વાયુપુરાણમ્

તદા ચતુર્યુગાવસ્થે કલ્પે તસ્મિન્ યુગાન્તકે। ભવિષ્યામિ શિખાયુક્તઃ શ્વેતો નામ મહામુનિઃ ।। ૨૩.

એ કાલ્પમાં, ચતુરયુગના અંતે, હું શિખાધારી મહામુનિ શ્વેત તરીકે જન્મ લઈશ.

હિમવચ્છિખરે રમ્યે છાગલે પર્વતોત્તમે। ચતુઃશિષ્યાઃ શિવે યુક્તા ભવિષ્યન્તિ તદા મમ ।। ૨૩.

હિમાલયના સુંદર શિખરે, શ્રેષ્ઠ ચાગલ પર્વત પર, એ સમયે મારા ચાર શિવભક્ત શિષ્યો હશે.

શ્વેતશ્ચૈવ શિખશ્ચૈવ શ્વેતાશ્વઃ શ્વેતલોહિતઃ। ચત્વારસ્તે મહાત્માનો બ્રાહ્મણા વેદપારગાઃ ।। ૨૩.

શ્વેત, શિખ, શ્વેતાશ્વ અને શ્વેતલોહિત—આ ચાર મહાત્મા, બ્રાહ્મણ અને વેદમાં પારંગત હશે.

તતસ્તે બ્રહ્મભૂયિષ્ઠા દૃષ્ટ્વા બ્રહ્મગતિં પરામ્ । તત્સમીપં ગમિષ્યન્તિ પુનરાવૃત્તિદુર્લભમ્ ।। ૨૩.

પછી તેઓ બ્રહ્મની સર્વોચ્ચ અવસ્થાને જોઈને, બ્રહ્મરૂપ થઈ, એ સ્થાને જશે જ્યાંથી પાછા ફરવું અતિ દુર્લભ છે.

પુનસ્તુ મમ દેવેશો દ્વિતીયદ્વાપરે પ્રભુઃ। પ્રજાપતિર્યદા વ્યાસઃ સત્યો નામ ભવિષ્યતિ ।। ૨૩.

પછી, બીજાં દ્વાપરમાં, દેવોના સ્વામી, પ્રભુ, વ્યાસ તરીકે, સત્ય નામે જન્મ લેશે.

તદા લોકહિતાર્થાય સુતારે નામ નામતઃ। ભવિષ્યામિ કલૌ તસ્મિન્ લોકાનુગ્રહકારણાત્ ।। ૨૩.

એ સમયે, લોકકલ્યાણ માટે, હું કલિયુગમાં સુતાર નામે લોકહિત માટે જન્મ લઈશ.

તત્રાપિ મમ તે પુત્રા ભવિષ્યા નામ નામતઃ। દુન્દુભિઃ શતરૂપશ્ચ ઋચીકઃ ક્રતુમાંસ્તથા ।। ૨૩.

ત્યાં પણ, મારા પુત્રો દુન્દુભિ, શતરૂપા, ઋચીક અને ક્રતુમાન નામે જાણીતા થશે.

પ્રાપ્ય યોગં તથા જ્ઞાનં બ્રહ્મ ચૈવ સનાતનમ્। રુદ્રલોકં ગમિષ્યન્તિ પુનરાવૃત્તિ દુર્લભમ્ ।। ૨૩.

યોગ, જ્ઞાન અને શાશ્વત બ્રહ્મને પ્રાપ્ત કરીને, તેઓ રુદ્રલોકમાં જશે, જ્યાંથી પાછા ફરવું અતિ દુર્લભ છે.

તૃતીયે દ્વાપરે ચૈવ યદા વ્યાસસ્તુ ભાર્ગવઃ। તદા હ્યહં ભવિષ્યામિ દમનસ્તુ યુગન્તિકે ।। ૨૩.

ત્રીજા દ્વાપરમાં, જ્યારે વ્યાસ ભૃગુવંશી હશે, ત્યારે હું યૂગના અંતે દમન તરીકે જન્મ લઈશ.

તત્રાપિ ચ ભવિષ્યન્તિ ચત્વારો મમ પુત્રકાઃ। વિશોકશ્ચ વિકેશશ્ચ વિશાપઃ શાપનાશનઃ ।। ૨૩.

ત્યાં પણ, મારા ચાર પુત્રો જન્મ લેશે—વિશોક, વિકેશ, વિશાપ અને શાપનાશન.

તેઽપિ તેનૈવ માર્ગેણ યોગોક્તેન મહૌજસઃ। રુદ્રલોકં ગમિષ્યન્તિ પુનરાવૃત્તિદુર્લભમ્ ।। ૨૩.

તેઓ પણ એ જ માર્ગે, યોગના ઉપદેશથી, મહાશક્તિશાળી બની, રુદ્રલોકમાં જશે, જ્યાંથી પાછા ફરવું અતિ દુર્લભ છે.

ચતુર્થે દ્વાપરે ચૈવ યદા વ્યાસોઽઙ્ગિરાઃ સ્મૃતઃ। તદાઽપ્યહં ભવિષ્યામિ સુહોત્રો નામ નામતઃ ।। ૨૩.

ચોથા દ્વાપરમાં, જ્યારે વ્યાસ અંગિરા તરીકે ઓળખાતા હશે, ત્યારે પણ હું સુહોત્ર નામે જન્મ લઈશ.

તત્રાપિ મમ સત્પુત્રાશ્ચત્વારશ્ચ તપોધનાઃ। ભવિષ્યન્તિ દ્વિજશ્રેષ્ઠા યોગાત્માનો દૃઢવ્રતાઃ ।। ૨૩.

ત્યાં પણ, મારા ચાર સચ્ચા પુત્રો, તપમાં સમૃદ્ધ, શ્રેષ્ઠ દ્વિજ, યોગમાં સ્થિર અને દૃઢવ્રતી જન્મ લેશે.

સુમુખો દુર્મુખશ્ચૈવ દુર્દમો દુરતિક્રમઃ। પ્રાપ્ય યોગગતિં સૂક્ષ્માં વિમલા દગ્ધકિલ્બિષાઃ। તેઽપિ તેનૈવ માર્ગેણ ગમિષ્યન્તિ ન સંશયઃ ।। ૨૩.

સુમુખ, દુર્મુખ, દુર્દમ અને દુરાતિક્રમ—આ બધા યોગનો સૂક્ષ્મ માર્ગ પ્રાપ્ત કરીને, પવિત્ર અને પાપથી મુક્ત થયા પછી, એ જ માર્ગે નિઃશંકપણે આગળ વધશે.

પઞ્ચમે દ્વાપરે ચૈવ વ્યાસસ્તુ સવિતા યદા। તદા ચાપિ ભવિષ્યામિ કઙ્ગો નામ મહાતપાઃ। અનુગ્રહાર્થં લોકાનાં યોગાત્મા નૈકકર્મકૃત્ ।। ૨૩.

પાંચમા દ્વાપરયુગમાં, જ્યારે વ્યાસ દેવ સવિતા બનશે, ત્યારે પણ હું કંગ નામે મહાન તપસ્વી તરીકે, લોકકલ્યાણ માટે, અનેક કાર્યો કરનાર યોગી તરીકે અવતરિશ.

ચત્વારસ્તુ મહાભાગા વિરજાઃ શુદ્ધયોનયઃ । પુત્રા મમ ભવિષ્યન્તિ યોગાત્માનો દૃઢવ્રતાઃ ।। ૨૩.

એ સમયે મારા ચાર પુત્રો ઉત્કૃષ્ટ, વૈરાગ્યવાળા, શુદ્ધ કુળમાં જન્મેલા, યોગમાં તત્પર અને દૃઢ પ્રતિજ્ઞાવાળા થશે.

સનઃ સનન્દનશ્ચૈવ પ્રભુર્યશ્ચ સનાતનઃ। ઋતુઃ સનત્કુમારશ્ચ નિર્મમા નિરહંકૃતાઃ। મત્સમીપં ગમિષ્યન્તિ પુનરાવૃત્તિદુર્લભમ્ ।। ૨૩.

સનક, સનંદન, પ્રભુ, સનાતન, ઋતુ અને સનત્કુમાર—આ બધા મમત્વ અને અહંકારથી રહિત થઈને, મારા પાસે આવી પહોંચશે, જ્યાંથી પાછા ફરવું અતિ દુર્લભ છે.

પરિવૃત્તે પુનઃ ષષ્ઠે મૃત્યુર્વ્યાસો યદા વિભુઃ। તદાપ્યહં ભવિષ્યામિ લોકાક્ષિર્નામ નામતઃ ।। ૨૩.

છઠ્ઠું ચક્ર પૂર્ણ થયા પછી, જ્યારે વ્યાસ મહાન શક્તિશાળી મૃત્યુ રૂપે અવતરે, ત્યારે પણ હું લોકાક્ષિ નામે ઓળખાશે.

શિષ્યાશ્ચ મમ તે દિવ્યા યોગાત્માનો દૃઢવ્રતાઃ। ભવિષ્યન્તિ મહાભાગાશ્ચત્વારો લોકસમ્મતાઃ ।। ૨૩.

એ સમયે મારા શિષ્યો દિવ્ય, યોગમાં તત્પર, દૃઢ પ્રતિજ્ઞાવાળા, ચાર જણા, મહાન ભાગ્યશાળી અને લોકપ્રિય થશે.

સુધામા વિરજશ્ચૈવ શઙ્ખપાદ્રવ એવ ચ। યોગાત્માનો મહાત્માનસ્તે સર્વે દગ્ધકિલ્બિષાઃ। તેઽપિ તેનૈવ માર્ગેણ ગમિષ્યન્તિ ન સંશયઃ ।। ૨૩.

સુધામા, વિરજ, શંખપાદ અને રવ—આ બધા મહાન આત્માઓ, યોગમાં તત્પર અને પાપથી દગ્ધ થયેલા, એ જ માર્ગે નિઃશંકપણે આગળ વધશે.

સપ્તમે પરિવર્ત્તે તુ યદા વ્યાસઃ શતક્રતુઃ। વિભુર્નામ મહાતેજા- પૂર્વમાસીચ્છતક્રતુઃ ।। ૨૩.

સાતમા ચક્રમાં, જ્યારે વ્યાસ શતક્રતુ તરીકે અવતરે, ત્યારે તે મહાન તેજસ્વી અને અગાઉ પણ શતક્રતુ તરીકે જાણીતા હતા.

તદાઽપ્યહં ભવિષ્યામિ કલૌ તસ્મિન્ યુગાન્તિકે। જૈગીષવ્યેતિ વિખયાતઃ સર્વેષાં યોગિનાં વરઃ ।। ૨૩.

ત્યારે પણ, કળિયુગના અંતે, હું જગતપ્રસિદ્ધ જયગીષવ્ય તરીકે, બધા યોગીઓમાં શ્રેષ્ઠ બની અવતરિશ.

તત્રાપિ મમ તે પુત્રા ભવિષ્યન્તિ યુગે તદા। સારસ્વતઃ સુમેધાશ્ચ વસુવાહઃ સુવાહનઃ ।। ૨૩.

એ યુગમાં પણ, મારા પુત્રો સારસ્વત, સુમેધા, વસુવાહ અને સુવાહન થશે.

તેઽપિ તેનૈવ માર્ગેણ ધ્યાનયુક્તિં સમાશ્રિતાઃ । ભવિષ્યન્તિ મહાત્માનો રુદ્રલોકપરાયણાઃ ।। ૨૩.

એ બધા પણ એ જ માર્ગે, ધ્યાનમાં સ્થિર રહી, મહાન આત્મા અને રુદ્રલોકના પરાયણ બની રહેશે.

વસિષ્ઠશ્ચાષ્ટમે વ્યાસઃ પરિવર્ત્તે ભવિષ્યતિ। કપિલશ્ચાસુરિશ્ચૈવ તથા પઞ્ચશિખો મુનિઃ। વાગ્બલિશ્ચ મહાયોગી સર્વ એવ મહૌજસઃ ।। ૨૩.

આઠમા ચક્રમાં, વ્યાસ વશિષ્ઠ બનશે; તેમજ કપિલ, આસુરી, પંચશિખ મુની અને વાગ્બલી મહાયોગી—all મહાન તેજવાળા—અવતરે છે.

પ્રાપ્ય માહેશ્વરં યોગં ધ્યાનિનો દગ્ધકલ્મષાઃ। મત્સમીપં ગમિષ્યન્તિ પુનરાવૃત્તિદુર્લભમ્ ।। ૨૩.

મહેશ્વર યોગ પ્રાપ્ત કરીને, ધ્યાનમાં લીન અને પાપથી મુક્ત થઈ, એ બધા મારા પાસે આવી પહોંચશે, જ્યાંથી પાછા ફરવું અતિ દુર્લભ છે.

પરિવર્ત્તેઽથ નવમે વ્યાસઃ સારસ્વતો યદા। તદા ચાહં ભવિષ્યામિ ઋષભો નામ નામતઃ । તત્રાપિ મમ તે પુત્રા ભવિષ્યન્તિ મહૌજસઃ ।। ૨૩.

નવમા ચક્રમાં, જ્યારે વ્યાસ સારસ્વત નામે અવતરે, ત્યારે પણ હું ઋષભ નામે ઓળખાશે; અને ત્યાં પણ મારા પુત્રો મહાન તેજવાળા થશે.

પરાશરશ્ચ ગાર્ગ્યશ્ચ ભાર્ગવો હ્યઙ્ગિરાસ્તથા। ભવિષ્યન્તિ મહાત્માનો બ્રાહ્મણા વેદપારગાઃ ।। ૨૩.

પરાશર, ગાર્ગ્ય, ભાર્ગવ અને અંઘિરા—આ બધા મહાન આત્મા, બ્રાહ્મણ અને વેદના પારંગત, જન્મ લેશે.

સર્વે તપોબલોત્કૃષ્ટાઃ શાપાનુગ્રહકોવિદાઃ। તેપિ તેનૈવ માર્ગેણ યોગોક્તેન તપસ્વિનઃ। ધ્યાનમાર્ગં સમાસાદ્ય ગમિષ્યન્તિ તથૈવ તે ।। ૨૩.

આ બધા તપના બળમાં શ્રેષ્ઠ, શાપ અને આશીર્વાદ આપવા કુશળ, યોગના માર્ગે ચાલતા, ધ્યાનમાર્ગ પ્રાપ્ત કરીને, એ જ રીતે આગળ વધશે.