ವಾಯುಪುರಾಣಮ್

ಉತ್ತರಂ ಮಾನಸಂ ಗಚ್ಛೇನ್ಮನ್ತ್ರೇಣ ಸ್ನಾನಮಾಚರೇತ್। ಉತ್ತರೇ ಮಾನಸೇ ಸ್ನಾನಂ ಕರೋಮ್ಯಾತ್ಮವಿಶುದ್ಧಯೇ ।। ೪೯.

ಉತ್ತರ ಮಾನಸ ಸರೋವರಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ, 'ನಾನು ನನ್ನ ಆತ್ಮಶುದ್ಧಿಗಾಗಿ ಉತ್ತರ ಮಾನಸದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ' ಎಂಬ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಬೇಕು.

ಸೂರ್ಯ್ಯಲೋಕಾದಿಸಂಸಿದ್ಧಿಸಿದ್ಧಯೇ ಪಿತೃಮುಕ್ತಯೇ। ದೇವಾದೀಂಸ್ತರ್ಪಯಿತ್ವಾಥ ಶ್ರಾದ್ಧಂ ಕುರ್ಯಾತ್ ಸಪಿಣ್ಡಕಮ್ ।। ೪೯.

ಸೂರ್ಯ ಲೋಕ ಮತ್ತು ಇತರ ಲೋಕಗಳ Siddhige, ಪಿತೃಗಳ ಮುಕ್ತಿಗಾಗಿ, ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಮೊದಲಿಗೆ ತರ್ಪಣ ಮಾಡಿ, ನಂತರ ಪಿಂಡದೊಂದಿಗೆ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು.

ಮಾನಸಂ ಹಿ ಸರೋ ಹ್ಯತ್ರ ತಸ್ಮಾದುತ್ತರಮಾನಸಮ್। ಸೂರ್ಯ್ಯಂ ನತ್ವಾರ್ಚ್ಚಯಿತ್ವಾಥ ಸೂರ್ಯ್ಯಲೋಕಂ ನಯೇತ್ಪಿತೄನ್ ।। ೪೯.

ಇಲ್ಲಿ ಮಾನಸ ಸರೋವರವಿದೆ, ಅದಕ್ಕಿಂತ ಮುಂದೆ ಉತ್ತರ ಮಾನಸ; ಅಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗಿ ಸೂರ್ಯನಿಗೆ ವಂದಿಸಿ ಪೂಜಿಸಿದ ಮೇಲೆ, ಪಿತೃಗಳನ್ನು ಸೂರ್ಯ ಲೋಕಕ್ಕೆ ಕರೆದೊಯ್ಯುತ್ತಾರೆ.

ನಮೋ ಭಗವತೇ ಭರ್ತ್ರೇ ಸೋಮಭೌಮಜ್ಞರೂಪಿಣೇ। ಜೀವಭಾರ್ಗವಸೌರೇಯರಾಹುಕೇತುಸ್ವರೂಪಿಣೇ ।। ೪೯.

ಸೋಮ, ಭೂಮ, ಜ್ಞಾನ ರೂಪಿಯಾದ, ಜೀವ, ಭೃಗು, ಸೂರ್ಯ, ಚಂದ್ರ, ರಾಹು, ಕೆತು ರೂಪಿಯಾದ ಭಗವಂತನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.

ಉತ್ತರಾನ್ಮಾನಸಾನ್ಮೌನೀ ವ್ರಜೇದ್ದಕ್ಷಿಣಮಾನಸಮ್। ಉದೀಚೀತೀರ್ಥಮಿತ್ಯುಕ್ತಂ ತತ್ರೌದೀಚ್ಯಂ ವಿಮುಕ್ತಿದಮ್ । ಅತ್ರ ಸ್ನಾತೋ ದಿವಂ ಯಾತಿ ಸ್ವಶರೀರೇಣ ಮಾನವಃ ।। ೪೯.

ಉತ್ತರ ಮಾನಸದಿಂದ ಮೌನಿಯಾಗಿ ದಕ್ಷಿಣ ಮಾನಸಕ್ಕೆ ಹೋಗಬೇಕು; ಅದನ್ನು ಉತ್ತರ ತೀರ್ಥವೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ, ಅದು ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದವನು ತನ್ನದೇ ದೇಹದಿಂದ ಸ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ.

ಮಧ್ಯೇ ಕನಖಲಂ ತೀರ್ಥಂ ತ್ರಿಷುಲೋಕೇಷು ವಿಶ್ರುತಮ್। ಸ್ನಾತಃ ಕನಕವದ್ಭಾತಿ ನರೋ ಯಾತಿ ಪವಿತ್ರತಾಮ್ ।। ೪೯.

ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಣಖಲ ಎಂಬ ತೀರ್ಥವಿದೆ, ಅದು ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ; ಇಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದವನು ಚಿನ್ನದಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಪವಿತ್ರನಾಗುತ್ತಾನೆ.

ತಸ್ಯ ದಕ್ಷಿಣಭಾಗೇ ಚ ತೀರ್ಥಂ ದಕ್ಷಿಣಮಾನಸಮ್। ಅತಃ ಕನಖಲಂ ಲೋಕೇ ಖ್ಯಾತಂ ತೀರ್ಥಮನುತ್ತಮಮ್ ।। ೪೯.

ಅದರ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಮಾನಸ ತೀರ್ಥವಿದೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಕಣಖಲ ತೀರ್ಥವು ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ತೀರ್ಥವೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ.

ದಕ್ಷಿಣೇ ಮಾನಸೇ ಚೈವ ತೀರ್ಥತ್ರಯಮುದಾಹೃತಮ್। ಸ್ನಾತ್ವಾ ತೇಷು ವಿಧಾನೇನ ಕುಯ್ಯಾಚ್ಛ್ರಾದ್ಧಂ ಪೃಥಕ್ಪೃಥಕ್ ।। ೪೯.

ದಕ್ಷಿಣ ಮಾನಸದಲ್ಲಿ ಮೂರು ತೀರ್ಥಗಳನ್ನು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ; ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ವಿಧಿಯಂತೆ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು.

ದಕ್ಷಿಣೇ ಮಾನಸೇ ಸ್ನಾನಂ ಕರೋಮ್ಯಾತ್ಮವಿಶುದ್ಧಯೇ। ಸೂರ್ಯ್ಯಲೋಕಾದಿಸಂಸಿದ್ಧಿಸಿದ್ಧಯೇ ಪಿತೃಮುಕ್ತಯೇ ।। ೪೯.

ನಾನು ನನ್ನ ಆತ್ಮಶುದ್ಧಿಗಾಗಿ, ಸೂರ್ಯ ಲೋಕ ಮತ್ತು ಇತರ ಲೋಕಗಳ Siddhige, ಪಿತೃಗಳ ಮುಕ್ತಿಗಾಗಿ ದಕ್ಷಿಣ ಮಾನಸದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ.

ಬ್ರಹ್ಮಹತ್ಯಾದಿಪಾಪೌಘ ಯಾತನಾಯಾ ವಿಮುಕ್ತಯೇ। ದಿವಾಕರ ಕರೋಮೀಹ ಸ್ನಾನಂ ದಕ್ಷಿಣಮಾನಸೇ ।। ೪೯.

ದಿವಾಕರನೇ, ಬ್ರಹ್ಮಹತ್ಯೆ ಮೊದಲಾದ ಪಾಪಗಳ ಯಾತನೆಯಿಂದ ಮುಕ್ತಿಗಾಗಿ ನಾನು ಇಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಮಾನಸದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ.

ನಮಾಮಿ ಸೂರ್ಯ್ಯಂ ತೃಪ್ತ್ಯರ್ಥಂ ಪಿತೄಣಾಂ ತಾರಣಾಯ ಚ। ಪುತ್ರಪೌತ್ರಧನೈಶ್ವರ್ಯ್ಯಾಯಾಯುರಾರೋಗ್ಯ ವೃದ್ಧಯೇ ।। ೪೯.

ಪಿತೃಗಳ ತೃಪ್ತಿಗಾಗಿ, ಅವರ ಉದ್ಧಾರಕ್ಕಾಗಿ, ಪುತ್ರ, ಮೊಮ್ಮಗಳು, ಧನ, ಐಶ್ವರ್ಯ, ಆಯುಷ್ಯ, ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ವೃದ್ಧಿಗಾಗಿ ನಾನು ಸೂರ್ಯನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತೇನೆ.

ಅನೇನ ಸ್ನಾನಪೂಜಾದಿ ಕೃತ್ವಾ ಶ್ರಾದ್ಧಂ ಸಪಿಣ್ಡಕಮ್। ಕೃತ್ವಾ ನತ್ವಾ ಚ ಮೌನ್ಯರ್ಕಮಿಮಂ ಮನ್ತ್ರಮುದೀರಯೇತ್ ।। ೪೯.

ಸ್ನಾನ, ಪೂಜೆ ಮುಗಿಸಿ, ಪಿಂಡದೊಂದಿಗೆ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಮಾಡಿ, ಮೌನ ಸೂರ್ಯನಿಗೆ ವಂದಿಸಿ ಈ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸಬೇಕು.

ಫಲ್ಗುತೀರ್ಥಂ ವ್ರಜೇತ್ತಸ್ಮಾತ್ ಸರ್ವ್ವತೀರ್ಥೋತ್ತಮೋತ್ತಮಮ್। ಮುಕ್ತಿರ್ಭವತಿ ಕರ್ತ್ತೄಣಾಂ ಪಿತೄಣಾಂ ಶ್ರಾದ್ಧತಃ ಸದಾ ।। ೪೯.

ಅಲ್ಲಿಂದ ಫಲ್ಗು ತೀರ್ಥಕ್ಕೆ ಹೋಗಬೇಕು, ಅದು ಎಲ್ಲಾ ತೀರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾಗಿದೆ; ಅಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಿದರೆ, ಮಾಡುವವರಿಗೆ ಮತ್ತು ಅವರ ಪೂರ್ವಜರಿಗೆ ಸದಾ ಮುಕ್ತಿ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.

ಬ್ರಹ್ಮಣಾ ಪ್ರಾರ್ಥಿತೋ ವಿಷ್ಣುಃ ಫಲ್ಗುಕೋ ಹ್ಯಭವತ್ಪುರಾ। ದಕ್ಷಿಣಾಗ್ನೌ ಹುತಂ ತತ್ರ ತದ್ರಜಃ ಫಲ್ಗುತೀರ್ಥಕಮ್ ।। ೪೯.

ಬ್ರಹ್ಮನ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗೆ ವಿಷ್ಣು ಪಾಳ್ಗು ಎಂಬ ರೂಪವನ್ನು ಪಡೆದರು. ಆಗ ದಕ್ಷಿಣ ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಹೋಮ ಮಾಡಿದ ದ್ರವ್ಯವು ಪಾಳ್ಗು ತೀರ್ಥವೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಯಾಯಿತು.

ತಸ್ಮಿನ್ಫಲತಿ ಫಲ್ಗ್ವಾ ಗೌಃ ಕಾಮಧೇನುರ್ಜಲಂ ಮಹೀ। ದೃಷ್ಟೇರನ್ತರ್ಗತಂ ಯಸ್ಮಾತ್ಫಲ್ಗುತೀರ್ಥಂ ನ ನಿಷ್ಫಲಮ್ ।। ೪೯.

ಅಲ್ಲಿ ಪಾಳ್ಗುವಿನಲ್ಲಿ ಕಾಮಧೇನು ಎಂಬ ಹಸು ನೀರು ಮತ್ತು ಮಣ್ಣನ್ನು ಕೊಡುತ್ತದೆ. ಅದು ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಾಣದಿದ್ದರೂ, ಪಾಳ್ಗು ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಕಾರ್ಯ ಯಾವತ್ತೂ ವ್ಯರ್ಥವಾಗದು.

ತೀರ್ಥಾನಿ ಯಾನಿ ಸರ್ವ್ವಾಣಿ ಭುವನೇಷ್ವಖಿಲೇಷ್ವಪಿ। ತಾನಿ ಸ್ನಾತುಂ ಸಮಾಯಾನ್ತಿ ಫಲ್ಗುತೀರ್ಥಂ ಸುರೈಃ ಸಹ ।। ೪೯.

ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿರುವ ಎಲ್ಲ ತೀರ್ಥಗಳು ದೇವತೆಗಳ ಜೊತೆ ಸೇರಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಲು ಪಾಳ್ಗು ತೀರ್ಥಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತವೆ.

ಗಙ್ಗಾ ಪಾದೋದಕಂ ವಿಷ್ಣೋಃ ಫಲ್ಗುರ್ಹ್ಯಾದಿಗದಾಧರಃ। ಸ್ವಯಂ ಹಿ ದ್ರವರೂಪೇಣ ತಸ್ಮಾದ್ಗಙ್ಗಾಧಿಕಂ ವಿದುಃ ।। ೪೯.

ವಿಷ್ಣುವಿನ ಪಾದೋದಕವೇ ಗಂಗೆಯಾಗಿದೆ. ಪಾಳ್ಗು ಎಂಬ ಮೊದಲನೆಯವನಾದ ಗದಾಧರನು ಸ್ವತಃ ದ್ರವರೂಪದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತಾನೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಪಾಳ್ಗು ತೀರ್ಥವನ್ನು ಗಂಗೆಯಿಗಿಂತ ಶ್ರೇಷ್ಠವೆಂದು ತಿಳಿಯುತ್ತಾರೆ.

ಅಶ್ವಮೇಧಸಹಸ್ರಾಣಾಂ ಸಹಸ್ರಂ ಯಃ ಸಮಾಚರೇತ್। ನಾಸೌ ತತ್ಫಲಮಾಪ್ನೋತಿ ಫಲ್ಗುತೀರ್ಥೇ ಯದಾಪ್ನುಯಾತ್ ।। ೪೯.

ನೂರಾರು ಅಶ್ವಮೇಧ ಯಾಗಗಳನ್ನು ಸಾವಿರ ಬಾರಿ ಮಾಡಿದರೂ, ಪಾಳ್ಗು ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಸಿಗುವ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.

ಫಲ್ಗುತೀರ್ಥೇ ವಿಷ್ಣುಜಲೇ ಕರೋಮಿ ಸ್ನಾನಮಾದೃತಃ। ಪಿತೄಣಾಂ ವಿಷ್ಣುಲೋಕಾಯ ಭುಕ್ತಿಮುಕ್ತಿಪ್ರಸಿದ್ಧಯೇ ।। ೪೯.

ಪಾಳ್ಗು ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಜಲದಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಸ್ನಾನ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ. ಇದರಿಂದ ನನ್ನ ಪಿತೃಗಳು ವಿಷ್ಣುಲೋಕವನ್ನು ಪಡೆಯಲಿ, ಭೋಗವೂ ಮುಕ್ತಿಯೂ ದೊರಕಲಿ ಎಂದು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತೇನೆ.

ಫಲ್ಗುತೀರ್ಥೇ ನರಃ ಸ್ನಾತ್ವಾ ತರ್ಪಣಂ ಶ್ರಾದ್ಧಮಾಚರೇತ್। ಸಪಿಣ್ಡಕಂ ಸ್ವಸೂತ್ರೋಕ್ತಂ ನಮೇದಥ ಪಿತಾಮಹಮ್ ।। ೪೯.

ಪಾಳ್ಗು ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದ ಬಳಿಕ, ತರ್ಪಣ ಮತ್ತು ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು, ತನ್ನ ವಂಶಪರಂಪರೆಯಂತೆ ಪಿಂಡದಾನವನ್ನು ಮಾಡಿ, ಪಿತಾಮಹರಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಬೇಕು.

ನಮಃ ಶಿವಾಯ ದೇವಾಯ ಈಶಾಯ ಪುರುಷಾಯ ವೈ। ಅಘೋರವಾಮದೇವಾಯ ಸದ್ಯೋಜಾತಾಯ ಶಮ್ಭವೇ ।। ೪೯.

ಶಿವನಿಗೆ, ದೇವರಿಗೆ, ಈಶ್ವರನಿಗೆ, ನಿಜ ಪುರುಷನಿಗೆ, ಅಘೋರ, ವಾಮದೇವ, ಸದ್ಯೋಜಾತ, ಶಂಭು ಇವರಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.

ಫಲ್ಗುತೀರ್ಥೇ ನರಃ ಸ್ನಾತ್ವಾ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ದೇವಂ ಗದಾಧರಮ್। ಆತ್ಮಾನಂ ತಾರಯೇತ್ಸದ್ಯೋ ದಶ ಪೂರ್ವಾನ್ದಶಾಪರಾನ್ ।। ೪೯.

ಪಾಳ್ಗು ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಗದಾಧರ ದೇವರನ್ನು ನೋಡಿದವನಿಗೆ ತಾನೂ, ಹತ್ತು ಪೀಳಿಗೆಯ ಮುನ್ನವರೂ, ಹತ್ತು ಪೀಳಿಗೆಯ ನಂತರವರೂ ಕೂಡಾ ಕ್ಷೇಮವಾಗುತ್ತಾರೆ.

ನತ್ವಾ ಗದಾಧರಂ ದೇವಂ ಮನ್ತ್ರೇಣಾನೇನ ಪೂಜಯೇತ್ । ಓಂ ನಮೋ ವಾಸುದೇವಾಯ ನಮಃ ಸಙ್ಕರ್ಷಣಾಯ ಚ ।। ೪೯.

ಗದಾಧರ ದೇವರಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ಈ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಹೇಳಿ ಪೂಜಿಸಬೇಕು: ಓಂ ವಾಸುದೇವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ಸಂಕರ್ಷಣನಿಗೂ ನಮಸ್ಕಾರ.

ಪ್ರದ್ಯುಮ್ನಾಯಾನಿರುದ್ಧಾಯ ಶ್ರೀಧರಾಯ ಚ ವಿಷ್ಣವೇ । ಪಞ್ಚತೀರ್ಥೇ ನರಃ ಸ್ನಾತ್ವಾ ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕಂ ನಯೇತ್ಪಿತೄನ್ ।। ೪೯.

ಪ್ರದ್ಯುಮ್ನ, ಅನಿರುದ್ಧ, ಶ್ರೀಧರ ಮತ್ತು ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ—ಈ ಐದು ತೀರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದವನು ತನ್ನ ಪಿತೃಗಳನ್ನು ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕಕ್ಕೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುತ್ತಾನೆ.

ಅಮೃತೈಃ ಪಞ್ಚಭಿಃ ಸ್ನಾನಂ ಪುಷ್ಪವಸ್ತ್ರಾದ್ಯಲಂಕೃತಮ್। ನ ಕುರ್ಯ್ಯಾದ್ಯೋ ಗದಾಪಾಣೇಸ್ತಸ್ಯ ಶ್ರಾದ್ಧಮಸಾರ್ಥಕಮ್ ।। ೪೯.

ಹೂವು, ವಸ್ತ್ರ ಇತ್ಯಾದಿಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿ, ಐದು ಅಮೃತಗಳಿಂದ ಗದಾಪಾಣಿಗೆ ಸ್ನಾನ ಮಾಡದಿದ್ದರೆ, ಅವನ ಶ್ರಾದ್ಧ ಫಲವತ್ತಾಗದು.

ನಾಗಕೂಟಾದ್ಗೃಧ್ರಕೂಟಾದ್ಯುಪಾದುತ್ತರಮಾನಸಾತ್। ಏತದ್ಗಯಾಶಿರಃ ಪ್ರೋಕ್ತಂ ಫಲ್ಗುತೀರ್ಥನ್ತದುಚ್ಯತೇ ।। ೪೯.

ನಾಗಕುಟ ಮತ್ತು ಗೃಧ್ರಕುಟದಿಂದ ಉತ್ತರದ ಮಾನಸ ಸರೋವರದ ದಂಡೆಯವರೆಗೆ ಇದು ಗಯೆಯ ತಲೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಅದನ್ನೇ ಪಾಳ್ಗು ತೀರ್ಥವೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.

ಮುಣ್ಡಪೃಷ್ಠನಗಾಧಸ್ತಾತ್ಫಲ್ಗುತೀರ್ಥಮನುತ್ತಮಮ್। ಅತ್ರ ಶ್ರಾದ್ಧಾದಿನಾ ಸರ್ವ್ವೇ ಪಿತರೋ ಮೋಕ್ಷಮಾಪ್ನುಯುಃ ।। ೪೯.

ಮುಂಡಪೃಷ್ಠ ನಗರದ ಕೆಳಗಡೆ ಪಾಳ್ಗು ತೀರ್ಥ ಎಂಬ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ತೀರ್ಥ ಇದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮತ್ತು ಇತರ ವಿಧಿಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದರೆ ಎಲ್ಲ ಪಿತೃಗಳು ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.

ಪ್ರಥಮೇಽಹ್ನಿ ವಿಧಿಃ ಪ್ರೋಕ್ತೋ ದ್ವಿತೀಯೇ ದಿವಸೇ ವ್ರಜೇತ್। ಧರ್ಮ್ಮಾರಣ್ಯಂ ತತ್ರ ಧರ್ಮ್ಮೋ ಯಸ್ಮಾದ್ಯಜ್ಞಮಕಾರಯತ್ ।। ೪೯.

ಮೋದಲನೇ ದಿನದ ವಿಧಿಯನ್ನು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಎರಡನೇ ದಿನ ಧರ್ಮಾರಣ್ಯಕ್ಕೆ ಹೋಗಬೇಕು. ಅಲ್ಲಿ ಧರ್ಮನು ಯಜ್ಞವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದ್ದನು.

ಗಮನಾದ್ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕಾಪ್ತಿರ್ಭವತ್ಯೇವ ಹಿ ನಾರದ। ಮತಙ್ಗ ವಾಪ್ಯಾಂ ಯಃ ಸ್ನಾತ್ವಾ ತರ್ಪಣಂ ಶ್ರಾದ್ಧಮಾಚರೇತ್ ।। ೪೯.

ಅಲ್ಲಿ ಹೋದರೆ ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕವನ್ನು ಪಡೆಯಬಹುದು, ನಾರದ. ಮತಂಗ ಸರೋವರದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ತರ್ಪಣ ಮತ್ತು ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಿದವನು ಆ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.