ವಾಯುಪುರಾಣಮ್

ದೇವೀ ಕ್ರುದ್ಧಾಬ್ರವೀದೇನಾನನಿನ್ದ್ರತ್ವಂ ಕರೋಮ್ಯಹಮ್। ಸಂಸ್ತಭ್ಯ ಶೀಘ್ರಂ ಸಂರಮ್ಭಾದಿನ್ದ್ರಂ ಸಾಽಭ್ಯಚರತ್ತತಃ ।। ೩೫.

ಆ ದೇವಿ ಕೋಪಗೊಂಡು ಹೇಳಿದಳು: 'ಇಂದ್ರ, ನಾನು ನಿನ್ನ ಶಕ್ತಿಹೀನನನ್ನಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ!' ಎಂದು ತಕ್ಷಣವೇ ಆಕ್ರೋಶದಿಂದ ಇಂದ್ರನ ಎದುರಿಗೆ ನಿಂತಳು.

ತತಃ ಸಂಸ್ತಮ್ಭಿತಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಶಕ್ರಂದೇವಾಸ್ತು ಯೂಪವತ್। ವ್ಯದ್ರವನ್ತ ತತೋ ಭೀತಾ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಶಕ್ರಂ ವಶೀಕೃತಮ್ ।। ೩೫.

ಇಂದ್ರನು ಯಜ್ಞದ ಕಂಬದಂತೆ ಅಚಲವಾಗಿ ನಿಂತಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ದೇವತೆಗಳು ಭಯದಿಂದ ಓಡಿಹೋದರು. ಇಂದ್ರನು ವಶವಾಗಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ ಅವರು ಹಿಂಜರಿದರು.

ಗತೇಷು ಸುರಸಙ್ಘೇಷು ವಿಷ್ಣುರಿನ್ದ್ರಮಭಾಷತ। ಮಾಂತ್ವಂ ಪ್ರವಿಶ ಭದ್ರನ್ತೇ ನೇಷ್ಯಾಮಿ ತ್ವಾಂ ಸುರೇಶ್ವರ ।। ೩೫.

ದೇವತೆಗಳ ಗುಂಪು ಅಲ್ಲಿಂದ ಹೋದ ಮೇಲೆ, ವಿಷ್ಣು ಇಂದ್ರನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: 'ನೀನು ನನ್ನೊಳಗೆ ಬಾ, ಸುಖವಾಗಿರು; ನಾನು ನಿನ್ನನ್ನು ಕಾಪಾಡುತ್ತೇನೆ ದೇವತೆಗಳ ಅಧಿಪತಿ.'

ಏವಮುಕ್ತಸ್ತತೋ ವಿಷ್ಣುಂ ಪ್ರವಿವೇಶ ಪುರನ್ದರಃ। ವಿಷ್ಣುನಾ ರಕ್ಷಿತಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ದೇವೀ ಕ್ರುದ್ಧಾ ವಚೋಽವದತ್ ।। ೩೫.

ಹೀಗೆಂದು ಕೇಳಿದ ಪುರಂದರನು ವಿಷ್ಣುವಿನೊಳಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದನು. ವಿಷ್ಣು ಇಂದ್ರನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ದೇವಿ ಕೋಪಗೊಂಡು ಹೀಗೆಂದಳು.

ಏಷಾ ತ್ವಾಂ ವಿಷ್ಣುನಾ ಸಾರ್ದ್ಧಂ ದಹಾಮಿ ಮಘವಾನಿವ। ಮಿಷತಾಂ ಸರ್ವಭೂತಾನಾಂ ದೃಶ್ಯತಾಂ ಮೇ ತಪೋಬಲಮ್ ।। ೩೫.

'ಮಘವಂತ, ನಾನು ವಿಷ್ಣುವಿನೊಂದಿಗೆ ನಿನ್ನನ್ನು ಎಲ್ಲ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಮುಂದೆ ಸುಟ್ಟುಹಾಕುತ್ತೇನೆ. ನನ್ನ ತಪಸ್ಸಿನ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಎಲ್ಲರೂ ನೋಡಲಿ.'

ತಯಾಭಿಭೂತೌ ತೌ ದೇವಾವಿನ್ದ್ರವಿಷ್ಣೂ ಜಜಲ್ಪತುಃ। ಕಥಂ ಮುಚ್ಯೇವ ಸಹಿತೌ ವಿಷ್ಣುರಿನ್ದ್ರಮಭಾಷತ ।। ೩೫.

ಅವಳ ಶಕ್ತಿಗೆ ಒಳಗಾದ ಇಂದ್ರ ಮತ್ತು ವಿಷ್ಣು ಇಬ್ಬರೂ ಪರಸ್ಪರ ಚರ್ಚಿಸಿದರು. ವಿಷ್ಣು ಇಂದ್ರನಿಗೆ ಕೇಳಿದನು: 'ನಾವು ಇಬ್ಬರೂ ಹೇಗೆ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು?'

ಇನ್ದ್ರೋಽಬ್ರವೀಜ್ಜಹಿ ಹ್ಯೇನಾಂ ಯಾವನ್ನೌ ನ ದಹೇದ್ವಿಭೋ। ವಿಶೇಷೇಣಾಭಿಭೂತೋಽಹಮತಸ್ತ್ವಞ್ಚ ಹಿ ಮಾ ಚಿರಮ್ ।। ೩೫.

ಇಂದ್ರನು ಹೇಳಿದನು: 'ಅವಳು ನಮ್ಮನ್ನು ಸುಡುವ ಮೊದಲು ಅವಳನ್ನು ಸಂಹರಿಸು, ಮಹಾಶಕ್ತನೇ. ನಾನು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅವಳ ಶಕ್ತಿಗೆ ಒಳಗಾಗಿದ್ದೇನೆ, ಆದ್ದರಿಂದ ವಿಳಂಬ ಮಾಡಬೇಡ.'

ತತಃ ಸಮೀಕ್ಷ್ಯ ತಾಂ ವಿಷ್ಣುಃ ಸ್ತ್ರೀವಧಂ ಕರ್ತ್ತುಮಾಸ್ಥಿತಃ। ಅಭಿಧ್ಯಾಯ ತತಶ್ಚಕ್ರಮಾಪನ್ನಃ ಸತ್ವರಂ ಪ್ರಭುಃ ।। ೩೫.

ಆಮೇಲೆ ವಿಷ್ಣು ಅವಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿ, ಹೆಣ್ಣನ್ನು ಸಂಹರಿಸುವ ನಿರ್ಧಾರ ಮಾಡಿಕೊಂಡನು. ತಕ್ಷಣ ಆಲೋಚಿಸಿ, ತನ್ನ ಚಕ್ರವನ್ನು ಕರೆಯಲು ಮುಂದಾದನು.

ತಸ್ಯಾಃ ಸತ್ವರಮಾಣಾಯಾಃ ಶೀಘ್ರಕಾರೀ ಸುರಾರಿಹಾ। ಸ್ತ್ರಿಯಾ ವಿಷ್ಣುಸ್ತತೋ ದೇವ್ಯಾ ಕ್ರೂರಂ ಬುದ್ಧ್ವಾ ಚಿಕೀರ್ಷಿತಮ್। ಕ್ರುದ್ಧಸ್ತದಸ್ತ್ರಮಾವಿದ್ಧ್ಯ ಶಿರಶ್ಚಿಚ್ಛೇದ ಮಾಧವಃ ।। ೩೫.

ಅವಳು ವೇಗವಾಗಿ ಧಾವಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ದೇವತೆಗಳ ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಸಂಹರಿಸುವ ವಿಷ್ಣು, ಆ ದೇವಿಯ ಕ್ರೂರ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಅರಿತು, ಕೋಪದಿಂದ ತನ್ನ ಆಯುಧವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಅವಳ ತಲೆ ಕತ್ತರಿಸಿದನು.

ತಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಸ್ತ್ರೀವಧಂ ಘೋರಂ ಚುಕೋಪ ಭೃಗುರೀಶ್ವರಃ। ತತೋಽಭಿಶಸ್ತೋ ಭೃಗುಣಾ ವಿಷ್ಣುರ್ಭಾರ್ಯಾವಧೇ ತದಾ ।। ೩೫.

ಆ ಭಯಾನಕ ಹೆಣ್ಣುಹತ್ಯೆಯನ್ನು ನೋಡಿ ಭೃಗು ಮಹರ್ಷಿ ಕೋಪಗೊಂಡನು. ಆಗ ಭೃಗುನು ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ತನ್ನ ಹೆಂಡತಿಯನ್ನು ಕೊಂದ ಕಾರಣ ಶಾಪ ನೀಡಿದನು.

ಯಸ್ಮಾತ್ತೇ ಜಾನತಾ ಧರ್ಮಾನವಧ್ಯಾ ಸ್ತ್ರೀ ನಿಷೂದಿತಾ। ತಸ್ಮಾತ್ತ್ವಂ ಸಪ್ತಕೃತ್ವೋ ವೈ ಮಾನುಷೇಷು ಪ್ರಪತ್ಸ್ಯಸಿ ।। ೩೫.

ನೀನು ಧರ್ಮವನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಂಡಿದ್ದರೂ ಕೊಲ್ಲಬಾರದ ಹೆಣ್ನನ್ನು ಕೊಂದಿದ್ದರಿಂದ, ನೀನು ಏಳುವೇಳೆ ಮಾನವರಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.

ತತಸ್ತೇನಾಭಿಶಾಪೇನ ನಷ್ಟೇ ಧರ್ಮೇ ಪುನಃ ಪುನಃ। ಲೋಕೇ ಸರ್ವಹಿತಾರ್ಥಾಯ ಜಾಯತೇ ಮಾನುಷೇಷ್ವಿಹ ।। ೩೫.

ಆ ಶಾಪದಿಂದ, ಧರ್ಮವು ಪುನಃ ಪುನಃ ನಾಶವಾದಾಗ, ಲೋಕದ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ಅವನು ಈ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಮಾನವರಾಗಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತಾನೆ.

ಅನುವ್ಯಾಹೃತ್ಯ ವಿಷ್ಣುಂ ಸ ತದಾದಾಯ ಶಿರಃ ಸ್ವಯಮ್। ಸಮಾನೀಯ ತತಃ ಕಾಯೇ ಅಪೋ ಗೃಹ್ಯೇದಮಬ್ರವೀತ್ ।। ೩೫.

ಹೀಗೆಂದು ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ಹೇಳಿ, ಭೃಗುನು ಸ್ವತಃ ಆ ತಲೆಯನ್ನು ತೆಗೆದು ದೇಹದ ಬಳಿ ತಂದು, ನೀರನ್ನು ಹಿಡಿದು ಹೀಗೆಂದನು.

ಏಷ ತ್ವಾಂ ವಿಷ್ಣುನಾ ಸತ್ಯೇ ಹತಾಂ ಸಂಜೀವಯಾಮ್ಯಹಮ್ । ಯದಿ ಕೃತ್ಸ್ನೋ ಮಯಾ ಧರ್ಮಶ್ಚರಿತೋ ಜ್ಞಾಯತೇಽಪಿ ವಾ। ತೇನ ಸತ್ಯೇನ ಜೀವಸ್ವ ಯದಿ ಸತ್ಯಂ ಬ್ರವೀಮ್ಯಹಮ್ ।। ೩೫.

ನಾನು ನಿಜವಾಗಿ ವಿಷ್ಣುವಿನಿಂದ ಹತರಾದ ನಿನ್ನನ್ನು ಈಗ ಜೀವಂತಗೊಳಿಸುತ್ತೇನೆ. ನಾನು ಮಾಡಿದ ಧರ್ಮಕರ್ಮಗಳು ಎಲ್ಲರೂ ತಿಳಿದಿದ್ದರೂ ಅಥವಾ ತಿಳಿಯದಿದ್ದರೂ, ಆ ಸತ್ಯದ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ, ನಾನು ನಿಜವಾದ ಮಾತನ್ನಾಡುತ್ತಿದ್ದರೆ, ನೀನು ಮತ್ತೆ ಬದುಕು.

ಸತ್ಯಾಭಿವ್ಯಾಹೃತಾ ತಸ್ಯಾ ದೇವೀ ಸಂಜೀವಿತಾ ತದಾ। ತದಾ ತಾಂ ಪ್ರೋಕ್ಷ್ಯ ಶೀತಾಭಿರದ್ಭಿರ್ಜೀವೇತಿ ಸೋಽಬ್ರವೀತ್ ।। ೩೫.

ಆ ಸತ್ಯವಾದ ಮಾತು ಹೇಳಿದ ಕೂಡಲೇ ಆ ದೇವಿಯು ಜೀವಂತಳಾದಳು. ಆಗ ಅವಳ ಮೇಲೆ ತಂಪಾದ ನೀರನ್ನು ಸಿಂಪಿಸಿ, ಅವನು 'ಬದುಕು' ಎಂದು ಹೇಳಿದನು.

ತತಸ್ತಾಂ ಸರ್ವಭೂತಾನಿ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಸುಪ್ತೋತ್ಥಿತಾಮಿವ। ಸಾಧು ಸಾಧ್ವಿತ್ಯದೃಶ್ಯಾನಾಂ ವಾಚಸ್ತಾಃ ಸಸ್ವರುರ್ದಿಶಃ ।। ೩೫.

ಆಕೆ ನಿದ್ರೆಯಿಂದ ಎದ್ದು ಬಂದಂತೆ ಕಂಡಾಗ ಎಲ್ಲಾ ಜೀವಿಗಳು ಸಂತೋಷಪಟ್ಟರು. ಅದೃಶ್ಯವಾದ ಧ್ವನಿಗಳು ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿಯೂ 'ಚೆನ್ನಾಗಿದೆ! ಚೆನ್ನಾಗಿದೆ!' ಎಂದು ಕೇಳಿಬಂದವು.

ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಸಞ್ಜೀವಿತಾಮೇವಂ ದೇವೀಂ ತಾಂ ಭೃಗುಣಾ ತದಾ। ಮಿಷತಾಂ ಸರ್ವಭೂತಾನಾಂ ತದದ್ಭುತಮಿವಾಭವತ್ ।। ೩೫.

ಭೃಗುನು ಆ ದೇವಿಯನ್ನು ಎಲ್ಲರ ಮುಂದೆಯೇ ಜೀವಂತಗೊಳಿಸಿದಾಗ, ಆ ದೃಶ್ಯ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಆಶ್ಚರ್ಯಕರವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅನಿಸಿತು.

ಅಸಂಭ್ರಾನ್ತೇನ ಭೃಗುಣಾ ಪತ್ನೀಂ ಸಞ್ಜೀವಿತಾಂ ತತಃ। ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಶಕ್ರೋ ನ ಲೇಭೇಽಥ ಶರ್ಮ ಕಾವ್ಯಭಯಾತ್ತತಃ ।। ೩೫.

ಭೃಗುನು ಆತಂಕವಿಲ್ಲದೆ ತನ್ನ ಹೆಂಡತಿಯನ್ನು ಜೀವಂತಗೊಳಿಸಿದುದನ್ನು ನೋಡಿ, ಶಕ್ರನು ಕಾವ್ಯರಿಂದ ಭಯಪಟ್ಟು ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಶಾಂತಿ ಸಿಗಲಿಲ್ಲ.

ಪ್ರಜಾಗರೇ ತತಶ್ಚೇನ್ದ್ರೋ ಜಯನ್ತೀಮಾತ್ಮನಃ ಸುತಾಮ್। ಪ್ರೋವಾಚ ಮತಿಮಾನ್ ವಾಕ್ಯಂ ಸ್ವಾಂ ಕನ್ಯಾಂ ಪಾಕಶಾಸನಃ ।। ೩೫.

ಆಗ ಇಂದ್ರನು ಜಾಗೃತನಾಗಿಯೇ ತನ್ನ ಮಗಳು ಜಯಂತಿಯನ್ನು ಕರೆಯಿಸಿ, ವಿವೇಕದಿಂದ ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದನು.

ಏಷ ಕಾವ್ಯೋ ಹ್ಯನಿನ್ದ್ರಾಯ ಚರತೇ ದಾರುಣಂ ತಪಃ। ತೇನಾಹಂ ವ್ಯಾಕುಲಃ ಪುತ್ರಿ ಕೃತೋ ಧೃತಿಮತಾ ದೃಢಮ್ ।। ೩೫.

ಈ ಕಾವ್ಯನು ನನ್ನ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಭಯಾನಕವಾದ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. ಅವನ ದೃಢ ನಿರ್ಧಾರದಿಂದ ನಾನು ತುಂಬಾ ಕಳವಳಗೊಂಡಿದ್ದೇನೆ, ಮಗಳು.

ಗಚ್ಛ ಸಮ್ಭಾವಯಸ್ವೈನಂ ಶ್ರಮಾಪನಯನೈಃ ಶುಭೈಃ। ತೈಸ್ತೈರ್ಮನೋನುಕೂಲೈಶ್ಚ ಹ್ಯುಪಚಾರೈರತನ್ದ್ರಿತಾ ।। ೩೫.

ನೀನು ಹೋಗಿ ಅವನಿಗೆ ಸುಖಕರವಾದ ಸೇವೆಗಳಿಂದ, ಅವನಿಗೆ ಇಷ್ಟವಾದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ, ಅವನ ಶ್ರಮವನ್ನು ದೂರಮಾಡುವ ಸೇವೆಗಳಿಂದ ಗೌರವ ನೀಡಿ, ಯಾವಾಗಲೂ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ಇರಬೇಕು.

ದೇವೀ ಸಾ ಹೀನ್ದ್ರತುಹಿತಾ ಜಯನ್ತೀ ಶುಭಚಾರಿಣೀ। ಯುಕ್ತಧ್ಯಾನಞ್ಚ ಶಾಮ್ಯಂ ತಂ ದುರ್ಬಲಂ ಧೃತಿಮಾಸ್ಥಿತಮ್ ।। ೩೫.

ಆ ದೇವಿ ಜಯಂತಿ, ಇಂದ್ರನ ಮಗಳು, ಸದಾಚಾರವಂತಳು, ಧ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಕೊಂಡು, ಶಾಂತ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ, ದುರ್ಬಲವಾದರೂ ದೃಢನಿಶ್ಚಯ ಹೊಂದಿದ್ದ ಅವನ ಬಳಿಗೆ ಹೋದಳು.

ಪಿತ್ರಾ ಯಥೋಕ್ತಂ ಕಾವ್ಯಂ ಸಾ ಕಾವ್ಯೇ ಕೃತವತೀ ತದಾ। ಗೀರ್ಭಿಶ್ಚೈವಾನುಕೂಲಾಭಿಃ ಸ್ತುವತೀ ವಲ್ಗುಭಾಷಿಣೀ ।। ೩೫.

ತಂದೆಯು ಹೇಳಿದಂತೆ ಜಯಂತಿ ಕಾವ್ಯನಿಗೆ ಸೇವೆ ಮಾಡುತ್ತಾ, ಮೃದುವಾದ, ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಹಿತವಾದ ಮಾತುಗಳಿಂದ ಅವನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿದಳು.

ಗಾತ್ರಸಂವಾಹನೈಃ ಕಾಲೇ ಸೇವಮಾನಾ ಸುಖಾವಹೈಃ । ಶುಶ್ರೂಷನ್ತ್ಯನುಕೂಲಾ ಚ ಉವಾಸ ಬಹುಲಾಃ ಸಮಾಃ ।। ೩೫.

ಸರಿಯಾದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವನಿಗೆ ಹಿತಕರವಾದ ದೇಹಮಸಾಜ್ ಮಾಡಿ, ಅವನಿಗೆ ಆರಾಮವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾ, ಆತ್ಮೀಯವಾಗಿ ಅನೇಕ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಅವನ ಸೇವೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಳು.

ಪೂರ್ಣೇ ಧೂಮವ್ರತೇ ಚಾಪಿ ಘೋರೇ ವರ್ಷಸಹಸ್ರಿಕೇ । ವರೇಣ ಚ್ಛನ್ದಯಾಮಾಸ ಕಾವ್ಯಂ ಪ್ರೀತೋಽಭವತ್ತದಾ ।। ೩೫.

ಭಯಾನಕವಾದ ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳ ಧೂಮವ್ರತ ಪೂರ್ಣವಾದಾಗ, ಅವಳಿಗೆ ವರವನ್ನು ಕೋಲು ಎಂದು ಹೇಳಿದನು. ಆಗ ಕಾವ್ಯನು ಸಂತೋಷಪಟ್ಟನು.

ಏವಂ ಬ್ರುವಂಸ್ತ್ವಯೈಕೇನ ಚೀರ್ಣಂ ನಾನ್ಯೇನ ಕೇನಚಿತ್। ತಸ್ಮಾತ್ತ್ವಂ ತಪಸಾ ಬುದ್ಧ್ಯಾ ಶ್ರುತೇನ ಚ ಬಲೇನ ಚ ।। ೩೫.

ನೀನು ಮಾಡಿದಂತಹ ತಪಸ್ಸು ಇನ್ನೊಬ್ಬರೂ ಮಾಡಿಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ ನಿನ್ನ ತಪಸ್ಸು, ಬುದ್ಧಿ, ವಿದ್ಯೆ ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿಯಿಂದ—

ತೇಜಸಾ ಚಾಪಿ ವಿಬುಧಾನ್ ಸರ್ವಾನಭಿಭವಿಷ್ಯಸಿ। ಯಚ್ಚ ಕಿಞ್ಚಿನ್ಮಮ ಬ್ರಹ್ಮನ್ ವಿದ್ಯತೇ ಭೃಗುನನ್ದನ ।। ೩೫.

ನಿನ್ನ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ನೀನು ಎಲ್ಲಾ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಮೀರಿಬಿಡುತ್ತೀ. ಭೃಗುಪುತ್ರ, ನನ್ನಲ್ಲಿರುವ ಎಲ್ಲ ವಿದ್ಯೆಗಳೂ—

ಸಾಙ್ಗಞ್ಚ ಸರಹಸ್ಯಞ್ಚ ಯಜ್ಞೋಪನಿಷದಾನ್ತಥಾ। ಪ್ರತಿಭಾಸ್ಯತಿ ತೇ ಸರ್ವಂ ತಚ್ಚಾದ್ಯನ್ತಂ ನ ಕಸ್ಯಚಿತ್ ।। ೩೫.

ಯಜ್ಞೋಪನಿಷತ್ತುಗಳ ಎಲ್ಲಾ ಅಂಗಗಳು ಮತ್ತು ರಹಸ್ಯಗಳೂ ನಿನಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳ ಆದಿ ಅಂತ್ಯ ಯಾರಿಗೂ ತಿಳಿಯದು.

ಸರ್ವಾಭಿಭಾವೀ ತೇನ ತ್ವಂ ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠೋ ಭವಿಷ್ಯಸಿ। ಏವಂ ದತ್ತ್ವಾ ವರಾಂಸ್ತಸ್ಮೈ ಭಾರ್ಗವಾಯ ಪುನಃ ಪುನಃ ।। ೩೫.

ಆದರಿಂದ ನೀನು ದ್ವಿಜರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾಗುತ್ತೀ. ಹೀಗೆ ಭಾರ್ಗವನಿಗೆ ಪುನಃ ಪುನಃ ಇಂತಹ ವರಗಳನ್ನು ಕೊಟ್ಟನು.