కచ్చిన్న తుష్టో భగవాంస్త్వాం దృష్ట్వా స్వయమాగతమ్ 194.
పరమేశ్వరుడు నిన్ను ప్రత్యక్షంగా వచ్చి చూసి సంతోషించాడని ఆశిస్తున్నాను.
కచ్చిద్దౌవారికాస్తత్ర న రౌద్రాస్త్వాం యమాలయే
యమలోకంలో ఉన్న ద్వారపాలకులు నిన్ను కఠినంగా ప్రవర్తించలేదని ఆశిస్తున్నాను.
కచ్చిత్పన్థాస్త్వయా లబ్ధో నిర్గమో వా యమాలయే
యమలోకంలో నీవు బయటికి వచ్చే మార్గాన్ని కనుగొన్నావా అని ఆశిస్తున్నాను.
ఋషయశ్చ మహాభాగా ద్విజాశ్చ సుమహావ్రతాః
అక్కడ మహాభాగులైన ఋషులు, గొప్ప వ్రతధారులైన ద్విజులు కూడా ఉన్నారు.
ఏవమాభాషమాణం తు శ్రుత్వా సర్వే వనౌకసః
అతను ఇలా మాట్లాడుతుండగా, అటువంటి మాటలు విని అటు అడవిలో నివసించే అందరూ,
జపన్తశ్చైవ జాప్యాని పూజయన్తశ్చ దేవతాః
వారు జపాలు చేస్తూ, దేవతలను పూజిస్తూ ఉండేవారు.
ఏకపాదేన తిష్ఠన్తః పశ్యన్తోఽన్యే దివాకరమ్
కొంతమంది ఒక కాలిపై నిలబడి, మరికొందరు సూర్యుని తిలకిస్తూ ఉండేవారు.
వైశ్వానరా మహాభాగాస్తపసా సంశితవ్రతాః
తపస్సులో స్థిరంగా ఉన్న మహాభాగులు అగ్నిలా ప్రకాశిస్తూ ఉండేవారు.
దిగ్వాససశ్చ ఋషయో దన్తోలూఖలినస్తథా
దిక్కులు మాత్రమే వస్త్రాలుగా ధరించిన ఋషులు, పళ్ళు ముద్దలుగా చేసుకుని జీవించే వారు అక్కడ ఉన్నారు.
ధూమదాశ్చ తథా చాన్యే తప్యమానాశ్చ పావకే
మరికొందరు పొగను ఆహారంగా తీసుకునేవారు, ఇంకొందరు అగ్నిలో కాలుతూ తపస్సు చేసేవారు.
ఉపవిష్టాస్తథా చాన్యే స్థితాశ్చాన్యే సుయన్త్రితాః 194.
కొంతమంది కూర్చుని ఉండగా, మరికొందరు నిలబడి ఉన్నారు, ఇంకొందరు తమను తాము బాగా నియంత్రించుకున్నారు.
తం నాచికేతసం దృష్ట్వా యమలోకాదిహాగతమ్
యమలోకంలో నుంచి వచ్చిన నాచికేతుని చూసి,
కేచిద్విమనసశ్చైవ కేచిత్సంశయవాదినః
కొంతమందికి మనస్సు దిగులుగా అయింది, మరికొందరు సందేహంగా మాట్లాడటం ప్రారంభించారు.
ఋషయ ఊచుః నాచికేతః సుత ప్రాజ్ఞ స్వధర్మపరిపాలక
ఋషులు ఇలా అన్నారు: 'ఓ జ్ఞానవంతుడైన నాచికేతా! నీవు నీ ధర్మాన్ని పాటించే కుమారుడవు.'
బ్రూహి సత్యం త్వయా దృష్టం శ్రుతం చ సవిశేషకమ్
నీవు అక్కడ చూసింది, వినింది నిజంగా ఏదో వివరంగా మాకు చెప్పు.
అపి గుహ్యం చ వక్తవ్యం పృష్టే సతి విశేషతః
ప్రత్యేకంగా ఏదైనా రహస్యాన్ని అడిగితే, అది కూడా చెప్పాలి.
మృతం నైవ పరం తాత దృశ్యతే కాలమాయయా
ప్రియమైనవాడా! కాలమాయ వల్ల మరణించినవారిని నిజంగా ఎవరూ చూడలేరు.
ఇహ చైవ కృతం యత్తు తత్పరత్రోపభుజ్యతే
ఇక్కడ చేసిన పనులు, అక్కడ ఫలితంగా అనుభవించబడతాయి.
తథాఽత్ర దృశ్యతే కాలే కాలస్యైవ తు మాయయా
అలాగే, ఇక్కడ కూడా కాలానికి అనుగుణంగా అన్నీ కనిపిస్తాయి, కానీ అది కాలమాయ వల్లే.
తస్య పారం న గచ్ఛన్తి బహవః పారచిన్తకాః
అపారాన్ని ఆలోచించే వారు చాలామంది ఉన్నా, వారు ఆపారాన్ని చేరుకోలేరు.
చిన్తయేత న చిన్తాఽత్ర మృగయన్తి చ యద్ధితమ్ 194.
ఇక్కడ అనవసరంగా ఆందోళన పడకూడదు; వారు నిజమైన మేలును వెతుకుతారు.
ధర్మరాజస్య కిం రూపం కాలో వా కీదృశో మునే
ధర్మరాజు రూపం ఎలా ఉంటుంది? మునీశ్వరా, కాలం ఎలా ఉంటుంది?
కించ కుర్వన్ప్రముచ్యేత కిం వా కర్మ సమాచరేత్
ఏం చేస్తే బంధనాల నుంచి విముక్తి లభిస్తుంది? ఏ కార్యం చేయాలి?
క్రోధబన్ధనజం క్లేశం కర్షణం ఛేదనం తథా
కోపబంధనాల వల్ల కలిగే బాధ, హింస, క్షతాలను ఎలా జయించాలి?
జితాత్మానః కథం యాన్తి కథం గచ్ఛతి పాపకృత్
తమను తాము జయించినవారు ఎలా వెళ్తారు? పాపకార్యాలు చేసినవాడు ఎలా పోతాడు?
ప్ రణయాత్సౌహృదాత్స్నేహాదస్మాభిరభిపృచ్ఛితమ్
ప్రేమ, స్నేహం, మమకారం వల్ల మేము నిన్ను అడుగుతున్నాము.
వైశమ్పాయన ఉవాచ యదువాచ మహారాజ శృణు తజ్జనమేజయ
వైశంపాయనుడు ఇలా చెప్పాడు — ఓ మహారాజా! యదు మాట్లాడాడు. జనమేజయా! ఇది విను.
ఇతి శ్రీవరాహపురాణే సంసారచక్రే నచికేతాగమనం నామ చతుర్నవత్యధికశతతమోఽధ్యాయః
ఇలా శ్రీవరాహపురాణంలో 'సంసారచక్రంలో నచికేతుడు వచ్చినది' అనే శతాన్నలభయ్య నాలుగవ అధ్యాయం ముగిసింది.
అథ యమలోకస్థపాపివర్ణనమ్ కథ్యమానం మయా విప్రాః శృణ్వన్తు తపసి స్థితాః
ఇప్పుడు యమలోకంలో పాపుల గురించి చెప్పబోతున్నాను. తపస్సులో ఉన్న మునులారా! నేను చెప్పేది మీరు వినండి.
సంసారం తు యథాశక్తి కథ్యమానం నిబోధత
సంసార చక్రం గురించి నాకు తెలిసినంతవరకు నేను వివరించబోతున్నాను. మీరు శ్రద్ధగా వినండి.