಾಲೋಕದ ವಿವರವನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಅಣ್ಡಸ್ಯಾನ್ತಸ್ತ್ವಿಮೇ ಲೋಕಾಃ ಸಪ್ತದ್ವೀಪಾ ಚ ಮೇದಿನೀ। ಭೂರಾದಯಶ್ಚ ಕೀರ್ತ್ತ್ಯನ್ತೇ ವರಣೈಃ ಪ್ರಾಕೃತೈಃ ಸಹ

ಬೃಹತ್ ಅಂಡದೊಳಗೆ ಇರುವ ಲೋಕಗಳು, ಏಳು ದ್ವೀಪಗಳಿರುವ ಭೂಮಿ, ಭೂರ್ ಮುಂತಾದ ಲೋಕಗಳು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಸಹಜ ಗಡಿಗಳ ವಿವರವನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಸರ್ವಞ್ಚ ತತ್‌ಪ್ರಧಾನಸ್ಯ ಪರಿಮಾಣೈಕದೇಶಿಕಮ್। ಸವ್ಯಾಸಪರಿಮಾಣಞ್ಚ ಸಂಕ್ಷೇಪೇಣೈವ ಕೀರ್ತ್ತ್ಯತೇ

ಈ ಎಲ್ಲವುಗಳ ಪರಿಮಾಣಗಳು, ಮುಖ್ಯ ಭಾಗದ ಪ್ರತ್ಯೇಕತೆ, ವ್ಯಾಸದೊಂದಿಗೆ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಸವಿಲ್ಲದೆ ಇರುವ ಅಳತೆಗಳನ್ನು ಸಂಕ್ಷೇಪವಾಗಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಸೂರ್ಯಾಚನ್ದ್ರಮಸೋಶ್ಚೈವ ಪೃಥಿವ್ಯಾಶ್ಚಾಪ್ಯಶೇಷತಃ। ಪ್ರಮಾಣಂ ಯೋಜನಾಗ್ರೇಣ ಸಾಮ್ಪ್ರತೈರಭಿಮಾನಿಭಿಃ। ಮಹೇನ್ದ್ರಾದ್ಯಾಃ ಸಭಾಃ ಪುಣ್ಯಾ ಮಾನಸೋತ್ತರಮೂರ್ದ್ಧನಿ

ಸೂರ್ಯ, ಚಂದ್ರ ಮತ್ತು ಭೂಮಿಯ ಸಂಪೂರ್ಣ ಅಳತೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತ ಪಂಡಿತರ ಅಭಿಪ್ರಾಯದಂತೆ ಯೋಜನಗಳಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಮಹೇಂದ್ರ ಮುಂತಾದವರ ಪುಣ್ಯಸಭೆಗಳು ಮಾನಸೋತ್ತರ ಪರ್ವತದ ಶಿಖರದಲ್ಲಿರುವುದೂ ವಿವರವಾಗಿದೆ.

ಅತ ಊರ್ದ್ಧ್ವಂ ಗತಿಶ್ಚೋಕ್ತಾ ಸ್ವರ್ಗಸ್ಯಾಲಾತಚಕ್ರವತ್। ನಾಗವೀಥ್ಯಜವೀಥ್ಯೋಶ್ಚ ಲಕ್ಷಣಂ ಪರಿಕೀರ್ತ್ತ್ಯತೇ

ಇದಾದ ನಂತರ ಸ್ವರ್ಗದ ಚಲನೆಯು ಅಗ್ನಿಚಕ್ರದಂತೆ ಹೇಗಿರುತ್ತದೆಯೋ ಅದು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. ನಾಗಮಾರ್ಗ ಮತ್ತು ವೇಗದ ಮಾರ್ಗಗಳ ಲಕ್ಷಣಗಳೂ ಇಲ್ಲಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಕಾಷ್ಠಯೋರ್ಲೇಖಯೋಶ್ಚೈವ ಮಣ್ಡಲಾನಾಞ್ಚ ಯೋಜನೈಃ। ಲೋಕಾಲೋಕಸ್ಯ ಸನ್ಧ್ಯಾಯಾ ಅಹ್ನೋ ವಿಷುವತಸ್ತಥಾ

ಎರಡು ರೇಖೆಗಳು, ವೃತ್ತಗಳು, ಲೋಕಾಲೋಕದ ಗಡಿ, ಸಂಧ್ಯೆ, ಹಗಲು ಮತ್ತು ವಿಷುವತ್ತಿನ ಅಳತೆಗಳನ್ನು ಯೋಜನಗಳಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಲೋಕಪಾಲಾಃ ಸ್ಥಿತಾಶ್ಚೋರ್ದ್ಧ್ವಂ ಕೀರ್ತ್ತ್ಯನ್ತೇ ಯೇ ಚತುರ್ದಿಶಮ್। ಪಿತ್ರೂಣಾಂ ದೇವತಾನಾಂ ಚ ಪನ್ಥಾನೌ ದಕ್ಷಿಣೋತ್ತರೌ

ನಾಲ್ಕು ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತಿಯಿರುವ ಲೋಕಪಾಲರು, ಪಿತೃಗಳು ಮತ್ತು ದೇವತೆಗಳ ದಕ್ಷಿಣ ಹಾಗೂ ಉತ್ತರ ಮಾರ್ಗಗಳ ವಿವರವನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಗೃಹಿಣಾಂ ನ್ಯಾಸಿನಾಞ್ಚೋಕ್ತೌ ರಜಃಸತ್ತ್ವಸಮಾಶ್ರಯಾತ್। ಕೀರ್ತ್ತ್ಯತೇ ಚ ಪದಂ ವಿಷ್ಣೋರ್ಧರ್ಮಾದ್ಯಾ ಯತ್ರ ಧಿಷ್ಠಿತಾಃ

ಗೃಹಸ್ಥರು ಮತ್ತು ಸಂನ್ಯಾಸಿಗಳಿಗೆ ನೀಡಲಾಗುವ ಉಪದೇಶಗಳು, ರಜೋಗುಣ ಮತ್ತು ಸತ್ವಗುಣದಿಂದ ಪ್ರೇರಿತವಾಗಿವೆ ಎಂದು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಧರ್ಮಾದಿ ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳು ಸ್ಥಿರವಾಗಿರುವ ವಿಷ್ಣುವಿನ ವಾಸಸ್ಥಾನವನ್ನೂ ಇಲ್ಲಿ ವರ್ಣಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಸೂರ್ಯಾಚನ್ದ್ರಮಸೋಶ್ಚಾರೋ ಗ್ರಹಾಣಾಂ ಜ್ಯೋತಿಷಾಂ ತಥಾ। ಕೀರ್ತ್ತ್ಯತೇ ಧ್ರುವಸಾಮರ್ಥ್ಯಾತ್ ಪ್ರಜಾನಾಂ ಚ ಶುಭಾಶುಭಮ್

ಸೂರ್ಯ ಮತ್ತು ಚಂದ್ರರ ಚಲನೆಗಳು, ಗ್ರಹಗಳು ಹಾಗೂ ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ಚಲನೆಗಳನ್ನೂ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಧ್ರುವನ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಜೀವಿಗಳಿಗೆ ಉಂಟಾಗುವ ಶುಭ-ಅಶುಭ ಫಲಗಳನ್ನೂ ಇಲ್ಲಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಬ್ರಹ್ಮಣಾ ನಿರ್ಮಿತಃ ಸೌರಃ ಸ್ಯನ್ದನೋಽರ್ಥವಶಾತ್ ಸ್ವಯಮ್। ಕೀರ್ತ್ತ್ಯತೇ ಭಗವಾನ್ ಯೇನ ಪ್ರಸರ್ಪತಿ ದಿವಿ ಸ್ವಯಮ್

ಬ್ರಹ್ಮನಿಂದ ಅವಶ್ಯಕತೆಯಿಂದ ನಿರ್ಮಿತವಾದ ಸೌರ ರಥವನ್ನು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಆ ರಥದ ಮೂಲಕ ಭಗವಂತನು ಸ್ವತಃ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಾನೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಸ ರಥೋಽಧಿಷ್ಠಿತೋ ದೇವೈರಾದಿತ್ಯೈಃ ಋಷಿಭಿಸ್ತಥಾ। ಗನ್ಧರ್ವೈರಪ್ಸರೋಭಿಶ್ಚ ಗ್ರಾಮಣೀಸರ್ಪರಾಕ್ಷಸೈಃ

ಆ ರಥದಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳು, ಆದಿತ್ಯರು, ಋಷಿಗಳು, ಗಂಧರ್ವರು, ಅಪ್ಸರಸರು, ಗುಂಪುಗಳ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರು, ಸರ್ಪಗಳು ಮತ್ತು ರಾಕ್ಷಸರು ಕೂಡಾ ಇದ್ದಾರೆ ಎಂದು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.