ವಾಯುಪುರಾಣಮ್

ಗೋಪ್ರಚಾರಸಮೀಪಸ್ಥಾ ಆಮ್ರಾ ಬ್ರಹ್ಮಪ್ರಕಲ್ಪಿತಾಃ। ತೇಷಾಂ ಸೇಚನಮಾತ್ರೇಣ ಪಿತರೋ ಮೋಕ್ಷಗಾಮಿನಃ ।। ೪೯.

ಹಸುಗಳು ನಡೆಯುವ ದಾರಿಯ ಹತ್ತಿರ ಇರುವ ಮಾವಿನ ಮರಗಳನ್ನು ಬ್ರಹ್ಮನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ್ದಾನೆ; ಅವುಗಳಿಗೆ ನೀರು ಹಾಯಿಸಿದರೆ ಸಾಕು, ಪಿತೃಗಳು ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.

ಆಮ್ರಂ ಬ್ರಹ್ಮಸರೋದ್ಭೂತಂ ಬ್ರಹ್ಮದೇವಮಯಂ ತರುಮ್। ವಿಷ್ಣುರೂಪಂ ಪ್ರಸಿಞ್ಚಾಮಿ ಪಿತೄಣಾಂ ಮುಕ್ತಿಹೇತವೇ ।। ೪೯.

ಬ್ರಹ್ಮಸರಸ್ಸಿನಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ, ಬ್ರಹ್ಮದೈವದಿಂದ ಕೂಡಿದ, ವಿಷ್ಣುರೂಪದ ಮಾವಿನ ಮರಕ್ಕೆ, ಪಿತೃಗಳ ಮುಕ್ತಿಗಾಗಿ ನಾನು ನೀರು ಹಾಯಿಸುತ್ತೇನೆ.

ಏಕೋ ಮುನಿಃ ಕುಮ್ಭಕುಶಾಗ್ರಹಸ್ತ ಆಮ್ರಸ್ಯ ಮೂಲೇ ಸಲಿಲಂ ದದಾಮಿ। ಆಮ್ರಶ್ಚ ತೃಪ್ತಾ ಏಕಾ ಕ್ರಿಯಾದ್ವ್ಯರ್ಥಕರೀ ಪ್ರಸಿದ್ಧಾ ।। ೪೯.

ಒಬ್ಬ ಮುನಿಯು ಕುಂಭ ಮತ್ತು ಕುಶವನ್ನು ಹಿಡಿದು, ಮಾವಿನ ಮರದ ಬೇರು ಹತ್ತಿರ ನೀರು ಅರ್ಪಿಸುತ್ತಾನೆ; ಮಾವಿನ ಮರವೂ ತೃಪ್ತನಾದವನು ಕೂಡ ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾಗುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ ವ್ಯರ್ಥವಾದ ಒಂದು ಕರ್ಮವೂ ಜನರಿಗೆ ಗೊತ್ತಿದೆ.

ತತೋ ಯಮ ಬಲಿಂ ದದ್ಯಾನ್ಮನ್ತ್ರೇಣಾನೇನ ಸಂಯತಃ। ಯಮರಾಜಧರ್ಮ್ಮರಾಜೌ ನಿಶ್ಚಲಾರ್ಥಂ ವ್ಯವಸ್ಥಿತೌ ।। ೪೯.

ನಂತರ, ಈ ಮಂತ್ರದೊಂದಿಗೆ ಯಮನಿಗೆ ಬಲಿಯನ್ನು ಶಾಂತಚಿತ್ತದಿಂದ ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು; ಯಮ ಮತ್ತು ಧರ್ಮರಾಜರು ಸ್ಥಿರವಾದ ಧರ್ಮಕ್ಕಾಗಿ ನಿಂತಿದ್ದಾರೆ.

ತಾಭ್ಯಾಂ ಬಲಿಂ ಪ್ರಯಚ್ಛಾಮಿ ಪುತೄಣಾಂ ಮುಕ್ತಿಹೇತವೇ। ತತಃ ಶ್ವಾನಬಲಿಂ ದದ್ಯಾನ್ಮನ್ತ್ರೇಣಾನೇನ ನಾರದ ।। ೪೯.

ಅವರಿಬ್ಬರಿಗೆ ಪಿತೃಗಳ ಮುಕ್ತಿಗಾಗಿ ನಾನು ಬಲಿಯನ್ನು ಅರ್ಪಿಸುತ್ತೇನೆ; ನಂತರ, ನಾರದನೇ, ಈ ಮಂತ್ರದೊಂದಿಗೆ ನಾಯಿಗಳಿಗೆ ಬಲಿಯನ್ನು ಕೊಡಬೇಕು.

ದ್ವೌ ಶ್ವಾನೌ ಶ್ಯಾಮಶಬಲೌ ವೈವಸ್ವತಕುಲೋದ್ಭವೌ। ತಾಭ್ಯಾಂ ಬಲಿಂ ಪ್ರಯಚ್ಛಾಮಿ ರಕ್ಷೇತಾಂ ಪಥಿ ಸರ್ವ್ವಾದಾ ।। ೪೯.

ವೈವಸ್ವತ ವಂಶದ ಎರಡು ನಾಯಿಗಳು, ಒಂದು ಕಪ್ಪು, ಇನ್ನೊಂದು ಕಳಚಿದ ಬಣ್ಣದವು; ಅವರಿಬ್ಬರಿಗೆ ನಾನು ಬಲಿಯನ್ನು ಅರ್ಪಿಸುತ್ತೇನೆ, ಅವರು ಯಾವಾಗಲೂ ದಾರಿಯನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲಿ.

ತತಃ ಕಾಕಬಲಿಂ ದದ್ಯಾನ್ಮನ್ತ್ರೇಣಾನೇನ ನಾರದ। ಐನ್ದ್ರವಾರುಣವಾಯವ್ಯಯಾಮ್ಯಾ ವೈ ನೈಋತಾಸ್ತಥಾ ।। ೪೯.

ನಂತರ, ನಾರದನೇ, ಈ ಮಂತ್ರದೊಂದಿಗೆ ಕಾಗೆಗಳಿಗೆ ಬಲಿಯನ್ನು ಕೊಡಬೇಕು: ಇಂದ್ರ, ವರుణ, ವಾಯು, ಯಮ ಮತ್ತು ನೈರೃತ ದಿಕ್ಕಿನ ಕಾಗೆಗಳಿಗೆ.

ವಾಯಸಾಃ ಪ್ರತಿಗೃಹ್ಣನ್ತು ಭೂಮೌ ಪಿಣ್ಡಂ ಸಮರ್ಪಿತಮ್। ಫಲ್ಗುತೀರ್ಥೇ ಚತುರ್ಥೇಽಹ್ನಿ ಸ್ನಾನಾದಿಕಮಥಾಚರೇತ್ ।। ೪೯.

ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಅರ್ಪಿಸಿದ ಪಿಂಡವನ್ನು ಕಾಗೆಗಳು ಸ್ವೀಕರಿಸಲಿ; ನಾಲ್ಕನೇ ದಿನ ಫಲ್ಗು ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮತ್ತು ಇತರ ವಿಧಿಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಬೇಕು.

ಗಯಾಶಿರಸ್ಯಥ ಶ್ರಾದ್ಧಂ ಪಾದೇ ಕುರ್ಯ್ಯಾತ್ಸಪಿಣ್ಡಕಮ್। ಸಾಕ್ಷಾದ್ಗಯಾಶಿರಸ್ತತ್ರ ಫಲ್ಗುತೀರ್ಥಾಶ್ರಿತಂ ಕೃತಮ್ ।। ೪೯.

ನಂತರ, ಗಾಯಾಶಿರಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಪಾದದ ಬಳಿ ಪಿಂಡದೊಂದಿಗೆ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು; ಫಲ್ಗು ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಶ್ರಾದ್ಧ, ಗಾಯಾಶಿರಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದಂತೆ ಫಲವನ್ನು ಕೊಡುತ್ತದೆ.

ನಾಗಾಜ್ಜನಾರ್ದ್ದನಾದ್ಬ್ರಹ್ಮಯೂಪಾಚ್ಚೋತ್ತರಮಾನಸಾತ್। ಏತದ್ಗಯಾಶಿರಃ ಪ್ರೋಕ್ತಂ ಫಲ್ಗುತೀರ್ಥಂ ತದುಚ್ಯತೇ ।। ೪೯.

ನಾಗ, ಜನಾರ್ದನ, ಬ್ರಹ್ಮಯೂಪ ಮತ್ತು ಉತ್ತರಮಾನಸದಿಂದ ಆರಂಭಿಸಿ, ಇದನ್ನು ಗಯಾಶಿರ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇದೇ ಫಲ್ಗು ತೀರ್ಥವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಪಿತಾಮಹಂ ಸಮಾಸಾದ್ಯ ಯಾವದುತ್ತರಮಾನಸಮ್। ಫಲ್ಗುತೀರ್ಥನ್ತು ವಿಜ್ಞೇಯಂ ದೇವಾನಾಮಪಿ ದುರ್ಲಭಮ್ ।। ೪೯.

ಪಿತಾಮಹನ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಉತ್ತರಮಾನಸವರೆಗೆ ತಲುಪಿದಾಗ, ಫಲ್ಗು ತೀರ್ಥವನ್ನು ದೇವತೆಗಳಿಗೂ ಸಿಗಲು ಕಷ್ಟವಿರುವುದೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು.

ಕ್ರೌಞ್ಚಪಾದಾತ್ಫಲ್ಗುತೀರ್ಥಂ ಯಾವತ್ಸಾಕ್ಷಾದ್ಗಯಾಶಿರಃ। ಮುಖಂ ಗಯಾಸುರಸ್ಯೈತತ್ತಸ್ಮಾಚ್ಛ್ರಾದ್ಧಮಿಹಾಕ್ಷಯಮ್ ।। ೪೯.

ಕ್ರೌಂಚನ ಪಾದದಿಂದ ಫಲ್ಗು ತೀರ್ಥದವರೆಗೆ, ನೇರವಾಗಿ ಗಯಾಶಿರದವರೆಗೆ ಇದು ಗಯಾಸುರನ ಬಾಯಿಯಾಗಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಇಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಶ್ರಾದ್ಧವು ಶಾಶ್ವತವಾಗಿರುತ್ತದೆ.

ಮುಣ್ಡಪೃಷ್ಠಾನ್ನಗಾಧಸ್ತಾತ್ಸಾಕ್ಷಾತ್ತತ್ಫಲ್ಗುತೀರ್ಥ ಕಮ್। ಆದ್ಯೋ ಗದಾಧರೋ ದೇವೋ ವ್ಯಕ್ತಾವ್ಯಕ್ತಾತ್ಮನಾ ಸ್ಥಿತಃ ।। ೪೯.

ಮುಂಡಪೃಷ್ಠದಿಂದ ಪರ್ವತದ ಕೆಳಗಡೆ ಇದ್ದು, ಅಲ್ಲಿ ನಿಜವಾದ ಫಲ್ಗು ತೀರ್ಥ ಇದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ದೇವರಾದ ಗದಾಧರನು ಸ್ಪಷ್ಟ ಹಾಗೂ ಅಸ್ಪಷ್ಟ ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತಿಯಾಗಿದ್ದಾನೆ.

ವಿಷ್ಣ್ವಾದಿಪದರೂಪೇಣ ಪಿತೄಣಾಂ ಮುಕ್ತಿಹೇತವೇ। ಏತದ್ವಿಷ್ಣುಪದಂ ದಿವ್ಯಂ ದರ್ಶನಾತ್ಪಾಪನಾಶನಮ್ ।। ೪೯.

ವಿಷ್ಣುವಿನಂತಹ ಪರಮ ಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಪಿತೃಗಳ ಮುಕ್ತಿಗಾಗಿ, ಇದು ದೈವಿಕವಾದ ವಿಷ್ಣುಪದವಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ನೋಡುವುದರಿಂದ ಪಾಪಗಳು ನಾಶವಾಗುತ್ತವೆ.

ಸ್ಪರ್ಶನಾತ್ಪೂಜನಾದ್ವಾಪಿ ಪಿತೄಣಾಂ ದತ್ತಮಕ್ಷಯಮ್। ಶ್ರಾದ್ಧಂ ಸಪಿಣ್ಡಕಂ ಕೃತ್ವಾ ಕುಲಸಾಹಸ್ರಮಾತ್ಮನಾ ।। ೪೯.

ಇಲ್ಲಿ ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿದರೂ ಅಥವಾ ಪೂಜೆ ಮಾಡಿದರೂ ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ನೀಡಿದ ದಾನವು ಶಾಶ್ವತವಾಗುತ್ತದೆ. ಶ್ರಾದ್ಧದಲ್ಲಿ ಪಿಂಡವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ, ಒಬ್ಬನು ತನ್ನ ಸಾವಿರ ಕುಟುಂಬಗಳನ್ನು ಉದ್ಧರಿಸಬಹುದು.

ನಯೇದ್ವಿಪ್ಣುಪದಂ ದಿವ್ಯಮನನ್ತಂ ಶಿವಮವ್ಯಯಮ್। ಶ್ರಾದ್ಧಂ ಕೃತ್ವಾ ರುದ್ರಪದೇ ನಯೇತ್ಕುಲಶತಂ ನರಃ ।। ೪೯.

ವಿಷ್ಣುಪದದಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಿದವನು ತನ್ನ ಕುಟುಂಬವನ್ನು ದೈವಿಕ, ಅನಂತ, ಶುಭ ಮತ್ತು ನಾಶರಹಿತ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಕರೆದೊಯ್ಯುತ್ತಾನೆ. ರುದ್ರಪದದಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಿದವನು ನೂರು ಕುಟುಂಬಗಳನ್ನು ಉದ್ಧರಿಸುತ್ತಾನೆ.

ಸಹಾತ್ಮನಾ ಶಿವಪುರಂ ತಥಾ ಬ್ರಹ್ಮಪದೇ ನರಃ। ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕಂ ಕುಲಶತಂ ಸಮುದ್ಧೃತ್ಯ ನಯೇತ್ಪಿತೄನ್ ।। ೪೯.

ತಾನು ಕೂಡ ಶಿವಪುರಿಗೆ, ಹಾಗೆಯೇ ಬ್ರಹ್ಮಪದದಲ್ಲಿಯೂ, ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಿದವನು ನೂರು ಕುಟುಂಬಗಳನ್ನು ಉದ್ಧರಿಸಿ ಪಿತೃಗಳನ್ನು ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕಕ್ಕೆ ಕರೆದೊಯ್ಯುತ್ತಾನೆ.

ಕಶ್ಯಪಸ್ಯ ಪದೇ ಶ್ರಾದ್ಧೀ ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕಂ ನಯೇತ್ಪಿತೄನ್। ದಕ್ಷಿಣಾಗ್ನಿಪದೇ ಶ್ರಾದ್ಧೀ ಪಿತೄನ್ಬ್ರಹ್ಮಪುರಂ ನಯೇತ್ ।। ೪೯.

ಕಶ್ಯಪನ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಿದವನು ಪಿತೃಗಳನ್ನು ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕಕ್ಕೆ ಕರೆದೊಯ್ಯುತ್ತಾನೆ. ದಕ್ಷಿಣಾಗ್ನಿ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಿದವನು ಪಿತೃಗಳನ್ನು ಬ್ರಹ್ಮಪುರಿಗೆ ಕರೆದೊಯ್ಯುತ್ತಾನೆ.

ಗಾರ್ಹಪತ್ಯಪದೇ ಶ್ರಾದ್ಧೀ ವಾಜಪೇಯಫಲಂ ಲಭೇತ್। ಶ್ರಾದ್ಧಂ ಕೃತ್ವಾಹವನೀಯೇ ಅಶ್ವಮೇಧಫಲಂ ಲಭೇತ್ ।। ೪೯.

ಗೃಹಪತ್ಯ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಿದವನು ವಾಜಪೇಯ ಯಜ್ಞದ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ಆಹವನೀಯದಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಿದವನು ಅಶ್ವಮೇಧ ಯಜ್ಞದ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

ಶ್ರಾದ್ಧಂ ಕೃತ್ವಾ ಸಭ್ಯಪದೇ ಜ್ಯೋತಿಷ್ಟೋಮಫಲಂ ಲಭೇತ್ । ಆವಸಥ್ಯಪದೇ ಶ್ರಾದ್ಧೀ ಪಿತೄನ್ಬ್ರಹ್ಮಪುರಂ ನಯೇತ್ ।। ೪೯.

ಸಭ್ಯ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಿದವನು ಜ್ಯೋತಿಷ್ಠೋಮ ಯಜ್ಞದ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ಆವಸತ್ಯ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಿದವನು ಪಿತೃಗಳನ್ನು ಬ್ರಹ್ಮಪುರಿಗೆ ಕರೆದೊಯ್ಯುತ್ತಾನೆ.

ಶ್ರಾದ್ಧಂ ಕೃತ್ವಾ ಶಕ್ರಪದೇ ಇನ್ದ್ರಲೋಕಂ ನಯೇತ್ಪಿತೄನ್। ಅಗಸ್ತ್ಯಸ್ಯ ಪದೇ ಶ್ರಾದ್ಧೀ ಪಿತೄನ್ಬ್ರಹ್ಮಪುರಂ ನಯೇತ್ ।। ೪೯.

ಶಕ್ರನ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಿದವನು ಪಿತೃಗಳನ್ನು ಇಂದ್ರಲೋಕಕ್ಕೆ ಕರೆದೊಯ್ಯುತ್ತಾನೆ. ಅಗಸ್ತ್ಯನ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಿದವನು ಪಿತೃಗಳನ್ನು ಬ್ರಹ್ಮಪುರಿಗೆ ಕರೆದೊಯ್ಯುತ್ತಾನೆ.

ಕ್ರೌಞ್ಚಮಾತಙ್ಗಯೋಃ ಶ್ರಾದ್ಧೀ ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕಂ ನಯೇತ್ಪಿತೄನ್। ಶ್ರಾದ್ಧೀ ಸೂರ್ಯ್ಯಪದೇ ಪಞ್ಚ ಪಾಪಿನೋಽರ್ಕ್ಕಪುರಂ ನಯೇತ್ ।। ೪೯.

ಕ್ರೌಂಚ ಮತ್ತು ಮಾತಂಗರ ಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಿದವನು ಪಿತೃಗಳನ್ನು ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕಕ್ಕೆ ಕರೆದೊಯ್ಯುತ್ತಾನೆ. ಸೂರ್ಯನ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಿದವನು ಐದು ಪಾಪಿಗಳನ್ನು ಅರ್ಕಪುರಿಗೆ ಕರೆದೊಯ್ಯುತ್ತಾನೆ.

ಕಾರ್ತಿಕೇಯಪದೇ ಶ್ರಾದ್ಧೀ ಶಿವಲೋಕಂ ನಯೇತ್ಪಿತೄನ್। ಗಣೇಶಸ್ಯ ಪದೇ ಶ್ರಾದ್ಧೀ ರುದ್ರಲೋಕಂ ನಯೇತ್ಪಿತೄನ್ ।। ೪೯.

ಕಾರ್ತಿಕೇಯನ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಿದವನು ಪಿತೃಗಳನ್ನು ಶಿವಲೋಕಕ್ಕೆ ಕರೆದೊಯ್ಯುತ್ತಾನೆ. ಗಣೇಶನ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಿದವನು ಪಿತೃಗಳನ್ನು ರುದ್ರಲೋಕಕ್ಕೆ ಕರೆದೊಯ್ಯುತ್ತಾನೆ.

ಗಜಕರ್ಣತರ್ಪಣಕೃನ್ನಿರ್ಮಲಂ ಸ್ವರ್ನಯೇತ್ಪಿತೄನ್। ಅನ್ಯೇಷಾಞ್ಚ ಪದೇ ಶ್ರಾದ್ಧೀ ಪಿತೄನ್ಬ್ರಹ್ಮಪುರಂ ನಯೇತ್ ।। ೪೯.

ಗಜಕರ್ಣನಿಗೆ ತರ್ಪಣ ಮಾಡಿದವನು ಪಿತೃಗಳನ್ನು ಶುದ್ಧ ಸ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಕರೆದೊಯ್ಯುತ್ತಾನೆ. ಇತರರ ಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಿದವನು ಪಿತೃಗಳನ್ನು ಬ್ರಹ್ಮಪುರಿಗೆ ಕರೆದೊಯ್ಯುತ್ತಾನೆ.

ಸರ್ವ್ವೇಷಾಂ ಕಾಶ್ಯಪಂ ಶ್ರೇಷ್ಠಂ ವಿಷ್ಣೋ ರುದ್ರಸ್ಯ ವೈ ಪದಮ್। ಬ್ರಹ್ಮಣಶ್ಚ ಪದಂ ಚಾಪಿ ಶ್ರೇಷ್ಠಂ ತತ್ರ ಪ್ರಕೀರ್ತ್ತಿತಮ್ ।। ೪೯.

ಎಲ್ಲರಲ್ಲಿಯೂ ಕಶ್ಯಪನ ಸ್ಥಾನವೇ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾಗಿದೆ. ವಿಷ್ಣು, ರುದ್ರ ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮನ ಸ್ಥಾನಗಳೂ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಅತ್ಯುತ್ತಮವೆಂದು ಘೋಷಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಪ್ರಾರಮ್ಭೇ ಚ ಸಮಾಪ್ತೌ ಚ ತೇಷಾಮನ್ಯತಮಂ ಸ್ಮೃತಮ್। ಶ್ರೇಯಸ್ಕರಂ ಭವೇತ್ತತ್ರ ಶ್ರಾದ್ಧಕರ್ತ್ತುಶ್ಚ ನಾರದ ।। ೪೯.

ಆರಂಭದಲ್ಲಿಯೂ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿಯೂ, ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದನ್ನಾದರೂ ಸ್ಮರಿಸಿದರೆ, ಅದು ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡುವವನಿಗೆ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಫಲವನ್ನು ಕೊಡುತ್ತದೆ, ನಾರದ.

ಕಶ್ಯಪಸ್ಯ ಪದೇ ದಿವ್ಯೇ ಭಾರದ್ವಾಜೋ ಮುನಿಃ ಪುರಾ। ಶ್ರಾದ್ಧಂ ಕೃತ್ವೋದ್ಯತೋ ದಾತುಂ ಪಿತ್ರಾದಿಭ್ಯಶ್ಚ ಪಿಣ್ಡಕಮ್ ।। ೪೯.

ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಕಶ್ಯಪನ ದೈವಿಕ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಭಾರದ್ವಾಜ ಮುನಿಯು ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಿ, ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ಇತರರಿಗೆ ಪಿಂಡವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಲು ಸಿದ್ಧನಾಗಿದ್ದನು.

ಶುಕ್ಲಕೃಷ್ಣೌ ತತೋ ಹಸ್ತೌ ಪದಮುದ್ಭಿದ್ಯ ನಿರ್ಗತೌ। ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಹಸ್ತದ್ವಯಂ ತತ್ರ ಮುನಿಃ ಸಂಶಯಮಾಗತಃ ।। ೪೯.

ಆ ಬಳಿಕ, ಆ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳದಿಂದ ಒಂದು ಬಿಳಿ ಕೈ ಮತ್ತು ಒಂದು ಕಪ್ಪು ಕೈ ಹೊರಬಂದವು. ಆ ಎರಡು ಕೈಗಳನ್ನು ನೋಡಿ ಆ ಮುನಿಗೆ ಸಂಶಯ ಉಂಟಾಯಿತು.

ತತಃ ಸ್ವಮಾತರಂ ಶಾನ್ತಾಂ ಪಪ್ರಚ್ಛ ಸ ಮಹಾಮುನಿಃ। ಕಶ್ಯಪಸ್ಯ ಪದೇ ದಿವ್ಯೇ ಶುಕ್ಲೇ ಕೃಷ್ಣೇಽಥ ವಾ ಕರೇ ।। ೪೯.

ಆಗ ಆ ಮಹಾಮುನಿ ತನ್ನ ಶಾಂತ ಸ್ವಭಾವದ ತಾಯಿಯನ್ನು ಕೇಳಿದನು: 'ಕಶ್ಯಪನ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಈ ಬಿಳಿ ಕೈ ಮತ್ತು ಕಪ್ಪು ಕೈ ಯಾರದು?' ಎಂದು.