તદાપ્યહં ભવિષ્યામિ નામ્ના વેદશિરા દ્વિજાઃ। તત્ર વેદશિરા નામ અસ્ત્રં તત્પારમેશ્વરમ્ ।। ૨૩.
એ સમયે પણ, હે દ્વિજો, હું 'વેદશિરા' નામે રહિશ. ત્યાં 'વેદશિરા' એ પરમેશ્વરનું મહાન અસ્ત્ર કહેવાય છે.
ભવિષ્યતિ મહાવીર્યં વેદશીર્ષા ચ પર્વતઃ। હિમવત્પૃષ્ઠમાશ્રિત્ય સરસ્વત્યા નગોત્તમે ।। ૨૩.
'વેદશીર્ષા' નામનો એક બહુ શક્તિશાળી પર્વત પણ હશે, જે હિમવંતના પીઠ પર, સર્વોત્તમ પર્વત સરસ્વતીની નજીક સ્થિત હશે.
તદાપિ મમ તે પુત્રા ભવિષ્યન્તિ તપોધનાઃ। કુણિશ્ચ કુણિબાહુશ્ચ કુશરીરઃ કુનેત્રકઃ ।। ૨૩.
ત્યારે પણ મારા પુત્રો, કુણિ, કુણિબાહુ, કુશરીર અને કુનેત્રક, તપસ્યામાં સમૃદ્ધ અને મહાન તપસ્વી બનશે.
યોગાત્માનો મહાત્માનો બ્રહ્મિષ્ઠાશ્ચોર્દ્ધ્વરેતસઃ। તેઽપિ તેનૈવ માર્ગેણ રુદ્રલોકં ગતાસ્તુ તે ।। ૨૩.
એ બધા યોગી, મહાત્મા, બ્રહ્મમાં તલીન અને ઉર્ધ્વરેતસ હશે; એ જ માર્ગે તેઓ રુદ્રલોકમાં પહોંચી ગયા છે.
તતઃ ષોડશમે ચાપિ પરિવર્ત્તે ક્રમાગતે। વ્યાસસ્તુ સઞ્જયો નામ ભવિષ્યતિ તદા પ્રભુઃ ।। ૨૩.
પછી, જ્યારે શોડશમ ચક્ર ક્રમશ: આવશે, ત્યારે વ્યાસ 'સંજય' નામે પ્રભુરૂપે જન્મ લેશે.
તદાપ્યહં ભવિષ્યામિ ગોકર્ણો નામ નામતઃ। તસ્માદ્ભવિષ્યતે પુણ્યં ગોકર્ણં નામ તદ્વનમ્ ।। ૨૩.
એ સમયે પણ હું 'ગોકર્ણ' નામે રહીશ; ત્યાંથી 'ગોકર્ણ' નામનું પવિત્ર વન ઉત્પન્ન થશે.
તત્રાપિ મમ તે પુત્રા ભવિષ્યન્તિ મહૌજસઃ। કશ્યપો હ્યુશનાશ્ચૈવ ચ્યવનોઽથ બૃહસ્પતિઃ। તેઽપિ તેનૈવ માર્ગેણ ગમિષ્યન્તિ પરં પદમ્ ।। ૨૩.
ત્યાં પણ મારા પુત્રો, કશ્યપ, ઉશના, ચ્યવન અને બૃહસ્પતિ, મહાન શક્તિ ધરાવનાર હશે; એ પણ એ જ માર્ગે પરમ પદને પ્રાપ્ત કરશે.
તતઃ સપ્તદશે ચૈવ પરિવર્ત્તે ક્રમાગતે। તદા ભવિષ્યતિ વ્યાસો નામ્ના દેવકૃતઞ્જયઃ ।। ૨૩.
પછી, જ્યારે સત્તરમું ચક્ર ક્રમશ: આવશે, ત્યારે વ્યાસ 'દેવકૃતંજય' નામે જન્મ લેશે.
તદાપ્યહં ભવિષ્યામિ ગુહાવાસીતિ નામતઃ। હિમવચ્છિખરે ચૈવ મહાતુઙ્ગે મહાલયે। સિદ્ધિક્ષેત્રં મહાપુણ્યં ભવિષ્યતિ મહાલયમ્ ।। ૨૩.
એ સમયે પણ હું 'ગુહાવાસી' નામે રહીશ; હિમવંતના ઊંચા મહાન શિખરે, મહાલયમાં, સિદ્ધિનું ક્ષેત્ર અને મહાપુણ્યસ્થળ હશે.
તત્રાપિ મમ તે પુત્રા બ્રહ્મણ્યા યોગવેદિનઃ । ભવિષ્યન્તિ મહાત્માનઃ સર્વજ્ઞા નિરહઙ્કૃતાઃ ।। ૨૩.
ત્યાં પણ મારા પુત્રો બ્રહ્મનિષ્ઠ, યોગજ્ઞાન ધરાવનાર, મહાત્મા, સર્વજ્ઞ અને અહંકારરહિત હશે.
ઉતથ્યો વામદેવશ્ચ મહાકાલો મહાલયઃ। તેષાં શતસહસ્રન્તુ શિષ્યાણાં ધ્યાનસાધનમ્ ।। ૨૩.
ઉતથ્ય, વામદેવ, મહાકાલ અને મહાલય—એ બધાના લાખો શિષ્યો ધ્યાનસાધનામાં તલીન રહેશે.
ભવિષ્યન્તિ તદા કલ્પે સર્વે તે ધ્યાનયુઞ્જકાઃ। તે તુ સન્નિહિતા યોગે હૃદિ કૃત્વા મહેશ્વરમ્ । મહાલયે પદં ક્ષિપ્ત્વા પ્રવિષ્ટાઃ શિવમવ્યયમ્ ।। ૨૩.
એ સમયના કલ્પમાં એ બધા ધ્યાનમાં લીન રહેશે; યોગ દ્વારા મહેશ્વરને હૃદયમાં સ્થાપી, પોતાને મહાલયમાં અર્પણ કરીને, અવિનાશી શિવમાં પ્રવેશ કરશે.
યે ચાન્યેઽપિ મહાત્માનઃ કાલે તસ્મિન્ યુગાન્તિકે। ધ્યાનયુક્તેન મનસા વિમલાઃ શુદ્ધબુદ્ધયઃ ।। ૨૩.
અને એ યુગના અંતે, જે અન્ય મહાત્માઓ હશે, તેઓ પણ ધ્યાનમાં તલીન, નિર્મળ અને શુદ્ધબુદ્ધિથી યુક્ત રહેશે.
ગત્વા મહાલ્યં પુણ્યં દૃષ્ટ્વા માહેશ્વરં પદમ્ । તૂર્ણં તારયતે જન્તૂન્ દશપૂર્વાન્ દશાપરાન્ ।। ૨૩.
જે મહાલય પવિત્ર સ્થળે જઈને, મહેશ્વરનું પદ જોઈ લે છે, તે ઝડપથી પોતાના દસ પૂર્વજો અને દસ અનુગામી પિતૃઓને ઉદ્ધાર કરે છે.
આત્માનમેકવિશંઞ્ચ તારયિત્વા મહાર્ણવમ્। મમ પ્રસાદાદ્યાસ્યન્તિ રુદ્રલોકં ગતજ્વરાઃ ।। ૨૩.
પોતાને અને એકવીસ અન્યને મહાસાગર પાર ઉતારી, મારી કૃપાથી તેઓ રુદ્રલોકમાં જાય છે અને તમામ દુઃખોથી મુક્ત થાય છે.
તતોઽષ્ટાદશમે ચૈવ પરિવર્ત્તે યદા ભવેત્ । તદા ઋતઞ્જયો નામ વ્યાસસ્તુ ભવિતા મુનિઃ। તદાઽપ્યહં ભવિષ્યામિ શિખણ્ડી નામ નામતઃ ।। ૨૩.
પછી, જ્યારે અઢારમું ચક્ર આવે, ત્યારે વ્યાસ 'ઋતંજય' નામે મુનિ બનશે; એ સમયે પણ હું 'શિખંડી' નામે રહીશ.
સિદ્ધક્ષેત્રે મહાપુણ્યે દેવદાનવપૂજિતે। હિમવાચ્છિખરે પુણ્યે શિખણ્ડી યત્ર પર્વતઃ। શિખણ્ડિનો વનઞ્ચાપિ ઋષિસિદ્ધનિષેવિતમ્ ।। ૨૩.
સિદ્ધિક્ષેત્રે, મહાપુણ્યસ્થળે, દેવ-દાનવો દ્વારા પૂજિત, હિમવંતના પવિત્ર શિખરે 'શિખંડી' પર્વત અને ઋષિ-સિદ્ધો દ્વારા સેવિત 'શિખંડીનું વન' પણ હશે.
તત્રાપિ મમ તે પુત્રા ભવિષ્યન્તિ તપોધનાઃ। વાચઃશવા ઋતીકશ્ચ શાવાસશ્ચ દૃઢવ્રતઃ ।। ૨૩.
ત્યાં પણ મારા પુત્રો, વાચઃશવા, ઋતિક, શાવાસ અને દૃઢવ્રત, તપસ્યામાં સમૃદ્ધ બનશે.
યોગાત્માનો મહાશક્તાઃ સર્વે તે વેદપારગાઃ। પ્રાપ્ય માહેશ્વરં યોગં રુદ્રલોકં વ્રજન્તિ તે ।। ૨૩.
યોગમાં સ્થિર થયેલા, મહાન શક્તિ ધરાવતા અને વેદોમાં પારંગત એવા બધા, જ્યારે મહેશ્વરનું શ્રેષ્ઠ યોગ પ્રાપ્ત કરે છે, ત્યારે તેઓ રુદ્રના લોકમાં જાય છે.
તતસ્ત્વેકોનવિંશે તુ પરિવર્ત્તે ક્રમાગતે। વ્યાસસ્તુ ભવિતા નામ્ના ભરદ્વાજો મહામુનિઃ ।। ૨૩.
પછી, જ્યારે ઓગણીસમી પેઢી ક્રમશઃ આવે, ત્યારે વ્યાસ મહાન ઋષિ તરીકે ભરદ્વાજ નામે જન્મ લેશે.
તત્રાપ્યહં ભવિષ્યામિ જટામાલીતિ નામતઃ। હિમવચ્છિખરે રમ્યેજટાયુર્યત્ર પર્વતઃ ।। ૨૩.
ત્યાં પણ, હું જટામાળી નામે હાજર રહીશ, હિમાલયની સુંદર શિખરે, જ્યાં જટાયુ નામનો પર્વત છે.
તત્રાપિ મમ તે પુત્રા ભવિષ્યન્તિ મહૌજસઃ। હિરણ્યનામા કૌશિલ્યઃ કાક્ષીવઃ કુથુમિસ્તથા ।। ૨૩.
ત્યાં પણ, મારા પુત્રો મહાન તેજ ધરાવતા જન્મ લેશે: હિરણ્ય, કૌશિલ્ય, કાક્ષીવ અને કુથુમિ.
ઈશ્વરા યોગધર્માણઃ સર્વે તે હ્યૂર્દ્ધ્વરેતસઃ। પ્રાપ્ય માહેશ્વરં યોગં ગમિષ્યન્તિ ન સંશયઃ ।। ૨૩.
એ બધા યોગના ધર્મમાં સ્થિર, ઉર્ધ્વરેતસ અને સ્વયં ઈશ્વર છે; મહેશ્વરનું શ્રેષ્ઠ યોગ પ્રાપ્ત કરીને, તેઓ નિશ્ચિતપણે આગળ વધશે, તેમાં કોઈ સંશય નથી.
તતો વિંશતિમે સર્ગે પરિવર્ત્તે ક્રમેણ તુ। વાચઃશ્રવાઃ સ્મૃતો વ્યાસો ભવિષ્યતિ મહામતિઃ ।। ૨૩.
પછી, વિસમી પેઢી ક્રમશઃ આવે ત્યારે, વ્યાસ મહામતી ઋષિ તરીકે વાચઃશ્રવાઃ નામે ઓળખાશે.
તદાપ્યહં ભવિષ્યામિ હ્યટ્ટહાસીતિ નામતઃ। અટ્ટહાસપ્રિયાશ્ચાપિ ભવિષ્યન્તિ તદા નરાઃ ।। ૨૩.
એ સમયે, હું પણ અઠ્ઠહાસ નામે હાજર રહીશ; અને ત્યાં હસવા પ્રેમી પુરુષો પણ જન્મ લેશે.
તત્રૈવ હિમવત્પૃષ્ઠે સિદ્ધચારણસેવિતે। તત્રાપિ મમ તે પુત્રા ભવિષ્યન્તિ મહૌજસઃ। યુક્તાત્માનો મહાસત્ત્વા ધ્યાનિનો નિયતવ્રતાઃ ।। ૨૩.
હિમાલયની ઢાળ પર, જ્યાં સિદ્ધો અને ચારણો વિહાર કરે છે, ત્યાં પણ મારા પુત્રો મહાન તેજ ધરાવતા જન્મ લેશે; તેઓ યોગમાં સ્થિર, મહાન બળવાન, ધ્યાનમાં તલીન અને નિયમિત વ્રત ધરાવતા હશે.
સુમન્તુર્વર્વરિર્વિદ્વાન્ સુબન્ધુઃ કુશિકન્ધરઃ। પ્રાપ્ય માહેશ્વરં યોગં રુદ્રલોકાય તે ગતાઃ ।। ૨૩.
સુમંતુ, વર્વરી, વિદ્વાન સુબંધુ અને કુશિકંધર—એ બધાએ મહેશ્વરનું શ્રેષ્ઠ યોગ પ્રાપ્ત કરી રુદ્રલોકમાં સ્થાન મેળવ્યું છે.
એકવિશે પુનઃ પ્રાપ્તે પરિવર્ત્તે ક્રમેણ તુ। વાચસ્પતિઃ સ્મૃતો વ્યાસો યદા સ ઋષિસત્તમઃ ।। ૨૩.
પછી, એકવીસમી પેઢી ક્રમશઃ આવે ત્યારે, વ્યાસ ઋષિમાં શ્રેષ્ઠ વાચસ્પતિ નામે ઓળખાશે.
તદાઽપ્યહં ભવિષ્યામિ દારુકો નામ નામતઃ। તસ્માદ્ભવિષ્યતે પુણ્યં દેવદારુવનં મહત્ ।। ૨૩.
એ સમયે, હું પણ દારુક નામે હાજર રહીશ; અને એમાંથી મહાન અને પવિત્ર દેવદારુવન ઉત્પન્ન થશે.
તત્રાપિ મમ તે પુત્રા ભવિષ્યન્તિ મહૌજસઃ। પ્લક્ષો દાક્ષાયણિશ્ચૈવ કેતુમાલી બકસ્તથા ।। ૨૩.
ત્યાં પણ, મારા પુત્રો મહાન તેજ ધરાવતા જન્મ લેશે: પલક્ષ, દાક્ષાયણી, કેતુમાળી અને બક.