ವಾಯುಪುರಾಣಮ್

ಮಾಯಯಾ ಚಿತ್ರಕಾರಿಣ್ಯಾ ವಿಚಿತ್ರಗುಣಶೀಲಯಾ । ಬ್ರಹ್ಮಾಣ್ಡಂ ಚಿತ್ರಮತುಲಂ ಯಸ್ಮಿನ್ ಭಿತ್ತಾವಿವಾರ್ಪಿತಮ್ ।। ೪೨.

ಮಾಯೆಯ ವೈಚಿತ್ರ್ಯದಿಂದ, ಅನೇಕ ಗುಣಗಳಿಂದ, ಈ ಅದ್ಭುತ ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡವು ಗೋಡೆಯ ಮೇಲೆ ಚಿತ್ರವನ್ನಂತೆ ಮೂಡಿಬರುತ್ತದೆ.

ಧಾವತೋಽನ್ಯಾನತಿಕ್ರಾನ್ತಂ ವದತೋ ವಾಗಗೋಚರಮ್ । ವೇದವೇದಾನ್ತಸಿದ್ಧಾನ್ತೈರ್ವಿನಿರ್ಣೀತಂ ತದಕ್ಷರಮ್ ।। ೪೨.

ಯಾವುದು ಓಡುವವರಿಗಿಂತ ವೇಗವಾಗಿ, ಮಾತಿನಿಂದ ತಲುಪಲಾಗದು, ವೇದ ಮತ್ತು ವೇದಾಂತಗಳ ತತ್ವಗಳಿಂದ ನಿರ್ಣಯಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ, ಅದೇ ಅಕ್ಷರ.

ಅಕ್ಷರಾನ್ನ ಪರಂ ಕಿಞ್ಚಿತ್ಸಾ ಕಾಷ್ಠಾ ಸಾ ಪರಾ ಗತಿಃ । ಇತ್ಯೇವಂ ಶ್ರೂಯತೇ ವೇದೇ ಬಹುಧಾಪಿ ವಿಚಾರಿತೇ ।। ೪೨.

ಅಕ್ಷರಕ್ಕಿಂತ ಮೇಲೆ ಏನೂ ಇಲ್ಲ, ಅದೇ ಪರಮ ಗುರಿ, ಅಂತಿಮ ತಾಣ. ವೇದಗಳಲ್ಲಿ ಹೀಗೆ ಕೇಳಬಹುದು, ಎಷ್ಟೇ ವಿಚಾರಿಸಿದರೂ.

ಅಕ್ಷರಸ್ಯಾತ್ಮನಶ್ಚಾಪಿ ಸ್ವಾತ್ಮರೂಪತಯಾ ಸ್ಥಿತಮ್। ಪರಮಾನನ್ದಸನ್ದೋಹರೂಪಮಾನನ್ದ ವಿಗ್ರಹಮ್ ।। ೪೨.

ಅಕ್ಷರ ಮತ್ತು ಆತ್ಮ ಎರಡೂ ಸ್ವಾತ್ಮರೂಪವಾಗಿ ಸ್ಥಿತವಾಗಿವೆ. ಅದು ಪರಮಾನಂದದ ಸ್ವರೂಪ, ಆನಂದದ ರೂಪವಾಗಿದೆ.

ಲೀಲಾವಿಲಾಸರಸಿಕಂ ಬಲ್ಲವೀಯೂಥಮಧ್ಯಗಮ್। ಶಿಖಿಪಿಚ್ಛಕಿರೀಟೇನ ಬಾಸ್ವದ್ರತ್ನಚಿತೇನ ಚ ।। ೪೨.

ಲೀಲೆಯಲ್ಲೂ ಕ್ರೀಡೆಯಲ್ಲಿ ಕೂಡ ಆಸಕ್ತನಾಗಿ, ಗೋಪಿಕೆಯರ ನಡುವೆ ವಾಸಿಸುವವನು, ನವಿಲುಪಿಚ್ಚಿನ ಕಿರೀಟ ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿತನಾಗಿದ್ದಾನೆ.

ಉಲ್ಲಸದ್ವಿದ್ಯುದಾಟೋಪಕುಣ್ಡಲಾಭ್ಯಾಂ ವಿರಾಜಿತಮ್। ಕರ್ಣೋಪಾನ್ತಚರನ್ನೇತ್ರಖಞ್ಜರೀಟಮನೋಹರಮ್ ।। ೪೨.

ಮಿಂಚಿನಂತೆ ಹೊಳೆಯುವ ಕುಂಡಲಗಳಿಂದ ಕಂಗೊಳಿಸುವವನು, ಕಿವಿಯ ಹತ್ತಿರ ಚಲಿಸುವ ಕಣ್ಣುಗಳಿಂದ ಆಕರ್ಷಕನಾಗಿದ್ದಾನೆ, ಸುಂದರವಾದ ಕಿರೀಟವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದಾನೆ.

ಕುಞ್ಜಕುಞ್ಜಪ್ರಿಯಾವೃನ್ದವಿಲಾಸರತಿಲಮ್ಪಟಮ್। ಪೀತಾಮ್ಬರಧರಂ ದಿವ್ಯಂ ಚನ್ದನಾಲೇಪಮಣ್ಡಿತಮ್ ।। ೪೨.

ಕುಂಜಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಿಯ ಸಂಗಾತಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಕ್ರೀಡೆಗೆ ಆಸಕ್ತನಾಗಿ, ಹಳದಿ ವಸ್ತ್ರ ಧರಿಸಿ, ದಿವ್ಯನಾಗಿ, ಚಂದನದ ಲೇಪನದಿಂದ ಅಲಂಕರಿತನಾಗಿದ್ದಾನೆ.

ಅಧರಾಮೃತ ಸಂಸಿಕ್ತವೇಣುನಾದೇನ ವಲ್ಲವೀಃ। ಮೋಹಯನ್ತಞ್ಚಿದಾನನ್ದಮನಙ್ಗಮದಭಞ್ಜನಮ್ ।। ೪೨.

ಕೆಳ ತುಟಿಯಿಂದ ಹೊರಡುವ ಅಮೃತದಂತೆ ಮಧುರವಾದ ಬಾಸುರಿಯ ಸಪ್ಪಳದಿಂದ ಗೋಕುಳದ ಗೋಪಿಯರನ್ನು ಮೋಹಗೊಳಿಸಿ, ಚೈತನ್ಯಾನಂದದ ರೂಪನಾದ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನು ಮನ್ಮಥನ ಹೆಮ್ಮೆಯನ್ನು ಕುಗ್ಗಿಸಿದನು.

ಕೋಟಿಕಾಮಕಲಾಪೂರ್ಣಂ ಕೋಟಿಚನ್ದ್ರಾಂಶುನಿರ್ಮಲಮ್। ತ್ರಿರೇಖಕಮ್ಠವಿಲಸದ್ರತ್ನಗುಞ್ಜಾಮೃಗಾ ಕುಲಮ್ ।। ೪೨.

ಅನೇಕ ಕಾಮರೂಪಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ, ಲಕ್ಷಾಂತರ ಚಂದ್ರನ ಕಿರಣಗಳಂತೆ ಶುದ್ಧವಾದ, ಕಂಠದಲ್ಲಿ ಮೂರು ರೇಖೆಗಳಿರುವ, ರತ್ನದ ಹಾರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತವಾದ ಮೃಗಗಳ ಗುಂಪಿನಿಂದ ಕೂಡಿದೆ.

ಯಮುನಾಪುಲಿನೇ ತುಙ್ಗೇ ತಮಾಲವನಕಾನನೇ। ಕದಮ್ಬಚಮ್ಪಕಾಶೋಕಪಾರಿಜಾತಮನೋಹರೇ ।। ೪೨.

ಯಮುನಾ ನದಿಯ ಎತ್ತರದ ತೀರದಲ್ಲಿ, ತಮಾಲ ಮರಗಳ ಕಾನನದಲ್ಲಿ, ಕದಂಬ, ಚಂಪಕ, ಅಶೋಕ, ಪಾರಿಜಾತ ಮುಂತಾದ ಸುಂದರ ವೃಕ್ಷಗಳಿಂದ ಆಲಂಕೃತವಾಗಿದೆ.

ಶಿಖಿಪಾರಾವತಶುಕಪಿಕಕೋಲಾಹಲಾಕುಲೇ। ನಿರೋಧಾರ್ಥಂ ಗವಾಮೇವ ಧಾವಮಾನಮಿತಸ್ತತಃ ।। ೪೨.

ನವಿಲು, ಪಾರಿವಾಳ, ಗಿಳಿ, ಕೋಗಿಲೆ ಇವುಗಳ ಕೂಗುಗಳಿಂದ ತುಂಬಿರುವ ಆ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ, ಹಸುಗಳನ್ನು ಕಾಯಲು ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನು ಇಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿ ಓಡಾಡುತ್ತಿದ್ದನು.

ರಾಧಾವಿಲಾಸರಸಿಕಂ ಕೃಷ್ಣಾಖ್ಯಂ ಪುರುಷಂ ಪರಮ್। ಶ್ರುತವಾನಸ್ಮಿ ವೇದೇಭ್ಯೋ ಯತಸ್ತದ್ಗೋಚರೋಽಭವತ್ ।। ೪೨.

ರಾಧೆಯ ಲೀಲಾಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಆಸ್ವಾದಿಸುವ, ಕೃಷ್ಣ ಎಂಬ ಪರಮ ಪುರುಷನನ್ನು ವೇದಗಳಿಂದ ನಾನು ಕೇಳಿದ್ದೇನೆ. ಅವನು ಅವುಗಳ ಮೂಲಕ ಗ್ರಹ್ಯನಾದನು.

ಏವಂ ಬ್ರಹ್ಮಣಿ ಚಿನ್ಮಾತ್ರೇ ನಿರ್ಗುಣೇ ಭೇದವರ್ಜಿತೇ। ಗೋಲೋಕಸಂಜ್ಞಿಕೇ ಕೃಷ್ಣೋ ದೀವ್ಯತೀತಿ ಶ್ರುತಂ ಮಯಾ ।। ೪೨.

ಈ ರೀತಿ, ಗುಣರಹಿತ, ವಿಭೇದವಿಲ್ಲದ, ಶುದ್ಧ ಚೈತನ್ಯರೂಪವಾದ ಬ್ರಹ್ಮನಲ್ಲಿ, ಗೋಲೋಕವೆಂಬ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣನು ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಾನೆ ಎಂದು ನಾನು ಕೇಳಿದ್ದೇನೆ.

ನಾತಃ ಪರತರಂ ಕಿಞ್ಚಿನ್ನಿಗಮಾಗಮಯೋರಪಿ। ತಥಾಪಿ ನಿಗಮೋ ವಕ್ತಿ ಹ್ಯಕ್ಷರಾತ್ ಪರತಃ ಪರಃ ।। ೪೨.

ವೇದಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಆಗಮಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಇದಕ್ಕಿಂತ ಮೇಲು ಯಾವುದೂ ಇಲ್ಲ. ಆದರೂ ವೇದವು, ಅಕ್ಷರಕ್ಕಿಂತಲೂ ಮೇಲು ಯಾರೋ ಒಬ್ಬನು ಇದ್ದಾನೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತದೆ.

ಗೋಲೋಕವಾಸೀ ಭಗವಾನಕ್ಷರಾತ್ಪರ ಉಚ್ಯತೇ। ತಸ್ಮಾದಪಿ ಪರಃ ಕೋಽಸೌ ಗೀಯತೇ ಶ್ರುತಿಭಿಃ ಸದಾ ।। ೪೨.

ಗೋಲೋಕದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಭಗವಂತನು ಅಕ್ಷರಕ್ಕಿಂತಲೂ ಉನ್ನತನು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಅದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಮೇಲು ಯಾರು ಎಂದು ಶ್ರುತಿಗಳು ಯಾವಾಗಲೂ ಹಾಡುತ್ತವೆ?

ಉದ್ದಿಷ್ಟೋ ವೇದ ವಚನೈರ್ವಿಶೇಷೋ ಜ್ಞಾಯತೇ ಕಥಮ್। ಶ್ರುತೇರ್ವಾರ್ಥೋಽನ್ಯಥಾ ಬೋಧ್ಯಃ ಪರತಸ್ತ್ವಕ್ಷರಾದಿತಿ ।। ೪೨.

ವೇದದ ಮಾತುಗಳಿಂದ ಸೂಚಿಸಲಾದ ಭೇದವನ್ನು ಹೇಗೆ ತಿಳಿಯಬೇಕು? ಶ್ರುತಿಯ ಅರ್ಥವನ್ನು ಬೇರೆ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಗ್ರಹಿಸಬೇಕು: ಅಕ್ಷರಕ್ಕಿಂತಲೂ ಉನ್ನತನು ಒಬ್ಬನು ಇದ್ದಾನೆ.

ಶ್ರುತ್ಯರ್ಥೇ ಸಂಶಯಾಪನ್ನೋ ವ್ಯಾಸಃ ಸತ್ಯವತೀಸುತಃ। ವಿಚಾರಯಾಮಾಸ ಚಿರಂ ನ ಪ್ರಪೇದೇ ಯಥಾತಥಮ್ ।। ೪೨.

ಶ್ರುತಿಯ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಸಂಶಯಕ್ಕೆ ಒಳಗಾದ ಸತ್ಯವತಿಯ ಪುತ್ರನಾದ ವ್ಯಾಸನು, ದೀರ್ಘಕಾಲ ಚಿಂತಿಸಿ, ನಿಜವಾದ ತತ್ವವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳಲಿಲ್ಲ.

ಸೂತ ಉವಾಚ।। ವಿಚಾರಯನ್ನಪಿ ಮುನಿರ್ನಾಪ ವೇದಾರ್ಥನಿಶ್ಚಯಮ್। ವೇದೋ ನಾರಾಯಣಃ ಸಾಕ್ಷಾದ್ಯತ್ರ ಮುಹ್ಯನ್ತಿ ಸೂರಯಃ ।। ೪೨.

ಸೂತನು ಹೇಳಿದನು: ಮುನಿಯು ಎಷ್ಟೇ ಯೋಚಿಸಿದರೂ ವೇದಾರ್ಥದಲ್ಲಿ ಖಚಿತತೆ ತಲುಪಲಿಲ್ಲ. ವೇದವೇ ನಾರಾಯಣನು, ಅದರಲ್ಲಿ ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಕೂಡ ಗೊಂದಲಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗುತ್ತಾರೆ.

ತಥಾಪಿ ಮಹತೀಮಾರ್ತ್ತಿಂ ಸತಾಂ ಹೃದಯತಾಪಿನೀಮ್। ಪುನರ್ವಿಚಾರಯಾಮಾಸ ಕಂ ವ್ರಜಾಮಿ ಕರೋಮಿ ಕಿಮ್ ।। ೪೨.

ಆದರೂ, ಮಹತ್ತರವಾದ ದುಃಖದಿಂದ, ಸದ್ಗುಣಿಗಳ ಹೃದಯವನ್ನೂ ನೋಯಿಸಿದ ಆ ವ್ಯಾಸನು ಮತ್ತೆ ಯೋಚಿಸಿದನು: ನಾನು ಯಾರ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಲಿ? ನಾನು ಏನು ಮಾಡಲಿ?

ಪಶ್ಯಾಮಿ ನ ಜಗತ್ಯಸ್ಮಿನ್ಸರ್ವಜ್ಞಂ ಸರ್ವದರ್ಶನಮ್। ಅಜ್ಞಾತ್ವಾಽನ್ಯತಮಂ ಲೋಕೇ ಸನ್ದೇಹವಿನಿವರ್ತ್ತಕಮ್ ।। ೪೨.

ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತಿಳಿಯುವ, ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ನೋಡುವ, ಸಂಶಯವನ್ನು ದೂರಮಾಡಬಲ್ಲ ಯಾರನ್ನೂ ನಾನು ಕಾಣುತ್ತಿಲ್ಲ; ಇನ್ನೊಬ್ಬರನ್ನು ಅರಿಯದೆ ಈ ಶಕ್ತಿಯು ಯಾರಿಗೂ ಇಲ್ಲ.

ಮೇರೋಃ ಕುಹರಿಣೀಂ ಗತ್ವಾ ಚಚಾರ ಪರಮಂ ತಪಃ। ಯತ್ರ ಕಾರ್ತ್ತಸ್ವರಕ್ಫೂರ್ಜಜ್ಜ್ಯೋತ್ಸ್ನಾಜಾಲೈರ್ನಿರನ್ತರಮ್ ।। ೪೨.

ಮೇರುಪರ್ವತದ ಗುಹೆಗೆ ಹೋಗಿ, ಅಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಸನು ಪರಮ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿದನು. ಆ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ತಾಳೆಮರಗಳು ಚಂದ್ರನ ಬೆಳಕಿನಿಂದ ಸದಾ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಿದ್ದವು.

ಸದಾ ಪ್ರಬಾಧತೇ ವಿಷ್ವಕ್ತಮಃಸ್ತೋಮಂ ದೃಶನ್ತುದಮ್। ಚಕಾಸ್ತೇ ಯತ್ರ ಪರಮಂ ಕಾನ್ತಾರಮತಿಸುನ್ದರಮ್ ।। ೪೨.

ಅಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಬೆಳಕು ಅಂಧಕಾರದ ಗುಂಪನ್ನು ದೂರಮಾಡುತ್ತಿತ್ತು. ಆ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಸುಂದರವಾದ ಕಾನನವು ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಿತ್ತು.

ನಾನಾದ್ರುಮಲತ ---ತ್ಪಕ್ಷಿನಿನಾದಿತಮ್। ಕ್ಷುತ್ಪಿಪಾಸಾಭಯಕ್ರೋಧತಾಪಗ್ಲಾನಿವಿವರ್ಜಿತಮ್ ।। ೪೨.

ಅನೇಕ ಮರಗಳು, ಲತೆಗಳು, ವಿವಿಧ ಪಕ್ಷಿಗಳ ಕೂಗುಗಳಿಂದ ನಾದಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಆ ಕಾನನದಲ್ಲಿ, ಹಸಿವು, ದಾಹ, ಭಯ, ಕೋಪ, ದೌರ್ಬಲ್ಯ, ಆಯಾಸ ಇವುಗಳೆಲ್ಲ ಇಲ್ಲ.

ಜಲಾಶಯೈರ್ಬಹುವಿಧೈಃ ಪದ್ಮಿನೀಖಣ್ಡಮಣ್ಡಿತೈಃ । ಜಾತರೂಪಶಿಲಾನದ್ಧತಟಸಞ್ಚಾರಪಾಕ್ಷ ।। ೪೨.

ಅನೇಕ ವಿಧವಾದ ಸರೋವರಗಳಿಂದ, ಕಮಲಗಳ ಗುಚ್ಛಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ, ಚಿನ್ನದ ಕಲ್ಲುಗಳಿಂದ ಅಂಚು ಸಜ್ಜುಗೊಂಡಿರುವ ಆ ತೀರವು ಸುಂದರವಾಗಿದೆ.

ಯುಕ್ತಮಮ್ಭೋಜ ಪವನೈಃ ಸೇವ್ಯಮಾನಂ ಸಮನ್ತತಃ। ಶಿವೈರಧ್ಯಾಸಿತಮ್ಭಾವೈರ್ಹಿಂಸ್ರೈಃ ಸತ್ತ್ವೈಃ ಸಮುಜ್ಝಿತಮ್ ।। ೪೨.

ಎಲ್ಲೆಡೆ ಕಮಲಗಳ ಗಾಳಿ ಹರಡಿರುವ, ಸರ್ವತಃ ಶುಭಪ್ರಭಾವಿಗಳಿಂದ ಸೇವಿಸಲ್ಪಡುವ, ಹಿಂಸೆಗೊಳಗಾಗದ ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತವಾದ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳವಾಗಿದೆ.

ನಿರ್ಜನಂ ದಿವ್ಯಲತಿಕಾಪ್ರಿಯಖಣ್ಡವರಾಜಿತಮ್। ಶೂಕೈಃ ಪಾರಾವತೈ ರ್ಹೃದ್ಯೈರುನ್ಮದನ್ಮತ್ತಕೋಕಿಲಮ್ ।। ೪೨.

ಒಂಟಿಯಾದ ಆ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ದಿವ್ಯವಾದ ಲತಿಗಳ ಗುಂಪುಗಳು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದ್ದು, ಸುಂದರವಾದ ಕೇಕೆಗಳನ್ನು ಕೂಗುವ ಕಪೋಟಗಳು ಮತ್ತು ಪಾರಿವಾಳಗಳು ಮನಸ್ಸನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತಿದ್ದವು. ಅಲ್ಲದೆ, ಕುಕ್ಕುಗಳು ಮದಮತ್ತಾಗಿ ಹಾಡುತ್ತಿವೆ.

ಉತ್ಪತತ್ಪದ್ಮರಜಸಾಂ ಪಟಲಾಮೋದದಿಙ್‌ಮುಖಮ್। ತತ್ರಾಪಿ ಕಾಞ್ಚಿನೀ ದಿವ್ಯಾ ಗುಹಾ ಪರಮಶೋಭನಾ ।। ೪೨.

ಅಲ್ಲಿ ಹಾರುವ ಕಮಲದ ರೇಣುಗಳಿಂದ ಗಾಳಿ ಸುಗಂಧದಿಂದ ತುಂಬಿತ್ತು. ಆ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿಯೂ ಒಂದು ಅದ್ಭುತವಾದ, ಅತ್ಯಂತ ಸುಂದರವಾದ ಗುಹೆಯಿತ್ತು.

ತಾಂ ಪ್ರವಿಶ್ಯ ಜಿತಾ ಹಾರೋ ಜಿತಚಿತ್ತೋ ಜಿತಾಸನಃ। ಸಸ್ಮಾರ ವೇದಾಂಶ್ಚತುರಸ್ತದೇಕಾಗ್ರಮನಾ ಮುನಿಃ ।। ೪೨.

ಆ ಗುಹೆಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದ ಋಷಿ, ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು, ಮನಸ್ಸನ್ನು ಮತ್ತು ಆಸನವನ್ನು ಜಯಿಸಿದವನು, ಏಕಾಗ್ರ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ನಾಲ್ಕು ವೇದಗಳನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿದನು.

ತ್ರಯೀ ಜಗಾಮ ಶರದಾಂ ಶತಸ್ಯ ಸ್ಮರತೋಽಸ್ಯ ಹಿ । ಪ್ರಾದುರಾಸಂಸ್ತತೋ ವೇದಾಶ್ಚತ್ವಾರಶ್ಚಾರುದರ್ಶನಾಃ ।। ೪೨.

ಅವನಿಗೆ ಹೀಗೆ ಧ್ಯಾನದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ನೂರು ಶರದೃತುಗಳು ಕಳೆಯಿತು. ನಂತರ ಆ ಸುಂದರ ರೂಪದ ನಾಲ್ಕು ವೇದಗಳು ಅವನ ಮುಂದೆ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷವಾದವು.