વાયુપુરાણમ્

ઇમાં મિથ્યાભિશસ્તિં યો વિશુદ્ધામપિ ચોત્તમામ્ । વેદ મિથ્યાભિ શસ્તિં સ ન વ્રજેચ્ચ કથઞ્ચન ।। ૩૪.

જે કોઈ શુદ્ધ અને ઉત્તમ આરોપને ખોટો જાણીને પણ ખોટો કહે છે, એ ક્યારેય પરલોકમાં ન જાય.

અનિમિત્રાચ્છિનિર્જજ્ઞે કનિષ્ઠાદ્વૃષ્ણિનન્દનાત્ ।। ૩૪.

અનિમિત્ર, વૃષ્ણિવંશના સૌથી નાના પુત્રમાંથી જન્મ્યો હતો.

સત્યવાક્ સત્યસમ્પન્નઃ સત્યકસ્તસ્ય ચાત્મજઃ। સાત્યકિર્યુયુધાનસ્ય તસ્ય ભૂતિઃ સુતોઽભવત્ ।। ૩૪.

સત્યક, જે સત્યવાદી અને સત્યથી ભરપૂર હતો, એનો પુત્ર હતો; યુયુધાનના પુત્ર સત્યકી એના ઘરે જન્મ્યો.

ભૂતેર્યુગન્ધરઃ પુત્ર ઇતિ ભૌત્યાઃ પ્રકીર્ત્તિતાઃ। જજ્ઞાતે તનયૌ પૃશ્નેઃ શ્વફલ્કશ્ચિત્રકશ્ચ યઃ ।। ૩૪.

ભૂતિનો પુત્ર યુગંધર હતો; એ ભૂતિના વંશજ કહેવાય છે. પૃશ્નિના બે પુત્રો, શ્વફલ્ક અને ચિત્રક, જન્મ્યા.

શ્વફલ્કસ્તુ મહારાજો ધર્માત્મા યત્ર વર્ત્તતે। નાસ્તિ વ્યાધિભયં તત્ર ન ચાવૃષ્ટિભયં તથા ।। ૩૪.

શ્વફલ્ક મહારાજ ધર્મનિષ્ઠ હતા; જ્યાં પણ તેઓ રહેતા, ત્યાં ન તો રોગનું ભય રહેતું, ન તો દુષ્કાળનું.

કદાચિત્ કાશિરાજસ્ય વિભોસ્તુ દ્વિજસત્તમાઃ। ત્રીણિ વર્ષાણિ વિષયે નાવર્ષત્પાકશાસનઃ ।। ૩૪.

ક્યારેક કાશીરાજના રાજ્યમાં, હે શ્રેષ્ઠ બ્રાહ્મણો, ત્રણ વર્ષ સુધી વરસાદ પડ્યો નહોતો.

સ તત્ર વાસયામાસ શ્વફલ્કં પરમાર્ચિતમ્। શ્વફલ્કપરિવાસેન પ્રાવર્ષત્પાકશાસનઃ ।। ૩૪.

ત્યાં કાશીરાજે ખૂબ માન આપીને શ્વફલ્કને રહેવા કહ્યું; શ્વફલ્કના નિવાસથી વરસાદ દેવતાએ વરસાદ વરસાવ્યો.

શ્વફલ્કઃ કાશિરાજસ્ય સુતાં ભાર્યામનિન્દિતામ્। ગાન્દિનીં નામ ગાં સા હિ દદૌ વિપ્રાય નિત્યશઃ ।। ૩૪.

શ્વફલ્કે કાશીરાજની નિર્દોષ પુત્રી ગાંદિનીને પત્ની તરીકે સ્વીકારી; ગાંદિની હંમેશા બ્રાહ્મણોને ગાય દાન આપતી.

સા માતુરુદરસ્થા વૈ બહુવર્ષ શતાન્ કિલ। વસતિ સ્મ ન વૈ જજ્ઞે સર્ભસ્થાન્તાં પિતાબ્રવીત્ ।। ૩૪.

એ ગાંદિની પોતાની માતાના ગર્ભમાં અનેક સો વર્ષ સુધી રહી, પણ જન્મી નહોતી; પિતાએ ગર્ભમાં રહેલી પુત્રીને કહ્યું.

જાયસ્વ શીઘ્રં ભદ્રન્તે કિમર્થં ચાપિ તિષ્ઠસિ। પ્રોવાચ ચૈનં ગર્ભ સ્થા સા કન્યા ગૌર્દિને દિને ।। ૩૪.

'શીઘ્ર જન્મ લે, કલ્યાણી! તું કેમ અટકી રહી છે?' એમ પિતાએ કહ્યું, અને ગર્ભમાં રહેલી ગાંદિની રોજ જવાબ આપતી.

યદિ દત્તા તદા સ્યાં હિ યદિ સ્યામીહતાં પિતઃ। તથેત્યુવાચ તાં તસ્યાઃ પિતા કામમપૂપુરત્ ।। ૩૪.

'જો મને દાનમાં આપશો તો હું જન્મીશ; પિતા, જો તમે મને ઇચ્છો તો પણ એમ જ.' પિતાએ કહ્યું 'તેમ જ થાઓ' અને એના મનની ઈચ્છા પૂરી કરી.

દાતા યજ્વા ચ શૂરશ્ચ શ્રુતવાનતિથિપ્રિયઃ। તસ્યાઃ પુત્રઃ સ્મૃતોઽક્રૂરઃ શ્વફલ્કો ભૂરિદક્ષિણઃ ।। ૩૪.

દાનશીલ, યજ્ઞકર્તા, શૂરવીર, વિદ્વાન અને અતિથિપ્રેમી એવા શ્વફલ્કના પુત્રનો નામ અક્રૂર હતો; એ બહુ દાન આપનારા હતા.

ઉપમઙ્ગુસ્તથા મઙ્ગુર્મૃદુરશ્ચારિમેજયઃ। ગિરિરક્ષસ્તતા યક્ષઃ શત્રુઘ્નો વારિમર્દ્દનઃ ।। ૩૪.

ઉપમંગુ, મંગુર, મૃદુર, અરિમેજય, ગિરિરક્ષ, યક્ષ, શત્રુઘ્ન અને વારિમર્દન.

ધર્મભૃચ્ચ શ્રૃષ્ટચયો વર્ગમોચસ્તથાપરઃ। આવાહપ્રતિવાહૌ ચ વસુદેવા વરાઙ્ગના ।। ૩૪.

ધર્મભૃત, શ્રષ્ટચય, વર્ગમોચ અને બીજા; આવાહ અને પ્રતિવાહ, અને શ્રેષ્ઠ સ્ત્રી વસુદેવી.

અક્રૂરાદુગ્રસેન્યાન્તુ સુતૌ દ્વૌ કુલનન્દિનૌ। દેવશ્ચાનુપદેવશ્ચ જજ્ઞાતે દેવસંમિતૌ ।। ૩૪.

અક્રૂર અને ઉગ્રસેન્યાથી, વંશને આનંદ આપનારા બે પુત્રો દેવ અને અનુપદેવ, દેવો સમાન, જન્મ્યા.

ચિત્રકસ્યાભવન્ પુત્રાઃ પૃથુર્વિપૃથુરેવ ચ। અશ્વગ્રીવોઽશ્વબાહુશ્ચ સુપાર્શ્વકગવેષણૌ ।। ૩૪.

ચિત્રકના પુત્રો હતા: પૃથુ, વિપૃથુ, અશ્વગ્રીવ, અશ્વબાહુ, સુપાર્શ્વ અને કગવેષણ.

અરિષ્ટનેમિરશ્વશ્ચ સુવર્મા વર્મચર્મભૃત્ । અભૂમિર્બહુભૂમિશ્ચ શ્રવિષ્ઠાશ્રવણે સ્ત્રિયૌ ।। ૩૪.

અરિષ્ટનેમિ, અશ્વ, સુવર્મા, વર્મચર્મભૃત, અભૂમિ, બહુભૂમિ અને બે બહેનો શ્રવિષ્ઠા તથા શ્રવણા પણ જન્મ્યા હતા.

સત્યકાત્ કાશિદુહિતા લેભે સા ચતુરઃ સુતાન્। કકુદં ભજમાનઞ્ચ શમીકબલબર્હિષૌ ।। ૩૪.

કાશીની પુત્રી સત્યકા એ ચાર પુત્રોને જન્મ આપ્યા: કકુદ, ભજમાન, અને શમીક તથા બલબર્હિષ.

કકુદસ્ય સુતો વૃષ્ટિર્વૃષ્ટેસ્તુ તનયોઽભવત્। કપોતરોમા તસ્યાથ રેવતોઽભવદાત્મજઃ ।। ૩૪.

કકુદનો પુત્ર વૃષ્ટિ હતો, વૃષ્ટિનો પુત્ર કપોતરોમા થયો અને તેના પુત્ર રેવત થયો.

તસ્યાસીત્તુમ્બુરુસખા વિદ્વાન્ પુત્રોઽભવત્કિલ। ખ્યાયતે યસ્ય નામ્ના સ ચન્દનોદકદુન્દુભિઃ ।। ૩૪.

તેને એક વિદ્વાન પુત્ર થયો, જે તુંબુરુનો મિત્ર હતો અને જેને ચંદનોદકદુંદુભિ નામે પ્રસિદ્ધિ મળી.

તસ્માચ્ચાભિજિતઃ પુત્ર ઉત્પન્નસ્તુ પુનર્વસુઃ। અશ્વમેધન્તુ પુત્રાર્થે આજહાર નરોત્તમઃ ।। ૩૪.

તેમાંથી અભિજિત જન્મ્યો અને તેના પુત્ર પુનર્વસુ થયો; પુત્ર પ્રાપ્તિ માટે એ મહાન પુરુષે અશ્વમેઘ યજ્ઞ કર્યો.

તસ્ય મધ્યેઽતિરાત્રસ્ય સદોમધ્યાત્સમુત્થિતમ્। તતસ્તુ વિદ્વાન્ ધર્મજ્ઞો દાતા યજ્વા પુનર્વસુઃ ।। ૩૪.

એ અતિરાત્ર યજ્ઞના મધ્યમાં, યજ્ઞશાળાના કેન્દ્રમાંથી, વિદ્વાન, ધર્મનિષ્ઠ, દાનશીલ અને યજ્ઞપ્રિય પુનર્વસુ પ્રગટ થયો.

તસ્યાપિ પુત્રમિથુનં બાહુબાણાજિતઃ કિલ। આહુકશ્ચાહુકી ચૈવ ખ્યાતૌ મતિમતાંવરૌ ।। ૩૪.

પુનર્વસુને પણ બે જોડિયા સંતાન થયા: બાહુબાણ અને અજિત; તેમજ આહુક અને આહુકી, જે બુદ્ધિશાળાઓમાં પ્રસિદ્ધ હતા.

ઇમાંશ્ચોદાહરન્ત્યત્ર શ્લોકાન્ પ્રતિ તમાહુકમ્। સોપાસઙ્ગાનુકર્ષાણાં સધ્વજાનાં વરૂથિનામ્ ।। ૩૪.

અહીં આહુક વિશે, અનુયાયીઓ, ધ્વજધારી અને સેનાવાળા લોકો વિશે શ્લોકો કહેવામાં આવે છે.

રથાનાં મેઘઘોષાણાં સહસ્રાણિ દશૈવ તુ। નાસત્યવાદી ત્વાસીત્તુ નાયજ્વા નાસહસ્રદઃ ।। ૩૪.

દસ હજાર મેઘની ગર્જના જેવા રથો હતા; એ કદી અસત્ય બોલતો નહોતો, યજ્ઞ છોડી દેતો નહોતો અને કંજૂસ પણ નહોતો.

નાશુચિર્નાપ્યધર્માત્મા નાવિદ્વાન્ન કૃશોઽભવત્। આહુકસ્ય ધૃતિઃ પુત્ર ઇત્યેવમનુ શુશ્રુમઃ ।। ૩૪.

એ કદી અશુદ્ધ, અધર્મી, અજ્ઞાન અથવા દુર્બળ નહોતો; આહુકના પુત્ર ધૃતિ વિશે અમે આવું સાંભળ્યું છે.

શ્વેતેન પરિચારેણ કિશોરપ્રતિમાન્ હયાન્। અશીતિયુક્તનિયુતાન્યાહુકપ્રતિમોઽવ્રજત્ ।। ૩૪.

શ્વેત સેવક અને કિશોર જેવા ઘોડાઓ સાથે, આસીએટ જોડીયાં જોડાયેલા, આહુક જેવો એક પુરુષ આગળ વધ્યો.

પૂર્વસ્યાન્દિશિ નાગાનાં ભોજસ્ય પ્રતિરેજિરે। રૂપ્યકાઞ્ચનકક્ષાણાં સહસ્રાણ્યેકવિંશતિઃ ।। ૩૪.

પૂર્વ દિશામાં, ભોજના એકવીસ હજાર હાથીઓ ચાંદી અને સોનાની કવચમાં તેજ પામતા હતા.

તાવન્ત્યેવ સહસ્રાણિ ઉત્તરસ્યાન્તથા દિશિ। ભૂમિપાલસ્ય ભોજસ્ય ઉત્તિષ્ઠેત્ કિઙ્કિણી કિલ ।। ૩૪.

ઉત્તર દિશામાં પણ એટલાં જ હજાર હાથીઓ હતા, જ્યાં ભૂમિપતિ ભોજના ઘંટડાં ગૂંજતા હતા એવું કહેવાય છે.