వరాహపురాణమ్

తే స్వధాపూజితైః పుత్రైర్గచ్ఛన్తి పరమాం గతిమ్ 180.

పుత్రులు స్వధా అర్పణలు చేసి గౌరవించినప్పుడు, వారు పరమగతిని పొందుతారు.

దృష్టాస్త్వయా త్రికాలజ్ఞ దివ్యదృష్ట్యా దివం గతాః

మూడు కాలాలను తెలిసినవాడా, దివ్యదృష్టితో స్వర్గానికి వెళ్లిన వారిని నువ్వు చూశావు.

ప్రతిలోమానులోమానాం శూద్రాణాం శ్రాద్ధకర్మిణామ్

ప్రతిలోమ, అనులోమంగా పుట్టిన శూద్రులు శ్రాద్ధం చేసినప్పుడు—

ఏవం పృష్టః స విప్రేణ కథయామాస కారణమ్

అలా బ్రాహ్మణుడు అడిగినప్పుడు, అతడు కారణాన్ని వివరించసాగాడు.

తవాపి సన్తతిస్తాత నాస్తి దైవాద్యథోచితా

ప్రియమైనవాడా, నీ వంశమూ దేవతల నిర్ణయాన్ని అనుసరించి లేదు.

వద సర్వం కరిష్యామి యది సత్యం వచో మమ

నీవు అన్నీ చెప్పు; నా మాట నిజమైతే, నేను చేయడానికి సిద్ధంగా ఉన్నాను.

ఇమే యే మమ దేహే తు భవన్తి మశకాః కృశాః

నా శరీరంలో ఉన్న ఈ సన్నగా ఉన్న దోమలు—

తన్తుమన్త్రమహం తేషాం మమ తన్తుమయీ సకృత్

వారికోసం నేను తంత్రమంత్రం; వారికి ఒక్కసారి తంతువులా ఉంటాను.

మహిష్యాః ప్రేషణే నిత్యం దాసీ నామ్నా ప్రభావతీ

రాణికి సందేశాలు చెప్పేందుకు ఎప్పుడూ ప్రభావతీ అనే దాసీ ఉంది.

అస్మాకం సన్తతేస్తన్తుస్తస్య శ్రాద్ధకృతే వయమ్

మా వంశం ఆమె తంతువుల్లాంటిది; శ్రాద్ధం కోసం మేము—

స్థితా ఏతావదేవం తు కాలం యాస్యామహేఽమ్బుధౌ 180.

మేము ఈ కాలం వరకే ఇక్కడ ఉంటాం; ఆ తర్వాత సముద్రంలోకి వెళ్తాం.

శ్రుత్వైతత్స త్రికాలజ్ఞో మోహావిష్టోఽబ్రవీదిదమ్

ఇది విని, మూడు కాలాలను తెలిసినవాడు మోహంతో ఇలా అన్నాడు:

విధిరత్ర కథం తస్యా యేన యూయం సపుత్రిణః

ఆమెకు ఏ నియమం ఉంది? దాని వల్ల మీరు, పిల్లలతో కలసి, ఎలా ఉన్నారు?

పూర్వకర్మవిపాకేన యాం యాం గతిమధోముఖీమ్

మునుపటి కర్మల ఫలితంగా మనిషి ఏదైనా దిగజారే మార్గాన్ని పొందితే,

శ్రాద్ధం పిణ్డోదకం దానం నిత్యం నైమిత్తికం తథా

శ్రాద్ధం, అన్నం, నీళ్లు, దానం — ఇవన్నీ నిత్యం, సందర్భానుసారంగా కూడా ఇవ్వాలి.

అపి స్యాత్స కులేఽస్మాకం యో నో దద్యాజ్జలాఞ్జలిమ్

మన వంశంలో ఎవరో ఒకరు మన కోసం నీళ్లు సమర్పిస్తారని ఆశించవచ్చు.

విశేషాత్తీర్థమధ్యే తు తిలమిశ్రం జలాఞ్జలిమ్

ప్రత్యేకంగా పవిత్ర క్షేత్రంలో తిలలు కలిపిన నీళ్లు సమర్పిస్తే,

దర్భపాణిస్త్రిస్త్రిగోత్రే పితృనామ సముచ్చరన్

దర్భ గడ్డి చేతిలో పట్టుకుని, మూడు గోత్రాలు, పితృదేవతల పేర్లు ఉచ్చరిస్తూ,

ఆదావేకాఞ్జలిర్ద్వే తు తిస్రో వై తర్పణే స్మృతాః

మొదట ఒక ముట్టు, ఆ తరువాత రెండు, మొత్తం మూడు ముట్టులు తర్పణానికి ఉపయోగించాలి.

తృప్యధ్వమితి చాన్తే వై మన్త్రం మన్త్రప్రతిక్రియాః

చివరగా 'సంతృప్తి పొందండి' అనే మంత్రాన్ని, ఇతర మంత్రాలతో పాటు పఠించాలి.

పిత్రే ప్రథమతో దద్యాన్మాత్రే దద్యాత్తథాచరన్ 180.

ముందుగా తండ్రికి సమర్పించాలి; అదే విధంగా తల్లికీ సమర్పించాలి.

ఏవం మాతామహః శర్మా గోత్రే పితామహస్తథా

అలాగే, మామగారికీ, గోత్రంలో ఉన్న పెద్దవారికీ, తాతగారికీ కూడా సమర్పించాలి.

మధువాతేత్యృచం తద్వత్పూర్వవత్సముదీరయేత్

'మధువాతా' అనే ఋక్వేద మంత్రాన్ని, మునుపటి క్రమంలోనే పఠించాలి.

ఏవం మాతామహానాం చ పూర్వవత్క్రమశో బుధః

అలాగే, మామగారి పూర్వీకులకూ ముందే చెప్పిన క్రమంలోనే జ్ఞానులు చేయాలి.

గోత్రోచ్చారం ప్రకుర్వీత అసూర్యాన్నాశయామహే

గోత్రాన్ని స్పష్టంగా ఉచ్చరించి, 'సూర్యుని లేకుండా భోజనం చేసే వారిని నాశనం చేస్తాము' అని చెప్పాలి.

గోత్రాయై మాత్రే మహ్యై తు దేవ్యై చాసనకర్మణి

గోత్రానికి, తల్లికి, పెద్ద తల్లికి, దేవతకు ఆసన కార్యక్రమంలో ఉద్దేశించాలి.

అర్ఘ్యపాత్రసంకల్పే తు పిణ్డదానేఽవనేజనే

అర్ఘ్యపాత్ర సంకల్పంలో, పిండప్రదానంలో, చేతులు కడుగుటలో కూడా ఇదే విధంగా చేయాలి.

గోత్రాయై మాతుర్మహాయై దేవ్యాశ్చాజ్ఞేయకర్మణి

గోత్రానికి, పెద్ద తల్లికి, దేవతకు, నిర్ణీత కర్మల్లో కూడా ఇదే విధంగా చేయాలి.

ప్రథమా చాశిషి ప్రోక్తా దత్తస్యాక్షయ్యకారికా

మొదటి ఆశీర్వాదం చెప్పాలి; అది ఇచ్చిన దానం నశించకుండా ఉండేందుకు కారణమవుతుంది.