ವಾಯುಪುರಾಣಮ್

ಗೋಭ್ಯೋ ಹಿ ಮಹಿಷೇಭ್ಯಶ್ಚ ಜಾಯನ್ತೇ ಜನ್ತವಃ ಪ್ರಭೋ। ಮತ್ಸ್ಯಾದಯಶ್ಚ ವಿವಿಧಾ ಅಣ್ಡಕುಕ್ಷೌ ವಿಶೇಷತಃ ॥ ೮.

ಹಸುಗಳಿಂದ ಮತ್ತು ಎಮ್ಮೆಗಳಿಂದ, ಪ್ರಭುವೇ, ಜೀವಿಗಳು ಹುಟ್ಟುತ್ತವೆ; ವಿಶೇಷವಾಗಿ ವಿವಿಧ ಮೀನುಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಮೊಟ್ಟೆಯೊಳಗೆ ಹುಟ್ಟುತ್ತವೆ.

ಚೈವೀರಿಕಾಶ್ಚ ಜಾಯನ್ತೇ ತಥಾ ಗೋಜಾಕುಲಾನಿ ಚ। ತಥಾನ್ಯಾನಿ ಚ ಸೂಕ್ಷ್ಮಾಣಿ ಜಲೌಕಾದೀನಿ ಜಾತಯಃ ॥ ೮.

ಅದೆಯೇ ರೀತಿ ಚೈವೀರಿಕರೂ ಹುಟ್ಟುತ್ತವೆ, ಹಸುವಿನ ಗುಂಪುಗಳೂ ಹಾಗೆಯೇ. ಇನ್ನು ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟುವ ಜಲೌಕೆಯಂಥ ಸಣ್ಣ ಜೀವಿಗಳೂ ಇವೆ.

ಮಕ್ಷಿಕಾಣಾಂ ವಿಕಾರಾಣಿ ಜಾಯನ್ತೇ ಜಾತ ಯೋಽಪರೇ । ಪ್ರಾಯೇಣ ತು ವಸನ್ತ್ಯಸ್ಮಿನ್ನುಚ್ಛಿಷ್ಟೋದಕಕರ್ದ್ದಮೇ ॥ ೮.

ಹುಳಗಳ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ರೂಪಗಳು ಹುಟ್ಟುತ್ತವೆ, ಹಾಗೆಯೇ ಇನ್ನು ಕೆಲವು ಜೀವಿಗಳು ಉಳಿದ ನೀರು ಮತ್ತು ಕೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ.

ಮಶಕಾನಾಂ ವಿಕಾರಾಣಿ ಭ್ರಮರಾಣಾಂ ತಥೈವ ಚ। ತೃಣೇಭ್ಯಶ್ಚೈವ ಜಾಯನ್ತೇ ಪುತ್ರಿಕಾ ಪುತ್ರಭಾಸಕಾಃ ॥ ೮.

ಹುಚ್ಚುಹುಳಗಳು ಹಾಗೂ ಜೇನುಹುಳಗಳ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ರೂಪಗಳು ಹುಟ್ಟುತ್ತವೆ. ಹುಲ್ಲಿನಿಂದ ಪುತ್ರಿಕಾ ಮತ್ತು ಪುತ್ರಭಾಸಕ ಎಂಬ ಜೀವಿಗಳು ಹುಟ್ಟುತ್ತವೆ.

ಮಣಿಚ್ಛೇದಾಸ್ತಥಾ ವ್ಯಾಲಾಃ ಪೋತಜಾಃ ಪರಿಕೀರ್ತ್ತಿತಾಃ। ಶತವೇರಿವಿಕಾರಾಣಿ ಕರೀಷೇಭ್ಯೋ ಭವನ್ತಿಹ ॥ ೮.

ಮಣಿಗಳ ತುಂಡುಗಳು, ಹಾವುಗಳು ಮತ್ತು ಹಡಗಿನಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟುವ ಜೀವಿಗಳು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ಶತಾವೇರಿ ಎಂಬ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ರೂಪಗಳು ಗೊಬ್ಬರದಿಂದ ಹುಟ್ಟುತ್ತವೆ.

ಏವಮಾದಿರಸಙ್ಖ್ಯಾತೋ ಗಣಃ ಸಂಸ್ವೇದಜೋ ಮಯಾ। ಸಮಾಸಾಭಿಹಿತೋ ಹ್ಯೇಷ ಪ್ರಾಕ್ಕರ್ಮವಶಜಃ ಸ್ಮೃತಃ ॥ ೮.

ಹೀಗೆ ಅನೇಕ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಸಂಸ್ವೇದಜ ಜೀವಿಗಳ ಗುಂಪನ್ನು ನಾನು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ ವಿವರಿಸಿದೆ. ಈ ಜೀವಿಗಳು ಹಿಂದಿನ ಕರ್ಮದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತವೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ತಥಾಽನ್ಯೇ ನೈಋತಾಃ ಸತ್ತ್ವಾಸ್ತೇ ಸ್ಮೃತಾ ಉಪಸರ್ಗಜಾಃ। ಪೂತಾಸ್ತು ಯೋನಿಜಾಃ ಕೇಚಿತ್ಕೇಚಿದೌತ್ಪತ್ತಿಕಾಃ ಸ್ಮೃತಾಃ ॥ ೮.

ಹಾಗೆಯೇ ಇನ್ನೂ ಕೆಲವು ನೈರೃತ ಜೀವಿಗಳು ಇದ್ದಾರೆ, ಅವು ಉಪಸರ್ಗದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದವು ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಕೆಲವು ಜೀವಿಗಳು ಗರ್ಭದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದವರು, ಇನ್ನೂ ಕೆಲವರು ತಾನಾಗಿಯೇ ಹುಟ್ಟಿದವರು ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಪ್ರಾಯೇಣ ದೇವಾಃ ಸರ್ವೇ ವೈ ವಿಜ್ಞೇಯಾ ಹ್ಯುಪಪತ್ತಿಜಾಃ । ಕೇಚಿತ್ತು ಯೋನಿಜಾ ದೇವಾಃ ಕೇಚಿದೇವಾನಿಮಿತ್ತತಃ ॥ ೮.

ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳು ಉಪಪತ್ತಿಯಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದವರು ಎಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು. ಆದರೆ, ಕೆಲವರು ಗರ್ಭದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ದೇವತೆಗಳು, ಇನ್ನು ಕೆಲವರು ಕಾರಣವಿಲ್ಲದೆ ಹುಟ್ಟಿದವರು.

ತೂಲಾಲಾಘಶ್ಚ ಕೋಲಶ್ಚ ಶಿವಾ ಕನ್ಯಾ ತಥೈವ ಚ। ಅಪತ್ಯಂ ಸರಮಾಯಾಸ್ತು ಗಣಾ ವೈ ಸರಮಾದಯಃ ॥ ೮.

ತೂಲಾಲಾಘ, ಕೋಲ, ಶಿವಾ ಮತ್ತು ಕನ್ಯಾ ಹಾಗೆಯೇ, ಸರಮೆಯ ಸಂತಾನವಾದ ಸರಮಾದಯ ಎಂಬ ಗುಂಪುಗಳು ಇದ್ದವೆ.

ಶ್ಯಾಮಶ್ಚ ಶಬಲಶ್ಚೈವ ಅರ್ಜುನೋ ಹರಿತಸ್ತಥಾ। ಕೃಷ್ಣೋ ಧೂಮ್ರಾರೂಣಶ್ಚೈವ ತೂಲಾಲಾಘಶ್ಚ ಕದ್ರುಕಾಃ ॥ ೮.

ಶ್ಯಾಮ, ಶಬಲ, ಅರ್ಜುನ, ಹರಿತ, ಕೃಷ್ಣ, ಧೂಮ್ರಾರುಣ, ತೂಲಾಲಾಘ ಮತ್ತು ಕದ್ರುಕ ಎಂಬವರು ಇದ್ದಾರೆ.

ಸುರಸಾಥ ವಿಜಜ್ಞೇ ತು ಶತಮೇಕಂ ಶಿರೋ ಮತಮ್। ಸರ್ಪಾಣಾಂ ತಕ್ಷಕೋ ರಾಜಾ ನಾಗಾನಾಞ್ಚಾಪಿ ವಾಸುಕಿಃ । ದ್ರ. ಗರುಡಪುರಾಣೇ ೧.೧೯೭.೧೨ ಮಧ್ಯೇ ವಾಸುಕೇಃ ಪಾರ್ಥಿವಮಣ್ಡಲೇ ಏವಂ ತಕ್ಷಕಸ್ಯ ವಾಯುಮಣ್ಡಲೇ ಸ್ಥಿತಿಃ ತಮೋಬಹುಲ ಇತ್ಯೇಷ ಗಣಃ ಕ್ರೋಧವಶಾತ್ಮಕಃ ॥ ೮.

ಸುರಸಾ ಎಂಬವಳು ನೂರು ತಲೆಗಳಿರುವವನನ್ನು ಹೆತ್ತಳು. ಹಾವುಗಳಲ್ಲಿ ತಕ್ಷಕನು ರಾಜನು, ನಾಗಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸುಕಿಯು ರಾಜನು. ಈ ಗುಂಪು ಕತ್ತಲಿನಿಂದ ತುಂಬಿದ್ದು, ಕೋಪದಿಂದ ನಡೆಯುತ್ತದೆ.

ಪುಲಹಸ್ಯಾತ್ಮಜಾ ಸರ್ಗಸ್ತಾಮ್ರಾಯಾಸ್ತನ್ನಿಬೋಧತ। ಬಹ್ವನ್ಯಾಸ್ತ್ವಭಿವಿಖ್ಯಾತಾಸ್ತಾಮ್ರಾಯಾಶ್ಚ ವಿಜಜ್ಞಿರೇ ॥ ೮.

ಇಗೋ, ಪುಲಹನ ಮಗ ತಾಮ್ರೆಯ ಸಂತಾನವನ್ನು ಕೇಳು. ತಾಮ್ರೆಯಿಂದ ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಜೀವಿಗಳು ಹುಟ್ಟಿವೆ.

ಶ್ಯೇನೀ ಭಾಸೀ ತಥಾ ಕ್ರೌಞ್ಚೀ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರೀ ಶುಕೀ ತಥಾ। ಅರುಣಸ್ಯ ಭಾರ್ಯಾ ಶ್ಯೇನೀ ತು ವೀರ್ಯವನ್ತೌ ಮಹಾಬಲೌ। ಸಮ್ಪಾತಿಞ್ಚ ಜಟಾಯುಞ್ಚ ಪ್ರಸೂತಾ ಪಕ್ಷಿಸತ್ತಮೌ ॥ ೮.

ಶ್ಯೇನಿ, ಭಾಸಿ, ಕ್ರೌಂಚಿ, ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರಿ ಮತ್ತು ಶುಕಿ. ಶ್ಯೇನಿ ಎಂಬವಳು ಅರುಣನ ಪತ್ನಿಯಾಗಿದ್ದು, ಶಕ್ತಿಶಾಲಿಯಾದ ಸಂಪಾತಿ ಮತ್ತು ಜಟಾಯು ಎಂಬ ಎರಡು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪಕ್ಷಿಗಳನ್ನು ಹೆತ್ತಳು.

ಸಮ್ಪಾತಿರಜನತ್ ಪುತ್ರಂ ಕನ್ಯಾಮೇಕಾಂ ತಥೈವ ಚ। ಜಟಾಯುಷಶ್ಚ ಯೇ ಪುತ್ರಾಃ ಕಾಕ ಗೃಧ್ರಾಶ್ಚಕರ್ಣಿನಃ ॥ ೮.

ಸಂಪಾತಿಯು ಒಬ್ಬ ಮಗನನ್ನೂ ಒಬ್ಬ ಹೆಣ್ಣುಮಗನನ್ನೂ ಹೆತ್ತನು. ಜಟಾಯುವಿನ ಮಕ್ಕಳಾದ ಕಾಗೆಗಳು ಮತ್ತು ದೊಡ್ಡ ಕಿವಿಯ ಗಿಡುಗಗಳು ಇದ್ದವು.

ಭಾರ್ಯಾ ಗರುತ್ಮತಶ್ಚಾಪಿ ಭಾಸೀ ಕ್ರೌಞ್ಚೀ ತಥಾ ಶುಕೀ। ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರೀ ಚ ಭದ್ರಾ ಚ ತಾಸ್ವಪತ್ಯಾನಿ ವಕ್ಷ್ಯತೇ ॥ ೮.

ಗರುಡಮತಿನ ಪತ್ನಿಯರಾದ ಭಾಸಿ, ಕ್ರೌಂಚಿ, ಶುಕಿ, ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರಿ ಮತ್ತು ಭದ್ರಾ—ಇವರ ಸಂತಾನವನ್ನು ಈಗ ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ.

ಶುಕೀ ಗರುತ್ಮತಃ ಪುತ್ರಾನ್ ಸುಷುವೇ ಷಟ್ ಪರಿಶ್ರುತಾನ್ । ತ್ರಿಶಿರಂ ಸುಮುಖಞ್ಚೈವ ಬಲಂ ಪೃಷ್ಠಂ ಮಹಾಬಲಮ್ ॥ ೮.

ಶುಕಿ ಗರುಡಮತಿಗೆ ಆರು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಹೆತ್ತಳು—ತ್ರಿಶಿರ, ಸುಮುಖ, ಬಲ, ಪೃಷ್ಠ ಮತ್ತು ಮಹಾಬಲ ಎಂಬ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿಗಳು.

ತ್ರಿಶಙ್ಖನೇತ್ರಂ ಸುಮುಖಂ ಸುರೂಪಂ ಸುರಸಂ ಬಲಮ್। ಏಷಾಂ ಪುತ್ರಾಶ್ಚ ಪೌತ್ರಾಶ್ಚ ಗರುಡಾನಾಂ ಮಹಾತ್ಮನಾಮ್ ॥ ೮.

ತ್ರಿಶಂಖನೇತ್ರ, ಸುಮುಖ, ಸುರೂಪ, ಸುರಸ ಮತ್ತು ಬಲ—ಇವರು ಮಹಾತ್ಮರಾದ ಗರುಡರ ಮಕ್ಕಳು ಮತ್ತು ಮೊಮ್ಮಕ್ಕಳು.

ಚತುರ್ದಶ ಸಹಸ್ರಾಣಿ ಕ್ರೂರಾಣಾಂ ಪನ್ನಗಾಶಿನಾಮ್। ಪುತ್ರಪೌತ್ರವಿಸರ್ಗಾಚ್ಚ ತೇಷಾಂ ವೈ ವಂಶವಿಸ್ತರಃ ॥ ೮.

ಹದಿನಾಲ್ಕು ಸಾವಿರ ಕ್ರೂರ, ಹಾವುಗಳನ್ನು ತಿನ್ನುವವರು ಇದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಮಕ್ಕಳು ಮತ್ತು ಮೊಮ್ಮಕ್ಕಳಿಂದ ಅವರ ವಂಶ ಮುಂದುವರಿದಿದೆ.

ವ್ಯಾಪ್ತಾನಿ ಯಾನಿ ದೇಶಾನಿ ತಾನಿ ವಕ್ಷ್ಯೇ ಯಥಾಕ್ರಮಮ್। ಶಾಲ್ಮಲಿದ್ವೀಪಮಖಿಲಂ ದೇವಕೂಟಞ್ಚ ಪರ್ವತಮ್ ॥ ೮.

ಅವರು ತುಂಬಿರುವ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಈಗ ಕ್ರಮವಾಗಿ ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ—ಸಂಪೂರ್ಣ ಶಾಲ್ಮಲಿ ದ್ವೀಪ ಮತ್ತು ದೇವಕುಟ ಪರ್ವತ.

ಮಣಿಮನ್ತಞ್ಚ ಶೈಲೇನ್ದ್ರಂ ಸಹಸ್ರಶಿಖರಂ ತಥಾ। ಪರ್ಣಮಾಲಂ ಸುಕೇಶಞ್ಚ ಶತಶ್ರೃಙ್ಗಂ ತಥಾಚಲಮ್ ॥ ೮.

ಮಣಿಮಂತನು ಎಂಬ ಪರ್ವತಾಧಿಪತಿ, ಸಾವಿರ ಶಿಖರಗಳಿರುವ ಶೈಲೇಂದ್ರ, ಪರ್ಣಮಾಲ, ಸುಕೇಶ ಮತ್ತು ಶತಶೃಂಗ ಎಂಬ ಪರ್ವತಗಳೂ ಇದ್ದವು.

ಕೌರಜಂ ಪಞ್ಚಶಿಖರಂ ಹೇಮಕೂಟಞ್ಚ ಪರ್ವತಮ್। ಪ್ರಚಣ್ಡವಾಯುಪ್ರಭವೈರ್ದೀಪಿತೈಃ ಪಝರಾಗಿಭಿಃ ॥ ೮.

ಪಂಚ ಶಿಖರಗಳಿರುವ ಕೌರಜ ಪರ್ವತ, ಹೆಮಕುಟ ಎಂಬ ಪರ್ವತ, ಭಯಂಕರ ಗಾಳಿಯಿಂದ ಹೊತ್ತಿರುವ ಮತ್ತು ಪಜ್ಹರಾಗಿಗಳು ವಾಸಿಸುವ ಪರ್ವತಗಳೂ ಇದ್ದವು.

ಶೈಲಜಾಲಾನಿ ವ್ಯಾಪ್ತಾನಿ ಗಾರುಡೈಸ್ತೈರ್ಮಹಾತ್ಮಭಿಃ । ಭಾಸೀಪುತ್ರಾಃ ಸ್ಮೃತಾ ಭಾಸಾ ಉಲೂಕಾ ಕಾಕಕುಕ್ಕುಟಾಃ ॥ ೮.

ಆ ಮಹಾತ್ಮರಾದ ಗರುಡರು ಆ ಪರ್ವತಶ್ರೇಣಿಗಳನ್ನು ತುಂಬಿದರು; ಅವರ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಭಾಸ, ಉಲೂಕ, ಕಾಕಕುಕ್ಕುಟ ಎಂಬ ಹೆಸರುಗಳಿವೆ.

ಮಯೂರಾಃ ಕಲವಿಙ್ಕಾಶ್ಚ ಕಪೋತಾ ಲಾವತಿತ್ತಿರಾಃ। ಕ್ರೌಞ್ಚೀ ವಾರ್ದ್ಧೀಣಸಾನ್ ಶ್ಯೇನೀ ಕುರರಾನ್ಸಾರಸಾನ್ಬಕಾನ್ ॥ ೮.

ಮಯೂರ, ಕಲವಿಂಕ, ಕಪೋತ, ಲಾವ, ತಿತ್ತಿರ ಎಂಬ ಹಕ್ಕಿಗಳು; ಕ್ರೌಂಚಿ, ವಾರ್ಧೀನಸ, ಶ್ಯೇನಿ, ಕುರರ, ಸಾರಸ, ಬಕ ಹಕ್ಕಿಗಳು ಕೂಡ ಇದ್ದವು.

ಇತ್ಯೇವಮಾದಯೋನ್ಯೇಽಪಿ ಕ್ರವ್ಯಾದಾ ಯೇ ಚ ಪಕ್ಷಿಣಃ। ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರೀ ಚ ಹಂಸಾಂಶ್ಚ ಕಲಹಂಸಾಂಶ್ಚ ಭಾಮಿನೀ ॥ ೮.

ಹೀಗೆ ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಮಾಂಸಾಹಾರಿ ಹಕ್ಕಿಗಳು; ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರೀ, ಹಂಸ, ಕಲಹಂಸ ಹಕ್ಕಿಗಳು ಕೂಡ ಇದ್ದವು, ಸುಂದರೆಯೇ.

ಚಕ್ರವಾಕಾಂಶ್ಚ ವಿಹಗಾನ್ಸರ್ವಾಂಶ್ಚೈವಾದಕಾನ್ ದ್ವಿಜಾನ್। ಏತಾನೇವ ವಿಜಜ್ಞೇಽಥ ಪುತ್ರಪೌತ್ರಮನನ್ತಕಮ್ ॥ ೮.

ಚಕ್ರವಾಕ ಮತ್ತು ಇತರ ಎಲ್ಲಾ ಹಕ್ಕಿಗಳು, ನೀರಿನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಎಲ್ಲಾ ದ್ವಿಜರು; ಇವರೇನು ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಅವರ ಮಕ್ಕಳು, ಮೊಮ್ಮಕ್ಕಳು ಅನೇಕವಾಗಿ ಜನಿಸಿದರು.

ಗರುಡಸ್ಯಾತ್ಮಜಾಃ ಪ್ರೋಕ್ತಾ ಇರಾಯಾಃ ಶ್ರೃಣುತ ಪ್ರಜಾಃ। ಇರಾ ಪ್ರಜಜ್ಞೇ ಕನ್ಯಾ ವೈತಿಸ್ರಃ ಕಮಲಲೋಚನಾಃ ॥ ೮.

ಇವರೆಲ್ಲರೂ ಗರುಡನ ಪುತ್ರರೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ; ಈಗ ಇರೆಯ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಕೇಳು. ಇರೆಯು ಕಮಲದ ಕಣ್ಣುಗಳಿರುವ ಮೂವರು ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳನ್ನು ಹೆತ್ತಳು.

ವನ ಸ್ಪತೀನಾಂ ವೃಕ್ಷಾಣಾಂ ವೀರುಧಾಞ್ಚೈವ ಮಾತರಃ। ಲತಾ ಚೈವಾಥ ವಲ್ಲೀ ಚ ವೀರುಧಾ ಚೇತಿ ತಾಸ್ತು ವೈ ॥ ೮.

ಅವರು ಕಾಡಿನ ಮರಗಳು, ಮರಗಳು ಮತ್ತು ಔಷಧಿಗಳು, ಜೊತೆಗೆ ಬಳ್ಳಿಗಳು, ಲತೆಗಳು ಮತ್ತು ಪುಷ್ಪವಂತ ಔಷಧಿಗಳ ತಾಯಿಯರು.

ಲತಾ ವನಸ್ಪತೀಞ್ಜಜ್ಞೇ ಹ್ಯಪುಷ್ಪಾನ್ ಪುಲಿನಸ್ಥಿತಾನ್ । ಯುಕ್ತಾನ್ಪುಷ್ಪಫಲೈರ್ವೃಕ್ಷಾನ್ ಲತಾ ವೈ ಸಮ್ಪ್ರಸೂಯತೇ ॥ ೮.

ಲತೆ ಕಾಡಿನ ಮರಗಳನ್ನು, ಹೂವಿಲ್ಲದ, ನದಿಯ ದಂಡೆಯ ಮೇಲೆ ಬೆಳೆದ ಮರಗಳನ್ನು ಹೆತ್ತಳು; ಹಾಗೆಯೇ ಹೂಹಣ್ಣುಗಳಿರುವ ಮರಗಳನ್ನೂ ಲತೆ ಹುಟ್ಟಿಸಿದಳು.

ಅಥ ವಲ್ಲೀ ತು ಗುಲ್ಮಾಂಶ್ಚ ತ್ವಕ್ಸಾರಾಸ್ತೃಣಜಾತಯಃ। ವೀರುಧಾ ತದಪತ್ಯಾನಿ ವಂಶಶ್ಚಾತ್ರ ಸಮಾಪ್ಯತೇ ॥ ೮.

ಮತ್ತೆ ವಳ್ಳಿಯು ಗುಲ್ಮ, ತ್ವಕ್ಸಾರ, ಹುಲ್ಲುಗಳನ್ನೂ ಹುಟ್ಟಿಸಿದಳು; ಇವು ಔಷಧಿಗಳ ಸಂತಾನ, ಇಲ್ಲಿ ಬಂಬೂ ಕೂಡ ಸೇರಿದೆ.