ವಾಯುಪುರಾಣಮ್

ಬ್ರಹ್ಮನು ಭವಿಷ್ಯವನ್ನು ತಿಳಿದವನು ಎಂಬ ಕಾರಣದಿಂದ, “ನಾನು ನಿಮ್ಮ ಮುಂದೆ ಹೋಗಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ, ನನಗೆ ನಿಷೇಧಿಸಲಾಗಿದೆ,” ಎಂದು ಅವನು ಹೇಳಿದರು. “ಈ ಇಬ್ಬರು ನನ್ನ ಶಿಷ್ಯರು ಬೃಹಸ್ಪತಿಯ ಸಮಾನರು; ದೇವತೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ, ನಿಮ್ಮೆಲ್ಲರನ್ನು—even ನೀವು ರೋಷಗೊಂಡರೂ—ಅವರಿಬ್ಬರು ತಡೆಹಿಡಿಯುತ್ತಾರೆ,” ಎಂದರು. ಕಾವ್ಯನು ಶುದ್ಧಕರ್ಮನಾಗಿದ್ದರಿಂದ, ಅವನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದ ಮೇಲೆ ದೈತ್ಯರು ಪ್ರಹ್ಲಾದನನ್ನು ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು ಆ ಇಬ್ಬರನ್ನು ಜೊತೆಗೂಡಿಸಿಕೊಂಡು ಹೊರಟರು. ಶುಕ್ರಾಚಾರ್ಯರಿಂದ ಫಲವು ಅನಿವಾರ್ಯವೆಂದು ತಿಳಿದು, ಜಯದ ಆಶಯದಿಂದ ದಾನವರು ಕಾವ್ಯನು ಹೇಳಿದ ಮಾತನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿದರು. ಎಲ್ಲರೂ ಆಯುಧಧಾರಿಗಳಾಗಿ ಸಿದ್ಧರಾಗಿ ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಸವಾಲು ಹಾಕಿದರು. ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ಅಸುರರು ಯುದ್ಧಕ್ಕಾಗಿ ಸೇರಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ದೇವತೆಗಳು ಕವಚಧಾರಿಗಳಾಗಿ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಸಜ್ಜಾದರು. ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ಅಸುರರ ನಡುವೆ ನೂರು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಭೀಕರ ಯುದ್ಧ ನಡೆಯಿತು. ಆ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಅಸುರರು ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಸೋಲಿಸಿದರು. ಸೋತ ದೇವತೆಗಳು ಪರಸ್ಪರ ಸಮಾಲೋಚನೆ ನಡೆಸಿದರು: “ಶಂಡ ಮತ್ತು ಅಮರ್ಕರ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ನಾವು ತಿಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ; ಆದ್ದರಿಂದ ನಮ್ಮ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ಯಜ್ಞವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು.” “ಅವರಿಬ್ಬರನ್ನು ಜ್ಞಾನದಿಂದ ವಂಚಿಸಿ, ನಾವು ಅಸುರರನ್ನು ಸೋಲಿಸೋಣ,” ಎಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು. ನಂತರ ದೇವತೆಗಳು ಶಂಡ ಮತ್ತು ಅಮರ್ಕರನ್ನು ಕರೆಸಿದರು: “ಅವರಿಬ್ಬರನ್ನು ಯಜ್ಞಕ್ಕೆ ಆಹ್ವಾನಿಸೋಣ—ಅವರು ಅಸುರರನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಬಿಡಲಿ; ಅಥವಾ ನಾವು ದಾನವರನ್ನು ಜಯಿಸಿದ ಮೇಲೆ ಅವರನ್ನು ಬಂಧಿಸೋಣ,” ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಹೀಗೆ ಶಂಡ ಮತ್ತು ಅಮರ್ಕರು ಅಸುರರನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಹೋದರು. ದೇವತೆಗಳು ಜಯವನ್ನು ಪಡೆದು, ದಾನವರು ಸೋತರು. ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ದಾನವರನ್ನು ಸೋಲಿಸಿದ ಆ ಆರು ಜನರು ಮತ್ತು ಸೂರ್ಯನು ಬಂದಾಗ, ಕಾವ್ಯನ ಶಾಪದಿಂದ ಮತ್ತೆ ಬೆಂಬಲವಿಲ್ಲದವರಾದರು. ದೇವತೆಗಳು ಅವರನ್ನು ಹತ್ಯೆಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಅವರು ಪಾತಾಳ ಲೋಕವನ್ನು ಸೇರಿದರು. ಆ ದಾನವರು ಶಕ್ರನಿಂದ ಶಕ್ತಿಹೀನರಾಗಿದ್ದು, ಆ ಸಮಯದಿಂದ ಭೃಗುಮುನಿಯ ಶಾಪದಿಂದ ಹಾಗೆಯೇ ಉಳಿದರು. ಯಜ್ಞವು ಕುಂಠಿತವಾಗುವಾಗ ಧರ್ಮವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಮತ್ತು ಅಧರ್ಮವನ್ನು ನಾಶಪಡಿಸಲು, ಭಗವಂತನು ವಿಷ್ಣುವಾಗಿ ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಅವತಾರವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡನು. ಪ್ರಹ್ಲಾದನ ಆಜ್ಞೆಗೆ ವಿಧೇಯರಾಗಿರದ ದಾನವರು—all of them—ಬ್ರಹ್ಮನಿಂದ ಮಾನವರಿಂದ ನಾಶವಾಗಲು ಅರ್ಹರೆಂದು ಘೋಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು. ಚಾಕ್ಷುಷ ಮನುಂತರದಲ್ಲಿ ಧರ್ಮನಿಂದ ನಾರಾಯಣನು ಜನಿಸಿದನು; ವೈವಸ್ವತ ಮನುಂತರದಲ್ಲಿ ಅವನು ಯಜ್ಞವನ್ನು ಪುನರ್‌ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದನು. ಮತ್ತೊಂದು ಅವತಾರದಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮನೇ ಹೋಮದ ಪೂಜಾರಿಯಾಗಿದ್ದನು; ನಾಲ್ಕನೇ ಯುಗದಲ್ಲಿ ದಾನವರು ಉದಯಿಸಿದರು. ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪುವನ್ನು ಸಂಹರಿಸುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಅವನು ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದನು; ಎರಡನೆಯ ಅವತಾರ ನರಸಿಂಹನು ರುದ್ರನಾಗಿ ದೇವತೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಥಮನಾದನು. ಬಾಲಿಯು ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತನಾಗಿದ್ದಾಗ, ತ್ರೇತಾಯುಗದ ಏಳನೇ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ದಾನವರು ಮೂರು ಲೋಕಗಳನ್ನು ಜಯಿಸಿದಾಗ, ಮೂರನೆಯ ವಾಮನ ಅವತಾರವು ಪ್ರकटವಾಯಿತು. ವಾಮನನು ತನ್ನ ರೂಪವನ್ನು ಅಂಗಾಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಸೀಮಿತಗೊಳಿಸಿ, ಬೃಹಸ್ಪತಿಯು ಮುಂಚಿತವಾಗಿ, ಆದಿತ್ಯ ವಂಶದ ಹರ್ಷಭರಿತನಾಗಿ, ಶುಭ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಾಗಿ ಬಾಳಿ, ವಿರೋಚನನ ಪುತ್ರನಾದ ಬಾಲಿಯ ಬಳಿಗೆ ಹೋದನು. “ನೀನು ಮೂರು ಲೋಕಗಳ ರಾಜನು; ನಿನ್ನಲ್ಲೆಲ್ಲವೂ ಸ್ಥಿತವಾಗಿದೆ. ನೀನು ನನಗೆ ಮೂರು ಹೆಜ್ಜೆಯಷ್ಟು ಭೂಮಿಯನ್ನು ದಾನಮಾಡಬೇಕು,” ಎಂದು ಭಗವಂತನು ಕೇಳಿದನು. ಬಾಲಿ ರಾಜನು, ವಿರೋಚನನ ಪುತ್ರನು, ವಾಮನನನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ, “ನಾನು ಕೊಡುತ್ತೇನೆ,” ಎಂದು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡನು. ಆ ವಾಮನನು, ಮೂರು ಹೆಜ್ಜೆಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವರ್ಗ, ಆಕಾಶ ಮತ್ತು ಭೂಮಿಯನ್ನು ಆವರಿಸಿ, ಈ ಎಲ್ಲ ಜಗತ್ತನ್ನು ಸಂಚರಿಸಿದನು. ಅವನ ದೇಹವು ಸೂರ್ಯನಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಕಾಶವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಬೆಳಗಿಸಿದನು. ಆ ಬಲವಂತನಾದ ಜನಾರ್ದನನು, ದಾನವರ ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಮತ್ತು ಮೂರು ಲೋಕಗಳನ್ನು ಪಡೆದು, ದಾನವರನ್ನು ಅವರ ಪುತ್ರರು, ಮೊಮ್ಮಕ್ಕಳೊಂದಿಗೆ ಪಾತಾಳಕ್ಕೆ ಕರೆದೊಯ್ದನು. ನಮುಚಿ, ಶಂಬರ ಮತ್ತು ಪ್ರಹ್ಲಾದರನ್ನು ವಿಷ್ಣುವು ಸಂಹರಿಸಿದನು; ಕ್ರೂರರಾದವರು ನಾಶವಾಗಿ, ದಿಕ್ಕುಗಳಿಗೆ ಚದುರಿದರು. ಮಾಧವನು, ಸರ್ವಜೀವಾತ್ಮನು, ಋಷಿಗಳಿಗೆ ಮಹಾಭೂತಗಳು, ವಿಶೇಷ ಜೀವಿಗಳು ಮತ್ತು ಕಾಲವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅದ್ಭುತವಾಗಿ ತೋರಿಸಿದನು. ಅವನ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಅವನು ಸಕಲ ಜಗತ್ತನ್ನೂ ತಾನು ಎಂದು ಅನುಭವಿಸಿದನು; ಮಹಾತ್ಮನಿಂದ ಆವರಿಸದಂತಹುದು ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಯಾವುದೂ ಇಲ್ಲ. ದೇವತೆಗಳು, ಅಸುರರು ಮತ್ತು ಮಾನವರು ಕಂಡ ಆ ಉಪೇಂದ್ರನ ರೂಪವು, ವಿಷ್ಣುವಿನ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಮೋಹಗೊಳಿಸಿತು. ಬಾಲಿಯನ್ನು ಬಲವಂತದ ಬಂಧನಗಳಲ್ಲಿ ಬಂಧಿಸಿ, ಅವನ ಬಂಧುಗಳು, ಸ್ನೇಹಿತರು ಮತ್ತು ವಿರೋಚನ ವಂಶದವರನ್ನೆಲ್ಲಾ ಪಾತಾಳದಲ್ಲಿ ಬಂಧಿಸಿದರು. ನಂತರ, ಅಮರರ ಸರ್ವಾಧಿಕಾರವನ್ನು ಇಂದ್ರನಿಗೆ ನೀಡಿ, ಮಹಾತ್ಮನಾದ ಜನಾರ್ದನನು, ಬಲವಂತನಾಗಿ, ಮನುಷ್ಯರಲ್ಲಿ ಅವತಾರ ತೆಗೆದುಕೊಂಡನು. ಈ ಮೂರು ಅವತಾರಗಳು ಅವನ ದೈವಿಕ, ಶುಭಕರ ರೂಪಗಳೆಂದು ಸ್ಮರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈಗ ಅವನ ಶಾಪದಿಂದ ಉಂಟಾದ ಏಳು ಮಾನವ ಜನ್ಮಗಳನ್ನೂ ತಿಳಿದುಕೋ. ಹತ್ತನೇ ತ್ರೇತಾಯುಗದಲ್ಲಿ ಅವನು ದತ್ತಾತ್ರೇಯನಾಗಿ ಜನಿಸಿದನು; ಧರ್ಮವು ನಾಶವಾದಾಗ, ಮಾರ್ಕಂಡೇಯನಿಗಿಂತ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ನಾಲ್ಕನೆಯ ಅವತಾರವಾಗಿ ಪ್ರकटವಾಯಿತು. ಹದಿನೈದನೇ ತ್ರೇತಾಯುಗದಲ್ಲಿ ಐದನೆಯ ಅವತಾರವಾಗಿ ಜನಿಸಿದನು; ಮಂಡಹಾತನು ತಥ್ಯನೊಂದಿಗೆ ಸಾಮ್ರಾಟನ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದನು. ಹತ್ತೊಂಭತ್ತನೇ ತ್ರೇತಾಯುಗದಲ್ಲಿ ಅವನೇ ಎಲ್ಲಾ ಕ್ಷತ್ರಿಯರನ್ನು ಸಂಹರಿಸುವವನಾದನು; ಜಮದಗ್ನಿಯ ಪುತ್ರನಾಗಿ, ವಿಷ್ವಾಮಿತ್ರನಿಗಿಂತ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಆರನೆಯ ಅವತಾರವಾಗಿ ಬಂದುದು. ಇಪ್ಪತ್ತನಾಲ್ಕನೇ ಯುಗದಲ್ಲಿ ರಾಮನು, ವಸಿಷ್ಠನು ಪೂಜಾರಿಯಾಗಿದ್ದು, ದಶರಥನ ಪುತ್ರನಾಗಿ, ರಾವಣನಿಗಾಗಿ ಏಳನೆಯ ಅವತಾರವಾಗಿ ಜನಿಸಿದನು. ಎಂಟನೇ ದ್ವಾಪರಯುಗದಲ್ಲಿ, ಇಪ್ಪತ್ತೆಂಟನೇಯಲ್ಲಿ, ಪರಾಶರನಿಂದ ವಿಷ್ಣುವು ಜನಿಸಿದನು; ನಂತರ ವೇದವ್ಯಾಸನು, ಜಟುಕರ್ಣನಿಗಿಂತ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷನಾದನು. ಹಾಗೆಯೇ, ಒಂಬತ್ತನೆಯ ಅವತಾರವಾಗಿ, ಕಶ್ಯಪ ಮತ್ತು ಅಧಿತಿಯ ಪುತ್ರನಾದ ವಿಷ್ಣುವು, ದೇವಕಿ ಮತ್ತು ವಸುದೇವನಿಂದ, ಬ್ರಹ್ಮಗರ್ಗನಿಗಿಂತ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಜನಿಸಿದನು. ಅವನು ಅಗಾಧನು, ಸ್ವಯಂನಿಯಂತ್ರಕನು, ಸ್ವೇಚ್ಛೆಯಿಂದ ವರ್ತಿಸುತ್ತಾನೆ; ಭಗವಂತನು ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಬಾಲಕನು ಆಟಿಕೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಆಟವಾಡುವಂತೆ ಲೀಲೆಯಿಂದ ವರ್ತಿಸುತ್ತಾನೆ. ಬಲವಂತನಾದ ಮಧುಸೂದನನನ್ನು ಅಳೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ; ಅವನಿಗಿಂತ ಮೇಲೆಯಾದರೂ ಇಲ್ಲ, ಅವನ ವಿಶ್ವರೂಪಕ್ಕಿಂತ ದೊಡ್ಡ ರೂಪವೂ ಇಲ್ಲ. ಇಪ್ಪತ್ತೆಂಟನೇ ದ್ವಾಪರಯುಗದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ, ಧರ್ಮವು ಕುಂಠಿತವಾದಾಗ, ವಿಷ್ಣುವು ಭಗವಂತನು ವೃಷ್ಣಿಕುಲದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದನು.