ವಾಯುಪುರಾಣಮ್

ಅಹರನ್ತೇ ಪ್ರಕುರುತೇ ಸರ್ಗಸ್ಯ ಪ್ರಲಯಂ ಪುನಃ। ಸುಷುಪ್ಸುರ್ಭಗವಾನ್ ಬ್ರಹ್ಮಾ ಪ್ರಜಾಃ ಸಂಹರತೇ ತದಾ ।। ೩೮.

ಹಗಲಿನ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ಭಗವಂತನಾದ ಬ್ರಹ್ಮನು ಮತ್ತೆ ಸೃಷ್ಟಿಯ ನಾಶವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾನೆ; ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಬೇಕಾದಾಗ, ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ತನ್ನೊಳಗೆ ಹಿಂತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ.

ತತೋ ಯುಗಸಹಸ್ರಾನ್ತೇ ಸಂಪ್ರಾಪ್ತೇ ಚ ಯುಗಕ್ಷಯೇ। ತತ್ರಾತ್ಮಸ್ಥಾಃ ಪ್ರಜಾಃ ಕರ್ತ್ತುಂ ಪ್ರಪೇದೇ ಸ ಪ್ರಜಾಪತಿಃ ।। ೩೮.

ನೂರಾರು ಯುಗಗಳು ಕಳೆದ ಮೇಲೆ, ಯುಗಾಂತ್ಯ ಬರುವಾಗ, ಆ ಪ್ರಜಾಪತಿಯಾದವರು ತನ್ನೊಳಗೆ ನೆಲೆಸಿರುವ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಲು ಸಿದ್ಧರಾಗುತ್ತಾನೆ.

ತದಾ ಭವತ್ಯನಾವೃಷ್ಟಿಸ್ತದಾ ಸಾ ಶತ ವಾರ್ಷಿಕೀ। ತಥಾ ಯಾನ್ಯಲ್ಪಸಾರಾಣಿ ಸತ್ತ್ವಾನಿ ಪೃಥಿವೀತಲೇ ।। ೩೮.

ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮಳೆ ಬೀಳುವುದೇ ಇಲ್ಲ, ಆ ಬರ ಹೂರು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಇರುತ್ತದೆ; ಆಗ ಭೂಮಿಯ ಮೆಟ್ಟಿಲಿನಲ್ಲಿ ಇರುವ ದುರ್ಬಲ ಜೀವಿಗಳು—

ತಾನ್ಯೇವಾತ್ರ ಪ್ರಲೀಯನ್ತೇ ಭೂಮಿತ್ವಮುಪಯಾನ್ತಿ ಚ। ಸಪ್ತರಶ್ಮಿರಥೋ ಭೂತ್ವಾ ಹ್ಯುದತಿಷ್ಠದ್ವಿಭಾವಸುಃ ।। ೩೮.

—ಅವುಗಳೆಲ್ಲ ಇಲ್ಲಿ ನಾಶವಾಗಿ ಭೂಮಿಯ ಭಾಗವಾಗುತ್ತವೆ; ಆಗ ಜ್ವಲಂತ ಅಗ್ನಿ ಏಳು ಕಿರಣಗಳಾಗಿ ರೂಪುಗೊಂಡು ಮೇಲಕ್ಕೆ ಏರುತ್ತದೆ.

ಅಸಹ್ಯರಶ್ಮಿರ್ಭಗವಾನ್ ಪಿಬನ್ನಮ್ಭೋ ಗಭಸ್ತಿಭಿಃ। ಹರಿತಾ ರಶ್ಮಯಸ್ತಸ್ಯ ದೀಪ್ಯಮಾನಾಸ್ತು ಸಪ್ತಭಿಃ ।। ೩೮.

ಅಸಹ್ಯವಾದ ಕಿರಣಗಳಿರುವ ಭಗವಂತನು ತನ್ನ ಕಿರಣಗಳಿಂದ ನೀರನ್ನು ಕುಡಿಯುತ್ತಾನೆ; ಅವನ ಏಳು ಕಿರಣಗಳು ಹಸಿರು ಬಣ್ಣದಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತವೆ.

ಭೂಯ ಏವ ವಿವರ್ತನ್ತೇ ವ್ಯಾಪ್ನುವನ್ತೋ ವನಂ ಶನೈಃ। ಭೌಮಂ ಕಾಷ್ಠಂ ಧನಂ ತೇಜೋ ಭೃಶಮದ್ಭಿಸ್ತು ದೀಪ್ಯತೇ ।। ೩೮.

ಮತ್ತೆ ಆ ಕಿರಣಗಳು ಎಲ್ಲ ಕಡೆ ಹರಡುತ್ತಾ, ಹತ್ತಿರದ ಕಾಡುಗಳನ್ನು ಆವರಿಸುತ್ತವೆ; ಭೂಮಿಯ ಮರಗಳು ಆ ಜ್ವಲಂತ ಕಿರಣಗಳಿಂದ ಭಾರಿಯಾಗಿ ಸುಡಲ್ಪಡುತ್ತವೆ.

ತಸ್ಮಾದುದಕಂ ಸೂರ್ಯ್ಯಸ್ಯ ತಪತೋಽತಿ ಹಿ ಕಥ್ಯತೇ। ನಾವೃಷ್ಟ್ಯಾ ತಪತೇ ಸೂರ್ಯೋ ನಾವೃಷ್ಟ್ಯಾ ಪರಿವಿಷ್ಯತೇ ।। ೩೮.

ಆಗ ಸೂರ್ಯನು ತನ್ನ ತಾಪದಿಂದ ನೀರನ್ನು ಎತ್ತಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ; ಬರದಿಂದ ಸೂರ್ಯನು ಉರಿಯುತ್ತಾನೆ, ಬರದಿಂದ ಅವನ ತಾಪ ಮತ್ತಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ.

ನಾವೃಷ್ಟ್ಯಾ ಪರಿಚಿನ್ವನ್ತಿ ವಾರಿಣಾ ದೀಪ್ಯತೇ ರವಿಃ। ತಸ್ಮಾದಪಃ ಪಿಬನ್ ಯಾ ವೈ ದೀಪ್ಯತೇ ರವಿರಮ್ಬರೇ ।। ೩೮.

ಬರದಿಂದ ಸೂರ್ಯನು ನೀರಿನಿಂದ ತುಂಬಿಕೊಳ್ಳಲಾಗದು, ಅದರಿಂದ ಅವನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಉರಿಯುತ್ತಾನೆ; ಹೀಗಾಗಿ ನೀರನ್ನು ಕುಡಿಯುತ್ತಾ, ಆ ಸೂರ್ಯನು ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಉರಿಯುತ್ತಾನೆ.

ತಸ್ಯ ತೇ ರಶ್ಮಯಃ ಸಪ್ತ ಪಿಬನ್ತ್ಯಮ್ಭೋ ಮಹಾರ್ಣವಾತ್। ತೇನಾಹಾರೇಣ ಸನ್ದೀಪ್ತಃ ಸೂರ್ಯ್ಯಃ ಸಪ್ತ ಭವತ್ಯುತ ।। ೩೮.

ಅವನ ಏಳು ಕಿರಣಗಳು ಮಹಾಸಾಗರದಿಂದ ನೀರನ್ನು ಕುಡಿಯುತ್ತವೆ; ಆ ಆಹಾರದಿಂದ ಸೂರ್ಯನು ಏಳು ಭಾಗಗಳಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಾನೆ.

ತತಸ್ತೇ ರಶ್ಮಯಃ ಸಪ್ತ ಸೂರ್ಯ್ಯಭೂತಾಶ್ಚತುರ್ದಿಶಮ್। ಚತುರ್ಲೋಕಮಿಮಂ ಸರ್ವಂ ದಹನ್ತಿ ಶಿಖಿನಸ್ತದಾ ।। ೩೮.

ಆಗ ಆ ಏಳು ಕಿರಣಗಳು ಸೂರ್ಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲೂ ಜ್ವಲಿಸಿ, ಈ ನಾಲ್ಕು ಲೋಕಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ಸುಡುತ್ತವೆ.

ಪ್ರಾಪ್ನುವನ್ತಿ ಚ ಭಾಭಿಸ್ತು ಹ್ಯೂರ್ದ್ಧಂ ಚಾಧಶ್ಚ ರಶ್ಮಿಭಿಃ। ದೀಪ್ಯನ್ತೇ ಭಾಸ್ಕರಾಃ ಸಪ್ತ ಯುಗಾನ್ತಾಗ್ನಿಃ ಪ್ರತಾಪಿನಃ ।। ೩೮.

ಅವುಗಳ ಕಿರಣಗಳು ಮೇಲೂ ಕೆಳಗೂ ಹರಡುತ್ತವೆ; ಆ ಏಳು ಸೂರ್ಯರು ಯುಗಾಂತ್ಯದ ಅಗ್ನಿಯಿಂದ ಭಾರಿಯಾಗಿ ಉರಿಯುತ್ತಾ ಪ್ರಪಂಚವನ್ನು ಸುಡುತ್ತಾರೆ.

ತೇ ವಾರಿಣಾ ಚ ಸಂದೀಪ್ತಾ ಬಹುಸಾಹಸ್ರರಶ್ಮಯಃ। ಖಂ ಸಮಾವೃತ್ಯ ತಿಷ್ಠನ್ತಿ ನಿರ್ದಹನ್ತೋ ವಸುನ್ಧರಾಮ್ ।। ೩೮.

ಅವು ನೀರಿನಿಂದ ಜ್ವಲಿಸಿ, ಅನೇಕ ಸಾವಿರ ಕಿರಣಗಳೊಂದಿಗೆ ಆಕಾಶವನ್ನು ಆವರಿಸಿ ನಿಂತು, ಭೂಮಿಯನ್ನು ಸುಡುತ್ತವೆ.

ತತಸ್ತೇಷಾಂ ಪ್ರತಾಪೇನ ದಹ್ಯಮಾನಾ ವಸುನ್ಧರಾ। ಸಾದ್ರಿನದ್ಯರ್ಣವಾ ಪೃಥ್ವೀ ವಿಸ್ನೇಹಾ ಸಮಪದ್ಯತ ।। ೩೮.

ಆಗ ಅವುಗಳ ತಾಪದಿಂದ ಬೆಂದು, ಪರ್ವತಗಳು, ನದಿಗಳು, ಸಾಗರಗಳೊಡನೆ ಭೂಮಿಯೂ ಒಣಗಿಹೋಗುತ್ತದೆ.

ದೀಪ್ತಾಭಿಃ ಸನ್ತತಾಭಿಶ್ಚ ಚಿತ್ರಾಭಿಶ್ಚ ಸಮನ್ತತಃ। ಅಧಶ್ಚೋರ್ಧ್ವಶ್ಚ ತಿರ್ಯಕ್ ಚ ಸಂರುದ್ಧಂ ಸೂರ್ಯರಶ್ಮಿಭಿಃ ।। ೩೮.

ಪ್ರಕಟವಾಗಿ, ನಿರಂತರವಾಗಿ, ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿ ಎಲ್ಲ ಕಡೆ, ಮೇಲೂ ಕೆಳಗೂ, ಅಡ್ಡವಾಗಿಯೂ, ಸೂರ್ಯನ ಕಿರಣಗಳಿಂದ ಎಲ್ಲವೂ ಆವರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.

ಸೂರ್ಯ್ಯಗ್ನೀನಾಂ ಪ್ರವೃದ್ಧಾನಾಂ ಸಂಸೃಷ್ಟಾನಾಂ ಪರಸ್ಪರಮ್। ಏಕತ್ವಮುಪಯಾತಾನಾಮೇಕಜ್ವಾಲಂ ಭವತ್ಯುತ ।। ೩೮.

ಆ ಸೂರ್ಯರ ಅಗ್ನಿಗಳು ಬೆಳೆದಾಗ, ಪರಸ್ಪರ ಬೆರೆದು, ಒಂದಾಗಿ, ಒಟ್ಟಾಗಿ ಒಂದು ಜ್ವಾಲೆಯಾಗಿ ಪರಿವರ್ತನೆಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.

ಸರ್ವಲೋಕಪ್ರಣಾಶಞ್ಚ ಸೋಽಗ್ನಿರ್ಭೂತ್ವಾ ತು ಮಣ್ಡಲೀ। ಚತುರ್ಲೋಕಮಿದಂ ಸರ್ವಂ ನಿರ್ದಹತ್ಯಾಶು ತೇಜಸಾ ।। ೩೮.

ಆ ಅಗ್ನಿ ವೃತ್ತಾಕಾರವನ್ನು ತಾಳಿಕೊಂಡು ಎಲ್ಲಾ ಲೋಕಗಳ ನಾಶವಾಗಲು ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ; ತನ್ನ ಪ್ರಕಾಶದಿಂದ ಈ ನಾಲ್ಕು ಲೋಕಗಳನ್ನೂ ಕ್ಷಣಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಸುಟ್ಟುಹಾಕುತ್ತದೆ.

ತತಃ ಪ್ರಲೀಯತೇ ಸರ್ವ್ವಂ ಜಙ್ಗಮಂ ಸ್ಥಾವರಂ ತದಾ। ನಿರ್ವೃಕ್ಷಾ ನಿಸ್ತೃಣಾ ಭೂಮಿಃ ಕೂರ್ಮಪೃಷ್ಠಸಮಾ ಭವೇತ್ ।। ೩೮.

ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಚಲಿಸುವವುಗಳೂ, ಸ್ಥಿರವಾಗಿರುವವುಗಳೂ ಎಲ್ಲವೂ ನಾಶವಾಗುತ್ತವೆ; ಭೂಮಿ ಮರಗಳೂ ಹುಲ್ಲುಗಳೂ ಇಲ್ಲದೆ, ಆಮೆ ಬೆನ್ನಿನಂತೆ ಸಮತಟ್ಟಾಗುತ್ತದೆ.

ಅಮ್ಬರೀಷಮಿವಾಭಾತಿ ಸರ್ವಂ ಮಾರಿಷಿತಂ ಜಗತ್। ಸರ್ವಮೇವ ತದಾರ್ಚಿರ್ಭಿಃ ಪೂರ್ಣಂ ಜಜ್ವಾಲ್ಯತೇ ನಭಃ ।। ೩೮.

ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಕರಗಿದ ಈ ಜಗತ್ತು, ಗೂನು ಉಣ್ಣೆಯ ಗುಂಡಿನಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ; ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಆಕಾಶವನ್ನೆಲ್ಲಾ ಜ್ವಾಲೆಗಳೇ ತುಂಬಿ, ಎಲ್ಲೆಡೆ ಬೆಂಕಿಯ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ.

ಪಾತಾಲೇ ಯಾನಿ ಭೂತಾನಿ ಮಹೋತಧಿಗತಾನಿ ಚ । ತತಸ್ತಾನಿ ಪ್ರಲೀಯನ್ತೇ ಭೂಮಿತ್ವಮುಪಯಾನ್ತಿ ಚ ।। ೩೮.

ಪಾತಾಳದಲ್ಲಿರುವ ಜೀವಿಗಳು ಮತ್ತು ಮಹಾಸಾಗರದಲ್ಲಿರುವವುಗಳೂ ಆಗ ನಾಶವಾಗಿ, ಮತ್ತೆ ಭೂಮಿಯ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಮರಳುತ್ತವೆ.

ದ್ವೀಪಾಶ್ಚ ಪರ್ವತಾಶ್ಚೈವ ವರ್ಷಾಣ್ಯಥ ಮಹೋದಧಿಃ। ಸರ್ವ್ವಂ ತದ್ಭಸ್ಮಸಾಚ್ಚಕ್ರೇ ಸರ್ವ್ವಾತ್ಮಾ ಪಾವಕಸ್ತು ಸಃ ।। ೩೮.

ದ್ವೀಪಗಳು, ಪರ್ವತಗಳು, ವಿವಿಧ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಮತ್ತು ಮಹಾಸಾಗರ—ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಆ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಇರುವ ಅಗ್ನಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬೂದಿಮಾಡುತ್ತದೆ.

ಸಮುದ್ರೇಭ್ಯೋ ನದೀಭ್ಯಶ್ಚ ಪಾತಾಲೇಭ್ಯಶ್ಚ ಸರ್ವತಃ। ಪಿಬನ್ನಪಃ ಸಮಿದ್ಧೋಽಗ್ನಿಃ ಪೃಥಿವೀಮಾಶ್ರಿತೋ ಜ್ವಲನ್ ।। ೩೮.

ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಹೊತ್ತಿಕೊಂಡಿರುವ ಆ ಜ್ವಲಂತ ಅಗ್ನಿ, ಸಮುದ್ರಗಳಿಂದ, ನದಿಗಳಿಂದ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲ ಪಾತಾಳಗಳಿಂದ ನೀರನ್ನು ಕುಡಿಯುತ್ತಾ ಹೋದುತ್ತದೆ.

ತತಃ ಸಂವರ್ತ್ತಕಃ ಶೈಲಾನತಿಕ್ರಮ್ಯ ಮಹಾಂಸ್ತಥಾ। ಲೋಕಾನ್ ಸಂಹರತೇ ದೀಪ್ತೋ ಘೋರಃ ಸಂವರ್ತ್ತಕೋಽನಲಃ ।। ೩೮.

ಆಮೇಲೆ ಆ ಭಯಾನಕ, ಹೊತ್ತಿಕೊಂಡಿರುವ ಸಂಹಾರಕ ಅಗ್ನಿ ದೊಡ್ಡ ಪರ್ವತಗಳನ್ನೂ ದಾಟಿ ಲೋಕಗಳನ್ನು ಹಿಂಪಡೆಯುತ್ತದೆ.

ತತಃ ಸ ಪೃಥಿವೀಂ ಭಿತ್ತ್ವಾ ರಸಾತಲಮಶೋಷಯತ್। ನಿರ್ದಹ್ಯ ತಾಂಸ್ತು ಪಾತಾಲಾನ್ನಾಗಲೋಕಮಥಾದಹತ್ ।। ೩೮.

ನಂತರ ಅದು ಭೂಮಿಯನ್ನು ಭೇದಿಸಿ ಪಾತಾಳವನ್ನು ಒಣಗಿಸುತ್ತದೆ; ಆ ಪಾತಾಳಗಳನ್ನು ಸುಟ್ಟುಬಿಟ್ಟ ನಂತರ ನಾಗಲೋಕವನ್ನೂ ಸುಡುತ್ತದೆ.

ಅಧಸ್ತಾತ್ಪೃಥಿವೀಂ ದಗ್ಧ್ವಾ ಹ್ಯೂರ್ದ್ಧ್ವಂ ಸ ದಹತೇ ದಿವಮ್। ಯೋಜನಾನಾಂ ಸಹಸ್ರಾಣಿ ಹ್ಯಯುತಾನ್ಯರ್ಬುದಾನಿ ಚ ।। ೩೮.

ಕೆಳಗಿನ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಸುಟ್ಟುಹೋದ ಮೇಲೆ, ಮೇಲಿನ ದಿವ್ಯಲೋಕಗಳನ್ನೂ ಸುಡುತ್ತದೆ; ಸಾವಿರಾರು, ಲಕ್ಷಾಂತರ, ಕೋಟ್ಯಂತರ ಯೋಜನಗಳಷ್ಟು ದೂರವನ್ನೂ ಅಗ್ನಿ ಆವರಿಸುತ್ತದೆ.

ಉದತಿಷ್ಠಞ್ಛಿಖಾಸ್ತಸ್ಯ ಬಹ್ವಯಃ ಸಂವರ್ತ್ತಕಸ್ಯ ತು। ಗನ್ಧರ್ವಾಂಶ್ಚ ಪಿಶಾಚಾಂಶ್ಚ ಸಮಹೋರಗರಾಕ್ಷಸಾನ್ । ತದಾ ದಹತಿ ಸನ್ದೀಪ್ತೋ ಗೋಲಕಂ ಚೈವ ಸರ್ವ್ವಶಃ ।। ೩೮.

ಆ ಸಂಹಾರಕ ಅಗ್ನಿಯ ಜ್ವಾಲೆಗಳು ಅನೇಕ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ ಎತ್ತೆದ್ದು, ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಗಂಧರ್ವರು, ಪಿಶಾಚರು, ಮಹಾ ನಾಗರು, ರಾಕ್ಷಸರು ಮತ್ತು ಜಗತ್ತಿನ ಗುಂಡನ್ನೆಲ್ಲವೂ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸುಟ್ಟುಹಾಕುತ್ತವೆ.

ಭೂರ್ಲೋಕನ್ತು ಭುವರ್ಲೋಕಂ ಸ್ವರ್ಲೋಕಞ್ಚ ಮಹಸ್ತಥಾ। ಘೋರಂ ದಹತಿ ಕಾಲಾಗ್ನಿರೇವಂ ಲೋಕಚತುಷ್ಟಯಮ್ ।। ೩೮.

ಹೀಗೆ ಕಾಲಾಗ್ನಿ ಭೂರ್ಳೋಕ, ಭುವರ್ಲೋಕ, ಸ್ವರ್ಲೋಕ ಮತ್ತು ಮಹರ್ಲೋಕ ಎಂಬ ನಾಲ್ಕು ಲೋಕಗಳನ್ನೂ ಭಯಾನಕವಾಗಿ ಸುಟ್ಟುಹಾಕುತ್ತದೆ.

ವ್ಯಾಪ್ತೇಷು ತೇಷು ಲೋಕೇಷು ತಿರ್ಯಗೂರ್ದ್ಧ್ವಮಥಾಗ್ನಿನಾ। ತತ್ತೇಜಃ ಸಮನುಪ್ರಾಪ್ತಂ ಕೃತ್ಸ್ನಂ ಜಗದಿದಂ ಶನೈಃ। ಅಯೋಗುಡನಿಭಂ ಸರ್ವ್ವಂ ತದಾ ಹ್ಯೇವಂ ಪ್ರಕಾಶತೇ ।। ೩೮.

ಆ ಅಗ್ನಿ ಆ ಲೋಕಗಳನ್ನು ಅಡ್ಡಕ್ಕೂ ಮೇಲಕ್ಕೂ ಆವರಿಸಿದಾಗ, ಆ ಪ್ರಕಾಶವು ಈ ಜಗತ್ತನ್ನೆಲ್ಲಾ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಆವರಿಸಿ, ಅದು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕಬ್ಬಿಣದ ಗುಂಡಿನಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ.

ತತೋ ಗಜಕುಲಾಕಾರಾಸ್ತಡಿದ್ಭಿ ಸಮಲಂಕೃತಾಃ। ಉತ್ತಿಷ್ಠನ್ತಿ ತದಾ ಘೋರಾ ವ್ಯೋಮ್ನಿ ಸಂವರ್ತ್ತಕಾ ಘನಾಃ ।। ೩೮.

ನಂತರ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಗಜಗಳ ಗುಂಪಿನಂತೆ ಭಯಾನಕವಾದ ಸಂಹಾರಕ ಮೋಡಗಳು, ಮಿಂಚಿನಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿಕೊಂಡು ಎತ್ತೆದ್ದು ಬರುತ್ತವೆ.

ಕೇಚಿನ್ನೀಲೋತ್ಪಲಶ್ಯಾಮಾಃ ಕೇಚಿತ್ಕುಮುದಸನ್ನಿಭಾಃ। ಕೇಚಿದ್ವೈಢೂರ್ಯಸಂಕಾಶಾ ಇನ್ದ್ರನೀಲನಿಭಾಽಪರೇ ।। ೩೮.

ಕೆಲವು ಮೋಡಗಳು ನೀಲೋತ್ಪಲದಂತೆ ಗಾಢ ನೀಲಿ ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿವೆ, ಕೆಲವು ಕುಮುದದಂತೆ ಬಿಳಿಯಾಗಿ, ಕೆಲವು ವೈಡೂರ್ಯ ರತ್ನದಂತೆ ಹೊಳಪಿನಿಂದ, ಇನ್ನೂ ಕೆಲವು ಇಂದ್ರನೀಲದಂತೆ ಕಪ್ಪು ನೀಲಿಯಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತವೆ.