વાયુપુરાણમ્

તસ્માચ્ચાભિજિતઃ પુત્ર ઉત્પન્નસ્તુ પુનર્વસુઃ। અશ્વમેધન્તુ પુત્રાર્થે આજહાર નરોત્તમઃ ।। ૩૪.

તેમાંથી અભિજિત જન્મ્યો અને તેના પુત્ર પુનર્વસુ થયો; પુત્ર પ્રાપ્તિ માટે એ મહાન પુરુષે અશ્વમેઘ યજ્ઞ કર્યો.

તસ્ય મધ્યેઽતિરાત્રસ્ય સદોમધ્યાત્સમુત્થિતમ્। તતસ્તુ વિદ્વાન્ ધર્મજ્ઞો દાતા યજ્વા પુનર્વસુઃ ।। ૩૪.

એ અતિરાત્ર યજ્ઞના મધ્યમાં, યજ્ઞશાળાના કેન્દ્રમાંથી, વિદ્વાન, ધર્મનિષ્ઠ, દાનશીલ અને યજ્ઞપ્રિય પુનર્વસુ પ્રગટ થયો.

તસ્યાપિ પુત્રમિથુનં બાહુબાણાજિતઃ કિલ। આહુકશ્ચાહુકી ચૈવ ખ્યાતૌ મતિમતાંવરૌ ।। ૩૪.

પુનર્વસુને પણ બે જોડિયા સંતાન થયા: બાહુબાણ અને અજિત; તેમજ આહુક અને આહુકી, જે બુદ્ધિશાળાઓમાં પ્રસિદ્ધ હતા.

ઇમાંશ્ચોદાહરન્ત્યત્ર શ્લોકાન્ પ્રતિ તમાહુકમ્। સોપાસઙ્ગાનુકર્ષાણાં સધ્વજાનાં વરૂથિનામ્ ।। ૩૪.

અહીં આહુક વિશે, અનુયાયીઓ, ધ્વજધારી અને સેનાવાળા લોકો વિશે શ્લોકો કહેવામાં આવે છે.

રથાનાં મેઘઘોષાણાં સહસ્રાણિ દશૈવ તુ। નાસત્યવાદી ત્વાસીત્તુ નાયજ્વા નાસહસ્રદઃ ।। ૩૪.

દસ હજાર મેઘની ગર્જના જેવા રથો હતા; એ કદી અસત્ય બોલતો નહોતો, યજ્ઞ છોડી દેતો નહોતો અને કંજૂસ પણ નહોતો.

નાશુચિર્નાપ્યધર્માત્મા નાવિદ્વાન્ન કૃશોઽભવત્। આહુકસ્ય ધૃતિઃ પુત્ર ઇત્યેવમનુ શુશ્રુમઃ ।। ૩૪.

એ કદી અશુદ્ધ, અધર્મી, અજ્ઞાન અથવા દુર્બળ નહોતો; આહુકના પુત્ર ધૃતિ વિશે અમે આવું સાંભળ્યું છે.

શ્વેતેન પરિચારેણ કિશોરપ્રતિમાન્ હયાન્। અશીતિયુક્તનિયુતાન્યાહુકપ્રતિમોઽવ્રજત્ ।। ૩૪.

શ્વેત સેવક અને કિશોર જેવા ઘોડાઓ સાથે, આસીએટ જોડીયાં જોડાયેલા, આહુક જેવો એક પુરુષ આગળ વધ્યો.

પૂર્વસ્યાન્દિશિ નાગાનાં ભોજસ્ય પ્રતિરેજિરે। રૂપ્યકાઞ્ચનકક્ષાણાં સહસ્રાણ્યેકવિંશતિઃ ।। ૩૪.

પૂર્વ દિશામાં, ભોજના એકવીસ હજાર હાથીઓ ચાંદી અને સોનાની કવચમાં તેજ પામતા હતા.

તાવન્ત્યેવ સહસ્રાણિ ઉત્તરસ્યાન્તથા દિશિ। ભૂમિપાલસ્ય ભોજસ્ય ઉત્તિષ્ઠેત્ કિઙ્કિણી કિલ ।। ૩૪.

ઉત્તર દિશામાં પણ એટલાં જ હજાર હાથીઓ હતા, જ્યાં ભૂમિપતિ ભોજના ઘંટડાં ગૂંજતા હતા એવું કહેવાય છે.

આહુકશ્ચાહુકાન્ધાય સ્વસારં ત્વાહુકીન્દદૌ। આહુકાન્ધસ્ય દુહિતા દ્વૌ પુત્રૌ સમ્બભૂવતુઃ ।। ૩૪.

આહુકે પોતાની બહેન આહુકીને આહુકાંધને આપી; આહુકાંધની પુત્રીએ બે પુત્રોને જન્મ આપ્યો.

દેવકશ્ચોગ્રસેનશ્ચ દેવગર્ભસમાવુભૌ । દેવકસ્ય સુતા વીરા જજ્ઞિરે ત્રિદશોપમાઃ ।। ૩૪.

દેવક અને ઉગ્રસેન, બંને દેવતાસમાન તેજથી યુક્ત, જન્મ્યા; દેવકની શૂરવીર પુત્રીઓ દેવતાજીવી જેવી હતી.

દેવાનામપિ દેવશ્ચ સુદેવો દેવરઞ્જિતા। તેષાં સ્વસારઃ સપ્તાસન્ વસુદેવાય સંદદૌ ।। ૩૪.

દેવોમાં પણ સુદેવ શ્રેષ્ઠ હતો, દેવોથી શોભિત; તેમની સાત બહેનો વસુદેવને અપાઈ હતી.

વૃકદેવોપદેવા ચ તથાન્યા દેવરક્ષિતા। શ્રીદેવા શાન્તિદેવા ચ મહાદેવા તથાપરા ।। ૩૪.

વૃકદેવા, ઉપદેવા, દેવરક્ષિતા, શ્રીદેવા, શાંતિદેવા, મહાદેવા અને એક બીજી—આ તેમના નામો હતા.

સપ્તમી દેવકી તાસાં સુનામા ચારુદર્શના। નવોગ્રસેનસ્ય સુતાઃ કંસસ્તેષાન્તુ પૂર્વજઃ ।। ૩૪.

સાતમો નામ દેવકી હતો, જે સુંદર અને પ્રસિદ્ધ હતી. ઉગ્રસેનના નવ પુત્રો હતા, જેમાં કંસ સૌથી મોટો હતો.

ન્યગ્રોધશ્ચ સુનામા ચ કદ્વશંકુશ્ચ ભૂમયઃ। સૂતનૂ રાષ્ટ્રપાલશ્ચ યુદ્ધતુષ્ટઃ સુપુષ્ટિમાન્ ।। ૩૪.

ન્યગ્રોધ, સુનામા, કદ્વ, શંકુ, ભૂમય, સૂતનૂ, રાષ્ટ્રપાલ, યુદ્ધતુષ્ટ અને સુપુષ્ટિમાન—આ બધા તેના પુત્રો હતા.

તેષાં સ્વસારઃ પઞ્ચૈવ કર્મધર્મવતી તથા। શતાઙ્ક્રૂ રાષ્ટ્રાપાલા ચ કઙ્વા ચૈવ વરાઙ્ગના ।। ૩૪.

તેમની પાંચ બહેનો હતી: કર્મધર્મવતી, શતાંકૃ, રાષ્ટ્રપાલા, કંગ્વા અને શ્રેષ્ઠ વરાંગના.

ઉગ્રસેનો મહાપત્યો વિખ્યાતઃ કુકુરોદ્ભવઃ। કુકુરાણામિમં વંશં ધારયન્નમિતૌજસામ્। આત્મનો વિપુલં વંશં પ્રજાવાંશ્ચ ભવેન્નરઃ ।। ૩૪.

ઉગ્રસેન મહાન સ્વામી હતો અને કુકુર વંશમાંથી પ્રસિદ્ધ હતો. કુકુરોના શક્તિશાળી વંશને જાળવી રાખીને, માણસ પોતે સંતાનમાં સમૃદ્ધ થાય છે અને પોતાનું વંશ ફૂલે-ફલે છે.

ભજમાનસ્ય પુત્રસ્તુ રથિમુખ્યો વિદૂરથઃ। રાજ્યાધિદેવઃ શૂરશ્ચ વિદુરશ્ચ સુતોઽભવત્ ।। ૩૪.

ભજમાનાનો પુત્ર વિદૂરથ હતો, જે રથ ચલાવામાં શ્રેષ્ઠ હતો. રાજ્યાધિદેવ, શૂર અને વિદુર તેના પુત્રો હતા.

તસ્ય શૂરસ્ય તુ સુતા જજ્ઞિરે બલવત્તરાઃ । વાતશ્ચૈવ નિવાતશ્ચ શોણિતઃ શ્વેતવાહનઃ ।। ૩૪.

શૂરના પુત્રો બલવાન હતા: વાતા, નિવાતા, શોણિત અને શ્વેતવાહન.

શમી ચ ગદવર્મા ચ નિદાતઃ શક્રશક્રજિત્। શમિપુત્રઃ પ્રતિક્ષિપ્તઃ પ્રતિક્ષિપ્તસ્ય ચાત્મજઃ ।। ૩૪.

શમી, ગદવર્મા, નિદાતા, શક્રશક્રજિત, શમીનો પુત્ર પ્રતિક્ષિપ્ત અને પ્રતિક્ષિપ્તનો પોતાનો પુત્ર.

સ્વયમ્ભોજઃ સ્વયમ્ભોજાદ્ધૃદિકઃ સમ્બભૂવ હ। હૃદિકસ્ય સુતાસ્ત્વાસન્ દશ ભીમપરાક્રમાઃ ।। ૩૪.

સ્વયંભોજ જન્મ્યો, અને સ્વયંભોજમાંથી હૃદિક થયો. હૃદિકના દસ પુત્રો હતા, જે બધા ખૂબ જ બલવાન હતા.

કૃતવર્મા કૃતસ્તેષાં શતધન્વા તુ મધ્યમઃ। દેવાર્હશ્ચ વનાર્હશ્ચ ભિષગ્ દ્વૈતરથશ્ચ યઃ ।। ૩૪.

કૃતવર્મા તેમનો સૌથી મોટો હતો, કૃત તેમમાંથી, શતધન્વા મધ્યમાં, અને દેવાર્હ, વનાર્હ, ભિષગ અને દ્વૈતરથ પણ હતા.

સુદાન્તશ્ચ ધિયાન્તશ્ચ નકવાન્ કનકોદ્ભવઃ। દેવાર્હસ્ય સુતો વિદ્વાન્ જજ્ઞે કમ્બલબર્હિષઃ ।। ૩૪.

સુદાંત, ધિયાંત, નકવાન અને કનકોદ્ભવ; દેવાર્હનો વિદ્વાન પુત્ર કમ્બલબર્હિષ જન્મ્યો.

અસમૌજાઃ સુતસ્તસ્ય સુમહૌજાશ્ચ વિશ્રુતઃ। અજાવપુત્રાય તતઃ પ્રદદાવસમૌજસે। સુદંષ્ટ્રઞ્ચ સુરૂપઞ્ચ કૃષ્ણ ઇત્યન્ધકાઃ સ્મૃતાઃ ।। ૩૪.

કમ્બલબર્હિષનો પુત્ર અસમૌજા હતો, જે મહાન શક્તિ માટે પ્રસિદ્ધ હતો. અસમૌજા સંતાન વિનાનો હતો, તેથી તેને સુદંષ્ટ્ર અને સુરૂપ, જે અંધક તરીકે ઓળખાતા, અને કૃષ્ણ પણ આપવામાં આવ્યા.

અન્ધકાનામિમં વંશં કીર્ત્તયાનસ્તુ નિત્યશઃ। આત્માનો વિપુલં વંશં લભતે નાત્ર સંશયઃ ।। ૩૪.

જે કોઈ અંધકોના આ વંશને સતત ગાય છે, તે પોતાનું વંશ વિશાળ અને સમૃદ્ધ પામે છે—આમાં કોઈ શંકા નથી.

અસ્મક્યાં જનયામાસ શૂરો વૈ દેવમાનુષિમ્। માષ્યાન્તુ જનયામાસ શૂરો વૈ દેવમીઢુષમ્ ।। ૩૪.

શૂરે અસમકીમાંથી દેવમાણવ પુત્ર જન્માવ્યો, અને માષ્યામાંથી દેવમિધુષ પુત્ર જન્માવ્યો.

ભાષ્યાન્તુ જજ્ઞિરે શૂરાદ્ભોજાયાં પુરુષા દશ। વસુદેવો મહાબાહુઃ પૂર્વમાનકદુન્દુભિઃ ।। ૩૪.

શૂર અને ભાષ્યામાંથી ભોજોમાં દસ પુરૂષો જન્મ્યા; વસુદેવ, મહાબાહુ, જે પહેલાં આનકદુંદુભિ તરીકે ઓળખાતા.

જજ્ઞે તસ્ય પ્રસૂતસ્ય દુન્દુભિઃ પ્રાણદદ્દિવિ। આનકાનાઞ્ચ સંહ્રાદઃ સુમહાનભવદ્દિવિ ।। ૩૪.

તેના જન્મ સમયે, આકાશમાં દુંદુભિ વગાડવામાં આવી, અને આકાશમાં આનકના મોટા ધ્વનિ ફેલાઈ.

પપાત પુષ્પવર્ષઞ્ચ શૂરસ્ય ભવને મહત્। મનુષ્યલોકે કૃત્સ્નેઽપિ રૂપે નાસ્તિ સમો ભુવિ ।। ૩૪.

શૂરના ઘરમાં મહાન પુષ્પવર્ષા થઈ; માનવલોકમાં, પૃથ્વી પર તેની સમાન સુંદરતા કોઈમાં નહોતી.