ವಾಯುಪುರಾಣಮ್

ಆಜೇನ ಸರ್ವಲೋಹೇನ ವರ್ಷಾಸು ಚ ಮಘಾಸು ಚ। ಏಷ್ಟವ್ಯಾ ಬಹವಃ ಪುತ್ರಾ ಯದ್ಯೇಕೋಽಪಿ ಗಯಾಂ ವ್ರಜೇತ್। ಗೌರೀಂ ವಾಪ್ಯುದ್ವಹೇದ್ಭಾರ್ಯ್ಯಾಂ ನೀಲಂ ವಾ ವೃಷಮುತ್ಸೃಜೇತ್ ।। ೨೧.

ಆಡು ಅಥವಾ ಎಲ್ಲ ವಿಧದ ಮಾಂಸವನ್ನು, ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಮಘಾ ನಕ್ಷತ್ರದಲ್ಲಿ ಅರ್ಪಿಸಿದರೆ, ಅನೇಕ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಆಶಿಸಬೇಕು. ಅವರಲ್ಲಿ ಕನಿಷ್ಠ ಒಬ್ಬನು ಗಯೆಗೆ ಹೋಗಿದರೂ, ಗೋರಿಯ ಹೆಂಡತಿಯನ್ನು ವಿವಾಹವಾದರೂ, ಅಥವಾ ನೀಲಿ ಎಮ್ಮೆಯನ್ನು ಬಿಡಿದರೂ ಸಾಕು.

ಶಂಯುರುವಾಚ।। ಗಯಾದೀನಾಂ ಫಲಂ ತಾತ ಪ್ರಬ್ರೂಹಿ ಸಮಪೃಚ್ಛತಃ। ಪಿತೄಣಾಂ ಚೈವ ಯತ್ಪುಣ್ಯಂ ನಿಖಿಲೇನ ಬ್ರವೀಹಿ ಮೇ ।। ೨೧.

ಶಮ್ಯುನು ಹೇಳಿದನು: ತಂದೆ, ಗಯಾ ಮತ್ತು ಇತರ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಮಾಡುವ ಕಾರ್ಯಗಳಿಂದ ಏನು ಫಲ ಸಿಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ನನಗೆ ವಿವರಿಸಿ. ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ಯಾವ ಪುಣ್ಯ ಸಿಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನೂ ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹೇಳಿ.

ಬೃಹಸ್ಪತಿರುವಾಚ।। ಗಯಾಯಾಮಕ್ಷಯಂ ಶ್ರಾದ್ಧಂ ಜಪಹೋಮತಪಾಂಸಿ ಚ। ಪಿತೃಙಯಾಹೇ ತೇ ಪುತ್ರ ತಸ್ಮಾತ್ತತ್ರಾಕ್ಷಯಂ ಸ್ಮೃತಮ್ ।। ೨೧.

ಬೃಹಸ್ಪತಿ ಹೇಳಿದನು: ಗಯಾದಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಶ್ರಾದ್ಧ, ಜಪ, ಹೋಮ ಮತ್ತು ತಪಸ್ಸುಗಳು ಎಂದಿಗೂ ಕ್ಷಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಮಗನೇ, ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ಅಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಕಾರ್ಯಗಳು ಶಾಶ್ವತವಾಗಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಪುನೀಯಾದೇಕವಿಂಶನ್ತು ಗೌರ್ಯಾಮುತ್ಪಾದಿತಃ ಸುತಃ। ಮಾತಾಮಹಾಂಸ್ತು ಷಡ್‌ಭೂಯ ಇತಿ ತಸ್ಯಾಃ ಫಲಂ ಸ್ಮೃತಮ್ ।। ೨೧.

ಗೌರಿಯಿಂದ ಜನಿಸಿದ ಮಗನು ಇಪ್ಪತ್ತೊಂದು ತಲೆಮಾರುಗಳನ್ನು ಪಾವನಗೊಳಿಸುತ್ತಾನೆ; ಅವನು ತನ್ನ ತಾಯಿಯ ತಂದೆಗಳನ್ನು ಆರು ಬಾರಿ ಪುನಃ ಪುನಃ ಪಾವನಗೊಳಿಸುತ್ತಾನೆ — ಇದನ್ನೇ ಗೌರಿಯ ಫಲ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಫಲಂ ವೃಷಸ್ಯ ವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ಗದತೋ ಮೇ ನಿಬೋಧತ। ವೃಷೋತ್ಸ್ರಷ್ಟಾ ಪುನಾತ್ಯೇವ ದಶಾತೀತಾನ್ ದಶಾವರಾನ್ ।। ೨೧.

ನಾನು ಎತ್ತು ನೀಡುವ ಫಲವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ, ಗಮನವಿಟ್ಟು ಕೇಳು. ಎತ್ತನ್ನು ಬಿಡುವವನು ಹತ್ತು ತಲೆಮಾರು ಹಿಂದಿನವರನ್ನೂ, ಹತ್ತು ತಲೆಮಾರು ಮುಂದಿನವರನ್ನೂ ಪಾವನಗೊಳಿಸುತ್ತಾನೆ.

ಯತ್ಕಿಞ್ಚಿತ್ ಸ್ಪೃಶ್ಯತೇ ತೋಯೈರುತ್ತೀರ್ಣೇನ ಜಲಾನ್ಮಹೀಮ್। ವೃಷೋತ್ಸರ್ಗೇ ಪಿತೄಣಾಂ ತು ಹ್ಯಕ್ಷಯಂ ಸ ಮುದಾಹೃತಮ್ ।। ೨೧.

ಎತ್ತನ್ನು ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿಸಿದ ನೀರು ಭೂಮಿಗೆ ಬೀಳುವಾಗ ಅದು ಏನನ್ನು ತೊಡೆಯುತ್ತದೋ, ಆ ಎತ್ತು ಬಿಡುವ ಕಾರ್ಯ ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ಎಂದಿಗೂ ಕ್ಷಯವಾಗದ ಪುಣ್ಯವನ್ನು ಕೊಡುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಯದ್ಯದ್ಧಿ ಸಂಸ್ಪೃಶೇತ್ತೋಯಂ ಲಾಂಗೂಲಾದಿಭಿರನ್ತತಃ। ಸರ್ವಂ ತದಕ್ಷಯಂ ತಸ್ಯ ಪಿತೄಣಾಂ ನಾತ್ರ ಸಂಶಯಃ ।। ೨೧.

ಎತ್ತಿನ ಬಾಲ ಅಥವಾ ಇತರ ಅಂಗಗಳಿಂದ ಯಾವ ನೀರನ್ನು ತೊಡೆಯಲಾಗುತ್ತದೋ, ಆ ನೀರಿನೆಲ್ಲವೂ ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ಶಾಶ್ವತ ಪುಣ್ಯವನ್ನು ಕೊಡುತ್ತದೆ — ಇದರಲ್ಲಿ ಯಾವ ಸಂದೇಹವೂ ಇಲ್ಲ.

ಶ್ರೃಙ್ಗೈಃ ಖುರೈರ್ವಾ ಯದ್ಭೂಮಿಮಿಲ್ಲಿಖತ್ಯ ನಿಶಂ ವೃಷಃ। ಮಧುಕುಲ್ಯಾಃ ಪಿತೄಂಸ್ತಸ್ಯ ಅಕ್ಷಯಾಸ್ತಾ ಭವನ್ತಿ ವೈ ।। ೨೧.

ಎತ್ತು ತನ್ನ ಕೊಂಬು ಅಥವಾ ಕಳಚಿನಿಂದ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ, ಅಲ್ಲಿ ಪಿತೃಗಳು ಮಧುರ ಆಹಾರದಿಂದ ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ತೃಪ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ.

ಸಹಸ್ರನಲ್ವಮಾತ್ರೇಣ ತಡಾಗೇನ ಯಥಾ ಶ್ರುತಿಃ। ತೃಪ್ತಿಸ್ತೃಪ್ತಿಃ ಪಿತೄಣಾಂ ವೈ ತದ್ವೃಷಸ್ಯಾಧಿಕೋಚ್ಯತೇ ।। ೨೧.

ಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದಂತೆ, ಸಾವಿರ ಬಳ್ಳಿಯಷ್ಟು ದೊಡ್ಡ ಕೆರೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರೆ ಪಿತೃಗಳು ತೃಪ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ; ಆದರೆ ಎತ್ತು ಬಿಡುವ ಪುಣ್ಯವು ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಯೋ ದದಾತಿ ಗುಢೈರ್ಮಿಶ್ರಾಂಸ್ತಿಲಾನ್ ವೈ ಶ್ರಾದ್ಧಕರ್ಮಣಿ। ಮಧುನಾ ಮಧುಮಿಶ್ರಾನ್ ವಾ ಅಕ್ಷಯಂ ಸರ್ವಮೇವ ತತ್ ।। ೨೧.

ಯಾರು ಶ್ರಾದ್ಧದಲ್ಲಿ ಬೆಲ್ಲ ಅಥವಾ ಜೇನು ಸೇರಿಸಿದ ಎಳ್ಳನ್ನು ಕೊಡುತ್ತಾರೋ, ಆ ಎಲ್ಲವೂ ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ಶಾಶ್ವತ ಪುಣ್ಯವನ್ನು ಕೊಡುತ್ತದೆ.

೦ ಬೃಹಸ್ಪತಿರುವಾಚ।। ನ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾನ್ ಪರೀಕ್ಷೇತ ಸದಾ ದೇಯೇ ತು ಮಾನವಃ। ದೈವೇ ಕರ್ಮಣಿ ಪಿತ್ರ್ಯೇ ಚ ಶ್ರೂಯತೇ ವೈ ಪರೀಕ್ಷಣಮ್ ।। ೨೧.

ಬೃಹಸ್ಪತಿ ಹೇಳಿದನು: ಮಾನವನೊಬ್ಬನು ಯಾವಾಗಲೂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಬಾರದು; ಆದರೆ ದೈವ ಅಥವಾ ಪಿತೃ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಪರೀಕ್ಷೆ ಮಾಡುವುದು ಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಸರ್ವವೇದವ್ರತಸ್ನಾತಾಃ ಪಙ್ಕ್ತೀನಾಂ ಪಾವನಾ ದ್ವಿಜಾಃ। ಯೇ ಚ ಭಾಷ್ಯ ವಿದೋ ಮುಖ್ಯಾ ಯೇ ಚ ವ್ಯಾಕರಣೇ ರತಾಃ ।। ೨೧.

ಯಾರು ಎಲ್ಲಾ ವೇದ ವ್ರತಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ, ಪಂಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಪಾವನಗೊಳಿಸುತ್ತಾರೆ, ಭಾಷ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಪರಿಣಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಕರಣದಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತರಾಗಿದ್ದಾರೆ — ಆ ದ್ವಿಜರು ಶ್ರೇಷ್ಠರು.

ಅಧೀಯತೇ ಪುರಾಣಂ ಚ ಧರ್ಮ್ಮಶಾಸ್ತ್ರಂ ತಥೈವ ಚ। ತ್ರಿಣಾಚಿಕೇತಪಞ್ಚಾಗ್ನಿಸ್ತ್ರಿಸುಪರ್ಣಃ ಷಡಙ್ಗವಿತ್ ।। ೨೧.

ಯಾರು ಪುರಾಣ ಮತ್ತು ಧರ್ಮಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ, ಮೂರು ನಾಚಿಕೇತ ಅಗ್ನಿಗಳನ್ನು, ಐದು ಅಗ್ನಿಗಳನ್ನು, ತ್ರಿಸುಪರ್ಣವನ್ನು ಮತ್ತು ವೇದದ ಆರು ಅಂಗಗಳನ್ನು ತಿಳಿದಿದ್ದಾರೆ — ಅವರು ಶ್ರೇಷ್ಠರು.

ಬ್ರಹ್ಮದೇಯ ಸುತಶ್ಚೈವ ಛನ್ದೋಗೋ ಜ್ಯೇಷ್ಠಸಾಮಗಃ। ಪುಣ್ಯೇಷು ಯೇಷು ತೀರ್ಥೇಷು ಅಭಿಷೇಕಕೃತವ್ರತಾಃ ।। ೨೧.

ಯಾರು ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಪತ್ನಿಯಿಂದ ಜನಿಸಿದವರು, ಚಾಂದೋಗ್ಯ ಪಾಠಕರು, ಸಾಮವೇದದಲ್ಲಿ ಹಿರಿಯರು ಮತ್ತು ಪುಣ್ಯ ತೀರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ ವ್ರತಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸಿದ್ದಾರೆ — ಅವರು ಶ್ರೇಷ್ಠರು.

ಮುಖ್ಯೇಷು ಯೇಷು ಸತ್ರೇಷು ಭವನ್ತ್ಯವಭೃಥಶ್ರುತಾಃ। ಯೇ ಚ ಸದ್ಯೋವ್ರತಾ ನಿತ್ಯಂ ಸ್ವಕರ್ಮನಿರತಾಶ್ಚ ಯೇ ।। ೨೧.

ಯಾರು ಮುಖ್ಯ ಯಜ್ಞಗಳಲ್ಲಿ ಅವಭೃಥ ಶ್ರವಣ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ, ಸದಾ ವ್ರತಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ತಮ್ಮ ಕರ್ತವ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿದ್ದಾರೆ — ಅವರು ಶ್ರೇಷ್ಠರು.

ಅಕ್ರೋಧನಾಃ ಶಾನ್ತಿಪರಾಸ್ತಾನ್ ವೈ ಶ್ರಾದ್ಧೇ ನಿಮನ್ತ್ರಯೇತ್। ಯೇ ಚಾಪಿ ನಿತ್ಯಂ ದಶಸು ಸುಕೃತೇಷು ವ್ಯವಸ್ಥಿತಾಃ ।। ೨೧.

ಯಾರು ಕ್ರೋಧವಿಲ್ಲದೆ ಶಾಂತಿಯನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಾರೆ, ಮತ್ತು ಯಾವಾಗಲೂ ಹತ್ತು ವಿಧದ ಸತ್ಕರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರರಾಗಿದ್ದಾರೆ — ಅವರನ್ನು ಶ್ರಾದ್ಧಕ್ಕೆ ಆಹ್ವಾನಿಸಬೇಕು.

ಏತೇಷು ದತ್ತಮಕ್ಷಯ್ಯಮೇತೇ ವೈ ಪಙ್ಕ್ತಿಪಾವನಾಃ। ಶ್ರದ್ಧೇಯಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾ ಯೇ ತು ಯೋಗಧರ್ಮ್ಮಮನುವ್ರತಾಃ ।। ೨೧.

ಈವರಿಗೆ ಕೊಟ್ಟ ದಾನ ಶಾಶ್ವತವಾಗಿರುತ್ತದೆ; ಇವರೇ ಪಂಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಪಾವನಗೊಳಿಸುವವರು. ಯಾರು ಯೋಗ ಮತ್ತು ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿದ್ದಾರೆ ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಗೌರವಿಸಬೇಕು.

ಧರ್ಮಾಶ್ರಮವರಿಷ್ಠಾಸ್ತೇ ಹವ್ಯಕವ್ಯೇಷು ತೇ ವರಾಃ। ತ್ರಯೋಽಪಿ ಪೂಜಿತಾಸ್ತೇನ ಬ್ರಹ್ಮವಿಷ್ಣು ಮಹೇಶ್ವರಾಃ ।। ೨೧.

ಇವರು ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಆಶ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠರು; ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ನೀಡುವ ಹವನಗಳಲ್ಲಿ ಇವರು ಶ್ರೇಷ್ಠರು. ಇವರನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದರೆ ಬ್ರಹ್ಮ, ವಿಷ್ಣು ಮತ್ತು ಮಹೇಶ್ವರರೂ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ.

ಪಿತೃಭಿಃ ಸಹ ಲೋಕಾಶ್ಚ ಯೋ ಹ್ಯೇತಾನ್ ಪೂಜಯೇನ್ನರಃ। ಪವಿತ್ರಾಣಾ ಪವಿತ್ರಞ್ಚ ಮಙ್ಗಲಾನಾಂ ಚ ಮಙ್ಗಲಮ್ ।। ೨೧.

ಯಾರು ಇವರನ್ನು ಪಿತೃಗಳೊಂದಿಗೆ ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೋ, ಅವರು ಅತ್ಯಂತ ಪವಿತ್ರವಾದ ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ಶುಭಕರವಾದ ಲೋಕಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.

ಪ್ರಥಮಃ ಸರ್ವಧರ್ಮಾಣಾಂ ಯೋಗಧರ್ಮೋ ನಿಗದ್ಯತೇ । ಅಪಾಙ್ಕ್ತೇಯಾಂಸ್ತು ವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ಗದತೋ ಮೇ ನಿಬೋಧತ ।। ೨೧.

ಎಲ್ಲ ಧರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ಯೋಗಧರ್ಮವೇ ಮೊದಲನೆಯದು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಯೋಗ್ಯರಲ್ಲದವರ ಬಗ್ಗೆ ನಾನು ಈಗ ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ, ಗಮನಿಸಿ ಕೇಳಿರಿ.

ಕಿತವೋ ಮದ್ಯಪೋ ಯಕ್ಷ್ಮೀ ಪಶುಪಾಲೋ ನಿರಾಕೃತಿಃ। ಗ್ರಾಮಪ್ರೇಷ್ಯೋ ವಾರ್ದ್ಧುಷಿಕೋ ಗಾಯನೋ ವಣಿಜಸ್ತಥಾ ।। ೨೧.

ಜುಗಾರಿ, ಮದ್ಯಪಾನಿ, ಕ್ಷಯರೋಗಿ, ಹಸು-ಮೇಕೆ ಕಾಯುವವ, ಕೆಟ್ಟ ರೂಪದವ, ಹಳ್ಳಿ ದೂತ, ವಸ್ತು ವ್ಯಾಪಾರಿ, ಹಾಡುಗಾರ, ವ್ಯಾಪಾರಿ—

ಅಗಾರದಾಹೀ ಗರದಃ ಕುಣ್ಡಾಶೀ ಸೋಮವಿಕ್ರಯೀ। ಸಮುದ್ರಯಾಯೀ ದುಶ್ಚರ್ಮಾ ತೈಲಿಕಃ ಕೂಟಕಾರಕಃ ।। ೨೧.

ಮನೆಗೆ ಬೆಂಕಿ ಹಚ್ಚುವವ, ವಿಷಕೊಡುವವ, ಎಲ್ಲರೊಡನೆ ಊಟ ಮಾಡುವವ, ಸೋಮರಸವನ್ನು ಮಾರುವವ, ಸಮುದ್ರಯಾನ ಮಾಡುವವ, ಚರ್ಮ ವ್ಯಾಪಾರಿ, ಎಣ್ಣೆ ವ್ಯಾಪಾರಿ, ನಕಲಿ ವಸ್ತು ತಯಾರಿಸುವವ—

ಪಿತ್ರಾ ವಿವದಮಾನಶ್ಚ ಯಸ್ಯ ಚೋಪಪತಿರ್ಗೃಹೇ। ಅಭಿಶಸ್ತಸ್ತಥಾ ಸ್ತೇನಃ ಶಿಲ್ಪೈರ್ಯಶ್ಚೋಪಜೀವತಿ ।। ೨೧.

ತಂದೆಯೊಡನೆ ಜಗಳ ಮಾಡುವವ, ಮನೆಯಲ್ಲೇ ಹೆಂಡತಿ ನಿಷ್ಠೆ ಇಲ್ಲದವ, ಶಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟವ, ಕಳ್ಳ, ಕೈಗಾರಿಕೆಯಿಂದ ಜೀವನ ನಡೆಸುವವ—

ಸೂಜಕಃ ಪರ್ವಕಾರೀ ಚ ಯಸ್ತು ಮಿತ್ರೇಷು ದ್ರುಹ್ಯತಿ। ಗಣಯಾಚನಕಶ್ಚೈವ ನಾಸ್ತಿಕೋ ವೇದವರ್ಜಿತಃ ।। ೨೧.

ಮದುವೆ ಜೋಡಿಸುವವ, ಹಬ್ಬದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ನಿಷಿದ್ಧ ಕಾರ್ಯ ಮಾಡುವವ, ಸ್ನೇಹಿತರನ್ನು ವಂಚಿಸುವವ, ವೃತ್ತಿಪರ ಭಿಕ್ಷುಕ, ದೇವರನ್ನು ನಂಬದವ, ವೇದಜ್ಞಾನವಿಲ್ಲದವ—

ಉನ್ಮತ್ತಃ ಷಣ್ಡಕಶಠೌ ಭ್ರೂಣಹಾ ಗುರುತಲ್ಪಗಃ । ಭಿಷಕ್‌ಜೀವಃ ಪ್ರೈಷಣಿಕಃ ಪರಸ್ತ್ರೀಂ ಯಶ್ಚ ಗಚ್ಛತಿ ।। ೨೧.

ಹುಚ್ಚ, ನಪುಂಸಕ, ಅಪವಾದ ಮಾಡುವವ, ಗರ್ಭಹತ್ಯೆ ಮಾಡುವವ, ಗುರುಪತ್ನಿಗೆ ಹೋದವ, ವೈದ್ಯಕೀಯದಿಂದ ಜೀವನ ನಡೆಸುವವ, ದೂತ, ಪರಸ್ತ್ರೀಯ ಬಳಿ ಹೋಗುವವ—

ವಿಕ್ರೀಣಾತಿ ಚ ಯೋ ಬ್ರಹ್ಮ ವ್ರತಾನಿ ಚ ತಪಾಂಸಿ ಚ। ನಷ್ಟಂ ಸ್ಯಾನ್ನಾಸ್ತಿಕೇ ದತ್ತಂ ಕೃತಘ್ನೇ ಚೈವ ಶಂಸಕೇ ।। ೨೧.

ವೇದ, ವ್ರತ, ತಪಸ್ಸು ಮಾರುವವ; ದೇವರನ್ನು ನಂಬದವ, ಕೃತಘ್ನ, ಅಪವಾದ ಮಾಡುವವರಿಗೆ ಕೊಟ್ಟ ದಾನ ಫಲವಿಲ್ಲ.

ಯಚ್ಚ ವಾಣಿಜಕೇ ಚೈವ ನೇಹ ನಾಮುತ್ರ ತದ್ಭವೇತ್। ನಿಕ್ಷೇಪಹಾರಿಣೇ ಚೈವ ಕಿತವೇ ವೇದನಿನ್ದಕೇ ।। ೨೧.

ವ್ಯಾಪಾರಿಗೆ ಕೊಟ್ಟ ದಾನವು ಇಲ್ಲಿಯೂ ಅಲ್ಲಿಯೂ ಫಲಕೊಡದು; ಜಮಾ ವಸ್ತು ಕಳವು ಮಾಡುವವ, ಜುಗಾರಿ, ವೇದವನ್ನು ನಿಂದಿಸುವವ— ಇವರಿಗೂ ಫಲವಿಲ್ಲ.

ತಥಾ ವಾಣಿಜಕೇ ಚೈವ ಕಾರುಕೇ ಧರ್ಮ್ಮವರ್ಜಿತೇ। ನಿನ್ದನ್ ಕ್ರೀಣಾತಿ ಪಣ್ಯಾನಿ ವಿಕ್ರೀಣಂಶ್ಚ ಪ್ರಶಂಸತಿ ।। ೨೧.

ಹಾಗೆಯೇ, ವ್ಯಾಪಾರಿ, ಧರ್ಮವಿಲ್ಲದ ಕೈಗಾರ, ವಸ್ತು ಖರೀದಿಸುವಾಗ ನಿಂದಿಸಿ, ಮಾರುವಾಗ ಹೊಗಳುವವ— ಇವರಿಗೂ ಫಲವಿಲ್ಲ.

ಅನೃತಸ್ಯ ಸಮಾವಾಸೋ ನ ವಣಿಕ್ ಶ್ರಾದ್ಧಮರ್ಹತಿ। ಭಸ್ಮ ನೀವ ಹುತಂ ಹವ್ಯಂ ದತ್ತಂ ಪೌನರ್ಭವೇ ದ್ವಿಜೇ ।। ೨೧.

ಸತ್ಯವಿಲ್ಲದೆ ಬದುಕುವವ ಅಥವಾ ವ್ಯಾಪಾರಿ ಶ್ರಾದ್ಧಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯನಲ್ಲ. ಪುನರ್ವಿವಾಹವಾದ ದ್ವಿಜನಿಗೆ ನೀಡಿದ ಹೋಮ ಬಲಿಯೂ ಬೊಕ್ಕೆಯಂತಾಗುತ್ತದೆ.