వరాహపురాణమ్

కథయిష్యామి తే హ్యేవం రౌప్యేణ స్థాపనం మమ

రజతంతో నా ప్రతిష్ఠ గురించి ఇప్పుడు నీకు చెబుతాను.

ఇతి శ్రీవరాహపురాణే కాంస్యప్రతిమాస్థాపనవిధిర్నామ పంచాశీత్యధికశతతమోఽధ్యాయః

ఇలా శ్రీవరాహపురాణంలో కాంస్య విగ్రహ ప్రతిష్ఠా విధి అనే నూరయాభై ఐదవ అధ్యాయం ముగిసింది.

శ్రీవరాహ ఉవాచ అశ్లిష్టాం చైవ నిర్దోషాం సర్వతః పరినిష్ఠితామ్

శ్రీవరాహుడు ఇలా చెప్పారు: బాగా కలిపినది, లోపం లేనిది, అన్ని విధాలా సంపూర్ణంగా తయారైనదిగా ఉండాలి.

చన్ద్రపాణ్డురసఙ్కాశాం సుశ్లక్ష్ణాం నిర్వ్రణాం శుభామ్

చంద్రుడిలా వెలిగే, మృదువైన, మచ్చలేని, శుభప్రదమైన రూపంగా ఉండాలి.

ఈదృశీం ప్రతిమాం కృత్వా మమ కర్మపరాయణః

ఇలాంటి విగ్రహాన్ని తయారు చేసి, నా కార్యాలకు అంకితమై ఉండాలి.

స్తుతిభిర్మఙ్గలైశ్చైవ మమ వేశ్మన్యుపానయేత్

మంగళకరమైన స్తుతులతో నన్ను ఇంటిలోకి తీసుకురావాలి.

మన్త్రః- ఓం యః సర్వలోకేష్వపి సర్వమర్ఘ్యం పూజ్యశ్చ మాన్యశ్చ దివౌకసామపి యో రాజతే యజ్ఞపతిశ్చ యజ్ఞే సూర్యోదయే మమ కర్మాగ్నిహోత్రమ్

ఓం. అన్ని లోకాలలో అందరికీ ఆర్జ్యం, పూజ, గౌరవానికి అర్హుడు, దేవతలకైనా పూజ్యుడు, యజ్ఞ సమయంలో సూర్యోదయానికి యజ్ఞపతి వలె ప్రకాశించే వాడు, నా యజ్ఞం అగ్నిహోత్రమే.

మన్దశ్చేతి ఆదిమధ్యస్వరూపాయేతి సుస్నాతోఽలంకృతశ్చైవ స్థాపయేత్తాముదడ్ముఖః

'మంద' అనే మంత్రంతో, 'ఆది, మధ్య, అంత్య రూపుడైనవాడికి' అని ఉద్దేశించి, స్నానం చేసి అలంకరించుకుని, తూర్పు దిశగా ఆ ప్రతిమను ఉంచాలి.

ఆశ్లేషాసు చ నక్షత్రే రాశౌ కర్కటకే స్థితే

ఆశ్లేష నక్షత్రం ఉన్నప్పుడు, కర్కాటక రాశిలో ఉన్నప్పుడు,

తత్రాధివాసనం కుర్యాద్విధివన్మన్త్రపూర్వకమ్

అక్కడ మంత్రపూర్వకంగా, నియమించిన విధంగా ఆ ప్రతిష్ఠను నిర్వహించాలి.

సర్వౌషధీసమాయుక్తాః సహకారవిభూషితాః

అన్ని ఔషధులతో అలంకరించి, మామిడి ఆకులతో అలంకరించాలి.

గురోస్తు వచనాద్దేవి మనోజ్ఞాన్సుఖశీతలాన్ 186.

దేవి, గురువు చెప్పినట్లు, అవి మనసుకు హాయిగా, ఆకర్షణీయంగా, చల్లగా ఉండాలి.

మన్త్రః - యోఽసౌ భవాన్ సర్వలోకైకకర్త్తా సర్వాధ్యక్షః సర్వరూపైకరూపః

మంత్రం: అన్ని లోకాలకూ ఏకైక సృష్టికర్త, అన్నింటిని పర్యవేక్షించే వాడు, అన్ని రూపాల్లో ఒకే రూపమైన వాడు.

నమోఽనన్తాయేతి దిశాసు చ ప్రసన్నాసు ద్వారమూలముపానయేత్

'అనంతాయ నమః' అని మంత్రం పలికి, దిక్కులు శుభంగా ఉన్నప్పుడు, ద్వారం వద్దకు తీసుకురావాలి.

ఏవం సంస్థాపనం కృత్వా మమ కర్మానుసారిణః

ఇలా నా ఆదేశించిన విధంగా ప్రతిష్ఠను నిర్వహించిన తరువాత,

అభిషిచ్య తతః పశ్చాత్స్థాపయేత విధానతః

తరువాత అభిషేకం చేసి, నియమించిన ప్రకారం అక్కడ ఉంచాలి.

మన్త్రః - గఙ్గాదిభ్యో నదీభ్యశ్చ సాగరేభ్యో మయా హృతమ్

మంత్రం: గంగాదీ నదుల నుంచి, సముద్రాల నుంచి ఈ నీటిని నేను తీసుకున్నాను.

ఏవం స్నాప్య విధానేన గృహస్యాభ్యన్తరం నయేత్

ఇలా నియమించిన విధంగా స్నానం చేయించి, ఇంటి లోపలికి తీసుకెళ్లాలి.

మన్త్రః – వేదైర్వేద్యో వేదవిద్భిశ్చ పూజ్యో యజ్ఞాత్మకో యజ్ఞఫలప్రదాతా

మంత్రం: వేదాల ద్వారా తెలిసిన వాడు, వేదజ్ఞులచే పూజింపబడే వాడు, యజ్ఞస్వరూపుడు, యజ్ఞఫలాన్ని ప్రసాదించే వాడు.

ధనజన రూప్యస్వర్ణ అనన్తాయ నమ ఇతి అర్చయిత్వా యథాన్యాయం పూర్వోక్తవిధినా నరః

ధనం, వెండి, బంగారం సమర్పించి, 'అనంతాయ నమః' అని పలికి, ముందుగా చెప్పిన విధానంలో పూజ చేసి,

నీల వస్త్రాణి మే దద్యాత్ప్రియాణి మమ భూషణమ్

నీలి వస్త్రాలు, నాకు ఇష్టమైన ఆభరణాలు సమర్పించాలి.

నమో నారాయణాయేతి ఉక్త్వా కామముదాహరేత్ ।।186.

'నారాయణాయ నమః' అని పలికి, తన కోరికను చెప్పాలి.

మన్త్రః - యోఽసౌ భవాంశ్చన్ద్రరశ్మిప్రకాశః శంఖేన కున్దేన సమానవర్ణః

మంత్రం: చంద్రకాంతుల వలె ప్రకాశించే వాడు, శంఖం, మల్లెపువ్వు వర్ణంతో ఉన్న వాడు నీవే.

వేషః సువేషః అనన్తః అమరః మారణః కారణః సులభః దుర్ల్లభః శ్రేష్ఠః సువర్చా ఇతి తతో మే ప్రాపణం దద్యాద్భక్తియుక్తేన చేతసా

రూపం, అందమైన రూపం, అంతులేని, అమరుడు, సంహారకుడు, కారణం, సులభంగా దొరికేవాడు, దుర్లభుడు, ఉత్తముడు, ప్రకాశవంతుడు — ఇలా, భక్తితో నిండిన మనసుతో నాకు ప్రాపణం అర్పించాలి.

నమో నారాయణాయేతి ఇమం మన్త్రముదాహరేత్

నమో నారాయణాయ అని ఈ మంత్రాన్ని ఉచ్చరించాలి.

ప్రాపణం గృహ్యతాం దేవ అనన్త పురుషోత్తమ

దేవా! అనంతా! పురుషోత్తమా! ఈ ప్రాపణాన్ని స్వీకరించు.

సర్వలోకహితార్థాయ శాన్తిపాఠముదాహరేత్

ప్రపంచాలన్నింటి మేలుకోసం శాంతి పాఠాన్ని చదవాలి.

రాత్రిశ్చైవ తు సన్ధ్యే ద్వే నక్షత్రాణి గ్రహా దిశః

రాత్రి, రెండు సంధ్యలు, నక్షత్రాలు, గ్రహాలు, దిక్కులు—

అచల చంచల సచల ఖేచల ప్రచల అరవిన్దప్రభ ఉద్భవ చేతి నమః సంస్థాపితానాం వాసుదేవ ఇతి పూజ్య భాగవతాంస్తత్ర యథావిభవశక్తితః

నిశ్చలమైనవాటికి, చలించేవాటికి, ఇతరులతో కలిసి కదిలేవాటికి, ఆకాశంలో సంచరించేవాటికి, వేగంగా పోయేవాటికి, కమలప్రభకు, ఉద్భవించినవాటికి — వీటన్నిటికీ వాసుదేవుడిగా స్థాపించబడినవారికి నమస్కారం. అక్కడ భక్తులను తమ శక్తికి తగినట్టు పూజించాలి.