రావణం సగణం ఘోరం తుష్టేన సహ సీతయా
భయంకరుడైన రావణుడు తన అనుచరులతో కలిసి, సంతోషంగా ఉన్న సీతతో పాటు—
సీతావాక్యప్రతుష్టేన తస్యై ప్రాదాద్వరం విభుః 180.
సీత తన మాటలకు సంతోషపడినప్పుడు, ప్రభువు ఆమెకు వరం ఇచ్చాడు.
క్రోధావిష్టాని దానాని విధిపాత్రయుతాని చ
కోపంతో ఇచ్చిన దానాలు, సరైన పాత్రలు ఉన్నా కూడా—
త్రిజటే త్వత్ప్రయచ్ఛామి యచ్చ శ్రాద్ధమదక్షిణమ్
త్రిజటా! దక్షిణా లేకుండా చేసిన శ్రాద్ధాన్ని నేను నీకిచ్చాను.
తుష్టేన వై వాసుకయే తన్మే నిగదతః శృణు
సంతోషంగా ఉన్న వాసుకికి నేను ఏమి ఇచ్చానో, అది నేను చెప్పేది విను.
యజ్ఞస్య యోచితా దేయా దక్షిణా నాదదాద్ద్విజః
యజ్ఞానికి తగిన దక్షిణా ఇవ్వాలి; ద్విజుడు అది ఇవ్వకపోతే—
అశ్రోత్రియాణి శ్రాద్ధాని క్రియా మన్త్రైర్వినాపి చ
వేదాలు తెలియని వారు చేసిన శ్రాద్ధాలు, లేదా మంత్రాలు లేకుండా చేసిన కర్మలు—
యః శిష్యో న నమేద్భక్త్యా గురుం జ్ఞానప్రదాయకమ్
శిష్యుడు భక్తితో జ్ఞానం ఇచ్చే గురువుకు నమస్కరించకపోతే—
సర్వం తుభ్యం మయా దత్తం నాగరాజాయ వార్షికమ్
నాగరాజా! నేను ఏడాది పాటు నీకు అన్నీ ఇచ్చాను.
తద్వదలీకకరణం శ్రాద్ధం దానం వ్రతం తథా
అప్పుడు అబద్ధంగా చేసే శ్రాద్ధం, దానం, వ్రతం గురించి కూడా చెప్పు.
ముషితాచ్ఛిద్రకరణైస్తద్దానఫలభోక్తృభిః
దొంగిలించినవారు లేదా రంధ్రాలు చేసినవారు ఆ దానఫలాలను అనుభవించినప్పుడు,
మౌనవ్రతధరా యాన్తి పునః ప్రాప్యార్థహేతవే 180.
మౌనవ్రతాన్ని పాటించినవారు మళ్లీ ఏదైనా ప్రయోజనం కోసం తిరిగి వస్తారు.
త్రికాలజ్ఞ ఉవాచ యావత్తృప్తిర్న తే భూయాద్దృష్ట్వా హన్త స్థిరో భవ
మూడు కాలాలను తెలిసినవాడు ఇలా అన్నాడు: నీవు తృప్తి చెందే వరకు, చూసి, స్థిరంగా ఉండు.
తావత్కాలం ప్రతీక్షస్వ యావదాగమనం మమ
నా తిరిగి రాక వరకు ఆ కాలాన్ని ఎదురుచూడు.
సోఽహమద్య వ్రతం త్యక్త్వా తవ కారుణ్యపూరితః
అందుకే, ఈ రోజు నేను నా వ్రతాన్ని వదిలిపెట్టి, నీపై కరుణతో నిండిపోయాను.
అనయా కారయిష్యామి శ్రాద్ధం తు విధినా సహ రాజా సమీపగం దృష్ట్వా అకస్మాదాగతం ఋషిమ్
ఆమెతో కలిసి, నేను విధిగా శ్రాద్ధాన్ని నిర్వహిస్తాను; రాజు, అకస్మాత్తుగా వచ్చిన ఋషిని దగ్గరగా చూసి,
క్షిత్యాస్తలే విలులితః పాదౌ కృత్వా తు మూర్ద్ధని
భూమిపై పడిపోయి, తన పాదాలను తలపై ఉంచాడు.
సదా యజ్ఞం కరిష్యామి గృహమాగమనే తవ
నీవు నా ఇంటికి వచ్చినప్పుడు నేను ఎప్పుడూ యజ్ఞాన్ని నిర్వహిస్తాను.
ఇదం పాద్యమిదం చార్ఘ్యం మధుపర్కమిమాం చ గామ్
ఇది పాద్యము, ఇది అర్ఘ్యము, ఇది మధుపర్కము, ఇది ఆ గోవు.
తస్య తత్ప్రతిగృహ్యాశు స మునిస్త్వరితోఽబ్రవీత్
అవి తీసుకున్న వెంటనే ఆ ముని త్వరగా ఇలా అన్నాడు.
తచ్ఛ్రుత్వా కురు తత్సర్వం యేనాహం తోషితోఽభవమ్
అది విని, నేను సంతృప్తి చెందేలా నీవు అన్నిటినీ చేయు.
కిం తద్వద యథాకార్యం యేన సిద్ధం భవేదిదమ్ యా సా తే రాజమహిషీ తామానయ వరాననామ్ ।। 180.
ఏది చేయాలో, దానివల్ల ఇది ఎలా సిద్ధించాలో చెప్పు; నీ అందమైన ముఖం గల రాణిని ఇక్కడికి తీసుకు రా.
తస్యా దాసీ వరారోహా ప్రభావత్యపి విశ్రుతా
ఆమెకు అందమైన నడుము గల, ప్రభావతి అని ప్రసిద్ధి చెందిన దాసి ఉంది.
తతశ్చాన్తఃపురాద్దేవీ సదాసీ తత్ర చాగతా
తర్వాత, రాణి అంతఃపురం నుంచి, ఎప్పుడూ తన దాసితో కలిసి అక్కడికి వచ్చింది.
సమాసీనాం చ విప్రేన్ద్రః ప్రోవాచ వినతాననామ్
ఆమె కూర్చున్నప్పుడు, బ్రాహ్మణులలో శ్రేష్ఠుడు, వినయంగా ఉన్నవారిని ఉద్దేశించి ఇలా అన్నాడు.
యే కేచిత్పితరో లోకే లోకానాం సర్వతః స్థితాః
ఈ లోకంలో ఉన్న అన్ని పితృదేవతలు, అన్ని జనులలో ఎక్కడైనా ఉన్నవారు,
ఏకో వృద్ధో నరస్తత్ర సూక్ష్మప్రాణిభిరావృతః
వారిలో ఒక వృద్ధుడు, సూక్ష్మజీవులతో చుట్టుముట్టబడి ఉన్నాడు.
నిరాశో గన్తుకామశ్చ పునః స నిరయేఽశుచౌ
ఆయన ఆశలు కోల్పోయి, వెళ్లాలని కోరుకొని, మళ్లీ అపవిత్రమైన నరకంలోకి ప్రవేశించాడు.
తేనాత్మకర్మజనితం మమ కర్మ నివేదితమ్
ఆయన నా స్వకర్మఫలంగా వచ్చిన కార్యాన్ని నాకు అర్పించాడు.
తవ దాస్యాశ్చ యా దాసీ తస్యాస్తన్తుః కిలోచ్యతే
నీ దాసికి ఉన్న దాసురాలు ఆమె సంతానం అని అంటారు.