ವಾಯುಪುರಾಣಮ್

ಬ್ರಹ್ಮಚರ್ಯಂ ಯಜನ್ತೇ ವೈ ಗುರುಭಕ್ತಾಃ ಶತಂ ಸಮಾಃ । ಏವಮಾದೀನಿ ಸದ್ಯಸ್ತಾಂ ಸ್ನಾತ್ವಾ ಪ್ರಾಪ್ನೋತಿ ಸತ್ಫಲ್ಮ್ ।। ೧೫.

ಗುರುವಿಗೆ ಭಕ್ತರಾದವರು ಶತ ವರ್ಷ ಬ್ರಹ್ಮಚರ್ಯವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇಂತಹ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದವನು ಕೂಡ ಕೂಡಲೇ ಅದೇ ಮಹಾ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

ಕುಮಾರಧಾರಾ ತತ್ರೈವ ದೃಷ್ಟಾ ಪಾಪಪ್ರಣಾಶನೀ। ಯಾನಾಸನಂ ಚ ತತ್ರೈವ ಸದ್ಯಃ ಸ್ಯಾದ್ಯತ್ ಪ್ರದೃಶ್ಯತೇ ।। ೧೫.

ಅಲ್ಲಿಯೇ ಕುಮಾರಧಾರಾ ಎಂಬ ಪವಿತ್ರ ನದಿ ಹರಿಯುತ್ತದೆ, ಅದು ಪಾಪಗಳನ್ನು ದೂರಮಾಡುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲಿರುವ ಯಾವ ಆಸನ ಅಥವಾ ವಾಹನವನ್ನು ನೋಡಿದರೂ ಕೂಡಲೇ ಶುಭವಾಗುತ್ತದೆ.

ಕಾಶ್ಯಪಸ್ಯ ಮಹಾತೀರ್ಥಂ ಕಾಲಸರ್ಪಿರಿತಿ ಶ್ರುತಮ್। ತತ್ರ ಶ್ರಾದ್ಧಾನಿ ದೇಯಾನಿ ನಿತ್ಯಮಕ್ಷಯಮಿಚ್ಛತಾ ।। ೧೫.

ಕಾಶ್ಯಪನ ಮಹಾತೀರ್ಥವನ್ನು ಕಾಲಸರ್ಪಿ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಅಲ್ಲಿ ಶಾಶ್ವತ ಫಲವನ್ನು ಬಯಸುವವರು ಯಾವಾಗಲೂ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು.

ಕಾಶ್ಯಪಸ್ಯ ಮಹಾತೀರ್ಥಂ ಕಾಲಸರ್ಪಿರಿತಿ ಶ್ರುತಮ್। ತತ್ರ ಶ್ರಾದ್ಧಾನಿ ದೇಯಾನಿ ನಿತ್ಯಮಕ್ಷಯಮಿಚ್ಛತಾ ।। ೧೫.

ಕಾಶ್ಯಪನ ಮಹಾತೀರ್ಥವನ್ನು ಕಾಲಸರ್ಪಿ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಅಲ್ಲಿ ಶಾಶ್ವತ ಫಲವನ್ನು ಬಯಸುವವರು ಯಾವಾಗಲೂ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು.

ಅಕ್ಷಯಂ ತು ಭವೇಚ್ಛ್ರಾದ್ಧಂ ಶಾಲಗ್ರಾಮಸಮನ್ತತಃ। ದೃಷ್ಟ್ಯಾ ನ ದೃಶ್ಯತೇ ತತ್ರ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷಮಕೃತಾತ್ಮನಾ ।। ೧೫.

ಶಾಲಗ್ರಾಮದ ಸುತ್ತಲೂ ಮಾಡಿದ ಶ್ರಾದ್ಧವು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಕ್ಷಯವಾಗದು. ಅಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ದೃಷ್ಟಿಗೆ ಅದು ಕಾಣಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ಶುದ್ಧ ಮನಸ್ಸುಳ್ಳವರಿಗೆ ಅದು ನೇರವಾಗಿ ಅನುಭವವಾಗುತ್ತದೆ.

ಪ್ರತ್ಯಾದೇಶೋ ಹ್ಯಶಿಷ್ಟಾನಾಂ ಶಿಷ್ಟಾನಾಂ ಚ ನಿವೇಶನಮ್ । ತತ್ರ ಚೈವ ಹ್ರದೇ ಪುಣ್ಯೇ ದಿವ್ಯೋ ವೈ ನಾಗರಾಡ್ ಯತಃ ।। ೧೫.

ಅಹಿತಕರರಿಗೆ ಅಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟ ಸೂಚನೆ ಇದೆ, ಮತ್ತು ಯೋಗ್ಯರಿಗೆ ವಾಸಸ್ಥಾನವೂ ಇದೆ. ಆ ಪವಿತ್ರ ಹ್ರದದಲ್ಲಿ ದೈವಿಕ ನಾಗರಾಜನು ವಾಸಿಸುತ್ತಾನೆ.

ಪಿಣ್ಡಂ ಗೃಹ್ಣಾತಿ ಹಿಸತಾಂ ನ ಗೃಹ್ಣಾತ್ಯಸತಾಂ ಹಿ ಸಃ। ಅತಿಪ್ರದೀಪ್ತೈರ್ಭುಜಗೈರ್ಭೋಕ್ತುಮನ್ನಂ ನ ಶಕ್ಯತೇ ।। ೧೫.

ಅವನಿಗೆ ಧರ್ಮವಂತರು ಅರ್ಪಿಸಿದ ಪಿಂಡವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಾನೆ, ಆದರೆ ದುಷ್ಟರಿಂದ ಸ್ವೀಕರಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಅಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಪ್ರಖರವಾದ ನಾಗಗಳು ಇರುವುದರಿಂದ ಅನ್ನವನ್ನು ತಿನ್ನಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.

ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷಂ ದೃಶ್ಯತೇ ಧರ್ಮಸ್ತೀರ್ಥಯೋರನಯೋರ್ದ್ವಯೋಃ। ದೇವದಾರುವನೇ ಚಾಪಿ ಚಾರಯೇಸ್ತಂ ನಿದರ್ಶನಮ್ ।। ೧೫.

ಈ ಎರಡು ತೀರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ ಧರ್ಮವನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಕಾಣಬಹುದು. ದೇವದಾರು ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿಯೂ ಇದೇ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸಬೇಕು.

ವಿಧೂತಾನಿ ತು ಪಾಪಾನಿ ದೃಶ್ಯನ್ತೇ ಸುಕೃತಾತ್ಮನಾ । ಭಾಗೀರಥ್ಯಾಂ ಪ್ರಯಾಗೇ ಚ ನಿತ್ಯಮಕ್ಷಯ್ಯಮುಚ್ಯತೇ ।। ೧೫.

ಒಳ್ಳೆಯ ಮನಸ್ಸುಳ್ಳವರು ಪಾಪಗಳನ್ನು ತೊಳೆದುಹಾಕಿದಂತೆ ಕಾಣಬಹುದು. ಭಾಗೀರಥಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಯಾಗದಲ್ಲಿ ಸದಾ ಕ್ಷಯವಿಲ್ಲದ ಫಲವನ್ನು ಘೋಷಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಕಾಲಞ್ಜರೇ ದಶಾರ್ಣಾಯಾಂ ನೈಮಿಷೇ ಕುರುಜಾಙ್ಗಲೇ। ವಾರಾಣಸ್ಯಾಂ ನಗರ್ಯಾಂ ತು ದೇಯಂ ಶ್ರಾದ್ಧಂ ತು ಯತ್ನತಃ ।। ೧೫.

ಕಾಲಂಜರ, ದಶಾರ್ಣ, ವೈಮಿಷ, ಕುರುಜಾಂಗಲ ಮತ್ತು ವಾರಾಣಸಿ ನಗರದಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು.

ತಸ್ಯಾಂ ಯೋಗೇಶ್ವರೋ ನಿತ್ಯಂ ತತ್ತಸ್ಯಾಂ ದತ್ತಮಕ್ಷಯಮ್। ದತ್ತ್ವಾ ಚೈತೇಷು ಪೂತಃ ಸ್ಯಾಚ್ಛ್ರಾದ್ಧಮಾನನ್ತ್ಯಮೇವ ಚ ।। ೧೫.

ಅಲ್ಲಿ ಯೋಗೇಶ್ವರನು ಸದಾ ವಾಸಿಸುತ್ತಾನೆ. ಅಲ್ಲಿ ನೀಡಿದ ದಾನವು ಎಂದೆಂದಿಗೂ ಕ್ಷಯವಾಗದು. ಇಂತಹ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ದಾನ ಮಾಡಿದರೆ ಮನುಷ್ಯನು ಪವಿತ್ರನಾಗುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಶ್ರಾದ್ಧಕ್ಕೂ ಅನಂತ ಫಲ ಸಿಗುತ್ತದೆ.

ತಪೋ ಹೋಮಸ್ತಥಾ ಧ್ಯಾನಂ ಯತ್ ಕಿಞ್ಚಿತ್ಸುಕೃತಂ ಭವೇತ್। ಲೌಹಿತ್ಯೇ ವೈತರಣ್ಯಾಂ ವೈ ಸ್ವರ್ಣವೇದ್ಯಾಂ ತಥೈವ ಚ ।। ೧೫.

ಲೌಹಿತ್ಯ, ವೈತರಣಿ ಮತ್ತು ಸ್ವರ್ಣವೇದಿಯಲ್ಲಿ ತಪಸ್ಸು, ಹೋಮ, ಧ್ಯಾನ ಅಥವಾ ಯಾವುದೇ ಒಳ್ಳೆಯ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರೂ ಅದಕ್ಕೆ ಮಹಾ ಫಲ ಸಿಗುತ್ತದೆ.

ಸಕೃದೇವ ಸಮುದ್ರಾನ್ತೇ ದೃಶ್ಯತೇ ಪುಣ್ಯಕರ್ಮಭಿಃ। ಗಯಾಯಾಂ ಧರ್ಮಪೃಷ್ಠೇ ಚ ಸರಸಿ ಬ್ರಹ್ಮಣಸ್ತಥಾ ।। ೧೫.

ಒಮ್ಮೆ ಸಮುದ್ರದ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿ ಒಳ್ಳೆಯ ಕಾರ್ಯಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಗಯಾ, ಧರ್ಮಪೃಷ್ಠ ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮನ ಸರೋವರದಲ್ಲಿಯೂ ಹೀಗೆಯೇ.

ಗಯಾಯಾಂ ಗೃಧ್ರಕೂಟೇ ಚ ಶ್ರಾದ್ಧಂ ದತ್ತಂ ಮಹಾಫಲಮ್। ಹಿಮಞ್ಚ ಪತತೇ ತತ್ರ ಸಮನ್ತಾತ್ ಪಞ್ಚಯೋಜನಮ್ ।। ೧೫.

ಗಯಾ ಮತ್ತು ಗೃಹಧ್ರಕುಟದಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಶ್ರಾದ್ಧವು ಮಹಾ ಫಲವನ್ನು ಕೊಡುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲಿಯೆಲ್ಲಾ ಐದು ಯೋಜನದವರೆಗೆ ಹಿಮವು ಬೀಳುತ್ತದೆ.

ಭರತಸ್ಯಾಶ್ರಮೇ ಪುಣ್ಯೇಽರಣ್ಯಂ ಪುಣ್ಯತಮಂ ಸ್ಮೃತಮ್ । ಮತಙ್ಗಸ್ಯ ಪದಂ ತತ್ರ ದೃಶ್ಯತೇ ಮಾಂಸ ಚಕ್ಷುಷಾ ।। ೧೫.

ಭರತನ ಪವಿತ್ರ ಆಶ್ರಮದಲ್ಲಿರುವ ಅರಣ್ಯವನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಪವಿತ್ರವೆಂದು ನೆನಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಮತಂಗನ ಪಾದಚಿಹ್ನೆಯನ್ನು ಕಣ್ಣುಗಳಿಂದಲೇ ನೋಡಬಹುದು.

ಖ್ಯಾಪಿತಂ ಧರ್ಮ್ಮಸರ್ವ್ವಸ್ವಂ ಲೋಕಸ್ಯಾಸ್ಯ ನಿದರ್ಶನಮ್। ಏವಂ ಪಞ್ಚವನಂ ಪುಣ್ಯಂ ಪುಣ್ಯಕೃದ್ಭಿರ್ನಿಷೇವಿತಮ್। ಯಸ್ಮಿನ್ಪಾಣ್ಡುವಿಶಾಲೇತಿ ತೀರ್ಥಂ ಸದ್ಯೋ ನಿದರ್ಶನಮ್ ।। ೧೫.

ಅಲ್ಲಿ ಧರ್ಮದ ಸಂಪೂರ್ಣ ತತ್ವವನ್ನು ಲೋಕಕ್ಕೆ ಮಾದರಿಯಾಗಿ ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಗಿದೆ. ಹೀಗೆಯೇ ಐದು ಪವಿತ್ರ ಅರಣ್ಯಗಳನ್ನು ಸತ್ಪುರುಷರು ಸೇವಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಪಾಂಡುವಿಶಾಲ ಎಂಬ ತೀರ್ಥವು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ.

ತುಲಾಮಾನೈಸ್ತಥಾ ಚಾಪೈಃ ಶಾಸ್ತ್ರೈಶ್ಚ ವಿವಿಧೈಸ್ತಥಾ। ಉನ್ಮಜ್ಜನ್ತಿ ತಥಾ ಲಗ್ನೇ ಯೇ ವೈ ಪಾಪಕೃತೋ ಜನಾಃ ।। ೧೫.

ತೂಕದ ತಕ್ಕಡಿಗಳು, ಬಿಲ್ಲುಗಳು ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳ ಮೂಲಕ, ಪಾಪ ಮಾಡಿದವರು ತಕ್ಕ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮೇಲಕ್ಕೆತ್ತಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ.

ತೃತೀಯಾಯಾಂ ತಥಾ ಪಾದೇ ನಿಃಸ್ವರೇ ಪಾವಮಣ್ಡಲೇ। ಮಹಾಹ್ರದೇ ವೈ ಕೌಶಿಕ್ಯಾಂ ದತ್ತಂ ಶ್ರಾದ್ಧಂ ಮಹಾಫಲಮ್ ।। ೧೫.

ಮೂರನೇ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪಾವಮಂಡಲ ಎಂಬ ದೇವತೆ ಇಲ್ಲದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ, ಮಹಾ ಹ್ರದವಾದ ಕೌಶಿಕಿಯಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಶ್ರಾದ್ಧವು ಮಹಾ ಫಲವನ್ನು ಕೊಡುತ್ತದೆ.

ಮುಣ್ಡಪೃಷ್ಠೇ ಪದಂ ನ್ಯಸ್ತಂ ಮಹಾದೇವೇನ ಧೀಮತಾ। ಬಹೂನ್ದವೇಯುಗಾಂಸ್ತಪ್ತ್ವಾ ತಪಸ್ತೀವ್ರಂ ಸುದುಶ್ಚರಮ್ ।। ೧೫.

ಮುಂಡಪೃಷ್ಠ ಎಂಬ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಬುದ್ಧಿವಂತ ಮಹಾದೇವನು ಅನೇಕ ದೇವಯುಗಗಳ ಕಾಲ ತುಂಬಾ ಕಠಿಣ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿ ತನ್ನ ಕಾಲನ್ನು ಅಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟನು.

ಅಲ್ಪೇನಾಪ್ಯತ್ರ ಕಾಲೇನ ನರೋ ಧರ್ಮ್ಮಪರಾಯಣಃ। ಪಾಪ್ಮಾನಮುತ್ಸೃಜತ್ಯಾಶು ಜೀರ್ಣತ್ವಚಮಿವೋರಗಃ ।। ೧೫.

ಇಲ್ಲಿ ಧರ್ಮಪರನು ಸ್ವಲ್ಪ ಕಾಲ ಇದ್ದರೂ, ಪಾಪವನ್ನು ಹಳೆ ಚರ್ಮವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸುವ ಹಾವುಹಾಗೆ ಬೇಗನೆ ಬಿಟ್ಟುಬಿಡುತ್ತಾನೆ.

ಸಿದ್ಧಾನಾಂ ಪ್ರೀತಿಜನನೈಃ ಪಾಪಾ ನಾಞ್ಚ ಭಯಙ್ಕರೈಃ। ಲೇಲಿಹಾನೈರ್ಮಹಾಭೋಗೈ ರಕ್ಷಿತನ್ತು ದಿವಾನಿಶಮ್ ।। ೧೫.

ಅಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಹೂಡುಗಳಿರುವ ಮಹಾಸರ್ಪಗಳು ದಿನವೂ ರಾತ್ರಿ ಕೂಡ ಸಿದ್ಧರಿಗೆ ಸಂತೋಷವನ್ನು ಮತ್ತು ಪಾಪಿಗಳಿಗೆ ಭಯವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತಾ, ಆ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಕಾಯುತ್ತಿವೆ.

ನಾಮ್ನಾ ಕನಕನನ್ದೀತಿ ತೀರ್ಥಂ ತ್ರೈಲೋಕ್ಯವಿಶ್ರುತಮ್। ಉದೀಚ್ಯಾಂ ಮುಣ್ಡಪೃಷ್ಠಸ್ಯ ದೇವರ್ಷಿ ಗಣಸೇವಿತಮ್। ತತ್ರ ಸ್ರಾತ್ವಾ ದಿವಂ ಯಾನ್ತಿ ಕಾಮಚಾರಾ ವಿಹಙ್ಗಮಾಃ ।। ೧೫.

ಮುಂಡಪೃಷ್ಠದ ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ ಕನಕನಂದಿ ಎಂಬ ತೀರ್ಥವು ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ ದೇವರ್ಷಿಗಳು ಸೇರಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದ ಪಕ್ಷಿಗಳು ಸ್ವಚ್ಛಂದವಾಗಿ ಸ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತವೆ.

ದತ್ತಂ ಚಾಪಿ ತಥಾ ಶ್ರಾದ್ಧಮಕ್ಷಯಂ ಸಮುದಾಹೃತಮ್। ಋಣೈಸ್ತ್ರಿಭಿಸ್ತದಾ ಸ್ನಾತ್ವಾ ನಿಕ್ಷಿಣೋತಿ ನರೋತ್ತಮಃ ।। ೧೫.

ಅಲ್ಲಿಯ ಶ್ರಾದ್ಧವು ಎಂದಿಗೂ ಕ್ಷಯವಾಗದು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದ ನಂತರ, ಒಬ್ಬ ಉತ್ತಮನು ಮೂರು ಋಣಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ.

ತೀರೇ ತು ಸರಸಸ್ತತ್ರ ದೇವಸ್ಯಾಯತನಂ ಮಹತ್। ಆರುಹ್ಯ ತಜ್ಜಪಂಸ್ತತ್ರ ಸಿದ್ಧೋ ಯಾತಿ ದಿವಂ ತತಃ ।। ೧೫.

ಆ ಸರೋವರದ ತೀರದಲ್ಲಿ ದೇವರ ದೊಡ್ಡ ದೇವಸ್ಥಾನವಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಹತ್ತಿ ಜಪ ಮಾಡಿದ ಸಿದ್ಧನು ಆ ಸ್ಥಳದಿಂದ ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

ಉತ್ತರಂ ಮಾನಸಂ ಗತ್ವಾ ಸಿದ್ಧಿಂ ಪ್ರಾಪ್ನೋತ್ಯನುತ್ತಮಾಮ್ । ತತ್ರ ಗತ್ವಾ ಪುರಶ್ರೇಷ್ಠಂ ದೃಶ್ಯತೇ ಮಹದದ್ಭುತಮ್ ।। ೧೫.

ಉತ್ತರ ಮಾನಸವನ್ನು ಹೋದರೆ, ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ಅಲ್ಲಿ ಹೋದಾಗ, ಒಂದು ಅದ್ಭುತವಾದ ಮಹಾನಗರವನ್ನು ನೋಡಬಹುದು.

ತಸ್ಮಿನ್ನಿರ್ವರ್ತ್ತಯೇಚ್ಛ್ರಾದ್ಧಂ ಯಥಾಶಕ್ತಿ ಯಥಾಬಲಮ್। ಕಾಮಾನ್ ಸ ಲಭತೇ ದಿವ್ಯಾನ್ ಮೋಕ್ಷೋಪಾಯಂ ಚ ನಿತ್ಯಶಃ ।। ೧೫.

ಅಲ್ಲಿ ತಾನು ಶಕ್ತಿಯ ಪ್ರಕಾರ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು. ಅವನು ದೈವಿಕ ಇಚ್ಛೆಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಸದಾ ಮೋಕ್ಷದ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಕೂಡ ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

ಮಾನಸೇ ಸರಸಿ ಶ್ರೇಷ್ಠೇ ದೃಶ್ಯತೇ ಮಹದದ್ಭುತಮ್। ದಿವಶ್ಚ್ಯುತಾ ಮಹಾಭಾಗಾ ಹ್ಯನ್ತರಿಕ್ಷೇ ವಿರಾಜತೇ ।। ೧೫.

ಮಾನಸ ಸರೋವರದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮಹಾ ಅದ್ಭುತವನ್ನು ನೋಡಬಹುದು: ಸ್ವರ್ಗದಿಂದ ಬಿದ್ದ ಮಹಾಭಾಗ್ಯಶಾಲಿಗಳು ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಗಙ್ಗಾ ತ್ರಿಪಥಗಾ ದೇವೀ ಸೋಮಪಾದಾಚ್ಚ್ಯುತಾ ಭುವಿ। ಆಕಾಶೇ ದೃಶ್ಯತೇ ತತ್ರ ತೋರಣಂ ಸೂರ್ಯ್ಯಸನ್ನಿಭಮ್ ।। ೧೫.

ಗಂಗಾ ದೇವಿ, ಮೂರು ಮಾರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ಹರಿಯುವವಳು, ಸೋಮನ ಕಾಲಿನಿಂದ ಭೂಮಿಗೆ ಬಂದು, ಅಲ್ಲಿ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯನಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವ ಒಂದು ತೋರಣವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಾಳೆ.

ಜಾಮ್ಬೂನದಮಯಂ ದಿವ್ಯಂ ಸ್ವರ್ಗದ್ವಾರಮಿವಾಯತಮ್। ಯತಃ ಪ್ರವರ್ತ್ತತೇ ಭೂಯಃ ಪೂರ್ವ್ವಸಾಗರಮನ್ತಿಮಮ್ ।। ೧೫.

ಜಾಂಬೂನದ ಚಿನ್ನದಿಂದ ಮಾಡಿದ ದೈವಿಕವಾದ, ಸ್ವರ್ಗದ ಬಾಗಿಲಿನಂತೆ ವಿಶಾಲವಾದ ಒಂದು ದ್ವಾರ ಅಲ್ಲಿ ಇದೆ. ಅದರಿಂದ ಆ ನದಿ ಮತ್ತೆ ಪೂರ್ವ ಮತ್ತು ಕೊನೆಯ ಸಾಗರಗಳತ್ತ ಹರಿದು ಹೋಗುತ್ತದೆ.