ವಾಯುಪುರಾಣಮ್

ಕಾಲೇನ ಮಹತಾ ವಿದ್ವಾನ್ ಸ್ವಂ ವೈ ಸ್ಥಾನಮುಪಾಗತಃ। ತೇಷಾಂ ಜನಪದಾಃ ಸ್ಫೀತಾ ವಙ್ಗಾಙ್ಗಸುಹ್ಲಕಾಸ್ತಥಾ ।। ೩೭.

ಸಮಯ ಕಳೆದಂತೆ ಆ ಜ್ಞಾನಿ ತನ್ನ ಸ್ಥಳವನ್ನು ತಲುಪಿದನು. ಅವರ ರಾಜ್ಯಗಳು ವೃದ್ಧಿಯಾಗಿದವು; ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ವಂಗ, ಅಂಗ ಮತ್ತು ಸುಹಿಲ ದೇಶಗಳೂ ಸೇರಿವೆ.

ಪುಣ್ಡ್ರಾಃ ಕಲಿಙ್ಗಾಶ್ಚ ತಥಾ ತೇಷಾಂ ವಂಶಂ ನಿಬೇಧತ। ತಸ್ಯ ತೇ ತನಯಾಃ ಸರ್ವೇ ಕ್ಷೇತ್ರಜಾ ಮುನಿಸಮ್ಭವಾಃ। ಸಮ್ಭೂತಾ ದೀರ್ಘತಮಸಃ ಸುದೇಣ್ಣಾಯಾಂ ಮಹೌಜಸಃ ।। ೩೭.

ಪುಂಡ್ರರು ಮತ್ತು ಕಲಿಂಗರೂ ಕೂಡ ಅವರ ವಂಶದವರು. ಈಗ ಆ ವಂಶದ ಕಥೆಯನ್ನು ಕೇಳಿ: ಅವನ ಎಲ್ಲಾ ಪುತ್ರರು ಕ್ಷೇತ್ರಜರು, ಋಷಿಗಳ ವಂಶದವರು; ಮಹಾಶಕ್ತಿಶಾಲಿಯಾದ ದೀರ್ಘತಮಸನು ಸುದೇನ್ನೆಯಲ್ಲಿ ಅವನಿಗೆ ಜನಿಸಿದನು.

ಋಷಯ ಊಚುಃ। ಕಥಂ ಬಲೇಃ ಸುತಾಃ ಪಞ್ಚ ಜನಿತಾಃ ಕ್ಷೇತ್ರಜಾಃ ಪ್ರಭೋ। ಋಷಿಣಾ ದೀರ್ಘತಮಸಾ ಏತನ್ನೋ ಬ್ರೂಹಿ ಪೃಚ್ಛತಾಮ್ ।। ೩೭.

ಋಷಿಗಳು ಹೇಳಿದರು: ಪ್ರಭು, ಬಲಿಗೆ ಐದು ಕ್ಷೇತ್ರಜ ಪುತ್ರರು ಹೇಗೆ ದೀರ್ಘತಮಸ ಋಷಿಯಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದರು? ನಾವು ಕೇಳುತ್ತಿದ್ದೇವೆ, ದಯವಿಟ್ಟು ವಿವರಿಸಿ.

ಸೂತ ಉವಾಚ।। ಅಶಿಜೋ ನಾಮ ವಿಖ್ಯಾತ ಆಸೀದ್ಧೀಮಾನೃಷಿಃ ಪುರಾ। ಭಾರ್ಯಾ ವೈ ಮಮತಾ ನಾಮ ಬಭೂವಾಸ್ಯ ಮಹಾತ್ಮನಃ ।। ೩೭.

ಸೂತನು ಹೇಳಿದನು: ಪುರಾತನದಲ್ಲಿ ಅಶಿಜ ಎಂಬ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನಿಯಾದ ಋಷಿಯೊಬ್ಬನಿದ್ದನು. ಅವನ ಪತ್ನಿಯ ಹೆಸರು ಮಹಾತ್ಮೆಯಾದ ಮಮತಾ.

ಅಶಿಜಸ್ಯ ಕನೀಯಾಂಸ್ತು ಪುರೋಧಾ ಯೋ ದಿವೌಕಸಾಮ್। ಬೃಹಸ್ಪತಿರ್ಬೃಹತ್ತೇಜಾ ಮಮತಾಂ ಸೋಽಭ್ಯಪದ್ಯತ ।। ೩೭.

ಅಶಿಜನ ಕಿರಿಯವನು ದೇವತೆಗಳ ಪುರೋಹಿತನಾದ ಬೃಹಸ್ಪತಿ, ಅಪಾರ ತೇಜಸ್ಸಿನವನು. ಅವನು ಮಮತೆಯನ್ನು ಹತ್ತಿರವಾದನು.

ಉವಾಚ ಮಮತಾ ತನ್ತು ಬೃಹಸ್ಪತಿಮನಿಚ್ಛತೀ। ಅನ್ತರ್ವತ್ನ್ಯಸ್ಮಿ ತೇ ಭ್ರಾತುರ್ಜ್ಯೇಷ್ಠಸ್ಯಾಷ್ಟಮಿತಾ ಇತಿ ।। ೩೭.

ಮಮತಾ ಇಚ್ಛೆಯಿಲ್ಲದೆ ಬೃಹಸ್ಪತಿಗೆ ಹೇಳಿದಳು: ನಾನು ನಿನ್ನ ಅಣ್ಣನ ಮಗುವಿಗೆ ಎಂಟು ತಿಂಗಳು ಗರ್ಭಿಣಿಯಾಗಿದ್ದೇನೆ.

ಅಯಂ ಹಿ ಮೇ ಮಹಾಗರ್ಭೋ ರೋಚತೇಽತಿ ಬೃಹಸ್ಪತೇ। ಅಶಿಜಂ ಬ್ರಹ್ಮ ಚಾಭ್ಯಸ್ಯ ಷಡಙ್ಗಂ ವೇದಮುದ್ಗಿರನ್ ।। ೩೭.

ಈ ಮಹಾ ಗರ್ಭ ನನಗೆ ಬಹಳ ಇಷ್ಟವಾಗಿದೆ, ಬೃಹಸ್ಪತೇ. ಅಶಿಜನು ಷಡಂಗ ವೇದವನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸುತ್ತಿರುವ ಬ್ರಹ್ಮಸ್ವರೂಪನು.

ಅಮೋಘರೇತಾಸ್ತ್ವಞ್ಚಾಪಿ ನ ಮಾಂ ಭಜಿತುಮರ್ಹಸಿ। ಅಸ್ಮಿನ್ನೇವ ಗತೇ ಕಾಲೇ ಯಥಾ ವಾ ಮನ್ಯಸೇ ಪ್ರಭೋ ।। ೩೭.

ನಿನ್ನ ಬೀಜ ವ್ಯರ್ಥವಾಗದು, ಆದರೂ ನೀನು ನನ್ನೊಡನೆ ಸೇರಬಾರದು. ಸಮಯ ಬಂದಾಗ ನಿನ್ನ ಇಚ್ಛೆಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ನಡೆಯಬಹುದು.

ಏವಮುಕ್ತಸ್ತಯಾ ಸಮ್ಯಗ್ ಬೃಹತ್ತೇಜಾ ಬೃಹಸ್ಪತಿಃ। ಕಾಮಾತ್ಮಾನಂ ಮಹಾತ್ಮಾ ಚ ನಾತ್ಮಾನಂ ಸೋಽಭ್ಯಧಾರಯತ್ ।। ೩೭.

ಅವಳ ಮಾತು ಕೇಳಿದರೂ ಅಪಾರ ತೇಜಸ್ಸಿನ ಬೃಹಸ್ಪತಿ ಕಾಮಭಾವದಿಂದ ತನ್ನನ್ನು ತಡೆಯಲಿಲ್ಲ.

ಸಮ್ಬಭೂವೈವ ಧರ್ಮಾತ್ಮಾ ತಯಾ ಸಾರ್ದ್ಧಂ ಬೃಹಸ್ಪತಿಃ। ಉತ್ಸೃಜನ್ತಂ ತದಾ ರೇತೋ ಗರ್ಭಸ್ಥಃ ಸೋಽಭ್ಯಭಾಷತ ।। ೩೭.

ಧರ್ಮಾತ್ಮನಾದ ಬೃಹಸ್ಪತಿ ಅವಳೊಡನೆ ಸೇರಿದನು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವನು ಬೀಜವನ್ನು ಬಿಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಗರ್ಭದಲ್ಲಿದ್ದ ಮಗು ಮಾತಾಡಿತು.

ನೋ ಸ್ನಾತಕೋ ನ್ಯಸೇದ್ಧ್ಯಸ್ಮಿನ್ ದ್ವಯೋರ್ನೇಹಾಸ್ತಿ ಸಮ್ಭವಃ। ಅಮೋಘರೇತಾಸ್ತ್ವಞ್ಚಾಪಿ ಪೂರ್ವಞ್ಚಾಹಮಿಹಾಗತಃ ।। ೩೭.

ಇಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನನ್ನು ಇರಿಸಬಾರದು; ಈ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಇಬ್ಬರಿಗೆ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಜನನ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ನಿನ್ನ ಬೀಜ ವ್ಯರ್ಥವಾಗದು, ಆದರೆ ನಾನು ಮೊದಲು ಇಲ್ಲಿ ಬಂದಿದ್ದೇನೆ.

ಶಶಾಪ ತಂ ತದಾ ಕ್ರುದ್ಧ ಏವಮುಕ್ತೋ ಬೃಹಸ್ಪತಿಃ। ಆಶಿಜನ್ತಂ ಸುತಂ ಭ್ರಾತುರ್ಗರ್ಭಸ್ಥಂ ಭಗವಾನೃಷಿಃ ।। ೩೭.

ಹೀಗೆ ಮಾತಾಡಿದಾಗ ಬೃಹಸ್ಪತಿ ಕೋಪಗೊಂಡು ಗರ್ಭದಲ್ಲಿದ್ದ ತನ್ನ ಅಣ್ಣನ ಮಗುವಿಗೆ ಶಾಪ ನೀಡಿದನು.

ಯಸ್ಮಾತ್ತ್ವಮೀದೃಶೇ ಕಾಲೇ ಸರ್ವಭೂತೇಪ್ಸಿತೇ ಸತಿ। ಮಾಮೇವಮುಕ್ತವಾನ್ ಮೋಹಾತ್ತಮೋ ದೀರ್ಘಂ ಪ್ರವೇಕ್ಷ್ಯಸಿ ।। ೩೭.

ಎಲ್ಲ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಜನನವನ್ನು ಬಯಸುವ ಇಂತಹ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನೀನು ಮೋಹದಿಂದ ನನಗೆ ಹೀಗೆ ಮಾತಾಡಿದ್ದರಿಂದ, ನೀನು ದೀರ್ಘವಾದ ಅಂಧಕಾರವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಬೇಕು.

ತತೋ ದೀರ್ಘತಮಾ ನಾಮ ಶಾಪಾದೃಷಿರಜಾಯತ। ಅಥಾಶಿಜೋ ಬೃಹತ್ಕೀರ್ತ್ತಿರ್ಬೃಹಸ್ಪತಿರಿವೌಜಸಾ ।। ೩೭.

ಆ ಶಾಪದಿಂದ ಆ ಋಷಿಯು ದೀರ್ಘತಮಸ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದನು. ಅಶಿಜನು ಅಪಾರ ಕೀರ್ತಿಯುಳ್ಳವನು, ಬೃಹಸ್ಪತಿಯಂತೆ ಬಲಶಾಲಿಯೂ ಆಗಿದ್ದನು.

ಊರ್ದ್ಧ್ವರೇತಾಸ್ತತಶ್ಚಾಪಿ ನ್ಯವಸದ್ಭ್ರಾತುರಾಶ್ರಮೇ। ಗೋಧರ್ಮಂ ಸೌರಭೇಯಾತ್ತು ವೃಷಭಾಚ್ಛ್ರುತವಾನ್ ಪ್ರಭೋ ।। ೩೭.

ಅವನು ತನ್ನ ಬೀಜವನ್ನು ಮೇಲಕ್ಕೆ ಹಿಡಿದು, ತಮ್ಮ ಅಣ್ಣನ ಆಶ್ರಮದಲ್ಲಿ ವಾಸವನ್ನಿಟ್ಟನು. ಅವನು ಎತ್ತುಗಳಿಂದ ಗೋ ಧರ್ಮವನ್ನು ಕಲಿತನು.

ತಸ್ಯ ಭ್ರಾತಾ ಪಿತೃವ್ಯಸ್ತು ಚಕಾರ ಭವನಂ ತದಾ। ತಸ್ಮಿನ್ ಹಿ ತತ್ರ ವಸತಿ ಯದೃಚ್ಛಾಭ್ಯಾಗತೋ ವೃಷಃ ।। ೩೭.

ಅವನ ಅಣ್ಣನಾದ ಪಿತೃವ್ಯನು ಅವನಿಗೆ ಮನೆ ಕಟ್ಟಿದನು. ಅವನು ಅಲ್ಲೇ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಒಬ್ಬ ಎತ್ತು ಆಕಸ್ಮಿಕವಾಗಿ ಅಲ್ಲಿ ಬಂತು.

ದರ್ಶಾರ್ಥಮಾಹೃತಾನ್ ದರ್ಭಾಂಶ್ಚಚಾರ ಸುರಭೀವೃತಃ। ಜಗ್ರಾಹ ತಂ ದೀರ್ಘತಮಾ ವಿಸ್ಫುರನ್ತಞ್ಚ ಶ್ರೃಙ್ಗಯೋಃ ।। ೩೭.

ಯಜ್ಞಕ್ಕಾಗಿ ದರ್ಭಾ ಹುಲ್ಲನ್ನು ತರಲು ಅವನು ಸುರಭಿಯೊಂದಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದನು. ದೀರ್ಘತಮಸನು ಕೊಂಬುಗಳನ್ನು ಆಡುವ ಆ ಎತ್ತನ್ನು ಹಿಡಿದನು.

ಸ ತೇನ ನಿಗೃಹೀತಸ್ತು ನ ಚಚಾಲ ಪದಾತ್ಪದಮ್। ತತೋಽಬ್ರವೀದ್ವೃಷಸ್ತಂ ವೈ ಮುಞ್ಚ ಮಾಂ ಬಲಿನಾಂ ವರ ।। ೩೭.

ಆ ಗೋದನವನ್ನು ಹಿಡಿದರೂ, ಅವನು ಒಂದು ಹೆಜ್ಜೆಯೂ ಕೂಡ ಇಡಲಿಲ್ಲ. ಆಗ ಆ ಎಮ್ಮೆ ಅವನಿಗೆ ಹೇಳಿತು: 'ಬಲವಂತರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ನನ್ನನ್ನು ಬಿಡು.'

ನ ಮಯಾಸಾದಿತಸ್ತಾತ ಬಲವಂಸ್ತ್ವದ್ವಿಧಃ ಕ್ವಚಿತ್। ತ್ರ್ಯಮ್ಬಕಂ ವಹತಾ ದೇವಂ ಯತೋ ಜಾತೋಽಸ್ಮಿ ಭೂತಲೇ ।। ೩೭.

ತಂದೆ, ನಾನು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದಾಗಿನಿಂದ ಇಷ್ಟು ಬಲಶಾಲಿಯಾದ, ತ್ರ್ಯಂಬಕ ದೇವರನ್ನು ಹೊತ್ತಿರುವ ನಿನ್ನಂತವನು ಯಾರನ್ನೂ ಎದುರಿಸಿಲ್ಲ.

ಮುಞ್ಚ ಮಾಂ ಬಲಿನಾಂ ಶ್ರಷ್ಠ ಪ್ರೀತಸ್ತೇಽಹಂ ವರಂ ವೃಣು। ಏವಮುಕ್ತೋಽಬ್ರವೀದೇನಂ ಜೀವಸ್ತ್ವಂ ಮೇ ಕ್ವ ಯಾಸ್ಯಸಿ ।। ೩೭.

ಬಲವಂತರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ನನ್ನನ್ನು ಬಿಡು. ನಾನು ನಿನಗೆ ಸಂತೋಷಪಟ್ಟಿದ್ದೇನೆ—ಒಂದು ವರವನ್ನು ಕೇಳು. ಹೀಗೆ ಕೇಳಿದಾಗ ಅವನು ಉತ್ತರಿಸಿದನು: 'ನೀನು ನನ್ನ ಪ್ರಾಣ, ನಾನು ಎಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗಲಿ?'

ತೇನ ತ್ವಾಹಂ ನ ಮೋಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ಪರಸ್ವಾಹಂ ಚತುಷ್ಪದಮ್। ತತಸ್ತಂ ದೀರ್ಘತಮಸಂ ಸ ವೃಷಃ ಪ್ರತ್ಯುವಾಚ ಹ ।। ೩೭.

ಆದರಿಂದ, ನಾನು ನಿನ್ನನ್ನು ಬಿಡುವುದಿಲ್ಲ; ನಾನು ಬೇರೆವನದಾದ ನಾಲ್ಕು ಕಾಲುಗಳಿರುವ ಪ್ರಾಣಿಯು. ಆಗ ಆ ಎಮ್ಮೆ, ಕತ್ತಲಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದ್ದ ದೀರ್ಘತಮಸನಿಗೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿತು.

ನಾಸ್ಮಾಕಂ ವಿದ್ಯತೇ ತಾತ ಪಾತಕಂ ಸ್ತೇಯಮೇವ ವಾ। ಭಕ್ಷ್ಯಾಭಕ್ಷ್ಯಂ ನ ಜಾನೀಮಃ ಪೇಯಾಪೇಯಞ್ಚ ಸರ್ವಶಃ ।। ೩೭.

ತಂದೆ, ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಪಾಪವೂ ಇಲ್ಲ, ಕಳ್ಳತನವೂ ಇಲ್ಲ; ಯಾವುದು ತಿನ್ನಬೇಕೆ, ಯಾವುದು ತಿನ್ನಬಾರದೆಂಬುದನ್ನು, ಯಾವುದು ಕುಡಿಯಬೇಕೆ, ಯಾವುದು ಕುಡಿಯಬಾರದೆಂಬುದನ್ನು ನಾವು ತಿಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ.

ಕಾರ್ಯಾಕಾರ್ಯಂ ನ ವೈ ವಿಝೋ ಗಮ್ಯಾಗಮ್ಯಂ ತಥೈವ ಚ। ನ ಪಾಪ್ಮಾನೋ ವಯಂ ವಿಪ್ರ ಧರ್ಮೋ ಹ್ಯೇಷಾಂ ಗವಾಂ ಸ್ಮೃತಃ ।। ೩೭.

ಯಾವುದು ಮಾಡಬೇಕೆ, ಮಾಡಬಾರದೆಂಬುದನ್ನು, ಹೋಗಬೇಕೆ, ಹೋಗಬಾರದೆಂಬುದನ್ನು ನಾವು ಅರಿಯುವುದಿಲ್ಲ. ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೇ, ನಮಗೆ ಪಾಪವು ತಗಲದು—ಹೀಗೆ ಗೋಮಾತೆಯರಿಗೆ ಧರ್ಮವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಗವಾಂ ನಾಮ ಸ ವೈ ಶ್ರುತ್ವಾ ಸಂಭ್ರಾನ್ತಸ್ತ್ವನುಮುಚ್ಯ ತಮ್। ಭಕ್ತ್ಯಾ ಚಾನುಶ್ರವಿಕಯಾ ಗೋಷು ತಂ ವೈ ಪ್ರಸಾದ ಯತ್ ।। ೩೭.

ಗೋಮಾತೆಯರ ಹೆಸರನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಅವನು ಗಾಬರಿಗೊಂಡು ಅವಳನ್ನು ಬಿಡಿದನು; ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಮತ್ತು ಪರಂಪರೆಯಿಂದ ಗೌರವದಿಂದ ಗೋಮಾತೆಯರ ಅನುಗ್ರಹವನ್ನು ಬೇಡಿದನು.

ಪ್ರಸಾದಿತೇ ಗತೇ ತಸ್ಮಿನ್ ಗೋಧರ್ಮಂ ಭಕ್ತಿತಸ್ತು ತಮ್। ಮನಸೈವ ತದಾದತ್ತೇ ತನ್ನಿಷ್ಠಸ್ತತ್ಪರಾಯಣಃ ।। ೩೭.

ಅವನಿಗೆ ಅನುಗ್ರಹ ದೊರೆತು ಅವನು ಹೋದ ಮೇಲೆ, ಅವನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಗೋಮಾತೆಯರ ಧರ್ಮವನ್ನು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಿ, ಅದರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರನಾಗಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಪಣೆಯಿಂದ ಉಳಿದನು.

ತತೋ ಯವೀಯಸಃ ಪತ್ನೀಮೌತಥ್ಯಸ್ಯಾಭ್ಯಮನ್ಯತ। ವಿಚೇಷ್ಟಮಾನಾಂ ರುದತೀಂ ದೈವಾತ್ ಸ ಮೂಢಚೇತನಃ ।। ೩೭.

ಆಮೇಲೆ, ವಿಧಿಯಂತೆ, ದೀರ್ಘತಮಸನು ಮನಸ್ಸು ಗೊಂದಲಗೊಂಡು, ಅೌತ್ತಥ್ಯನ ಯುವತಿಯ ಹೆಂಡತಿಯನ್ನು, ಆಕೆ ಅಶಾಂತಳಾಗಿ ಅಳುತ್ತಾ ಇದ್ದಾಗ, ಆಸೆಪಟ್ಟನು.

ಅವಲೇಪನ್ತು ತಂ ಮತ್ವಾ ಶರದ್ವಾಂಸ್ತಸ್ಯ ನಾಕ್ಷಮತ್। ಗೋಧರ್ಮಂವೈ ಬಲಂ ಕೃತ್ವಾ ಸ್ನುಷಾಂ ಸ ಸಮಮನ್ಯತ ।। ೩೭.

ಅವನನ್ನು ಗರ್ವಿಷ್ಠನೆಂದು ಭಾವಿಸಿ, ಶರದ್ವಾನ್ ಸಹಿಸಲಾರದೆ, ಗೋಮಾತೆಯರ ಧರ್ಮವನ್ನು ತನ್ನ ಬಲವೆಂದು ನಂಬಿ, ತನ್ನ ಸೊಸೆಯನ್ನು ಸಮಾನವೆಂದುಕೊಂಡನು.

ವಿಪರ್ಯಯನ್ತು ತಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಶರದ್ವಾನ್ ಪ್ರತ್ಯಚಿನ್ತಯತ್। ಭವಿಷ್ಯಮರ್ಥಂ ಜ್ಞಾತ್ವಾ ಚ ಮಹಾತ್ಮಾ ಚ ನ ಮೃತ್ಯುತಾಮ್ ।। ೩೭.

ಆ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ನೋಡಿ, ಶರದ್ವಾನ್ ಆಲೋಚಿಸಿದನು; ಮುಂದೇನು ಆಗಲಿದೆ ಎಂದು ತಿಳಿದು, ಆ ಮಹಾತ್ಮನು ಅವನಿಗೆ ಮರಣವನ್ನು ಬಯಸಲಿಲ್ಲ.

ಪ್ರೋವಾಚ ದೀರ್ಘತಮಸಂ ಕ್ರೋಧಾತ್ ಸಂರಕ್ತ ಲೋಚನಃ। ಗಮ್ಯಾಗಮ್ಯಂ ನ ಜೀನೀಷೇ ಗೋಧರ್ಮಾತ್ ಪ್ರಾರ್ಥಯತ್ ಸ್ನುಷಾಮ್ ।। ೩೭.

ಕೋಪದಿಂದ ಕಣ್ಣು ಕೆಂಪಾಗಿ, ಶರದ್ವಾನ್ ದೀರ್ಘತಮಸನಿಗೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು: 'ನೀನು ಯಾವುದು ಸರಿಯೆ, ತಪ್ಪೆಂಬುದನ್ನು ಅರಿಯುವುದಿಲ್ಲ; ಆದರೂ ಗೋಮಾತೆಯರ ಧರ್ಮವನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿ, ಸೊಸೆಯನ್ನು ಬಯಸುತ್ತೀಯೆ.'